Przejdź do treści

Badanie histopatologiczne – kluczowy element w diagnostyce nowotworów oraz zmian o charakterze zapalnym i zwyrodnieniowym

badanie histopatologiczne - badanie pod mikroskopem
Fot. Hoda Bogdan / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?
7 rzeczy, których nie powinniśmy jeść na śniadanie
Dlaczego ściskające brzuch spodnie i legginsy to zły pomysł? Basia Tworek wyjaśnia
Masz problemy z odpornością? Estabiom pomoże ci wzmocnić układ immunologiczny. Sprawdziłam razem z moją rodziną!
„Gruba jak świnia, to masz problem, by się przekręcić”, „Nie masz pojęcia, jak się rodzi”. Ginekolożka o przemocy na porodówkach

Badanie histopatologiczne jest badaniem mikrobiologicznym pozwalającym na ocenę tkanek. Tym samym jest to jedno z najważniejszych badań w diagnostyce nowotworów, stanów zapalnych tkanek oraz zmian zwyrodnieniowych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Zmienione tkanki można pobrać podczas biopsji, badań endoskopowych oraz zabiegów chirurgicznych. Przy badaniu histopatologicznym czas oczekiwania na wynik wynosi od kilku do kilkunastu dni. Uzyskana ocena jest kluczowym elementem do wdrożenia leczenia.

Co to jest badanie histopatologiczne?

Badanie histopatologiczne umożliwia przestrzenną ocenę chorobowo zmienionych tkanek w organizmie człowieka. Pobrany materiał bada się pod mikroskopem, a uzyskane wyniki bardzo często są decydujące, jeśli chodzi o wdrożenie leczenia.

Badania histopatologiczne wykonuje się, gdy badania podstawowe okazują się niewystarczające do oceny charakteru zmian. Ma ono ogromne znaczenie w przypadku diagnostyki nowotworów, stanów zapalnych i zmian zwyrodnieniowych. Jest też pomocne w monitorowaniu postępów leczenia lub ustaleniu przyczyny zgonu chorego.

usg

Na czym polega badanie histopatologiczne?

Badanie histopatologiczne polega na pobraniu chorobowo zmienionej tkanki i zbadaniu jej pod mikroskopem. Materiały do badań można pobrać podczas:

  • biopsji cienkoigłowej lub gruboigłowej – w ten sposób wykonuje się np. badanie histopatologiczne tarczycy, tkanek miękkich, ślinianek lub piersi;
  • badań endoskopowych takich jak gastroskopia (materiał do badania histopatologicznego żołądka) lub kolonoskopia, dzięki której możliwe jest pobranie materiału do badania histopatologicznego jelita grubego;
  • krótkich zabiegów chirurgicznych, np. dermatologicznych, które pozwalają na badania histopatologiczne znamion (lub ogólnie skóry);
  • zabiegu abrazji macicy (łyżeczkowanie) – badanie histopatologiczne po łyżeczkowaniu pozwala na rozpoznanie nowotworów dróg rodnych u kobiet. Jeśli abrazja była wykonywana u ciężarnej, która poroniła, badania histopatologiczne płodu i popłodu są niezbędne.

Badaniom histopatologicznym jest poddawany także każdy usunięty narząd zmieniony chorobowo. Jego usunięcie przeprowadza się operacyjnie metodą laparoskopową lub tradycyjną.

Ile trwa badanie histopatologiczne?

Czas trwania pobrania materiału biologicznego do badania histopatologicznego jest uwarunkowany rodzajem zabiegu przeprowadzonym u chorego. Jeśli jest to biopsja lub krótki zabieg chirurgiczny, trwa zaledwie kilka minut. W podobnym czasie pobiera się próbkę do badania histopatologicznego endometrium macicy. Przy endoskopii czas ten może się wydłużyć do około 30 minut, a przy większych operacjach nawet do kilku godzin.

Jak wykonuje się badanie histopatologiczne?

Ważnym elementem tego badania jest pobranie materiału biologicznego. Zmienioną chorobowo tkankę umieszcza się zazwyczaj w plastikowym pojemniku z 4% roztworem zbuforowanej formaliny, aby ją utrwalić przed badaniem mikrobiologicznym. Pojemnik musi być szczelnie zamknięty – płyn utrwalający nie może wyciekać. Naczynie z próbką powinno trafić do laboratorium najpóźniej 24 godziny od momentu pobrania. Dzięki temu materiał będzie dobrej jakości, a antygenowość tkanki zostanie zachowana. Na każdym pojemniku powinny być zapisane szczegółowe dane pacjenta.

Pierwszym etapem badania jest obróbka histopatologiczna. Pobrany materiał umieszcza się w etanolu, ponieważ próbka musi być odwodniona zanim dojdzie do badania właściwego. Po odwodnieniu jest ona utwardzana i zalewana parafiną. Dopiero później kroi się ją na drobne kawałki i przekazuje do patomorfologów, którzy zajmują się finalnym etapem badania.

Badanie histopatologiczne pozwala określić rodzaj nowotworu, jego stopień zaawansowania (w tym stopień złośliwości oparty na rekomendacjach Światowej Organizacji Zdrowia, WHO), oraz rokowania. Dzięki niemu możliwe jest także wytypowanie leku, który może zagwarantować pozytywne efekty terapii.

Zobacz także

Badanie histopatologiczne – wyniki

Czas oczekiwania na wynik badania histopatologicznego to zwykle kilka dni, choć bywa, że proces przygotowywania i zbadania próbki trwa nawet do 2 tygodni. Jest to zależne od placówki, w której przeprowadzane jest badanie. Czasu nie przyspieszy nawet wykonanie badania histopatologicznego prywatnie.

Jedyną metodą na szybką ocenę materiału jest tzw. badanie śródoperacyjne, ale wykorzystuje się wtedy inne techniki przygotowania materiału biologicznego do badania. Wykonuje się je w momencie, gdy jest pewność, że wynik może zmienić bieg operacji przeprowadzanej u chorego.

Ile kosztuje badanie histopatologiczne?

W przypadku badania histopatologicznego cena jest zależna od miasta i placówki wykonującej badanie. Koszt pojedynczej próbki waha się między 45 a 60 złotych. Badania śródoperacyjne są nieco droższe – kosztują około 100 zł.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

A. Szczeklik, Choroby wewnętrzne, tom I, Kraków 2005, s. 500.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Rak żołądka - przyczyny powstania, objawy i rokowania

Rak żołądka – przyczyny powstania, objawy i rokowania

Produkty, które można jeść przy wrzodach

Wrzody żołądka – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

prześwietlenie płuc

Rak płuc – objawy, rokowania, leczenie. Jakie są jego przyczyny?

Zdjęcie rentgenowskie przedstawiające chorobę

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przyczyny, objawy, leczenie

wątroba

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

wstążka symbolizująca rak szyjki macicy

Rak szyjki macicy – poznaj przyczyny, objawy oraz sposób leczenia

Mężczyzna z kamicą nerkową ugina się z powodu wielkiego bólu

Kamica nerkowa – objawy, przyczyny i leczenie kamieni nerkowych

Domowe sposoby na ból gardła – który wybrać, jak leczyć?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Mężczyzna z nadciśnieniem tętniczym mierzy swoje ciśnienie

Nadciśnienie – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić żółtaczką pokarmową?

Kobieta z rakiem macicy trzyma się za bolący brzuch.

Rak trzonu macicy – jakie są objawy i rokowania, jak przebiega leczenie raka endometrium?

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Szczepionka

Szczepionka na raka piersi coraz bliżej? „To może być prawdziwa forma profilaktyki, którą będzie można podawać zdrowym kobietom”

Kobieta pijąca ciepłą herbatę, próbująca złagodzić objawy hipotermii

Hipotermia – przyczyny, objawy i pierwsza pomoc

Warszawska Syrenka zniknęła z Bulwarów Wiślanych. Wzięła wolne w bardzo słusznej sprawie

Elena Krawzow

Paraolimpijka Elena Krawzow o diagnozie guza mózgu: Nigdy bym nie pomyślała, że wizyta u lekarza wyrwie mnie z życia

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

RSV. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

„To nie COVID-19 i PIMS są dla nas wyzwaniem, tylko wirus RSV”. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?