Przejdź do treści

Dyslipidemia aterogenna – przyczyny, badania, leczenie

Dyslipidemia aterogenna – przyczyny, badania, leczenie Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Chubby chasing i feedersi, czyli z czym spotykają się kobiety plus size [WIDEO]
W ciąży mózg kobiety się… kurczy. Poznaj 5 zaskakujących faktów dotyczących kobiecego ciała
Trening – 12 sygnałów, że przesadzasz!
Brak ci pewności siebie? Popracuj z ciałem!
Nie lekceważ tych objawów. To może być serce

Dyslipidemia aterogenna polega na jednoczesnym występowaniu trzech typów zaburzeń parametrów lipidowych krwi: podwyższenia stężenia triglicerydów, obniżenia poziomu cholesterolu HDL i obecności małych gęstych cząsteczek LDL. Taki zestaw nieprawidłowości predysponuje do rozwoju miażdżycy i jej groźnych powikłań. Jak diagnozuje się i leczy dyslipidemię aterogenną? Czy zmiany w diecie pomogą w terapii?

Co to jest dyslipidemia aterogenna?

Dyslipidemia aterogenna (aterogenna triada lipidowa, dyslipidemia cukrzycowa) jest stanem zaburzenia gospodarki lipidowej organizmu, w którym współwystępują trzy rodzaje nieprawidłowości:

  • podwyższone stężenie triglicerydów (TG ≥ 150 mg/dl),
  • obniżone stężenie cholesterolu HDL, czyli tzw. dobrego cholesterolu (HDL ≤ 40 mg/dl u mężczyzn; HDL ≤ 45/50 mg/dl u kobiet),
  • obecność nieprawidłowych tzw. małych gęstych cząsteczek LDL, przy prawidłowym lub podwyższonym stężeniu cholesterolu LDL, tzw. złego cholesterolu.

Wszystkie z wymienionych powyżej zaburzeń lipidowych stanowią istotne czynniki ryzyka rozwoju schorzeń układu krążenia, w tym miażdżycy – przewlekłej choroby zapalnej, w której dochodzi do odkładania złogów w naczyniach krwionośnych i zwężania się ich światła. Ten proces może być przyczyną zablokowania naczyń i znacznego niedotlenienia narządów, w tym serca i mózgu (mówimy wtedy o odpowiednio o zawale serca i udarze niedokrwiennym mózgu).

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Drętwienie kończyn a miażdżyca, cukrzyca lub zespół cieśni nadgarstka.

Czynniki ryzyka dyslipidemii aterogennej i miażdżycy

Wśród czynników predysponujących do wystąpienia dyslipidemii aterogennej, większość związana jest ze stylem życia (dlatego też zaburzeniom zazwyczaj można skutecznie zapobiegać modyfikując dietę i unikając zachowań negatywnie wpływających na stan zdrowia).

Czynniki ryzyka dyslipidemii aterogennej (i miażdżycy) to:

  • nadwaga i otyłość,
  • niski poziom aktywności fizycznej,
  • niezdrowa dieta – bogata w nasycone kwasy tłuszczowe (zawarte w produktach pochodzenia zwierzęcego, oleju palmowym i kokosowym) i cukry, z niską zawartością błonnika pokarmowego,
  • palenie tytoniu,
  • cukrzyca,
  • predyspozycje genetyczne,
  • starszy wiek.
cholesterol w 3D

Diagnostyka dyslipidemii aterogennej – jakie badania wykonać?

Dyslipidemia aterogenna w zdecydowanej większości przypadków nie daje żadnych objawów, a do jej rozpoznania konieczne jest wykonanie badania lipidów we krwi (lipidogramu). Rekomenduje się wykonanie testu u wszystkich osób, które ukończyły 40. rok życia – w przypadku mężczyzn, lub 50. rok życia – w przypadku kobiet i powtarzanie go co pięć lat. Na wcześniejszym etapie życia i częściej badanie przeprowadza się u pacjentów z czynnikami ryzyka wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych.

Dyslipidemię aterogenną rozpoznaje się, gdy poziom triglicerydów jest powyżej zakresu normy, a stężenie cholesterolu HDL – poniżej. Badanie na obecność małych gęstych LDL nie jest rutynowo przeprowadzane.

Do diagnostyki zaburzeń związanych z dyslipidemią aterogenną potrzebna jest próbka krwi żylnej (pobrana na czczo).

Produkt zawierający cholesterol hdl

Leczenie dyslipidemii aterogennej

Celem leczenia dyslipidemii aterogennej jest uzyskanie (i utrzymanie) stężenia lipidów we krwi na prawidłowym poziomie. W tym celu lekarz może zalecić farmakoterapię. Środkami pierwszego rzutu u pacjentów z dyslipidemią aterogenną są statyny i/lub fibraty. Dodatkowo, w przypadku znacznie podwyższonego stężenia triglicerydów, stosuje się kwasy tłuszczowe omega-3 w dużych dawkach.

Bardzo istotnymi elementami leczenia dyslipidemii aterogennej jest także wprowadzenie korzystnych zmian w stylu życia, w tym w diecie.

Dieta i styl życia w dyslipidemii aterogennej

Dieta zgodna z zasadami zdrowego żywienia jest podstawowym sposobem normalizacji stężenia lipidów we krwi oraz profilaktyki miażdżycy. Interwencje dietetyczne mogą skutecznie obniżać stężenie triglicerydów i ilość małych gęstych LDL oraz podwyższać poziom HDL, nie wiążąc się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych.

Najważniejsze zasady diety w dyslipidemii aterogennej obejmują:

  • zastąpienie tłuszczów zwierzęcych (zawartych w dużej ilości w maśle, tłustym mięsie, pełnotłustym mleku, śmietanie, serach podpuszczkowych) oraz oleju kokosowego i palmowego, tłuszczami roślinnymi, takimi jak olej rzepakowy, oliwa z oliwek, orzechy i nasiona, miękka margaryna,
  • unikanie spożycia produktów bogatych w cukry (m.in. słodyczy, muesli, jogurtów owocowych, słodkich napojów, w tym soków owocowych),
  • ograniczenie spożycia alkoholu,
  • spożywanie tłustych ryb (np. łosoś, halibut) co najmniej 1 raz w tygodniu i/lub zadbanie o codzienną podaż kwasów tłuszczowych omega-3 z innych źródeł (np. orzechów włoskich, oleju rzepakowego, siemienia lnianego, nasion chia).

W normalizacji poziomu lipidów pomaga również częste podejmowanie aktywności fizycznej. U osób z nadwagą lub otyłością korzyści w kontekście dyslipidemii aterogennej przynosi także redukcja masy ciała. Istotne efekty w stężeniu parametrów krwi obserwuje się już przy jej zmniejszeniu o 5% (czyli dla przykładu: o 3,5 kg u osoby ważącej 70 kg).

 

Bibliografia:

  1. Szymański F. M., Barylski M., Cybulska B. i wsp. (2018) Rekomendacje dotyczące leczenia dyslipidemii w Polsce – III Deklaracja Sopocka. Interdyscyplinarne stanowisko grupy ekspertów wsparte przez Sekcję Farmakoterapii Sercowo-Naczyniowej Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, Choroby Serca i Naczyń, 15(4): 199-210.
  2. Filipiak K. J., Sokólski M. (2017) Dyslipidemia aterogenna – rozpoznawanie, zasady postępowania, Choroby Serca i Naczyń, 14(5): 275-296.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Hemofilia – najbardziej znana ze skaz krwotocznych /fot. iStock

Hemofilia – najbardziej znana ze skaz krwotocznych

Udar mózgu (apopleksja) - objawy, przyczyny, leczenie

Udar mózgu (apopleksja) – objawy, przyczyny, leczenie

Co oznacza niski lub wysoki hematokryt?

Hematokryt. Co oznacza niski i wysoki HTC, jakie są normy?

Regularne kładzenie się spać o 22 może zminimalizować ryzyko zawału serca – wynika z badania

Regularne kładzenie się spać o 22 może zminimalizować ryzyko zawału serca – wynika z badania

Mężczyzna z nadciśnieniem tętniczym mierzy swoje ciśnienie

Nadciśnienie – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie

Choroby serca - rodzaje, objawy i przyczyny najczęstszych z nich

Choroby serca – rodzaje, objawy i przyczyny najczęstszych z nich

Płytki krwi (PLT, trombocyty) – norma, badanie. Niski i podwyższony poziom płytek krwi

Kobieta siedząca na toalecie martwiąca się krwią w kale

Co oznacza krew w kale u dzieci i dorosłych? Przyczyny, diagnostyka, choroby

Jakie są grupy krwi i na czym polega ich dziedziczenie?

Grupy krwi – rodzaje, dziedziczenie, badanie i dieta

Zespół Schwartza-Barttera – przyczyny, objawy, leczenie

Czy można umrzeć z przepracowania? Odpowiada lek. Ewa Stawiarska

„Tak, można umrzeć z przepracowania. I są na to dowody naukowe” – podkreśla lek. Ewa Stawiarska

Kobieta wybiera dietę miażdżycową

Miażdżyca – co to jest, objawy, przyczyny, leczenie, dieta

Angiodysplazja – objawy, diagnostyka, leczenie

Choroba Rendu-Oslera-Webera – objawy i leczenie

Ciśnienie krwi - czym jest i jakie są jego normy? Kiedy występuje niedociśnienie, a kiedy nadciśnienie?

Ciśnienie krwi – prawidłowe, niskie, wysokie. Objawy

Erytroblasty we krwi – czym są, badanie, normy

Idiopatyczne częstoskurcze komorowe – charakterystyka

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

Lot samolotem a ryzyko zakrzepicy żylnej. Komentarz flebologa

Obawiasz się podróży samolotem z uwagi na ryzyko zakrzepicy żylnej? Flebolog podpowiada, jak można je zminimalizować

Ostre niedokrwienie kończyn dolnych – objawy, przyczyny

Kapnometria i kapnografia – wskazania, normy, wyniki

Przewlekłe niedokrwienie kończyn dolnych – przyczyny, objawy

Rozwarstwienie aorty – przyczyny, diagnostyka i leczenie

Zwężenie tętnic szyjnych – przyczyny, objawy. Jak leczyć?

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Seks – 5 błędów, które popełniają kobiety

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

×