Badacze: Kobiety z ADHD gorzej przechodzą menstruację, okres poporodowy i menopauzę

Choć ADHD jest coraz lepiej przebadanym zaburzeniem, to wciąż bardzo mało wiemy o jego wpływie na przykład na zdrowie kobiet. Naukowcy z University College Dublin przyjrzeli się bliżej temu, czy zaburzenie to może zmieniać sposób, w jaki kobiety przechodzą napięcie przedmiesiączkowe, czas po porodzie i okres menopauzalny. Zaskakujące, jak bardzo różni się przeżywanie tych momentów życia u kobiet z ADHD i bez tego zaburzenia.

Zupełnie inny wymiar PMS

ADHD stawia przed kobietami codziennie wiele wyzwań – począwszy od zgubionych kluczy i stertę prania zalegającą na podłodze, poprzez niekontrolowane wybuchy złości i płaczu, aż po milion myśli kotłujących się w głowie wtedy, kiedy akurat trzeba skupić się na czymś istotnym. To zaburzenie neurorozwojowe charakteryzujące się m.in. problemami z koncentracją uwagi, nadpobudliwością i impulsywnością. Jednak, jak się okazuje, może ono dawać też bardziej nietypowe objawy, o których wcześniej się nie mówiło.

Naukowcy z University College Dublin przebadali 602 kobiety pochodzące Irlandii, w tym 377 z ADHD i 225 bez. Analizie zostały poddane ich cykle menstruacyjne i objawy napięcia przedmiesiączkowego. Zostały przebadane także pod kątem depresji poporodowej i poddane ocenie pod kątem objawów około- i pomenopauzalnych. Swoje wnioski opublikowali w czasopiśmie naukowym „Archives of Women’s Mental Health”.

„To pierwsze badanie, w którym porównano dużą próbę kobiet z ADHD i bez ADHD, aby zbadać interakcję między ADHD a żeńskimi fazami rozrodczymi” – podkreślają jego autorzy.

Jak podają naukowcy, u kobiet z ADHD występują poważniejsze objawy napięcia przedmiesiączkowego i częściej pojawia się u nich ich cięższa postać, czyli PMDD (z ang. Premenstrual Dysphoric Disorder – przedmiesiączkowe zaburzenia dysforyczne). To zaburzenie ujęte w DSM-5, które, jak podaje Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne, wiąże się z takimi objawami jak: chwiejność nastroju, drażliwość, trudności w utrzymaniu koncentracji, zmęczenie, a nawet lęk i depresja. Symptomy te pojawiają się zazwyczaj nawet 1-2 tygodnie przed menstruacją. Z badania wynika, że aż 40 proc. kobiet z ADHD mierzy się z PMDD. Dla porównania – w grupie kobiet bez ADHD to jedynie 6 proc. 

Badanie pokazało, że kobiety z ADHD częściej niż te niezmagające się z tym zaburzeniem miesiączkują nieregularnie. To może utrudniać im odpowiednie zadbanie o swoje zdrowie w tym okresie, dlatego – jak podkreślają autorzy badania – kobiety te powinny być otoczone szczególną opieką w obszarze zdrowia menstruacyjnego.

Depresja poporodowa i menopauza z ADHD

Jak podają naukowcy, ADHD wiąże się z większym odsetkiem nieplanowanych ciąż. Według nich wpływ na to mogą być nieregularne miesiączki, a także problemy z regularnym stosowaniem antykoncepcji.

ADHD ma też związek z różnymi komplikacjami w okresie okołoporodowym. Z badania wynika, że ponad połowa kobiet z tym zaburzeniem zgłasza powikłania, które pojawiają się u nich w tym czasie.

Co ciekawe, ciąża, za sprawą wzrostu hormonów rozrodczych, może chwilowo złagodzić objawy ADHD. Jednak nagły ich spadek po porodzie powoduje, że symptomy stają się znacznie cięższe do zniesienia – wskazują naukowcy. Co więcej, u kobiet z tym zaburzeniem znacznie częściej występuje depresja poporodowa, co potwierdzają wyniki badania.

Czas okołomenopauzalny też niestety ich nie oszczędza. Jak wskazują irlandzcy naukowcy, objawy transformacji menopauzalnej mogą być u nich poważniejsze niż u kobiet bez ADHD. Dlaczego tak się dzieje?

Jak wyjaśniają badacze, w tym okresie spada poziom estrogenu i progesteronu, co powoduje uwalnianie się serotoniny i dopaminy, która jest głównym neuroprzekaźnikiem w ADHD. Jej spadek może powodować wzmożone problemy z koncentracją i nastrojem. Potwierdziło to badanie Irlandczyków, w którym grupa z ADHD zgłaszała silniejsze objawy menopauzalne (w tym te związane z lękiem i depresją) niż druga przebadana grupa.

Nie zaobserwowano różnic pomiędzy dwoma badanymi grupami w zakresie dysfunkcji seksualnych. To według badaczy sugeruje, że zmiany hormonalne wpływają w tym obszarze w podobny sposób na kobiety z ADHD i bez niego.

Choć badanie to jest ważnym krokiem na przód, to jego autorzy podkreślają, że jest jeszcze wiele do zrobienia.

„Wyniki te wskazują na częstsze występowanie problemów związanych z rozrodczością u kobiet z ADHD, co oznacza, że istnieje potrzeba dalszych badań w tym obszarze i pogłębionej analizy. Pokazują one, jak ważne jest uwzględnienie zagadnień związanych z ADHD w badaniach nad zdrowiem kobiet i praktyce klinicznej” – zwracają uwagę autorzy badania.

Źródło: ADHD and the female reproductive stages: menstruation, perinatal and menopause, Christine Boyd et al. „Archives of Women’s Mental Health”, dostęp: 28 maja 2026 r.