Przejdź do treści

Daltonizm – jego rodzaje i metody leczenia. Czym jest daltonizm?

daltonizm - kobieta w gabinecie okulistycznym
Fot. rh2010 / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
4 rzeczy, które możesz zrobić przed wiosną, by wkroczyć w nią z nową energią
Permanentne zmęczenie. Z czego może wynikać?
Padł rekord zakażeń. MZ odnotowało ponad 50 tys. przypadków zarażenia koronawirusem ubiegłej doby
„Sprzątanie może przyczyniać się do otyłości u dzieci” – alarmuje chemiczka Sylwia Panek
Nie wierzysz w skuteczność szczepień przeciwko COVID-19? „Możesz mieć depresję” – mówią naukowcy

Daltonizm to wada wzroku, na którą do tej pory nie udało się znaleźć skutecznej metody, umożliwiającej całkowite wyleczenie. Cały czas jednak trwają prace, które być może w krótkiej przyszłości przyniosą skuteczne narzędzie leczenia. Obecnie używa się przede wszystkim specjalnych okularów na daltonizm, które korygują widzenie barw.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Daltonizm wbrew tradycyjnym przekonaniom nie jest chorobą, a typem wady wzroku, która uniemożliwia odróżnienie koloru m.in. zielonego od czerwonego. Istnieje kilka rodzajów daltonizmu, natomiast wszystkie z nich utrudniają lub całkowicie uniemożliwiają wykonywanie niektórych zawodów, samodzielne prowadzenie samochodu lub zażywanie leków. Daltoniści nie mogą wykonywać aż 150 zawodów.

Co to jest daltonizm?

Daltonizm to wada wzroku po raz pierwszy opisana przez angielskiego fizyka Johna Daltona. Ślepota barwna to daltonizm w jednej z jego odmian, choć często używa się tego określenia na wszystkie typy daltonizmu. Polega na dziedzicznej anomalii widzenia barw. Anomalia ta to efekt nieprawidłowego materiału genetycznego umiejscowionego w chromosomie X. Ta część kodu odpowiada za budowę czopków w oku. Tutaj także pojawia się wytłumaczenie, dlaczego na daltonizm częściej zapadają mężczyźni niż kobiety. Mężczyźni mają tylko jeden chromosom X, przez co są bardziej narażeni na wystąpienie wady.

Najnowsze badania potwierdzają, że na daltonizm cierpi około 8% mężczyzn i 0,5% kobiet.

Daltonizm – przyczyny

Daltonizm jest chorobą uwarunkowaną genetycznie. Badanie daltonizmu pokazuje, że za wadę tę odpowiada brak czopków lub zaburzenie funkcji czopków, które w ludzkim oku umiejscowione są w siatkówce oka. To one odpowiadają za odbieranie barw, a każdy z nich reaguje na inną długość fal. 3 czopki odpowiadają za barwy podstawowe (czerwoną, zieloną, niebieską), a dzięki ich połączeniu oko rejestruje różne barwy i ich odcienie. Daltoniści nie są w stanie w ten sposób odbierać świata, właśnie ze względu na brak czopków lub ich uszkodzenia.

Według części naukowców istnieje także tzw. daltonizm nabyty, pojawiający się w wyniku starzenia się organizmu oraz chorób (ważne są zarówno choroby oczu jak jaskra lub zaćma, jak i choroby przewlekłe: retinopatia cukrzycowa).

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Daltonizm

Jakie są rodzaje daltonizmu?

Objawy daltonizmu pozwalają podzielić go na dwa podstawowe rodzaje:

  • daltonizm częściowy (trichromatyzm) – polegający na niedowidzeniu niektórych barw; w tym przypadku czopki oka działają sprawnie,
  • ślepota barw (dichromatyzm) – polegający na nierozróżnianiu podstawowych kolorów, za które odpowiada niewykształcenie zielonych i czerwonych czopków oka. Daltonista w większości przypadków zamiast barwy czerwonej widzi zielonożółtą.

Zdarza się, że chory rozróżnia wiele barw i nie jest świadomy, że widzi inaczej niż inni. W odmiennym przypadku daltonizmu może on widzieć tylko kilka barw, a jeszcze w innym dostrzegać tylko kolor czarny, szary i biały.

Badanie na daltonizm

Daltonizm u dzieci, jak również u dorosłych, zdiagnozować można dzięki kilku rodzajom testów. Do najpopularniejszych należą:

  • tablice Ishihary – graficzne przedstawienia liczb, składające się z małych kółek o danym kolorze nałożonych na koła o innej barwie; daltoniści z reguły nie radzą sobie z dostrzeżeniem cyfr, co dla zdrowego człowieka nie stanowi żadnego problemu.
  • test karty z obrazkami – także tutaj kolorowe kółka układają się w litery lub cyfry. Są one różnokolorowe, co umożliwia lekarzowi postawienie diagnozy dotyczącej niewidzenia konkretnej barwy.
  • test z wykorzystaniem żetonów – są kolorowe, a osoba badana musi je uporządkować ze względu na podobieństwo barw.

Daltonizm można również potwierdzić poprzez badanie anomaloskopem.

Zobacz także

Leczenie daltonizmu

Dziedziczenie daltonizmu utrudnia leczenie tej wady. Do tej pory nie udało się wynaleźć metody leczenia, która skutecznie eliminowałaby ten problem. Można jednak wprowadzić leczenie zapobiegawcze. Polega na korekcji barw za pomocą specjalnych okularów lub soczewek. Okulary na daltonizm pozwalają na widzenie wcześniej niedostrzeganych barw. Umożliwiają dostrzeganie barwy czerwonej, zielonej i pochodnych.

Jedynie w przypadku daltonizmu nabytego (choć także tylko u części osób) możliwe jest leczenie operacyjne, które przywraca pełne widzenie barw.

Daltonizm a prawo jazdy

Leczenie daltonizmu obejmuje korekcję barw za pomocą specjalnych okularów, co umożliwia osobom cierpiącym na daltonizm normalne funkcjonowanie. W innym przypadku nie mogliby oni na przykład prowadzić samochodu ze względu na nierozróżnianie kolorów sygnalizacji świetlnej. Okulary i soczewki rozwiązują ten problem, trzeba jednak wyraźnie zaznaczyć, że osoba cierpiąca na daltonizm nie może być zawodowym kierowcą.

Okulary na daltonizm ułatwiają wiele codziennych czynności. Pozwalają dostrzec krew, światła hamowania, sygnały ostrzegawcze.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta patrzy przez mikroskop

Niezwykłe odkrycie polskich naukowców. Zidentyfikowali wariant genetyczny, który zwiększa ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19

Kobieta

Pierwsza pomoc przy urazach oczu przez fajerwerki. Większość osób wykonuje ją źle

„Nie oddzielam tego, co dzieje się w głowach moich pacjentów, od tego, co dzieje się w ich ciałach” – mówi Magdalena Kicińska, fizjoterapeutka

Presbiopia oczu (starczowzroczność) – objawy i leczenie

Kobieta zakrywa się kapeluszem

Optometrystka Justyna Nater: Warto myć powieki, tak samo jak myjemy regularnie zęby. To powinna być standardowa poranna i wieczorna rutyna

Zwyrodnienie barwnikowe siatkówki – objawy i leczenie

pms - krzycząca kobieta

PMS (Zespół napięcia przedmiesiączkowego) – co to jest, objawy, przyczyny

Nadmierne gazy – jak się pozbyć krępującej dolegliwości? Przyczyny i sposoby leczenia

Jak starzeje się wzrok kobiet? /fot. Pexels

Jak starzeje się wzrok kobiet? Sprawdź, co możesz zrobić, by spowolnić ten proces

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Łupież – przyczyny, rodzaje, profilaktyka

Okulary ajurwedyjskie. Optometrystka jednoznacznie wypowiada się o „odkryciu roku”

„W przypadku kobiet mówi się 'wypadanie włosów’, jakby to był stan przejściowy, zamiast nazywać rzeczy po imieniu: łysienie”

Depilacja laserowa - jak działa i jakie daje efekty?

Depilacja laserowa – skuteczny sposób na gładkie ciało? O czym warto wiedzieć przed zabiegiem?

Produkty, które można jeść przy wrzodach

Wrzody żołądka – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Zdjęcie rentgenowskie przedstawiające chorobę

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przyczyny, objawy, leczenie

wątroba

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

Demencja starcza - co to jest i jakie daje objawy?

Demencja starcza – czym jest, jakie są jej przyczyny i główne objawy?

Mężczyzna z kamicą nerkową ugina się z powodu wielkiego bólu

Kamica nerkowa – objawy, przyczyny i leczenie kamieni nerkowych

Domowe sposoby na ból gardła – który wybrać, jak leczyć?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Seks – 5 błędów, które popełniają kobiety

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

para w łóżku

5 błędów, które popełniają mężczyźni podczas seksu

×