Przejdź do treści

Niedrożność jelit u dzieci i dorosłych – objawy, przyczyny i mechanizm powstawania

młoda kobieta trzyma się za brzuch
Fot. Adiano / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Zespół cieśni nadgarstka. Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury
Zespół cieśni nadgarstka. Jak może pomóc osteopatia? Wyjaśnia Ewelina Tyszko-Bury
Andrzej Duda / prezydent.pl
Prezydent Andrzej Duda nominowany do Biologicznej Bzdury Roku 2020. Podczas debaty mówił o szczepionce, która nie istnieje
Oczyszczanie twarzy - jak to robić dobrze? Największe błędy i sposoby na prawidłowe mycie twarzy wylicza dermatolożka
Oczyszczanie twarzy – jak to robić dobrze? Dermatolożka wymienia największe błędy i sposoby na prawidłowe mycie skóry
Dieta jajeczna – bezpieczna i skuteczna, czy szkodliwa i monotonna?
Kalorie a miesiączka / rawpixel
W drugiej połowie cyklu miesiączkowego można jeść więcej? Dietetyk Jakub Chwiłkowski odpowiada

Niedrożność jelit może występować zarówno u dzieci, jak i u dorosłych. Przyczyn i mechanizmów niedrożności jelit jest wiele. Ważne, by szybko wykryć objawy i skierować chorego na konsultację chirurgiczną.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Niedrożność jelit może mieć podłoże mechaniczne lub czynnościowe. Oznacza, że zablokowana jest treść, która normalnie przechodzi przez światło jelita. Przyczyny niedrożności jelit są zróżnicowane. Objawy to przede wszystkim wzdęcie i ból brzucha, zatrzymanie stolców i gazów. Niedrożność jelit może pojawić się zarówno u dzieci, jak i u dorosłych. Objawy niewiele różnią się w tych dwóch grupach wiekowych i nie mogą być absolutnie lekceważone, gdyż powikłania niedrożności jelit stanowią zagrożenie dla zdrowia. W zależności od przyczyny stosuje się leczenie zachowawcze bądź operacyjne.

Na czym polega niedrożność jelit?

Niedrożność jelit to stan polegający na upośledzeniu pasażu treści przez jelita. Może dotyczyć zarówno jelita cienkiego, jak i jelita grubego. Szczególne czynniki ryzyka to: zabiegi chirurgiczne, nowotwory, stany zapalne, choroby pasożytnicze. Nie ma jednego mechanizmu niedrożności jelit. Czasami dochodzi do rozwoju częściowej niedrożności.

ból brzucha

Objawy niedrożności jelit

Objawy niedrożności jelit, zarówno u dzieci, jak i u dorosłych, obejmują: ból w jamie brzusznej, nudności, wymioty, zatrzymanie stolca i wiatrów. Ważne są objawy dodatkowe, które mogą wskazywać na prawdopodobne podłoże niedrożności. Brak podjęcia odpowiedniego postępowania terapeutycznego może prowadzić do zaostrzenia stanu ogólnego i pojawienia się dolegliwości świadczących o zagrożeniu życia. Dochodzi do wstrząsu, odwodnienia, niewydolności wielonarządowej, spadku ciśnienia. U szczupłych osób i dzieci można obserwować rozdęcie brzucha, czasem patologiczną masę w brzuchu wynikającą z zalegającej treści w jelitach. Badanie fizykalne wskazuje na brak ruchów perystaltycznych bądź ich wzmożenie powyżej niedrożności, w zależności od jej mechanizmu. Może dojść do nudności i wymiotów, zaburzeń elektrolitowych i gospodarki kwasowo-zasadowej.

Niedrożność porażenna jelit

Przyczyny niedrożności porażennej jelit to:

  • zapalenie otrzewnej, wywołane np. zapaleniem wyrostka robaczkowego, pęcherzyka żółciowego, chorób dróg żółciowych,
  • kolka nerkowa,
  • kolka żółciowa,
  • zaburzenia metaboliczne (kwasica, zatrucia, mocznica),
  • niedokrwienie jelit,
  • zapalenie płuc, zawał mięśnia sercowego.

Aby rozpoznać niedrożność porażenną jelit, konieczne jest wykonanie podstawowych badań obrazowych, takich jak ultrasonografia (USG) i rentgen (RTG) jamy brzusznej.

Leczenie wymaga konsultacji chirurgicznej i leczenia operacyjnego. W przypadku kolki nerkowej i żółciowej czasami możliwe jest postępowanie zachowawcze.

Zobacz także

Niedrożność mechaniczna jelit

Niedrożność mechaniczna może wynikać z zadzierzgnięcia jelit jako powikłania przepukliny. Jest to niebezpieczny stan prowadzący do martwicy ściany jelita, a dalej nawet do sepsy. Czasami niedrożność mechaniczna jelit wynika po prostu z zatkania światła jelita. Mogą do tego doprowadzić nowotwór, kamień żółciowy czy pasożyty. Zdarzają się również fitobezoary, czyli zlepki ciał obcych, jak np. włosów, które blokują światło jelit. Niekiedy same masy kałowe są na tyle twarde, że blokują pasaż jelitowy i uniemożliwiają wypróżnienie.

Bardzo ważna jest szybka diagnostyka, wykonanie badań obrazowych i podstawowych badań laboratoryjnych. Konieczna jest też konsultacja chirurgiczna, gdyż niedrożność mechaniczna jelit z reguły wymaga leczenia operacyjnego. Przed zabiegiem stosuje się zawsze profilaktykę antybiotykową.

Dieta w niedrożności jelit

W momencie pojawienia się ostrych objawów niedrożności jelit nie należy nic jeść. Trudno więc mówić o diecie. Skoro nie ma pasażu przez jelita, to tym samym nie dokłada się dodatkowo treści pokarmowej. Dieta „zero” jest utrzymywana aż do operacji. Po niej lekarz decyduje, kiedy można przejść na żywienie doustne. Zdarza się, że przyczyną niedrożności jest kolka nerkowa czy żółciowa. Wtedy leczenie bywa zachowawcze, a dieta dostosowana jest do podstawowej jednostki chorobowej. Konieczne jest przede wszystkim właściwe nawodnienie organizmu. Po wypisie ze szpitala pacjent powinien dostać szczegółowe wskazówki dotyczące jedzenia.

Niedrożność jelit u niemowląt

U niemowląt i małych dzieci najczęstszą przyczyną niedrożności jelit jest wgłobienie. Polega ono na teleskopowym wpukleniu się jelita do światła jelita w kierunku zgodnym z perystaltyką. Najczęściej wgłobienie występuje pomiędzy 5. a 36. miesiącem życia, choć może się pojawić tak naprawdę w każdym wieku. Niedrożność jelit w przebiegu wgłobienia wynika z ucisku i z postępującego zastoju żylnego. Dochodzi do upośledzenia ukrwienia jelita i obrzęku jego ściany. Może rozwinąć się martwica ściany jelita prowadząca do perforacji, czyli przedziurawienia. Powikłaniami są sepsa i wstrząs septyczny.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Tabletki

Zażywasz omeprazol lub pantoprazol? Uważaj na niedobór witaminy B12

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

Kobieta siedzi na toalecie z papierem toaletowym w ręku

Biegunka – przyczyny, rodzaje i leczenie. Jakie są zagrożenia?

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie. Jak go rozpoznać?

migotanie przedsionków - kobieta trzyma się za serce

Migotanie przedsionków – przyczyny, objawy i leczenie tej postaci arytmii

para całująca się

Co to jest diafragma? Jakie jest jej działanie i skuteczność jako środka antykoncepcyjnego?

szum w uszach - kobieta trzyma się za ucho

Szum w uszach – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

zaburzenia adaptacyjne - smutna kobieta opierająca się o ścianę

Zaburzenia adaptacyjne – czym są? Jak sobie radzić w trudnej sytuacji?

Tyłozgryz, uśmiechnięta dziewczyna z aparatem ortodontycznym na zębach

Tyłozgryz – czym jest? Objawy i leczenie tyłozgryzu u dorosłych i dzieci

Kobieta leżąca w kabinie hiperbarycznej z powodu choroby kesonowej

Choroba kesonowa. Przyczyny, objawy i leczenie choroby nurków

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę