Przejdź do treści

Tętniak mózgu – objawy i rokowanie. Czym grozi pęknięcie tętniaka?

rzut mózgu ludzkiego w 3D
Czym jest tętniak mózgu? Fot. decade3d / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
HELLO PIONIERKI: Jak Michalina Wisłocka uczyła Polki seksualności i autoerotyzmu na wiele lat przed znalezieniem punktu „G”
Ciężko ustać ci w tej pozycji? Naukowcy mówią, o czym może to świadczyć
„Nadżerkę, taką prawdziwą, będzie miało tylko 30 proc. z was. To, czym najczęściej 'straszą’ was ginekolodzy, to ektopia” – mówi dr Agnieszka Nalewczyńska
Dieta łagodząca objawy PMS, czyli co jeść, żeby mniej cierpieć
Ciśnieniomierze odejdą w zapomnienie? Grafenowy tatuaż sam zmierzy ciśnienie krwi

Tętniak mózgu występuje, gdy jeden element ściany tętnicy jest na tyle słaby, że pod wpływem ciśnienia krwi może zwiększać swoje rozmiary i w konsekwencji pękać. Dokładna przyczyna powstawania tętniaków nie jest do końca poznana.

Tętniak mózgu może pojawić się u każdego, bez względu na płeć i wiek. Jednakże dokładna przyczyna tętniaków mózgu nie jest znana. Tętniak mózgu jest prawdopodobnie wynikiem wrodzonych nieprawidłowości w anatomii ścian tętnic. Istnieje kilka czynników ryzyka tworzenia się tętniaków. Zalicza się do nich m.in. miażdżycę, nadużywanie alkoholu oraz palenie tytoniu. Zdarza się również, że powstaje jako wynik zmian zapalnych. Przy tętniaku mózgu objawy najczęściej pojawią się dopiero wówczas, gdy dojdzie do jego pęknięcia.

Tętniak mózgu – objawy neurologiczne i statystyka

Szacuje się, że tętniaki występują u około 4 proc. populacji, jednakże u większości z nich ujawnia się pod postacią krwawienia podpajęczynówkowego. U mniej niż 10 proc. przypadków daje objawy guza mózgu. Tętniaki mózgu rzadko dają objawy, szczególnie, jeśli są niewielkich rozmiarów. Czasem określa się je mianem cichych agresorów. Tętniaki większych rozmiarów mogą uciskać na któryś nerw mózgu, przez co obserwuje się m.in. opadającą powiekę, ubytki w polu widzenia, nagle i szybko pogarszający się wzrok, bóle głowy (wyjątkowo niespecyficzny objaw), drgawki, zawroty lub osłabienia siły kończyn po jednej stronie ciała. Ból głowy przy tętniaku mózgu jest nagły i bardzo silny. Określany jest jakby uczucie po uderzeniu w głowę młotkiem. Jest oporny na powszechnie dostępne leki przeciwbólowe i towarzyszy mu uczucie sztywności w karku, co może świadczyć o krwawieniu podpajęczynówkowym. Po pęknięciu tętniaka najczęściej obserwuje się utratę przytomności bądź zaburzenia równowagi, wymioty, nadwrażliwość na światło lub porażenie po jednej stronie ciała. W najcięższych przypadkach pęknięcie tętniaka mózgu skończyć się może śpiączka lub śmiercią.

Ryzyko tętniaka mózgu

Czynników zwiększających ryzyko pojawienia się tętniaka mózgu i jego pęknięcia jest wiele. Można je podzielić na modyfikowalne i niemodyfikowalne. Czynniki modyfikowalne tętniaka mózgu, które zwiększają prawdopodobieństwo jego powstawania, to palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu oraz otyłość. Wszystkie one związane są z pojawianiem się nadciśnienia tętniczego. Istnieją badania wskazujące na to, że również długotrwałe przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych może przyczyniać się do zwiększonego ryzyka krwawień podpajęczynówkowych.

Również lokalizacja tętniaka mózgu oraz jego rozmiar mają wpływ na ryzyko pęknięcia. I tym samym jego umiejscowienie w tylnym kręgu i średnica powyżej 10 mm wiąże się ze wzrostem możliwości pęknięcia. Niemniej ważne są choroby współistniejące, jak torbielowatość nerek, zespół Ehlersa-Danlosa i Marfana oraz nerwiakowłókniakowatość.

Rodzaje tętniaka mózgu

Istnieją cztery rodzaje tętniaków mózgu. Wyróżnia się przede wszystkim:

  • Tętniaki workowate – stanowią nawet 80 proc. wszystkich wykrytych tętniaków. Zbudowane są z szyi i worka będącego rozszerzonym światłem tętnicy. Zwykle występują mnogo, mają tendencję do częstego pękania. Ich główną przyczyną są zmiany miażdżycowe.
  • Tętniaki wrzecionowate – pojawiają się przy tętnicy podstawnej oraz tętnicy szyjnej wewnętrznej oraz sąsiadującymi gałęziami tętnic mózgu. Ich cechą szczególną jest nieregularny, rozgałęziający się kształt.
  • Tętniaki rozwarstwiające – typ pojawiający się w mózgu dość rzadko, powstaje w wyniku wewnętrznego uszkodzenia naczynia krwionośnego.
  • Tętniaki prosowate – trudne do rozpoznania, znajdują się na gałęziach tętnic mózgowych.
ból brzucha

Rozpoznanie tętniaka mózgu

W momencie wystąpienia objawów mogących świadczyć o obecności lub pęknięciu tętniaka mózgu należy jak najszybciej udać się do neurologa lub zadzwonić po karetkę pogotowia (jeśli doszło do utraty przytomności). Rozpoznanie tętniaków mózgu opiera się na wykonaniu angiografii komputerowej (angio-TK) lub angiografii rezonansu magnetycznego (angio-MR). Po otrzymaniu wyników z badań radiologicznych i diagnostyki obrazowej lekarz jest w stanie precyzyjnie rozpoznać tętniaka mózgu. Jeśli wyniki wzbudzają jego podejrzenie, dochodzi do konsultacji z neurochirurgiem i ustalenia, czy tętniak może być leczony operacyjnie. Jeśli nie, istnieje konieczność powtarzania badań i obserwacji, czy tętniak nie powiększa się.

Leczenie tętniaka mózgu

Leczenie opiera się głównie na dwóch metodach. Pierwsza z nich wymaga otwarcia czaszki, w przypadku drugiej nie ma takiego wymogu. Operacja embolizacji tętniaka mózgu wymagającego otwarcia czaszki polega na założeniu na tętnicę specjalnego klipsa. Zaklipsowany tętniak mózgu znacznie zmniejsza ryzyko pęknięcia. Druga metoda wykorzystuje technikę embolizacji, czyli wypełniania tętniaka specjalnymi sprężynami za pomocą cewnika, który wprowadzany jest przez tętnicę udową.

O wyborze techniki operacji decyduje sztab specjalistów na podstawie wyników badań i ogólnego stanu pacjenta. Kluczowe są położenie i kształt tętniaka, a także ryzyko związane z inwazyjnym zabiegiem.

Operacja trwa zazwyczaj od kilkudziesięciu minut do kilku godzin. Po operacji chorzy podlegają hospitalizacji, jednakże znacznie krótszej niż po standardowych operacjach chirurgicznych. Diagnoza nieoperacyjnego tętniaka mózgu jest kwestią bardzo indywidualną i zależy od decyzji lekarzy specjalistów. Leczenie farmakologiczne tętniaków mózgu nie jest praktykowane.

Kiedy dojdzie do pęknięcia tętniaka, należy poddać się operacji chirurgicznej nie później niż 72 godziny od pojawienia się pierwszych objawów. Chirurdzy muszą usunąć skrzepy oraz powstrzymać krwawienie. W bardzo ciężkich przypadkach, kiedy operacja nie jest możliwa ze względu na ryzyko, lekarze podejmują jedynie leczenie zachowawcze, polegające na monitorowaniu czynności życiowych i ograniczeniu obrzęku mózgu.

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Tętniak mózgu – powikłania pooperacyjne

Powikłania po operacji tętniaka mózgu należą do rzadkości. Zarówno embolizacja, jak i zaklipsowanie tętniaka mózgu wyłączają go z krążenia. Jednakże nie można wówczas mówić o pełnym wyleczeniu. W trakcie embolizacji nie zawsze dochodzi do całkowitego wypełnienia tętniaka, dlatego też zabieg należy powtarzać. Leczenie po operacji tętniaka mózgu nie jest konieczne. Zaleca się jednakże okresowe kontrolowanie tętniaka za pomocą angiografii tomografii komputerowej (angio-TK), ponieważ jego średnica może się powiększać. Przyjęło się, że obserwacji należy dokonywać raz na pół roku.

Profilaktyka tętniaka mózgu

Poza prowadzeniem zdrowego stylu życia wolnego od używek i nałogów, takich jak alkohol czy palenie tytoniu, nie jest znana inna skuteczna profilaktyka pozwalająca uchronić się przed pojawianiem się tętniaków mózgu.

 

Źródła:

  1. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/brain-aneurysm/symptoms-causes/syc-20361483
  2. https://www.webmd.com/heart-disease/understanding-aneurysm-basics
  3. Kumar; Abbas; Fausto, eds. (2005). Robbins and Cotran Pathologic Basis of Disease (7th ed.). China: Elsevier
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Henryka Krzywonos-Strycharska

Henryka Krzywonos-Strycharska odpowiada kolegom z Sejmu: „To nie moda tylko rak”

Dr Marcin Mika: Pacjentki onkologiczne boją się pytać o seksualność. Nie chcą usłyszeć: „Leczy pani raka, a pyta o seks?”

Kobieta w laboratorium

Nowatorska terapia w leczeniu agresywnego raka. Naukowcom udało się zahamować zmiany w późnym stadium choroby

Na jej ciele pojawiły się nowe „piegi”. Diagnoza zwaliła ją z nóg. Do szpitala trafiła w ostatniej chwili

Rak jelita grubego - zwróć uwagę na te objawy / pexels

Lekarka chorowała na raka jelita. Teraz uświadamia innych, co warto robić w trakcie każdej wizyty w toalecie

Miała guza wielkości główki dziecka. Teraz przestrzega innych przed bagatelizowaniem bólu pleców

„U chorych, każdy dzień niedostatecznego jedzenia to zaciąganie potężnego długu względem swojego organizmu”. O leczeniu żywieniowym mówi dr n. med. Paweł Kabata

Prezenter Piotr Balicki walczy z nowotworem. „Boję się, że nie dożyję do wakacji”

Kobieta w laboratorium

Jest nadzieja dla chorych na raka. Ruszyły pierwsze testy szczepionki na ludziach

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Usłyszała od lekarza: „My już jej nie uratujemy”. 10 lat później wciąż jest, i pomaga. Basia Górska o walce z rakiem jajnika

Nagłośnia – rak i zapalenie nagłośni. Czym różni się choroba krtani od zapalenia nagłośni?

Tabletka na dłoni

Innowacyjna pigułka na raka płuc dostępna w Europie. Korzystają z niej już pierwsi pacjenci

Mini kapsułki wyleczą raka? Pierwsze testy przeszły pomyślnie

Mini kapsułki wyleczą raka? Pierwsze testy wyszły pomyślnie

„Póki oddycham, jest mnóstwo do zrobienia”. Jola i Magda szyją turbany dla dziewczyn z całej Polski i apelują: badaj cycki!

Rak płuca nie boli. Od pierwszej wizyty do rozpoczęcia leczenia w Polsce może minąć nawet 7 miesięcy / pexels

Rak płuca nie boli. Od pierwszej wizyty do rozpoczęcia leczenia w Polsce może minąć nawet 7 miesięcy

Na nowej liście refundacyjnej znajdą się terapie przeciwnowotworowe. To świetna wiadomość dla kilku grup pacjentów

Na nowej liście refundacyjnej znajdą się terapie przeciwnowotworowe. To świetna wiadomość dla kilku grup pacjentów

Pierwsza kobieta na świecie wyleczona z wirusa HIV. Pomogła terapia na całkiem inną chorobę

Pierwsza kobieta na świecie wyleczona z wirusa HIV. Pomogła terapia na całkiem inną chorobę

Terapia Gersona – na czym polega, zasady, skutki uboczne

Naukowcy PAN odkryli, jak sprawić, żeby glejak przestał rosnąć. To może być przełomowe badanie

Naukowcy PAN odkryli, jak sprawić, żeby glejak przestał rosnąć. To może być przełomowe badanie

LEGO wpadło na pomysł, żeby zachęcić dzieci do badań. Ma im w tym pomóc specjalny zestaw klocków

LEGO zachęca dzieci do badania rezonansem magnetycznym. Powstał specjalny zestaw klocków

Zosia Zborowska-Wrona / JAROSLAW ANTONIAK/MWMEDIA WARSZAWA

Zosia Zborowska-Wrona: „Gdy byłam w ciąży, miałam czerniaka”. Aktorka nie mówiła o tym wcześniej, teraz apeluje do innych

Rak skóry – rodzaje, objawy i leczenie nowotworów skóry

USG nerek

Rak nerki – objawy, rodzaje guzów, przerzuty, rokowania

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCV – morfologia, wyniki, norma. MCV podwyższone i za niskie

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?