Przejdź do treści

Badanie krwi na czczo. Które badania wykonuje się na czczo?

Pielęgniarka pobiera krew kobiecie
Fot. dreamsnavigator / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Alkohol a metryka
Alkohol a metryka. Im więcej mamy lat, tym mniej nam potrzeba?
6 związkowych pułapek
6 związkowych pułapek. Często wpadamy w nie przez samych siebie
Oporni na insulinę. Co powinnaś wiedzieć o insulinooporności?
Oporni na insulinę. Co powinnaś wiedzieć o insulinooporności?
Dlaczego decydujemy się na operacje plastyczne?
Dlaczego decydujemy się na operacje plastyczne? Odpowiada dr Zofia Bochen, specjalistka chirurgii plastycznej
Ćwiczenie wyobraźni pomoże ci schudnąć
Ćwiczenie wyobraźni pomoże ci schudnąć. To może być prostsze, niże ci się wydaje

W celu diagnostycznym lub dla sprawdzenia ogólnego stanu zdrowia lekarz często zleca badanie krwi na czczo. W celach profilaktycznych badania krwi powinny być wykonywane raz w roku. Najbardziej miarodajne i prawdziwe wyniki wychodzą, kiedy pacjent odpowiednio przygotuje się do badań.

Badanie laboratoryjne krwi jest prostym i szybkim badaniem. Jest to pobranie jednej lub kilku probówek krwi z żyły łokciowej. Jedyne, co jest wymagane od pacjenta, to przestrzeganie kilku zasad i odpowiednie przygotowanie się do badania. Najważniejszą zasadą jest bezwzględne wykonanie niektórych badań krwi na czczo.

Badanie krwi – ile godzin na czczo?

Bycie na czczo oznacza spożycie ostatniego posiłku minimum 8 godzin przed badaniem. Niektóre laboratoria podają, że należy powstrzymać się od jedzenia na 12 godzin przed pobraniem krwi. Optymalnie jest dzień przed badaniem zjeść lekką kolację do godziny 18 oraz pić niesłodzoną i niegazowaną wodę do momentu pójścia spać. Dobrze jest, jeżeli posiłki spożywane w dniu poprzedzającym badanie są lekkostrawne. Rano, w dniu badania, nie należy pić kawy przed pobraniem krwi, żuć gumy, trzeba powstrzymać się od palenia papierosów. Leki, które są brane na stałe, należy przyjąć dopiero po badaniu, chyba że lekarz zalecił inaczej. Należy pamiętać, że wiele suplementów dostępnych w aptece bez recepty może zaburzyć rzeczywisty wynik badania krwi. Fakt ich przyjmowania należy zgłosić wcześniej lekarzowi pierwszego kontaktu, który zleci przerwanie ich spożywania odpowiednio wcześniej przed badaniem.

W przypadku pobierania krwi na oznaczenie cholesterolu i lipidogramu wymagane jest bycie na czczo 14 godzin przed badaniem. Dzień przed badaniem wskazane jest powstrzymanie się od spożywania alkoholu, słodkich, tłustych i smażonych potraw.

Picie wody przed badaniem krwi na czczo jest dopuszczalne w niewielkich ilościach, a nawet zalecane, ponieważ zbyt długa przerwa w nawadnianiu organizmu może zaburzyć wyniki. Powinna być to jednak woda niesłodzona i niegazowana.

Czego nie warto robić na pusty żołądek

Badanie krwi u dziecka na czczo

W przypadku małych dzieci wykonanie badania krwi na czczo jest trudniejsze niż w przypadku starszych dzieci i dorosłych. Niemowlęta nie muszą być na czczo przed pobraniem krwi. Utrzymanie tak długiej przerwy w przypadku małych dzieci nie jest możliwe, dlatego dopuszczalne jest ich karmienie, jednak nie bezpośrednio przed wykonaniem badania.

Dzieciom do 3. roku życia przed badaniem krwi najlepiej nie podawać posiłku, jednak dopuszczalne jest zjedzenie przez nie lekkiego śniadania. Bezwzględnym wyjątkiem, który nakazuje być na czczo, jest badanie glukozy, ponieważ każdy spożyty pokarm znacząco fałszuje wynik. Dziecku przed badaniem krwi na czczo do picia można podać jedynie wodę bez cukru.

Dzieci w wieku przedszkolnym i starsze powinny być na czczo przed wykonaniem badania krwi. Zaleca się, jak w przypadku dorosłych, podanie jako ostatniego posiłku lekkiej kolacji dzień przed badaniem.

Zobacz także

Jakie badania krwi wykonuje się na czczo?

Na zafałszowanie wyników badania krwi wpływa wiele przyjmowanych pokarmów i leków. Nie wiadomo także, jak organizm zareaguje po spożyciu posiłku, napoju czy gumy do żucia. Jeżeli jest tylko taka możliwość, powinno się wykonywać wszystkie badania krwi na czczo, mimo żedopuszczalne jest ich wykonanie po jedzeniu czy wypiciu kawy.

Niektóre badania krwi wymagają bezwzględnego bycia na czczo z zachowaniem racjonalnej diety już dzień przed ich wykonaniem. Należą do nich:

  • Morfologia – może być pobrana także po posiłku, jednak istnieją przesłanki, że spożycie pokarmu przed podnosi poziom białych krwinek, dlatego zaleca się jej wykonanie na czczo, aby wynik był miarodajny.
  • Lipidogram i cholesterol – spożycie posiłku fałszywie podniesie ich poziom we krwi, a picie alkoholu dzień przed fałszywie obniży.
  • Czas krzepnięcia (INR) – badanie krzepliwości krwi powinno być na czczo, ponieważ zawarta w pokarmach witamina K obniża wartość INR.
  • Hormony tarczycy – trijodotyroninę (FT3), tyroksynę (FT4), tyreotropinę (TSH) – wykonuje się na czczo, nie przyjmuje się także leków na tarczycę przed badaniem.
  • Próby wątrobowe aminotransferaza alaninowa (ALT) oraz aminotransferaza asparaginianowa (AST).
  • Glukoza i krzywa cukrowa – na jej fałszywie podwyższony wynik wpływa nawet łyk słodzonego napoju.
  • Insulina – spożycie posiłku powoduje wzmożone wydzielanie insuliny, a tym samym fałszywie podwyższony wynik.
  • Bilirubina – jej poziom podnoszą witamina C zawarta w pokarmach i alkohol.
  • Ferrytyna i żelazo.
  • Elektrolity.
  • Białko.
  • Mocznik, kreatynina, kwas moczowy.
  • Prolaktyna.
  • Poziom hormonów płciowych.
  • Witamina B12.

Na które badania nie trzeba być na czczo?

Nie wszystkie badania krwi wymagają bycia na czczo, ponieważ na badany parametr nie ma wpływu jedzenie i spożyte wraz z nim mikro- i makroelementy. Bycia na czczo nie wymaga badanie grupy krwi, białko C-reaktywne (CRP – markery stanu zapalnego), antystreptolizyna (ASO – badanie wykrywające zakażenie paciorkowcami), swoisty antygen sterczowy (PSA – diagnostyka chorób prostaty), antygeny wirusa HIV oraz zapalenia wątroby typu B i C. Podczas badania krwi na Helicobacter pylori nie trzeba być na czczo. Nie jest konieczne bycie na czczo do badania krwi na boreliozę, ponieważ posiłek nie ma wpływu na obecność swoistych przeciwciał.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Odczyn Coombsa - czym jest i jak interpretować wyniki?

Odczyn Coombsa – czym jest i jak interpretować wyniki?

Czas protrombinowy (PT) - czym jest i jaka jest norma?

Czas protrombinowy (PT) – czym jest i jaka jest norma?

Co oznacza podwyższony fibrynogen i jak należy interpretować wyniki badań?

Co oznacza podwyższony fibrynogen i jak należy interpretować wyniki badań?

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

avocado

6 przyczyn zbyt wysokiego cholesterolu

Masz ponad 20 lat? Oto badania profilaktyczne, które powinnaś zacząć robić

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

badanie krwii

Jak przygotować się do badania krwi?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Chromogranina CgA w badaniu surowicy krwi

Chromogranina CgA w badaniu surowicy krwi

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Tomografia komputerowa - cena, jak się przygotować do badania?

Tomografia komputerowa – cena, jak się przygotować do badania?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

Kobieta z grypą hiszpanką leży w łóżku

Grypa hiszpanka – przyczyny i objawy. Historia największej pandemii na świecie.

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para zakochanych, romantyczny wieczór

8 sposobów na podniesienie libido

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości