Przejdź do treści

Niedokrwistość aplastyczna – przyczyny, objawy i leczenie anemii

Mężczyzna siedzi zmartwiony w białym pokoju
fot. Syda Productions/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta patrzy na słońce. Ma zamknięte oczy i ręce na głowie
Witamina D – czy i kiedy można ją przedawkować? Jaka jej ilość jest bezpieczna? Tłumaczy farmaceutka
Schizofrenia / istockphoto
Schizofrenia – jak chorują kobiety?
Patenty babci na bycie zero waste
7 sposobów naszych babć na bycie zero waste
Co jeść na śniadanie? / istock
7 rzeczy, których nie powinniśmy jeść na śniadanie
test ciążowy
„Okresu brak a wynik testu negatywny”. Ginekolog wyjaśnia, kiedy najlepiej wykonać test ciążowy

Niedokrwistość aplastyczna to rzadka choroba występująca u określonej liczby osób pomiędzy 15. a 25. rokiem życia. Niekiedy pojawia się też u osób starszych. Dotyka głównie mężczyzn, chociaż zdarza się, że chorują również kobiety. Niedokrwistość polega na zaburzeniu prawidłowego funkcjonowania szpiku. Jej przebieg i objawy zależne są od postaci, jaką przyjmie.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Niedokrwistość aplastyczna polega na drastycznym spadku płytek krwi i zachodzeniu reakcji autoimmunologicznej organizmu. Powstaje jako wynik zaburzeń w funkcjonowaniu komórek macierzystych w szpiku kostnym. W prawidłowych warunkach szpik średnio co 120 dni wymienia krwinki czerwone. Może jednak dojść do sytuacji, kiedy szpik nie jest w stanie wytwarzać krwinek w potrzebnej liczbie i we właściwym momencie. Wówczas dochodzi do pojawienia się objawów związanych z początkiem niedokrwistości. Anemia aplastyczna u dzieci najczęściej uwarunkowana jest genetyką i wadami wrodzonymi. U osób dorosłych może być np. konsekwencją przyjmowania leków.

Postacie aplastycznej anemii i przyczyny jej rozwoju

Przyczyny niedokrwistości aplastycznej są różne i warunkują postać, jaką przybiera choroba. Punktem wspólnym jest drastyczny spadek, a nawet całkowity brak krwinek czerwonych. Zahamowany również zostaje podział pozostałych komórek krwi i dochodzi do zaburzenia funkcji komórki macierzystej w szpiku. Anemia aplastyczna może być uwarunkowaną genetycznie chorobą dziedziczną bądź przyjąć postać wady wrodzonej (zespół Diamonda i Blackfana, niedokrwistość Fanconiego). W przypadku postaci nabytej wśród przyczyn warunkujących jej rozwój wyróżnia się:

  • długotrwałe przyjmowanie leków przeciwpadaczkowych, przeciwnowotworowych, antybiotyków,
  • choroby autoimmunologiczne,
  • choroby krwi,
  • ciąża,
  • grasiczak,
  • wirusowe zapalenie wątroby,
  • zakażenie wirusem HIV, HBV lub HAV,
  • narażenie na promieniowanie (jonizujące, radioterapia).
Mocz i odczynniki

Niedokrwistość aplastyczna – objawy

W rozpoznaniu choroby wskazuje się trzy objawy chorobowe uzależnione od ilości spadku krwi:

  • postać nieciężka
    • liczba krwinek białych: < 1500 komórek w 1μl krwi
    • liczba krwinek czerwonych: < 60 000 komórek w 1μl krwi
    • liczba płytek krwi: < 50 000 komórek w 1μl krwi
  • postać ciężka
    • liczba krwinek białych: < 500 komórek w 1μl krwi
    • liczba krwinek czerwonych: < 20 000 komórek w 1μl krwi
    • liczba płytek krwi: < 50 000 komórek w 1μl krwi
  • postać bardzo ciężka
    • liczba krwinek białych: < 200 komórek w 1μl krwi
    • liczba krwinek czerwonych: < 10 000 komórek w 1μl krwi
    • liczba płytek krwi: < 20 000 komórek w 1μl krwi.

Niedokrwistość w zależności od przebiegu może objawiać się nagle bądź stopniowo. Co więcej, w początkowym stadium rozwoju przypomina inne jednostki chorobowe, również mające swoje źródło w zaburzeniu funkcjonowania szpiku (białaczka, chłoniak, zespół, mielodysplastyczny, niektóre z nowotworów). Pełna diagnoza dotycząca anemii aplastycznej zostaje postawiona po wystąpieniu i zatwierdzeniu przynajmniej trzech objawów. Otrzymany wynik wskazuje także na postać choroby.

W obrazie klinicznym u osób z niedokrwistością aplastyczną obserwuje się:

  • bladość,
  • uczucie kołatania serca,
  • bóle i zawroty głowy,
  • duszność,
  • zmęczenie i brak energii
  • gorączkę
  • silne zaczerwienienie dziąseł.

W celu potwierdzenia choroby hematolog kieruje pacjenta na badania laboratoryjne w kierunku niedokrwistości. Przy niejednoznacznych wynikach morfologii lekarz może zlecić wykonanie dodatkowych badań uzupełniających – biopsję aspiracyjną szpiku kostnego, badanie na potwierdzenie zakażeń wirusowych, badanie na obecność przeciwciał, badanie poziomu żelaza i witaminy B12, a także badanie na obecność arszeniku i innych toksyn.

Zobacz także

Anemia aplastyczna – leczenie

Leczenie niedokrwistości aplastycznej uzależnione jest od źródła jej powstania, a także tego, czy ma ona postać przejściową, czy ciężką, powodującą trwałe uszkodzenia szpiku. Etapy leczenia anemii wywołanej przez czynniki zewnętrzne (np. leki czy promieniowanie) zaczynają się od eliminacji z życia chorego toksyn powodujących spadek krwinek. Dodatkowo osoba dotknięta niedokrwistością dostaje leki stymulujące wytwarzanie szpiku kostnego i produkcję krwinek. Bardzo ważne jest przywrócenie zdolności krwi do podziału na poszczególne krwinki. Anemia, która powstała jako choroba autoimmunologiczna, leczona jest poprzez hamowanie działania układu odpornościowego, który w sposób patologiczny walczy sam ze sobą. W ciężkich przypadkach i zaawansowanym stadium anemii konieczne jest przetoczenie krwi, a nawet przeszczep szpiku kostnego. Anemia aplastyczna nie jest chorobą, którą można leczyć na własną rękę. Pacjent powinien ściśle stosować się do zaleceń lekarza hematologa. W leczeniu i przebiegu choroby bardzo ważne jest stałe nawadnianie. Dlatego wskazane jest picie 3 litrów wody dziennie, by nie dopuścić do odwodnienia organizmu.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Tomografia komputerowa - cena, jak się przygotować do badania?

Tomografia komputerowa – cena, jak się przygotować do badania?

Cewnikowanie serca

Cewnikowanie serca – na czym polega badanie?

Badanie angio-tk - na czym polega tomografia naczyń krwionośnych?

Badanie angio-tk – na czym polega tomografia naczyń krwionośnych?

Tętnica szyjna – budowa i funkcje, choroby

Tętnica szyjna – budowa i funkcje, choroby

Scyntygrafia serca – wskazania i przeciwwskazania do badania

Scyntygrafia serca – wskazania i przeciwwskazania do badania

arteria

Arteria – czym jest? Jak wygląda jej budowa i jakie spełnia funkcje?

Wkłucie centralne - wskazania, przebieg, pielęgnacja

Wkłucie centralne – wskazania, przebieg, pielęgnacja

Leukocytoza — dowiedz się wszystkiego o podwyższonym stężeniu białych krwinek

Leukocytoza (podwyższone stężenie białych krwinek) – czego może być objawem?

Obdukcja — czym jest potwierdzenie doznania obrażeń, co daje i jak je wykonać?

Obdukcja – czym jest? Jaki lekarz ją wykonuje?

Otolaryngologia — jakimi chorobami się zajmuje?

Otolaryngologia – jakimi chorobami się zajmuje ta dziedzina?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kleszcze

Borelioza: objawy po wielu latach. Jak można wykryć chorobę?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

8 sposobów na podniesienie libido

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.