Przejdź do treści

Dyspepsja – charakterystyka schorzenia, przyczyny i objawy. Jak przebiega leczenie dyspepsji?

dyspepsja - ból nad brzuchem
Fot. Africa Studio / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Twarz kobiety / istockphoto.com
Skóra sucha – czym się charakteryzuje, co jest jej przyczyną, dlaczego jest sucha, jak ją pielęgnować? Ekspert Kosmetyczny wyjaśnia
Masło czekoladowe – zdrowe, bo domowe!
Masło czekoladowe – zdrowe, bo domowe!
alkohol
Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?
kobieta w pracy
5 podstępnych odciągaczy uwagi. Zdemaskuj je i spróbuj wyeliminować
trening funkcjonalny
Trening funkcjonalny. Wystarczy 5 naprawdę prostych ćwiczeń, które pobudzą całe ciało

Dyspepsja (łac. dyspepsia) to określenie zespołu objawów, które występują na skutek kłopotów z układem trawiennym. Potocznie mówiąc, jest to stan dyskomfortu w jamie brzusznej, który można podzielić na organiczny, czynnościowy lub niezdiagnozowany. Leczenie dyspepsji jest uwarunkowane przyczyną powstania.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Kłopoty z trawieniem mogą się pojawić na skutek szeregu czynników zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych. Wpływ na pojawienie się dolegliwości może mieć nerwica, choroby przewlekłe albo osłabiona reakcja przewodu pokarmowego. Charakterystycznymi dla dyspepsji objawami są ból brzucha i uczucie pełności po posiłkach.  Jak sobie radzić z tym schorzeniem?

Co to jest dyspepsja?

Dyspepsja, termin pochodzący z języka greckiego, to określenie zespołu objawów związanych ze złym trawieniem. Z tym schorzeniem zmaga się blisko 20% populacji, a u połowy rozpoznanych przypadków przyczynę dyskomfortu trudno odnaleźć. Zmagają się z nią głównie osoby dorosłe, choć nie omija i dzieci.

Ćwiczenia oddechowe na trawienie

Dyspepsja – klasyfikacja

Zaburzenia trawienia mogą powstać na skutek szeregu czynników. To od nich jest zależny rodzaj dyspepsji, który zostanie zdiagnozowany u chorego. Klasyfikacja obejmuje:

  • dyspepsję organiczną, powstałą na skutek chorób układu pokarmowego, które mogą powodować dyskomfort w jamie brzusznej, np. choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, refluks, rak żołądka;
  • dyspepsję czynnościową, powstałą bez uchwytnej przyczyny, ten rodzaj występuje u blisko 60% chorych;
  • dyspepsję niezdiagnozowaną, która nie została do tej pory zbadana i występuje okresowo.

Przy dyspepsji ICD 10 (kod chorobowy jednostki) to K30. Nie obejmuje on “dyspepsji nerwicowej”, która powstaje na skutek stresu.

Dyspepsja czynnościowa

Dyspepsja (K30) czynnościowa to najczęściej diagnozowana postać dyspepsji u dzieci i dorosłych. Jej przyczyna pozostaje nieznana, ale za czynnik predysponujący do powstania uważa się osłabioną reakcję układu pokarmowego (zbyt późne opróżnianie się żołądka po posiłkach) i zwiększoną produkcję kwasu solnego w żołądku. Pod uwagę brano także zakażenie bakterią Helicobacter pylori, ale teoria nie została potwierdzona. Czynnościowe zaburzenia trawienia określa się niekiedy dyspepsją żołądka lub dyspepsją jelitową ze względu na problemy z motoryką przewodu pokarmowego.

Ze względu na występujące przy dyspepsji czynnościowej objawy można ją podzielić na dwa rodzaje: dyspepsję typu wrzodowego, której charakterystycznym symptomem jest ból w nadbrzuszu i dyspepsję typu motorycznego, której nie towarzyszą dolegliwości bólowe, ale chory odczuwa uczucie pełności po posiłkach, wzdęcia i nudności mimo zachowania prawidłowego rytmu wypróżnień.

Dyspepsję czynnościową rozpoznaje się na podstawie Kryteriów Rzymskich II, przy których rozpoznanie opiera się na objawach zaobserwowanych u chorego w okresie ostatnich 12 miesięcy.

Dyspepsja – objawy

Przy K30 (dyspepsji) objawy to charakterystyczne uczucie pełności po zjedzonym posiłku. Choremu towarzyszy dyskomfort i ból w nadbrzuszu, który nie ustępuje mimo wypróżnienia. Osoby chore mają wzdęcia i nudności, co powoduje, że tracą apetyt lub nie chcą spożywać posiłków, aby nie nasilać tych objawów. Uporczywe dolegliwości trwają miesiącami.

Zobacz także

Dyspepsja – diagnostyka

Podstawą do rozpoznania dyspepsji jest szczegółowy wywiad przeprowadzony z pacjentem oraz badanie endoskopowe przewodu pokarmowego (gastroskopia). Pomocna bywa również ultrasonografia jamy brzusznej. Badania wykonuje się, gdy zawodzi leczenie zachowawcze lub gdy u chorego wystąpiły objawy niepokojące, takie jak: nagła utrata wagi, żółtaczka, wymioty, krwawienie z przewodu pokarmowego albo stwierdzenie obecności guza w nadbrzuszu.

Dyspepsja – leczenie

Leczenie dyspepsji jest uwarunkowane rodzajem, który został zdiagnozowany u chorego. Jeśli objawy świadczą o dyspepsji organicznej, należy leczyć chorobę podstawową, która jest winowajcą zaburzeń. Przy dyspepsji czynnościowej leczenie jest zachowawcze. Chory musi zmienić nawyki żywieniowe i przez miesiąc przyjmować leki zalecone przez lekarza. Zazwyczaj stosuje się inhibitory pompy protonowej (IPP) lub antagonistów receptora histaminowego. Jeśli terapia okaże się nieskuteczna, podaje się leki rozkurczowe i prokinetyczne, a chorego kieruje na szczegółową diagnostykę. Odnalezienie przyczyny pozwoli zalecić bardziej skuteczne leczenie.

Dyspepsja – dieta

Dieta przy dyspepsji jest kluczowym elementem do złagodzenia dolegliwości. Chory musi zaprzestać palenia tytoniu i spożywania produktów, które mogą mieć działanie drażniące na śluzówkę żołądka. Posiłki powinny być lekkostrawne, mało słone i pozbawione tłuszczu.  Z jadłospisu muszą zniknąć potrawy ostre, kwaśne i smażone.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Tom I. Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, s. 773-775.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

kobieta z bólem brzucha

IBS – gdy jelito jest zbyt wrażliwe. Wszystko co powinnaś wiedzieć!

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

Manometria - jakie są wskazania do zabiegu?

Manometria – czym jest? Jakie są wskazania do zabiegu?

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

Bakteria helicobacter pylori - test, objawy, leczenie

Bakteria helicobacter pylori – test, objawy, leczenie

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

Chciałbyś przybrać na wadze, ale nie wiesz, co jeść? Dietetyczka podpowiada, jak przytyć skutecznie i zdrowo

Pszeniczny brzuch – masz go?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

11 witamin i minerałów, których potrzebujesz, gdy masz 20, 30, 40, 50 lat

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

pms

„O PMS lubi się żartować, bo to przecież tylko gorsze dni kobiety. Tymczasem u podłoża PMS leży nierównowaga hormonalna”. Jak na nią wpłynąć, tłumaczy dietetyczka i naturopatka Monika Skuza

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.