Przejdź do treści

Bilirubina całkowita – badanie, normy. O czym świadczy podwyższona bilirubina całkowita?

ilustracja wątroby w rękach lekarza, 3D
Fot. natali_mis / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
kobieta z bólem głowy
Zatokowy ból głowy – jak go rozpoznać i leczyć?
dynia
Dynia to królowa metamorfoz. Tym razem proponujemy ją nafaszerować
kobieta w lustrze
Kilka słów o akceptowaniu swojego ciała
Domowa przyprawa korzenna
Domowa przyprawa korzenna. Można jej używać nie tylko do pieczenia!
środki antykoncepcyjne
Antykoncepcja skrojona na miarę. Ginekolożka omawia wszystkie metody antykoncepcji

Bilirubina całkowita jest markerem służącym do oceny czynności wątroby, szeroko wykorzystywanym w diagnostyce laboratoryjnej. Badanie bilirubiny całkowitej wykonuje się m.in. przy podejrzeniu wirusowego zapalenia wątroby czy zatrucia grzybami. Podwyższona bilirubina całkowita może świadczyć o kamicy żółciowej.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Bilirubina to żółty barwnik, który pochodzi z rozpadu krwinek czerwonych. Poziom bilirubina całkowitej to ważny parametr wykorzystywany do oceny funkcjonowania wątroby. Zbyt wysokie stężenie bilirubiny może sygnalizować żółtaczkę oraz choroby hemolityczne.

Bilirubina całkowita – co to jest?

Bilirubina jest żółtym barwnikiem powstającym w procesie przemiany grupy hemowej cząsteczki hemoglobiny z rozpadu erytrocytów, czyli krwinek czerwonych. Zdrowy, dorosły organizm codziennie produkuje około 200–350 mg bilirubiny. Większe ilości tego barwnika powstają u noworodków. Bilirubina całkowita stanowi łączne oznaczenie bilirubiny pośredniej oraz bilirubiny bezpośredniej w osoczu. W wyniku procesu rozpadu krwinek czerwonych wytwarzana jest bilirubina pośrednia, nazywana inaczej wolną. Związek ten łączy się z białkami krwi, a następnie przedostaje się do wątroby, w której przekształca się w bilirubinę bezpośrednią po uprzednim sprzężeniu z kwasem glukuronowym. Bilirubina bezpośrednia, inaczej sprzężona, jest substancją rozpuszczalną w wodzie i wydalaną do kanalików żółciowych. Ten naturalny barwnik usuwany jest z organizmu wraz z kałem.

Bilirubina całkowita: badanie

Badanie bilirubiny całkowitej jest powszechnie stosowanym parametrem w diagnostyce laboratoryjnej. Marker ten znajduje zastosowanie przy ocenie funkcji wątroby. Za pomocą poziomu bilirubiny całkowitej można zdiagnozować np. żółtaczkę lub kamienie żółciowe. Badanie stężenia bilirubiny całkowitej wykonuje się również u osób z objawami świadczącymi o nieprawidłowej czynności wątroby oraz w sytuacji podejrzenia wirusowego zapalenia wątroby (WZW). Parametr ten stosuje się także w przypadku prawdopodobieństwa zatrucia grzybami, lekami bądź narkotykami. Obecność bilirubiny we krwi jest zjawiskiem fizjologicznym. Alarmujące jest pojawienie się tego żółtego barwnika w moczu, gdyż zwykle świadczy o chorobie. Badanie bilirubiny całkowitej polega na pobraniu krwi z żyły łokciowej. Należy przeprowadzić je na czczo.

Bilirubina: normy dla osób dorosłych

Normy bilirubiny całkowitej dla zdrowych osób dorosłych ustalone są na poziomie od 0,2 do 1,1 mg/dl (3,42–20,6 µmol/l). Prawidłowe stężenie bilirubiny pośredniej (wolnej) wynosi od 0,2 do 0,7 mg/dl (3,42–12 µmol/l), a bilirubiny bezpośredniej (sprzężonej) – od 0,1 do 0,3 mg/dl (1,7–5,1 µmol/l). Należy pamiętać, że powyższe normy nie dotyczą kobiet ciężarnych, u których stwierdza się fizjologicznie podwyższony poziom bilirubiny całkowitej. Inne normy zostały ustalone dla noworodków. Jest to spowodowane tym, że krwinki czerwone zawierające hemoglobinę płodową żyją krócej w porównaniu do erytrocytów osób dorosłych. Ponadto mechanizmy sprzęgania wątrobowego nie są jeszcze w pełni wykształcone. Norma bilirubiny całkowitej u noworodka wynosi:

  • w pierwszej dobie życia – od 0,4 do 4,0 mg/dl (6,8–68 µmol/l),
  • 3 dni po porodzie – od 0,1 do 10,0 mg/dl (17,1–171 µmol/l),
  • około 1 miesiąca życia – od 0,3 do 1,0 mg/dl (5,2–17,1 µmol/l).

Zobacz także

Bilirubina całkowita powyżej normy

Podwyższona bilirubina całkowita we krwi to hiperbilirubinemia. Wyróżnia się dwa rodzaje tego nieprawidłowego stanu: hiperbilirubinemię z przewagą bilirubiny pośredniej (wolnej) oraz hiperbilirubinemię z przewagą bilirubiny bezpośredniej (sprzężonej). Objawy podwyższonej bilirubiny całkowitej to przede wszystkim zażółcenie skóry i białek oczu. Możliwe jest również zabarwienie siniaków na żółty kolor.

Podwyższona bilirubina całkowita: przyczyny

Podwyższona bilirubina całkowita u noworodka może sygnalizować żółtaczkę. Jej występowanie wiąże się niekiedy z:

  • zespołem Criglera-Najjara typu I lub II – choroba spowodowana brakiem lub niedoborem enzymu glukuronylotransferazy umożliwiającego wydalanie bilirubiny z organizmu,
  • chorobą Gilberta (inaczej okresowa żółtaczka młodocianych) – to metaboliczna choroba genetyczna polegająca na nadmiernym gromadzeniu się we krwi bilirubiny,
  • hemolizą wewnątrznaczyniową – zaburzenie, którego istotą jest rozpad krwinek czerwonych w świetle naczynia z towarzyszącym mu uwolnieniem dużych ilości bilirubiny do krwi.

Do przyczyn podwyższonej bilirubiny całkowitej u osób dorosłych należą: żółtaczka poalkoholowa, kamica żółciowa, zwłóknienia przewodów żółciowych oraz nowotwory trzustki. Wysoka bilirubina całkowita może świadczyć również o marskości wątroby lub rozwoju cholestazy o różnym podłożu. Zbyt wysoki poziom bilirubiny sprzężonej może być spowodowany zatruciem muchomorem sromotnikowym albo chorobami metabolicznymi, m.in.: mukowiscydozą, galaktozemią, tyrozynemią, chorobą Wilsona. Nieprawidłowe wyniki bilirubiny całkowitej są podstawą do jak najszybszej konsultacji z lekarzem, który powinien zlecić dalszą diagnostykę w celu ustalenia przyczyny hiperbilirubinemii.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

zestresowana kobieta

Stres oksydacyjny – z czego wynika i jak sobie z nim poradzić?

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

11 witamin i minerałów, których potrzebujesz, gdy masz 20, 30, 40, 50 lat

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

pms

„O PMS lubi się żartować, bo to przecież tylko gorsze dni kobiety. Tymczasem u podłoża PMS leży nierównowaga hormonalna”. Jak na nią wpłynąć, tłumaczy dietetyczka i naturopatka Monika Skuza

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.