Przejdź do treści

Czym jest śpiączka farmakologiczna i w jakich sytuacjach jest stosowana?

kobieta, leżąca w szpitalu
Źródło: StockAdobre Fot. pressmaster
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
„Miękki brzuch to też dobry seks”. Pani Fizjotrener ostrzega, że zbyt twardy brzuch ma negatywny wpływ na zdrowie kobiet
Dlaczego odkażanie ran wodą utlenioną to zły pomysł? Wyjaśnia biotechnolog Dawid Polak
Coraz młodsi Polacy mają zawał. Co robimy źle?
WHO: region Europy zmierza w kierunku końca pandemii
Mity – najwięksi wrogowie dobrego seksu. Obalamy wszystkie!

Śpiączka farmakologiczna nie jest chorobą ani zaburzeniem. Jest to stan, w jaki celowo wprowadzają pacjenta lekarze celem uzyskania najlepszego sposobu leczenia. Różne są wskazania do zastosowania śpiączki farmakologicznej, różny jest także czas jej trwania.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Zuzanna Pujanek
dr n. med.

Najczęściej słowo „śpiączka” kojarzy się z poważną chorobą lub zaburzeniami gospodarki elektrolitowej czy hormonalnej. Większość osób spotkała się z określeniem śpiączki cukrzycowej lub śpiączki, która wystąpiła u pacjenta po urazie. Śpiączka farmakologiczna nie jest chorobą ani powikłaniem stanu patologicznego, jaki ma miejsce w organizmie. Jest stosowana w warunkach lecznictwa zamkniętego. To działanie lekarskie (farmakoterapia), które ma na celu wprowadzenie chorego w stan śpiączki celem uzyskania lepszego efektu terapeutycznego.

Co to jest śpiączka?

Z określeniem tym potocznie spotykamy się dość często. Jednakże mało kto wie, co to pojęcie właściwie oznacza i jakie są cechy charakterystyczne śpiączki. Śpiączka (łac. coma) to głębokie zaburzenie zarówno w aspekcie przytomności, jak i świadomości chorego. Przyczyną jest rozpad cyklu czuwania i wzbudzenia, który objawia się areaktywnością ruchową i czuciową na różnego rodzaju bodźce, nawet o znacznym nasileniu. Najczęściej przyczyną śpiączki bywa uszkodzenie pnia mózgu lub rozlane uszkodzenie mózgowia, do którego mogą prowadzić urazy, udary, choroby degeneracyjne, leki, substancje trujące, zaburzenia metaboliczne i wiele innych.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Jak ocenia się śpiączkę?

Celem ujednolicenia schematu oceny pacjenta z zaburzeniami świadomości stosuje się 15-punktową skalę Glasgow, w której oceniane są m.in. otwieranie oczu, kontakt słowny i reakcję ruchową.

A) otwieranie oczu

1 – brak

2 – na ból

3 – na polecenie

4 – spontanicznie

B) kontakt słowny

1 – brak

2 – niezrozumiałe dźwięki, pojękiwanie

3 – niewłaściwe słowa lub krzyk

4 – mowa chaotyczna, uwaga zachowana

5 – zorientowany co do miejsca, czasu i własnej osoby

C) reakcja ruchowa

1 – brak

2 – reakcja wyprostna na ból (sztywność z odmóżdżenia)

3 – reakcja zgięciowa na ból (sztywność z odkorowania)

4 – celowe ruchy zmierzające do uniknięcia bodźca bólowego (zginanie – wycofywanie kończyny)

5 – lokalizuje ból

6 – spełnia polecenia

Zobacz także

Co to jest śpiączka farmakologiczna?

Śpiączka farmakologiczna to celowe wprowadzenie chorego w stan, w którym funkcje zachowują jedynie procesy niezbędne do życia – praca serca będąca warunkiem krążenia krwi, oddychanie i procesy termoregulacji odpowiadające za utrzymanie temperatury. Leczenie poprzez wprowadzenie w śpiączkę farmakologiczną prowadzone jest jedynie przez przygotowany i wyszkolony personel lekarski, w warunkach lecznictwa zamkniętego, czyli na Oddziałach Intensywnej Terapii.

W śpiączkę farmakologiczną wprowadza się chorego poprzez podawanie we wlewie ciągłym leków nasennych, zwykle z grupy barbituranów (stąd można się również spotkać z określeniem śpiączka barbituranowa). Ponadto stosuje się leki przeciwbólowe, aby chory nie reagował na bodźce bólowe wynikające z pierwotnego stanu (np. uraz wielonarządowy) oraz leki zwiotczające mięśnie, które umożliwiają intubację i wentylowanie pacjenta przy pomocy respiratora.

Kiedy wprowadza się chorego w śpiączkę farmakologiczną?

Wskazaniem do zastosowania śpiączki farmakologicznej jest wiele stanów, które potencjalnie zagrażają życiu pacjenta. Śpiączka farmakologiczna powoduje, że organizm chorego ma czas na regenerację i minimalizację szkód, a dzięki wyłączeniu czynnika bólu i stresu (związanego ze świadomością ciężkiego stanu) szybciej można uzyskać regenerację. W śpiączkę farmakologiczną wprowadza się pacjentów po rozległym uszkodzeniu mózgowia (np. po wylewie krwi do mózgu), przebyciu stanu padaczkowego, rozległym urazie głowy. Można wprowadzać pacjentów w śpiączkę farmakologiczną po zawale i innych stanach prowadzących do uszkodzenia mięśnia sercowego. Stosowana jest w zatruciach, zagrażających życiu zaburzeniach metabolicznych, posocznicy, po rozległych oparzeniach, zwłaszcza drugiego i trzeciego stopnia. Czasami do wprowadzenia śpiączki farmakologicznej upoważniają rozległe operacje chirurgiczne i pierwsze doby po ich przebyciu.

Śpiączka farmakologiczna – jak długo się ją utrzymuje?

Z reguły powinno się przyjąć zasadę, iż najkrócej jak to możliwe, ale na tyle długo, aby osiągnąć zamierzony efekt terapeutyczny. Celem utrzymania jak największego bezpieczeństwa, za bezpieczny czas utrzymywania śpiączki przyjmuje się okres do 6 miesięcy. Czasami pacjent pozostaje w śpiączce jedynie kilka dni – dotyczy to między innymi procesu terapeutycznego w pierwszych dobach po leczeniu operacyjnym, kiedy chcemy przede wszystkim zaoszczędzić choremu bólu.

Śpiączka farmakologiczna – wybudzenie

Procedura wybudzania chorego ze śpiączki farmakologicznej polega na stopniowym odstawianiu podawanych leków. Po kilkunastu do kilkudziesięciu minut od podania ostatniej dawki farmakoterapii dochodzi do odzyskania świadomości.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Garcia-Gil, Mensa, Dominguez, Benitez, “Postępowanie lecznicze w stanach nagłych", wyd. Medipage, 2017 rok.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Nie oddzielam tego, co dzieje się w głowach moich pacjentów, od tego, co dzieje się w ich ciałach” – mówi Magdalena Kicińska, fizjoterapeutka

pms - krzycząca kobieta

PMS (Zespół napięcia przedmiesiączkowego) – co to jest, objawy, przyczyny

Nadmierne gazy – jak się pozbyć krępującej dolegliwości? Przyczyny i sposoby leczenia

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Łupież – przyczyny, rodzaje, profilaktyka

Depilacja laserowa - jak działa i jakie daje efekty?

Depilacja laserowa – skuteczny sposób na gładkie ciało? O czym warto wiedzieć przed zabiegiem?

Produkty, które można jeść przy wrzodach

Wrzody żołądka – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Zdjęcie rentgenowskie przedstawiające chorobę

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przyczyny, objawy, leczenie

wątroba

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

Demencja starcza - co to jest i jakie daje objawy?

Demencja starcza – czym jest, jakie są jej przyczyny i główne objawy?

Mężczyzna z kamicą nerkową ugina się z powodu wielkiego bólu

Kamica nerkowa – objawy, przyczyny i leczenie kamieni nerkowych

Domowe sposoby na ból gardła – który wybrać, jak leczyć?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Mężczyzna z nadciśnieniem tętniczym mierzy swoje ciśnienie

Nadciśnienie – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić żółtaczką pokarmową?

Kobieta z rakiem macicy trzyma się za bolący brzuch.

Rak trzonu macicy – jakie są objawy i rokowania, jak przebiega leczenie raka endometrium?

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta pijąca ciepłą herbatę, próbująca złagodzić objawy hipotermii

Hipotermia – przyczyny, objawy i pierwsza pomoc

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

Seks – 5 błędów, które popełniają kobiety

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

×