Przejdź do treści

Co to jest polidypsja? Jakie są jej przyczyny i na czym polega leczenie?

spragniona kobieta pijąca wodę ze szklanki
Fot. chagin / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Twoja przyjaciółka się kaleczy
Twoja przyjaciółka się kaleczy? Oto 5 rzeczy, które warto jej powiedzieć, a także 3, których mówić nie wolno
Jak schudnąć, gdy masz 20, 30, 40 lat?
Jak bezpiecznie i skutecznie się odchudzać, gdy masz 20, 30, 40 lat?
Wegetariańskie leczo - papryka górą!
Przepis na wegetariańskie leczo z papryką
Ćwiczenia na wzmocnienie pleców. Propozycje trenerki Kasi Bigos
chrapanie
Kilka faktów o chrapaniu. Sprawdź, czy to dotyczy twojego chłopaka albo ciebie

Polidypsja to stałe uczucie zwiększonego pragnienia, prowadzące do przyjmowania nadmiernej ilości płynów w stosunku do dobowego zapotrzebowania. Powoduje to wystąpienie poliurii, czyli wielomoczu. Polidypsja może być powodem wystąpienia licznych, poważnych dla zdrowia zaburzeń elektrolitowych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Monika Kosznicka
lekarz

Najczęstszymi przyczynami polidypsji są stany odwodnienia organizmu, cukrzyca oraz moczówka. Skuteczne leczenie polidypsji zależy głównie od wnikliwej diagnostyki objawów towarzyszących oraz terapii przyczynowej.

Co to jest polidypsja i jak się objawia?

Polidypsja, inaczej zwiększone pragnienie, to utrzymująca się potrzeba przyjmowania płynów w ilości przekraczającej 2,5 litra na dobę, co oznacza przekroczenie zalecanych dobowych objętości, wynoszących dla mężczyzn 2,5 litra, dla kobiet 2 litry. Polidypsja jest bardzo nieswoistym objawem w przebiegu wielu chorób o różnorodnej etiologii. Zwykle towarzyszy jej wielomocz (poliuria), gdy wydalanie moczu przekracza granice normy i wynosi ponad 3 litry na dobę. Zdarza się także, że pomimo stałego przyjmowania napojów chory wciąż odczuwa suchość w ustach. Polidypsja charakteryzuje się niezależnością ilości przyjmowanych płynów od podejmowania lub nie wysiłku fizycznego czy upalnej temperatury otoczenia. Przyjmowanie zwiększonej ilości płynów może powodować wiele powikłań, m.in. odchylenia od normy w badaniach krwi – spadek hematokrytu i zaburzenia elektrolitowe (szczególnie groźne obniżenia stężeń sodu oraz potasu) spowodowane rozcieńczeniem płynów ustrojowych.

Jakie są przyczyny polidypsji?

Polidypsja jest objawem wielu chorób, wśród których do najważniejszych należą:

  • Cukrzyca – szczególnie typu 1, czyli insulinozależna, dotycząca przede wszystkim młodych ludzi. Polidypsja spowodowana jest głównie zwiększoną utratą nadmiaru glukozy, a z nią wody przez nerki. Uczucie silnego pragnienia, wielomocz, ból brzucha oraz utrata masy ciała często są jej pierwszymi objawami.
  • Polidypsja psychogenna (pierwotna) – nie ma podłoża organicznego, występuje w różnych zaburzeniach psychicznych, takich jak nerwice, zaburzenia lękowe (szczególnie często u dzieci), lub w      Chorzy odczuwają głównie suchość w ustach i aby się jej pozbyć, zwiększają ilość przyjmowanych płynów. Diagnoza polidypsji psychogennej stawiana jest dopiero po wykluczeniu innych możliwych patologii prowadzących do nadmiernego pragnienia.
  • Moczówka prosta – zwiększona ilość niezagęszczonego moczu oraz nadmierne pragnienie mogą mieć dwie przyczyny. Pierwsza spowodowana jest zmniejszeniem ilości produkowanej wazopresyny w podwzgórzu, która jest hormonem hamującym wydalanie wody przez nerki (moczówka centralna w przebiegu guzów czy urazów mózgu), druga natomiast niewrażliwością nerek na działanie prawidłowej wazopresyny (moczówka nerkowa występująca np. w przewlekłej niewydolności nerek).
  • Stosowane leki – np. te działające moczopędnie (mannitol, diuretyki) czy powodujące suchość ust (cholinolityki), co prowadzi do zwiększonego spożywania płynów.
  • Odwodnienie organizmu – gdy pojawia się utrata wody przez przewód pokarmowy podczas wymiotów, biegunki oraz przez skórę przy zlewnych potach czy gorączce.
  • Nadczynność tarczycy, niedokrwistość – w tych chorobach przyspieszeniu ulega metabolizm całego organizmu, co powoduje zarówno zwiększone pragnienie, jak i oddawanie moczu.
  • Wzmożone pragnienie po zjedzeniu bardzo pikantnych lub słonych potraw oraz po spożyciu dużej ilości alkoholu.
  • Przegrzanie organizmu – szczególnie podczas upalnej pogody lub po nadmiernym wysiłku fizycznym.

Zobacz także

Jak wygląda diagnostyka oraz leczenie polidypsji?

Polidypsja jest objawem, który zawsze wymaga szczegółowej diagnostyki, gdyż może być zwiastunem lub jedynym symptomem bardzo poważnych chorób. Zaleca się konsultację lekarską, która umożliwić może ustalenie pierwotnej przyczyny nadmiernego pragnienia. Powinien zostać przeprowadzony wywiad dotyczący przyjmowanych leków, badanie fizykalne oceniające stopień nawodnienia organizmu, szereg badań laboratoryjnych – hematokryt, badanie ogólne moczu, glukozy, sodu. Leczenie polidypsji polega przede wszystkim na terapii choroby, która ją wywołała. Po uzgodnieniu z lekarzem należy odstawić lub zmienić leki mogące ją powodować. Przy odwodnieniu organizmu zaleca się podawanie płynów izotonicznych. W cukrzycy konieczne jest uregulowanie poziomu glukozy, najczęściej insuliną; w moczówce prostej podawany jest analog wazopresyny. Przy objawach nadczynności tarczycy podawane są leki hamujące działanie jej hormonów. W polidypsji psychogennej zalecana jest konsultacja psychologiczna oraz terapia poznawczo-behawioralna.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

A. Szczeklik, Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, Kraków 2018.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

„Jesteśmy w światowej czołówce, jeśli chodzi o spożywanie cukru. Jesteśmy jedną z najszybciej tyjących narodowości na świecie!” – mówi Agnieszka Wiśniewska, założycielka Fundacji Szczęśliwi Bez Cukru

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Abulia jako przykład zaburzeń woli i aktywności złożonej

kobieta dotyka szyi aby sprawdzić, czy nie znajdują się na niej wole tarczycy

Wole tarczycowe – jakie są przyczyny powiększenia się tarczycy?

Badanie mające sprawdzić czy chory potrzebuje kolostomii

Czym jest kolostomia i jak wygląda życie po zabiegu? Wskazania do wykonania kolostomii

kobieta pokazuje w jaki sposób wykonywać sztuczne oddychanie

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – jak wykonać sztuczne oddychanie i masaż serca?

Kobieta trzymająca trzęsące się ręce innej kobiety

Od czego trzęsą się ręce – czyli przyczyny i sposoby leczenia przypadłości