Przejdź do treści

Wstrząs septyczny – przyczyny i objawy. Leczenie powikłań sepsy

Dziecko leży w szpitalu podłączone do kroplówki
Wstrząs septyczny – jakie są przyczyny i objawy? Leczenie powikłań sepsy /AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Czujesz, że przytłaczają cię emocje? Wypróbuj technikę samoregulacji STOP
Śpisz w skarpetkach? Sprawdź, czy to na pewno dobry pomysł
„Śmierdzisz”, „masz coś między nogami”, „okres jest obrzydliwy”. Okresowa Koalicja podkreśla: „Miesiączka jest wyśmiewana, a my obrażane”
„Jakie jeszcze ćwiczenia/profile polecacie?”. Aleksandra Żebrowska w humorystyczny sposób o powrocie do formy
Jak często należy ćwiczyć?

Wstrząs septyczny, czyli najpoważniejsze powikłanie sepsy, występuje na skutek uogólnionego zakażenia organizmu. Jest to stan wymagający natychmiastowej interwencji lekarskiej, gdyż stanowi bezpośrednie zagrożenie utraty życia. W wyniku szoku septycznego dochodzi do niewydolności wielonarządowej – w tym niezbędnych do życia narządów, takich jak wątroba, serce, płuca.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Co to jest wstrząs septyczny?

Wstrząs septyczny jest najpoważniejszym powikłaniem sepsy, czyli ogólnoustrojowego zakażenia. Sepsa, dawniej nazywana posocznicą, jest to silna reakcja organizmu, polegająca na wytwarzaniu szkodliwych substancji przez układ immunologiczny (odpornościowy). Powstają one w momencie, gdy w układzie krążenia znajdą się drobnoustroje chorobotwórcze, takie jak bakterie, grzyby. Rozróżniamy trzy fazy sepsy:

  • sepsa,
  • ciężka sepsa,
  • wstrząs septyczny.

Sepsa rozwija się bardzo szybko. Jeśli w przebiegu zakażenia dochodzi do zaburzenia czynności co najmniej jednego z podstawowych narządów, rozpoznaje się ciężką sepsę. Jeżeli nastąpi również wystąpi spadek ciśnienia tętniczego (hipotensja), to taki stan nazywa się wstrząsem septycznym. Co go wywołuje?

W przebiegu sepsy dochodzi do niedotlenienia organizmu, przez co do życiowo ważnych narządów nie jest dostarczana taka ilość tlenu, jaka jest im potrzebna do prawidłowego funkcjonowania. Może to doprowadzić do tzw. centralizacji krążenia, czyli sytuacji, kiedy organizm dostarcza tlen tylko do najważniejszych narządów: mózgu, serca oraz płuc, kosztem innych, jak np. narządów układu pokarmowego czy mięśni. W takiej sytuacji następuje niewydolność wielonarządowa często kończąca się zgonem.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

bakterie we krwi, w 3D

Wstrząs septyczny – przyczyny

Najczęściej przyczyną sepsy jest infekcja bakteryjna, która może rozwinąć się w każdym narządzie ciała. Czynnikami predysponującymi do uogólnionej infekcji, która doprowadza do posocznicy, są:

  • długotrwała hospitalizacja,
  • zabiegi chirurgiczne oraz operacje,
  • inwazyjne przedmioty medyczne w ciele, jak cewniki czy rurki intubacyjne,
  • cukrzyca,
  • kaniula obwodowa (wenflon) lub wkłucie centralne, czyli narzędzia medyczne, które przerywają ciągłość tkanek,
  • skrajnie wysoka lub niska temperatura ciała,
  • hiperwentylacja, czyli przyspieszony oddech (powyżej 20 oddechów na minutę),
  • tachykardia, czyli przyspieszona akcja serca (powyżej 90 uderzeń na minutę u osoby dorosłej).

Wstrząs septyczny – objawy

Objawy wstrząsu septycznego związane są z hipoperfuzją, czyli zmniejszonym przepływem krwi przez tkanki lub narządy. Należą  do nich:

  • oliguria (inaczej skąpomocz) – dobowa zbiórka moczu jest mniejsza niż 500 ml,
  • bezmocz – brak moczu,
  • kwasica mleczanowa,
  • chłodna, wilgotna skóra,
  • ciężkie zaburzenia świadomości.

Jeśli dodatkowo dojdzie do hipotensji, czyli obniżenia ciśnienia tętniczego krwi (ciśnienie skurczowe poniżej 90 mmHg, a rozkurczowe poniżej 60 mmHg), stwierdzany jest stan septyczny.

bakterie sepsy we krwi 3D

Wstrząs septyczny – leczenie

Chory z szokiem septycznym trafia na oddział intensywnej terapii (OIOM), gdzie wykonywany jest antybiogram, czyli badanie określające, na jakie antybiotyki bakterie są oporne. Do momentu uzyskania wyników podawane są antybiotyki o szerokim spektrum działania. Dodatkowo zazwyczaj zaleca się leki, które mają za zadanie zahamować reakcję zapalną. Przez cały okres leczenia prowadzona jest płynoterapia z równoczesnym bilansem płynów, aby kontrolować funkcje układu wydalniczego. Jeśli to konieczne, toczone są preparaty krwi. 

W zależności od stanu ogólnego pacjenta podejmowane są różne kroki, jak podaż leków obkurczających naczynia krwionośne (np. adrenalina czy noradrenalina), mające na celu poprawę pracy serca. Jeśli dochodzi do niewydolności oddechowej, konieczne jest zaintubowanie pacjenta, podłączenie go do respiratora oraz podanie leków sedacyjnych.

Wstrząs septyczny – pierwsza pomoc

By zapobiec przejściu sepsy w ciężką fazę, mogącą wywołać wstrząs septyczny, konieczne są jak najszybsza diagnostyka i  wdrożenie leczenia. Podjęcie odpowiednich działań może znacznie zwiększyć szanse chorego na przeżycie.W tym celu konieczne jest przetransportowanie chorego do szpitala – dlatego gdy tylko pojawią się wyżej wymienione objawy, natychmiast wezwij karetkę pogotowia!

Wstrząs septyczny – rokowanie

Wstrząs septyczny występuje statystycznie rzadko, ale jest niezwykle groźny. Śmiertelność w przypadku wystąpienia szoku septycznego jest bardzo wysoka. Ciężka sepsa rozwija się bowiem gwałtownie i może doprowadzić do zgonu w ciągu kilku godzin.

Dokładną przyczyną zgonu jest niewydolność wielonarządowa. Szacuje się, że na skutek sepsy, a następnie wstrząsu septycznego umiera rocznie ok. 150 tys. ludzi w Europie. W Polsce rocznie z powodu posocznicy umiera około 1 tys. osób.

Antybiotyk a wirus

Na czym polega rozpoznanie sepsy?

Badanie, które może potwierdzić ogólnoustrojowe zakażenie krwi, polega na wyhodowaniu bakterii z posiewu krwi. Niestety wymaga to czasu (wstępny wynik możliwy jest po 2–3 dniach), a w przypadku sepsy ważne jest wdrożenie szybkiego leczenia. Chory na posocznicę ma zwykle znacznie podwyższone parametry zapalne, upośledzoną funkcję serca i nerek, ale nie są to objawy specyficzne wyłącznie dla sepsy. Dlatego wstępne rozpoznanie zakażenia polega na zebraniu wywiadu i dokładnym zbadaniu pacjenta. Przydatne są również dane epidemiologiczne.

Czy sepsa jest zaraźliwa?

Hospitalizowany pacjent poddany odpowiedniej antybiotykoterapii w większości przypadków nie jest źródłem zakażenia. Jednak zakaźność, czyli zdolność przenoszenia się drobnoustrojów chorobotwórczych z osoby chorej na zdrową, uzależniona jest od rodzaju patogenu.

Za najbardziej zakaźny drobnoustrój uznaje się meningokoki. Jest to wówczas sepsa meningokokowa, która może być źródłem zachorowań.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Wirus Marburg – czy angolski scenariusz z 2005 r. może się powtórzyć w Europie?

Glutation – co to jest? Gdzie znajdziesz go najwięcej? Skutki uboczne niedoboru

kobieta je jogurt

Stosujesz antykoncepcję? Uważaj na infekcje intymne

Książeczka sanepidowska – co to? Jak i gdzie wyrobić dokument potrzebny w wielu zawodach

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Mini wątroby będą mogły uratować życie! / pexels

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Miniaturowe wątroby będą mogły uratować życie!

"Mimo znacznego postępu tężec wciąż zbiera śmiertelne żniwo na świecie"- podkreśla lek. Małgorzata Ponikowska i apeluje, żeby nie ignorować nawet małych ran

„Mimo znacznego postępu, tężec wciąż zbiera śmiertelne żniwo na świecie”- podkreśla lek. Małgorzata Ponikowska i apeluje, żeby nie ignorować nawet małych ran

Układ dopełniacza – funkcje, aktywacja, badanie

"Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat". Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

„Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat”. Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

Żabka wycofuje bagietki z obrotu / istock

Popularna sieć sklepów wycofuje z obrotu bagietki. Powodem groźne bakterie

ręce zarazki bakterie

7 miejsc (nie tylko publicznych!), w których jest najwięcej zarazków

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Bakteryjne zapalenie skóry – jak rozpoznać i leczyć? Czy łupież to stan zapalny skóry?

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Kobieta z kolorowym językiem

Jak czyścić język i jak często trzeba to robić? Podpowiada stomatolożka Anna Jaśkowska

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

×