Przejdź do treści

Tętniak mózgu – objawy i rokowanie. Czym grozi pęknięcie tętniaka?

rzut mózgu ludzkiego w 3D
Czym jest tętniak mózgu? Fot. decade3d / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Ewa Wojciechowska
Less Stress From Plants, czyli suplementacja dla wszystkich, którzy chcą naturalnie zadbać o swój układ nerwowy. Przetestowałam!
Męczyznaprzytula kobietę
Odczuwasz ból podczas stosunku? By się go pozbyć, znajdź przyczynę. Radzi Pani Fizjotrener
Matka z córką rzucają confetti
Nie namawiaj córki do bycia bardziej śmiałą. „Próba zmieniania temperamentu na siłę może być szkodliwa”
Eksperyment w Indonezji. Szczepienia na COVID-19 najpierw otrzymują osoby młode
Karolina Szymczak
Karolina Szymczak: bardziej boli miesiączka przy endometriozie niż rany dzień po operacji

Tętniak mózgu występuje, gdy jeden element ściany tętnicy jest na tyle słaby, że pod wpływem ciśnienia krwi może zwiększać swoje rozmiary i w konsekwencji pękać. Dokładna przyczyna powstawania tętniaków nie jest do końca poznana.

Tętniak mózgu może pojawić się u każdego, bez względu na płeć i wiek. Jednakże dokładna przyczyna tętniaków mózgu nie jest znana. Tętniak mózgu jest prawdopodobnie wynikiem wrodzonych nieprawidłowości w anatomii ścian tętnic. Istnieje kilka czynników ryzyka tworzenia się tętniaków. Zalicza się do nich m.in. miażdżycę, nadużywanie alkoholu oraz palenie tytoniu. Zdarza się również, że powstaje jako wynik zmian zapalnych. Przy tętniaku mózgu objawy najczęściej pojawią się dopiero wówczas, gdy dojdzie do jego pęknięcia.

Tętniak mózgu – objawy neurologiczne i statystyka

Szacuje się, że tętniaki występują u około 4 proc. populacji, jednakże u większości z nich ujawnia się pod postacią krwawienia podpajęczynówkowego. U mniej niż 10 proc. przypadków daje objawy guza mózgu. Tętniaki mózgu rzadko dają objawy, szczególnie, jeśli są niewielkich rozmiarów. Czasem określa się je mianem cichych agresorów. Tętniaki większych rozmiarów mogą uciskać na któryś nerw mózgu, przez co obserwuje się m.in. opadającą powiekę, ubytki w polu widzenia, nagle i szybko pogarszający się wzrok, bóle głowy (wyjątkowo niespecyficzny objaw), drgawki, zawroty lub osłabienia siły kończyn po jednej stronie ciała. Ból głowy przy tętniaku mózgu jest nagły i bardzo silny. Określany jest jakby uczucie po uderzeniu w głowę młotkiem. Jest oporny na powszechnie dostępne leki przeciwbólowe i towarzyszy mu uczucie sztywności w karku, co może świadczyć o krwawieniu podpajęczynówkowym. Po pęknięciu tętniaka najczęściej obserwuje się utratę przytomności bądź zaburzenia równowagi, wymioty, nadwrażliwość na światło lub porażenie po jednej stronie ciała. W najcięższych przypadkach pęknięcie tętniaka mózgu skończyć się może śpiączka lub śmiercią.

Ryzyko tętniaka mózgu

Czynników zwiększających ryzyko pojawienia się tętniaka mózgu i jego pęknięcia jest wiele. Można je podzielić na modyfikowalne i niemodyfikowalne. Czynniki modyfikowalne tętniaka mózgu, które zwiększają prawdopodobieństwo jego powstawania, to palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu oraz otyłość. Wszystkie one związane są z pojawianiem się nadciśnienia tętniczego. Istnieją badania wskazujące na to, że również długotrwałe przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych może przyczyniać się do zwiększonego ryzyka krwawień podpajęczynówkowych.

Również lokalizacja tętniaka mózgu oraz jego rozmiar mają wpływ na ryzyko pęknięcia. I tym samym jego umiejscowienie w tylnym kręgu i średnica powyżej 10 mm wiąże się ze wzrostem możliwości pęknięcia. Niemniej ważne są choroby współistniejące, jak torbielowatość nerek, zespół Ehlersa-Danlosa i Marfana oraz nerwiakowłókniakowatość.

Rodzaje tętniaka mózgu

Istnieją cztery rodzaje tętniaków mózgu. Wyróżnia się przede wszystkim:

  • Tętniaki workowate – stanowią nawet 80 proc. wszystkich wykrytych tętniaków. Zbudowane są z szyi i worka będącego rozszerzonym światłem tętnicy. Zwykle występują mnogo, mają tendencję do częstego pękania. Ich główną przyczyną są zmiany miażdżycowe.
  • Tętniaki wrzecionowate – pojawiają się przy tętnicy podstawnej oraz tętnicy szyjnej wewnętrznej oraz sąsiadującymi gałęziami tętnic mózgu. Ich cechą szczególną jest nieregularny, rozgałęziający się kształt.
  • Tętniaki rozwarstwiające – typ pojawiający się w mózgu dość rzadko, powstaje w wyniku wewnętrznego uszkodzenia naczynia krwionośnego.
  • Tętniaki prosowate – trudne do rozpoznania, znajdują się na gałęziach tętnic mózgowych.
ból brzucha

Rozpoznanie tętniaka mózgu

W momencie wystąpienia objawów mogących świadczyć o obecności lub pęknięciu tętniaka mózgu należy jak najszybciej udać się do neurologa lub zadzwonić po karetkę pogotowia (jeśli doszło do utraty przytomności). Rozpoznanie tętniaków mózgu opiera się na wykonaniu angiografii komputerowej (angio-TK) lub angiografii rezonansu magnetycznego (angio-MR). Po otrzymaniu wyników z badań radiologicznych i diagnostyki obrazowej lekarz jest w stanie precyzyjnie rozpoznać tętniaka mózgu. Jeśli wyniki wzbudzają jego podejrzenie, dochodzi do konsultacji z neurochirurgiem i ustalenia, czy tętniak może być leczony operacyjnie. Jeśli nie, istnieje konieczność powtarzania badań i obserwacji, czy tętniak nie powiększa się.

Leczenie tętniaka mózgu

Leczenie opiera się głównie na dwóch metodach. Pierwsza z nich wymaga otwarcia czaszki, w przypadku drugiej nie ma takiego wymogu. Operacja embolizacji tętniaka mózgu wymagającego otwarcia czaszki polega na założeniu na tętnicę specjalnego klipsa. Zaklipsowany tętniak mózgu znacznie zmniejsza ryzyko pęknięcia. Druga metoda wykorzystuje technikę embolizacji, czyli wypełniania tętniaka specjalnymi sprężynami za pomocą cewnika, który wprowadzany jest przez tętnicę udową.

O wyborze techniki operacji decyduje sztab specjalistów na podstawie wyników badań i ogólnego stanu pacjenta. Kluczowe są położenie i kształt tętniaka, a także ryzyko związane z inwazyjnym zabiegiem.

Operacja trwa zazwyczaj od kilkudziesięciu minut do kilku godzin. Po operacji chorzy podlegają hospitalizacji, jednakże znacznie krótszej niż po standardowych operacjach chirurgicznych. Diagnoza nieoperacyjnego tętniaka mózgu jest kwestią bardzo indywidualną i zależy od decyzji lekarzy specjalistów. Leczenie farmakologiczne tętniaków mózgu nie jest praktykowane.

Kiedy dojdzie do pęknięcia tętniaka, należy poddać się operacji chirurgicznej nie później niż 72 godziny od pojawienia się pierwszych objawów. Chirurdzy muszą usunąć skrzepy oraz powstrzymać krwawienie. W bardzo ciężkich przypadkach, kiedy operacja nie jest możliwa ze względu na ryzyko, lekarze podejmują jedynie leczenie zachowawcze, polegające na monitorowaniu czynności życiowych i ograniczeniu obrzęku mózgu.

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Tętniak mózgu – powikłania pooperacyjne

Powikłania po operacji tętniaka mózgu należą do rzadkości. Zarówno embolizacja, jak i zaklipsowanie tętniaka mózgu wyłączają go z krążenia. Jednakże nie można wówczas mówić o pełnym wyleczeniu. W trakcie embolizacji nie zawsze dochodzi do całkowitego wypełnienia tętniaka, dlatego też zabieg należy powtarzać. Leczenie po operacji tętniaka mózgu nie jest konieczne. Zaleca się jednakże okresowe kontrolowanie tętniaka za pomocą angiografii tomografii komputerowej (angio-TK), ponieważ jego średnica może się powiększać. Przyjęło się, że obserwacji należy dokonywać raz na pół roku.

Profilaktyka tętniaka mózgu

Poza prowadzeniem zdrowego stylu życia wolnego od używek i nałogów, takich jak alkohol czy palenie tytoniu, nie jest znana inna skuteczna profilaktyka pozwalająca uchronić się przed pojawianiem się tętniaków mózgu.

 

Źródła:

  1. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/brain-aneurysm/symptoms-causes/syc-20361483
  2. https://www.webmd.com/heart-disease/understanding-aneurysm-basics
  3. Kumar; Abbas; Fausto, eds. (2005). Robbins and Cotran Pathologic Basis of Disease (7th ed.). China: Elsevier
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta

Jesteś w trakcie chemioterapii i masz problemy z pamięcią i koncentracją? Psychoonkolożka wyjaśnia, jak sobie z nimi poradzić

Kobieta robi ciasto w kuchni

Masz czarne akcesoria kuchenne? Lepiej z nich nie korzystaj! Ostrzega Mama Chemik

szczepionka przeciw COVID-19

Czy pacjenci z nowotworami powinni zaszczepić się przeciw COVID-19? Głos zabrało Polskie Towarzystwo Onkologii Klinicznej

Ropień mózgu – przyczyny, objawy, leczenie i powikłania

Joanna Głowala z córką Oliwią

„Razem z innymi rodzicami onkodzieci czasem mówimy, że wspólnie walczyliśmy na wojnie. Teraz cieszę się czasem pokoju” – mówi Joanna Karska-Głowala

kobieta trzymająca rękę na dekolcie

USG grasicy – co wykrywa, wskazania, przygotowanie do badania

Polip endometrialny – objawy, skutki, diagnostyka i leczenie

Neurofibromatoza – co to jest, przyczyny, objawy, leczenie

Choroba popromienna – przyczyny, objawy, leczenie

Nowotwory jamy ustnej – przyczyny, objawy, leczenie

Odynofagia – objawy towarzyszące, przyczyny, badania, leczenie

Rak prostaty – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania

USG trzustki – co wykrywa badanie i jak się przygotować?

Zapalenie przełyku – przyczyny, rodzaje, objawy i leczenie

Rezonans magnetyczny kręgosłupa – ile trwa, jak wygląda, cena

Aldosteron – badanie, norma. Nadmiar i niedobór aldosteronu

Tomografia komputerowa jamy brzusznej – ile trwa, kontrast, cena

Krwioplucie – rzekome i prawdziwe. Przyczyny, leczenie

Rezonans magnetyczny głowy – wskazania, ile trwa, skutki uboczne

Powiększone węzły chłonne - jakie mogą być przyczyny?

Powiększone węzły chłonne – objawy, przyczyny, leczenie

Wojciech Pszoniak

Wojciech Pszoniak nie żyje. Wybitny aktor zmarł z powodu choroby nowotworowej

Dodatkowy dzień urlopu na cytologię i badanie piersi. Takie rozwiązanie wprowadził pracodawca z Łomży

Dodatkowy dzień urlopu na cytologię i badanie piersi. Takie rozwiązanie wprowadził pracodawca z Łomży

Joanna Koroniewska pokazała na Instagramie swoją mamę. „Jeśli choć jedna dziewczyna zadba o siebie i pójdzie w końcu na badania, to warto było to zrobić”

księżniczki Disneya z rakiem piersi

Kopciuszek i Królewna Śnieżka z rakiem piersi? Włoski artysta Alexsandro Palombo w ten sposób przypomina o badaniach profilaktycznych

Najpopularniejsze

Basia Kędzior

Hello My Hero. „Wygląd nie mówi o tym, kim się jest, czy jest się lepszym, czy gorszym. Każdy ma tak samo ważny powód i prawo do życia” – mówi Basia Kędzior, dziewczyna z rybią łuską

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Morsowanie – wady i zalety. Czy naprawdę warto wbiec do lodowatej wody?

Magdalena Jutrzenka z synem Alexem / archiwum prywatne

Magdalena Jutrzenka: „Matka chorego dziecka nie może powiedzieć, że ma dość, bo wtedy jest egoistką”