Przejdź do treści

Badanie histopatologiczne – kluczowy element w diagnostyce nowotworów oraz zmian o charakterze zapalnym i zwyrodnieniowym

badanie histopatologiczne - badanie pod mikroskopem
Fot. Hoda Bogdan / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Gosia Włodarczyk
Czy twój brzuch przypomina balon? To nie musi być „ciąża spożywcza”. Sprawdź, co może ci dolegać
Czarny bez – sprawdź jakie pyszne rzeczy możesz z niego zrobić
Pierwsza transpłciowa, niepełnosprawna modelka z porażeniem mózgowym na wybiegu. Kolejny przełom w świecie mody!
Fot: Unsplash
Czym (i dla kogo) jest NEAT, czyli spontaniczna aktywność fizyczna? Dietetyczka wyjaśnia
leki a alkohol
Przyjmujesz leki na alergię i zamierzasz wypić lampkę wina? Sprawdź, co mówi alergolog

Badanie histopatologiczne jest badaniem mikrobiologicznym pozwalającym na ocenę tkanek. Tym samym jest to jedno z najważniejszych badań w diagnostyce nowotworów, stanów zapalnych tkanek oraz zmian zwyrodnieniowych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Zmienione tkanki można pobrać podczas biopsji, badań endoskopowych oraz zabiegów chirurgicznych. Przy badaniu histopatologicznym czas oczekiwania na wynik wynosi od kilku do kilkunastu dni. Uzyskana ocena jest kluczowym elementem do wdrożenia leczenia.

Co to jest badanie histopatologiczne?

Badanie histopatologiczne umożliwia przestrzenną ocenę chorobowo zmienionych tkanek w organizmie człowieka. Pobrany materiał bada się pod mikroskopem, a uzyskane wyniki bardzo często są decydujące, jeśli chodzi o wdrożenie leczenia.

Badania histopatologiczne wykonuje się, gdy badania podstawowe okazują się niewystarczające do oceny charakteru zmian. Ma ono ogromne znaczenie w przypadku diagnostyki nowotworów, stanów zapalnych i zmian zwyrodnieniowych. Jest też pomocne w monitorowaniu postępów leczenia lub ustaleniu przyczyny zgonu chorego.

Na czym polega badanie histopatologiczne?

Badanie histopatologiczne polega na pobraniu chorobowo zmienionej tkanki i zbadaniu jej pod mikroskopem. Materiały do badań można pobrać podczas:

  • biopsji cienkoigłowej lub gruboigłowej – w ten sposób wykonuje się np. badanie histopatologiczne tarczycy, tkanek miękkich, ślinianek lub piersi;
  • badań endoskopowych takich jak gastroskopia (materiał do badania histopatologicznego żołądka) lub kolonoskopia, dzięki której możliwe jest pobranie materiału do badania histopatologicznego jelita grubego;
  • krótkich zabiegów chirurgicznych, np. dermatologicznych, które pozwalają na badania histopatologiczne znamion (lub ogólnie skóry);
  • zabiegu abrazji macicy (łyżeczkowanie) – badanie histopatologiczne po łyżeczkowaniu pozwala na rozpoznanie nowotworów dróg rodnych u kobiet. Jeśli abrazja była wykonywana u ciężarnej, która poroniła, badania histopatologiczne płodu i popłodu są niezbędne.

Badaniom histopatologicznym jest poddawany także każdy usunięty narząd zmieniony chorobowo. Jego usunięcie przeprowadza się operacyjnie metodą laparoskopową lub tradycyjną.

Ile trwa badanie histopatologiczne?

Czas trwania pobrania materiału biologicznego do badania histopatologicznego jest uwarunkowany rodzajem zabiegu przeprowadzonym u chorego. Jeśli jest to biopsja lub krótki zabieg chirurgiczny, trwa zaledwie kilka minut. W podobnym czasie pobiera się próbkę do badania histopatologicznego endometrium macicy. Przy endoskopii czas ten może się wydłużyć do około 30 minut, a przy większych operacjach nawet do kilku godzin.

Jak wykonuje się badanie histopatologiczne?

Ważnym elementem tego badania jest pobranie materiału biologicznego. Zmienioną chorobowo tkankę umieszcza się zazwyczaj w plastikowym pojemniku z 4% roztworem zbuforowanej formaliny, aby ją utrwalić przed badaniem mikrobiologicznym. Pojemnik musi być szczelnie zamknięty – płyn utrwalający nie może wyciekać. Naczynie z próbką powinno trafić do laboratorium najpóźniej 24 godziny od momentu pobrania. Dzięki temu materiał będzie dobrej jakości, a antygenowość tkanki zostanie zachowana. Na każdym pojemniku powinny być zapisane szczegółowe dane pacjenta.

Pierwszym etapem badania jest obróbka histopatologiczna. Pobrany materiał umieszcza się w etanolu, ponieważ próbka musi być odwodniona zanim dojdzie do badania właściwego. Po odwodnieniu jest ona utwardzana i zalewana parafiną. Dopiero później kroi się ją na drobne kawałki i przekazuje do patomorfologów, którzy zajmują się finalnym etapem badania.

Badanie histopatologiczne pozwala określić rodzaj nowotworu, jego stopień zaawansowania (w tym stopień złośliwości oparty na rekomendacjach Światowej Organizacji Zdrowia, WHO), oraz rokowania. Dzięki niemu możliwe jest także wytypowanie leku, który może zagwarantować pozytywne efekty terapii.

Zobacz także

Badanie histopatologiczne – wyniki

Czas oczekiwania na wynik badania histopatologicznego to zwykle kilka dni, choć bywa, że proces przygotowywania i zbadania próbki trwa nawet do 2 tygodni. Jest to zależne od placówki, w której przeprowadzane jest badanie. Czasu nie przyspieszy nawet wykonanie badania histopatologicznego prywatnie.

Jedyną metodą na szybką ocenę materiału jest tzw. badanie śródoperacyjne, ale wykorzystuje się wtedy inne techniki przygotowania materiału biologicznego do badania. Wykonuje się je w momencie, gdy jest pewność, że wynik może zmienić bieg operacji przeprowadzanej u chorego.

Ile kosztuje badanie histopatologiczne?

W przypadku badania histopatologicznego cena jest zależna od miasta i placówki wykonującej badanie. Koszt pojedynczej próbki waha się między 45 a 60 złotych. Badania śródoperacyjne są nieco droższe – kosztują około 100 zł.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

A. Szczeklik, Choroby wewnętrzne, tom I, Kraków 2005, s. 500.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta na wakacjach

5 chorób, które możesz przywieźć z wakacji

Zdrowe pary na talerzu. Zobacz, co korzystnie jest łączyć w swoim menu

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Abulia jako przykład zaburzeń woli i aktywności złożonej

kobieta dotyka szyi aby sprawdzić, czy nie znajdują się na niej wole tarczycy

Wole tarczycowe – jakie są przyczyny powiększenia się tarczycy?