Przejdź do treści

ANA – z czym związany jest dodatni wynik przeciwciał przeciwjądrowych?

badanie ANA - fiolka
Fot. jarun011 / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wrzody żołądka – jak wyglądają objawy? Wyjaśnia gastroenterolog
4 sposoby na pogodzenie się
Jak się skutecznie pogodzić? Skorzystaj ze wskazówek psychologa
Chwile, kiedy dziecko wyrasta z małej fasolki, warte są każdej sekundy. Zobacz galerię niesamowitej radości z oczekiwania
Judy Chicago, matka chrzestna waginy: feminizm jest humanizmem
Chleb bez mąki. Wzbogać swoje wielkanocne menu o zdrowe pieczywo

ANA, czyli przeciwciała przeciwjądrowe, obecne są w wielu chorobach o podłożu autoimmunologicznym, lecz u wielu osób zdrowych również można je wykryć, choć jest to rzadkość. Dlatego w rozpoznaniu bierze się pod uwagę cały obraz kliniczny.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Paweł Żmuda-Trzebiatowski
lekarz

ANA to badanie wykonywane z krwi, wykorzystywane w diagnostyce chorób układowych tkanki łącznej. U zdrowych osób te przeciwciała bardzo rzadko są wykrywane, a ich pojawienie się świadczy o procesie autoimmunologicznym, czyli o sytuacji, gdy układ odpornościowy atakuje komórki własnego organizmu.

Czym są przeciwciała ANA?

Wśród przeciwciał ANA wyróżnia się ANA 1, 2 i 3. Obecność przeciwciał ANA u osoby nieprzejawiającej żadnych klinicznych objawów choroby nie ma znaczenia diagnostycznego. Przeciwciała ANA narastają w wielu jednostkach o podłożu autonomicznym, wobec czego zaleca się ich oznaczenie u wszystkich chorych, u których taki proces jest podejrzewany.

ANA, z ang. antinuclear antibodies, to przeciwciała skierowane przeciwko antygenom zlokalizowanym w obrębie jądra komórkowego, stąd są określane jako przeciwciała przeciwjądrowe. Przeciwciała te są produkowane w przebiegu procesów autoimmunologicznych, czyli wtedy, gdy komórki układu odpornościowego atakują własne komórki organizmu. Teoretycznie przeciwciał ANA nie powinno być u zdrowego człowieka, lecz zdarza się, że niewielki ich poziom występuje, szczególnie u ludzi starszych. Wynik poziomu przeciwciał ANA jest określany zawsze jako stopień rozcieńczenia surowicy, przy jakim dane przeciwciała są wykrywane.

probówki

Wskazania do badania ANA

Badanie na poziom przeciwciał ANA wykonuje się, gdy podejrzewa się chorobę autoimmunologiczną obejmującą tkankę łączną. Objawy są bardzo różne i zależą od obszaru i rodzaju tkanki objętej procesem chorobowym. Diagnostyka w kierunku wykazania przeciwciał ANA powinna być przeprowadzona, gdy chory zgłasza osłabienie czy bóle stawów z niewyjaśnioną gorączką i ma niezbyt charakterystyczną, niewiadomego pochodzenia wysypkę, którą cechują fazy zaostrzeń i remisji. Na uwagę zasługują ponadto takie objawy, jak: zaniki skóry, jej stwardnienie, włóknienie, obrzęk, a także symptomy związane z uszkodzeniem nerek, płuc, układu pokarmowego. Trudno o objawy, które jednoznacznie skłoniłyby do wykonania badania w kierunku obecności przeciwciał ANA. Ujemny wynik ANA nie świadczy o braku choroby.

Na czym polega badanie ANA?

Badanie ANA polega na pobraniu próbki krwi. Bycie na czczo nie wpływa na wynik badania. Sprawdzenie poziomu ANA nie jest więc obciążające dla pacjenta i wykonuje się je równocześnie z innymi badaniami krwi. Badanie przeciwciał ANA w laboratorium polega na inkubacji surowicy z odpowiednimi liniami komórkowymi, mającymi swoiste antygeny. Jeśli przeciwciała są obecne, łączą się z danymi antygenami w kompleksy, które można wykryć z użyciem immunofluorescencji pośredniej. Określa się to badanie jako ANA 2. ANA 3 natomiast oznacza profil trzeci badania i służy potwierdzeniu wcześniejszego wyniku. Obejmuje metodę Western Blot. Badanie może być wykonane w szpitalu w ramach hospitalizacji, jako część diagnostyki choroby układowej. Pacjent może również wykonać to badanie prywatnie, jednak jest to badanie drogie, którego koszt wynosi około 100 zł.

Zobacz także

Jaki wynik ANA jest prawidłowy?

Miano poniżej 1:40 to wynik prawidłowy, czyli norma. Jednak wartość diagnostyczną ma dopiero miano powyżej 1:160. Sam wynik ANA, jak wcześniej wspomniano, nie daje rozpoznania. Konieczna jest dalsza diagnostyka i korelacja z obrazem klinicznym. Niewielkie podwyższenie poziomu ANA nie świadczy o chorobie. Może być obecne również u osób zdrowych, a częstość ich pojawiania się wzrasta wraz z wiekiem. Są również stany, które mogą wygenerować wynik fałszywie dodatni, a zalicza się do nich: marskość wątroby, przewlekłe zapalenie wątroby, leki przeciwdrgawkowe i przeciwpłytkowe.

Wynik dodatni ANA – o czym świadczy?

Chorób, w przypadku których dochodzi do wzrostu poziomu przeciwciał ANA, jest bardzo wiele. Zalicza się tu:

  • toczeń rumieniowaty układowy,
  • twardzina układowa,
  • zespół antyfosfolipidowy,
  • zespół Sjögrena,
  • reumatoidalne zapalenie tkanki łącznej,
  • zapalenie wielomięśniowe.

Dodatni wynik ANA – co dalej?

Dodatni wynik ANA koniecznie należy skorelować z pozostałymi wynikami laboratoryjnymi i obrazem klinicznym chorego. Dodatni wynik ANA poza wyżej wymienionymi jednostkami chorobami pojawia się w przebiegu niektórych zakażeń, nowotworów, chorób skóry, w chorobie Addisona, chorobie Hashimoto. Jakiekolwiek leczenie powinno być podjęte dopiero przy pełnej diagnostyce i określeniu przyczyny dodatniego wyniku. Nie leczy się samego wyniku, lecz pacjenta. Wobec czego bez diagnostyki nie podejmuje się żadnego leczenia.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Lekarz nakładający na plecy kobiety pijawkę, w celu wykonania hirudoterapii

W jakim celu wykonuje się hirudoterapię? Szanse i zagrożenia związane z leczeniem pijawkami lekarskimi

Kobieta na zabiegu peelingiem enzymatycznym

Jak działa peeling enzymatyczny? Efekty, przebieg zabiegu, wskazania i przeciwwskazania

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Na czym polega sedacja i w jakim celu się ją stosuje? Rodzaje, bezpieczeństwo i wskazania do sedacji

Kobieta na zabiegu osoczem bogatopłytkowym

Leczenie osoczem bogatopłytkowym – wszechstronne zastosowanie i efekty preparatu krwiopochodnego

Dziewczyna uzależniona od komputera

Uzależnienie od komputera i Internetu u dzieci i młodzieży – objawy i sposoby leczenia

kobieta zasłania twarz przed światłem słonecznym z powodu światłowstrętu

Światłowstręt – objawy i leczenie nadwrażliwości oczu. Skąd bierze się światłowstręt?

Chłopiec na hamaku wymagający terapii behawioralnej

Terapia behawioralna – historia i charakterystyka. Na czym polega jej skuteczność?

Kobieta siedząca pod ścianą i cierpiąca na hipernatermię

Jak powstaje hipernatremia? Przyczyny, objawy i leczenie choroby

Krew pobrana do fiolki do badania LDH

LDH – czym jest ten wskaźnik i o czym mówi jego wysoki poziom?

Krew we fiolce pobrana do badania AspAT

AspAT – czym zajmuje się ten enzym i w jakim celu bada się jego poziom?

Kobieta pod zabiegu mikrodermabrazji

Mikrodermabrazja – na czym polega ten zabieg i czy jest skuteczny?

Kobieta cierpiąca na przerost nadnerczy

Czym jest i jak się objawia wrodzony przerost nadnerczy? Konsekwencje schorzenia

Kobieta odczuwająca skutki wstrząsu kardiogennego

Wstrząs kardiogenny – objawy, postępowanie i leczenie w stanie zagrożenia życia

Kobieta wykonująca resuscytację na manekinie

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – na czym polega i jak ją prawidłowo wykonać?

Kobieta w ciąży siedząca na kanapie i stresująca się

Stres w ciąży – czy ma negatywny wpływ na rozwój dziecka?

Dziecko trzyma się za ucho z powodu bólu

Jak postępować w przypadku bólu ucha? Jak uśmierzyć ból?

Starsza kobieta z ryzykiem raka skóry

Rak skóry – rodzaje, objawy i leczenie nowotworu. Jaka jest przyczyna zmian?

Lekarka badająca mężczyznę chorego na Zespół Conna

Zespół Conna – przyczyny i objawy hiperaldosteronizmu. Hiperaldosteronizm pierwotny i wtórny

Krwinki zmierzające w stronę aglutencji

Aglutynacja – na czym polega ten proces i do czego się go wykorzystuje?

Kobieta trzymająca się za szyję z powodu mioklonii

Mioklonie – czym są, jakie są ich przyczyny i objawy? Czy mioklonie świadczą o chorobie?

Kobieta na konsultacji u lekarza w sprawie ozonoterapii

Ozonoterapia – czym jest ta metoda? Przy jakich schorzeniach jest zalecana terapia ozonowa?

Lekarz przeprowadzający toksykologię

Toksykologia – czym się zajmuje? Dlaczego warto badać właściwości substancji toksycznych?

Kobieta z objawem Chełmońskiego, trzymająca się za ramię z powodu skurczu

Objaw Chełmońskiego – czym jest i w jakim celu stosują go medycy?

Kobieta o osobowości schizoidalnej, czytająca książkę

Osobowość schizoidalna – podłoże, objawy i leczenie. Na czym polega zaburzenie?