Przejdź do treści

Czym jest proces laktacji i co warto o nim wiedzieć? Jaki jest mechanizm procesu laktacji?

kobieta karmiąca piersią swoje dziecko
Fot. Alik Mulikov / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Liposukcja kawitacyjna – co to, efekty, przeciwwskazania
Kobieta w laboratorium
Genetyczka o decyzji TK: w kilka godzin dorobek naukowy w dziedzinie genetyki (czyli diagnostyki prenatalnej) został zrównany z ziemią
Znasz to uczucie, kiedy oblewa cię fala wstydu? Psycholożka Anna Cyklińska wyjaśnia, jak możesz pracować z tą emocją
Kobieta
Medycy grzmią: nie możemy odgórnie zakładać, że każda pacjentka poradzi sobie z ciążą wysokiego ryzyka, traumą porodu chorego dziecka oraz dalszą heroiczną opieką nad nim
ciąża, powikłania, poronienie
„Chciałabym, żeby mamy chorych dzieci miały siłę je kochać i miały siłę, żeby żyć”. Położna o brakach systemu, który rodziców w trudnych przypadkach zostawia samych

Proces laktacji rozpoczyna się już w ciąży. Polega na produkcji, a po urodzeniu dziecka, również na wydzielaniu pokarmu dla noworodka. Dzięki laktacji w piersiach młodej mamy znajduje się mleko. Podczas karmienia piersią wytwarza się jedyna w swoim rodzaju więź między matką a dzieckiem.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Proces laktacji regulowany jest przez hormony. Gospodarka hormonalna kobiety w momencie zajścia w ciążę ulega znacznej zmianie. Następuje wzrost produkcji wielu hormonów, które odpowiedzialne są między innymi za produkcję mleka w piersiach, czyli pokarmu dla nowonarodzonego dziecka. Głównym hormonem odpowiedzialnym za stymulację laktacji jest prolaktyna, której poziom jest największy w godzinach wczesnoporannych.

Czym jest laktacja?

Laktacja jest fizjologicznym, naturalnym procesem zachodzącym w kobiecym organizmie. Na początku polega na produkcji mleka w piersiach, natomiast po urodzeniu dziecka na jego sekrecji, czyli wydzielaniu. Pokarm naturalny zawiera wszystkie niezbędne składniki do prawidłowego rozwoju nowonarodzonego dziecka, są to m.in.: węglowodany, tłuszcze, białka, sole mineralne, makro- i mikroelementy, witaminy, cholesterol, bakterie Lactobacillus, przeciwciała oraz wiele czynników przeciwinfekcyjnych wspomagających jeszcze nie w pełni dojrzały układ immunologiczny noworodka. Niestety zdarza się, iż kobieta nie ma wystarczająco dużo pokarmu, jednak istnieje kilka skutecznych metod na pobudzenie laktacji.

Jak pobudzić laktację?

Niekiedy zdarza się, że pokarmu zaraz po porodzie jest niewystarczająco. Mimo iż jest to często frustrująca i stresująca sytuacja dla młodej mamy, nie należy się od razu poddawać i dokarmiać dziecko sztucznym, modyfikowanym mlekiem. Istnieje kilka skutecznych metod, które z łatwością pomogą pobudzić laktację. Ważne jednak, aby unikać stresu, ponieważ jest to jeden z głównych czynników zahamowywujących laktację u kobiet. Dodatkowo należy dostawiać noworodka do piersi jak najczęściej oraz przynajmniej na początku zrezygnować ze smoczka.

Poniżej kilka wskazówek, jak zwiększyć laktację:

  1. Robienie ciepłych okładów na piersi przed karmieniem – ciepło rozszerza naczynia krwionośne, jak również kanaliki mleczne, dzięki czemu wypływ mleka zwiększa się.
  2. Za każdym razem należy rozpoczynać karmienie dziecka od innej piersi.
  3. Dziecko powinno być karmione na żądanie  minimum 8–12 razy dziennie. Jeśli maluch słabo przybiera na wadze i zbyt rzadko wybudza się do jedzenia, należy go obudzić, celem podania piersi. Konieczna jest wtedy również wizyta u pediatry, a pomocna może pisać się konsultacja certyfikowanego doradcy laktacyjnego. Bardzo ważne, aby dziecko karmić również w nocy.
  4. Po karmieniu odciągaj mleko za pomocą laktatora – jak pobudzić laktację laktatorem? Istnieje wiele sposobów na stymulowanie laktacji za pomocą laktatora. Za najskuteczniejszą metodę uznaje się odciąganie laktatorem niedługi czas po karmieniu w systemie 5–3–1, czyli najpierw po pięć minut każdą pierś, następnie po 3 minuty, a na końcu po minucie. Istnieje również drugi wariant: 7–5–3.
  5. Laktacja a stres – należy unikać sytuacji stresujących, gdyż stresory mogą zahamowywać produkcję oraz wydzielanie mleka. Podobne działanie wykazuje również adrenalina. Dlatego ważne jest, aby podczas karmienia piersią mama była spokojna.
  6. Odpowiednia zbilansowana dieta – należy ograniczyć spożycie ciężkostrawnych dań. Bardzo ważne jest również odpowiednie nawodnienie organizmu. Produkty wspomagające laktację to kompot z jabłek, woda niegazowana oraz woda niegazowana z cytryną. Herbata na laktację ma również dobry wpływ. Bez wątpienia bawarka, czyli herbata z mlekiem, jest jednym z domowych sposobów pobudzania laktacji.
  7. Piwo Karmi na laktację – jeszcze kilka lat temu uważano, iż wypijanie dwóch piw karmelowych, w skład których wchodzi słód jęczmienny, stymuluje laktację. Obecnie jednak zaleca się przyswajanie słodu jęczmiennego z innych produktów.

Zobacz także

Jak zatrzymać laktację?

Zatrzymanie laktacji nie jest proste dla kobiety karmiącej piersią. Istnieją dwa sposoby zakończenia karmienia naturalnego –  natychmiastowy i stopniowy. Najlepsze dla matki i dziecka jest odstawianie od piersi w sposób stopniowy. Warto zaznaczyć, że WHO zaleca wyłączne karmienie piersią do końca 6 miesiąca życia, a następnie kontynuację karmienia piersią do końca 2 roku życia dziecka. Bardzo ważne jest, aby decyzja o zakończeniu karmienia piersią była dobrze przemyślana. Jest to ogromne przeżycie zarówno dla matki, jak i dziecka. Podczas karmienia naturalnego wytwarza się bowiem silna więź między matką a dzieckiem. Odstawienie od piersi często wiąże się z płaczem i niepokojem dziecka, a czynniki te bardzo negatywnie wpływają na psychikę kobiety.

Sposoby na zatrzymanie laktacji:

  1. Odciąganie laktatorem niewielkiej ilość pokarmu, tak aby nie odczuwać przepełnienia piersi mlekiem.
  2. Wykonywanie okładów z kapusty.
  3. Masaż piersi.
  4. Wypijanie 3–4 kubków dziennie naparu z szałwii, która działa hamująco na laktację.

Bromergon, czyli tabletki na zatrzymanie laktacji – w niektórych przypadkach domowe i naturalne sposoby nie wystarczają, by zahamować laktację. Konieczne jest wówczas zastosowanie farmakoterapii. Oczywiście pod kontrolą lekarską.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

Lipoza iniekcyjna - zabieg

Lipoza iniekcyjna – co to, efekty, przeciwwskazania

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

nogi

Zakrzepica żył głębokich i powierzchownych – objawy, leczenie

kobieta podczas badania oczu

Zez zbieżny i rozbieżny – przyczyny, objawy i leczenie

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

kobieta zgrzytająca zębami

Bruksizm – przyczyny, objawy, leczenie. Co to jest?

Kobieta w białej bluzce przytyrzymuje chusteczkę przy nosie, ponieważ ma krwotok

Krew z nosa – przyczyny, jak zatamować krwotok z nosa?

dziecko z wysypką

Różyczka u dzieci i dorosłych – objawy, leczenie i szczepienie

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Badanie kości kobieta

Osteoporoza – przyczyny, objawy, leczenie i profilaktyka

Twarz kobiety i ręce ze strzykawkami

Mezoterapia igłowa – wskazania, przebieg, efekty, przeciwwskazania

fenyloketonuria - kobieta bawi się z małym dzieckiem

Fenyloketonuria – przyczyny, objawy, leczenie i dieta

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Kobieta leży na łóżku

Seks analny to czysta przyjemność! Jak wzbogacić swój erotyczny repertuar?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?