Przejdź do treści

Migrena – przyczyny, objawy, rodzaje, leczenie. Ile trwa migrena?

kobieta mająca migrenę
Migrena - przyczyny, objawy, rodzaje, leczenie. Ile trwa migrena? Fot. Med Photo Studio / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Petting – co to jest, sposoby pettingu, petting a ciąża
„Kobiety uczą się zachowań społecznych na zasadzie kopiuj-wklej, aż osiągają biegłość, która czyni ich autyzm niewidzialnym”. O życiu i kobiecości ze spektrum autyzmu mówi psycholożka i nauczycielka jogi Agata Ucińska
Co zrobić, aby komary cię nie gryzły? 11 sposobów, które naprawdę działają
Przebarwienia na skórze, inny niż zwykle kolor moczu, uczucie zmęczenia? To może być chora wątroba
Afrodyzjaki w kuchni – produkty, które rozbudzą pożądanie!

Migrena jest jedną z najczęściej występujących dolegliwości bólowych u ludzi. Jak się ocenia z jej powodu cierpi co 10. mieszkaniec Polski. To przypadłość, w której na skutek wystąpienia czynników wyzwalających pojawia się intensywny ból głowy, utrudniający normalne funkcjonowanie. Może jej towarzyszyć aura – charakterystyczne objawy zapowiadające napad bólu. Leczenie migreny opiera się na zidentyfikowaniu tzw. wyzwalaczy i ich eliminowaniu.  Doraźnie i/lub profilaktycznie stosowana jest także farmakoterapia.

Migrena – co to jest?

Migrena jest bólem głowy – najczęściej jednostronnym, mającym charakter pulsujący, trwającym od kilku godzin do kilku dni. Objawy towarzyszące migrenie to często światłowstręt, wysoka wrażliwość na hałasy oraz nudności i wymioty. Pierwszy atak bólu migrenowego pojawia się zwykle już w wieku młodzieńczym, ale najczęściej dolegliwości obserwuje się u pacjentów między 35. i 45. rokiem życia. Migrena występuje dwa razy częściej u kobiet niż u mężczyzn, co związane jest z czynnikami hormonalnymi.

Przyczyny migreny

Istnieje wiele teorii dotyczących przyczyn migreny, jednak nadal żadna z nich nie jest dominująca i do końca pewna. Często wymieniana dotyczy występowania nieprawidłowej aktywności mózgu u pacjentów z migrenami – konkretnie aktywacji mechanizmów, prowadzących do wydzielania do naczyń krwionośnych i nerwów w tym obszarze substancji o charakterze prozapalnym, które wywołują ból.

Nie jest jasne, co stanowi powód tych zmian, ale badania pokazują, że predyspozycje genetyczne mogą odgrywać rolę w występowaniu ataków migreny w odpowiedzi na nadmierną wrażliwość na czynniki wyzwalające. Występowanie w bliskiej rodzinie osób z migreną zwiększa ryzyko pojawiania się epizodów aż trzykrotnie.

Co wywołuje migrenę?

Atak migreny poprzedza obecność tzw. wyzwalaczy – okoliczności lub zmian, których wystąpienie powoduje objawy. Wśród nich możemy wyróżnić czynniki hormonalne, emocjonalne, fizyczne, dietetyczne, środowiskowe oraz farmakologiczne. Przyjrzyjmy się bliżej każdej z tych grup.

Zmiany hormonalne są częstą przyczyną migren u kobiet – te związane z miesiączką mogą wywoływać napad bólu migrenowego. Typowo u osób, dla których stanowią one czynnik wyzwalający, migrena pojawia się w czasie między 2 dniami przed okresem i 3 dniami po nim.

Czynniki emocjonalne, które u niektórych pacjentów powodują migrenę to: stres, szok, podekscytowanie, depresja.

Zmiany fizyczne wyzwalające atak migreny obejmują:

  • zmęczenie,
  • niewyspanie,
  • utrzymywanie nieprawidłowej postawy ciała,
  • jet lag,
  • niski poziom glukozy we krwi,
  • intensywny wysiłek fizyczny u osób, które nie są do niego przyzwyczajone.

Dieta może odgrywać istotną rolę w wywoływaniu ataków migreny – niektóre substancje zawarte w pokarmie, m.in. tyramina, są znanymi czynnikami wyzwalającymi objawy u wielu pacjentów. Wśród dietetycznych wyzwalaczy migreny wymienia się:

  • nieregularne spożywanie posiłków – w szczególności pomijanie ich, opóźnianie,
  • odwodnienie,
  • alkohol,
  • produkty zawierające kofeinę: kawę, herbatę, napoje energetyzujące, kakao, czekoladę,
  • produkty bogate w tyraminę: wędliny, marynowane śledzie, ryby wędzone, sery dojrzewające.

Czynniki środowiskowe, które stanowią zidentyfikowane wyzwalacze migreny to:

  • jasne i/lub migoczące światła,
  • palenie papierosów (także bierne),
  • głośne dźwięki,
  • zmiana warunków otoczenia (np. silne ochłodzenie),
  • intensywne zapachy,
  • przebywanie w dusznych pomieszczeniach.

Zażywanie leków, takich jak m.in. środki nasenne, niektóre środki antykoncepcyjne, hormonalna terapia zastępcza również może wyzwolić atak migreny.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Kobieta

Rodzaje migreny

Obecnie wyróżnia się kilka rodzajów migren, przy czym główny podział opiera się na obecności lub braku tzw. aury.

Migrena z aurą

Charakteryzuje się obecnością okresu, w którym pojawiają się sygnały nadchodzącego bólu migrenowego. Zaczyna się on już kilka godzin, a nawet dni przed napadem. Aura może objawiać się występowaniem:

  • omamów wzrokowych pod postacią błysków, plamek, zygzaków,
  • częściowego ubytku wzroku (na ogół w jednej gałce ocznej),
  • zawrotów głowy,
  • mrowienia (zwykle odczuwane najpierw w jednej ręce, następnie na twarzy i języku),
  • spadku nastroju.

Te zwiastuny ataku bólu migrenowego nie są jednak powszechne – migrena bez aury jest dużo częściej występującym rodzajem. U 2 na 3 pacjentów z bólami migrenowymi aura się nie pojawia.

Inny podział migren uwzględnia miejsce wystąpienia objawów.

Migrena oczna

Czasem nazywana także migreną siatkówkową, jest relatywnie rzadką przypadłością. W tym typie migreny przed pojawieniem się bólu w polu widzenia pojawiają się błyski lub mroczki. Objawy migreny ocznej mogą obejmować również chwilowe niedowidzenie. Na ogół zmiany dotyczą tylko jednej gałki ocznej i utrzymują się około godziny. Po tych symptomach pojawia się pulsujący, silny ból głowy. Dopiero gdy ustąpi, wraca prawidłowe widzenie.

Migrena szyjna

Występuje nieco częściej, niż migrena oczna. Jest spowodowana zwyrodnieniami kręgosłupa, np. uciskiem kręgów szyjnych na nerw. Przy migrenie szyjnej objawy typowe to: uczucie sztywności w okolicy karku, czasem promieniujące do barku lub ramienia, zaburzenia widzenia oraz nadwrażliwość na bodźce. Może pojawić się po spaniu w złej pozycji. Dolegliwości bólowe są dość charakterystyczne – ból pulsuje od potylicy do przodu głowy.

Migrena – objawy

Podstawowym objawem migreny jest intensywny, pulsujący ból po jednej stronie głowy. Często nasilenie bólu zwiększa poruszanie się. Inne symptomy często towarzyszące migrenie to:

  • nudności i/lub wymioty,
  • zwiększona wrażliwość na światło i dźwięki.

Dodatkowe objawy migreny (występujące tylko u niektórych pacjentów z bólami migrenowymi) obejmują: pocenie się, trudności z koncentracją, uczucie zimna albo gorąca, ból brzucha, biegunkę.

Ile trwa migrena?

Objawy migreny trwają zwykle od 4 godzin do 3 dni. Mogąca poprzedzać migrenę aura typowo utrzymuje się przez czas od około 5 minut do godziny. Zdarza się, że po wystąpieniu objawów typowych dla aury u pacjentów z migrenami ból głowy w ogóle się nie pojawia.

Częstotliwość występowania ataków migreny jest kwestią bardzo indywidualną – ból może pojawiać się nawet każdego tygodnia, u niektórych epizody występują o wiele rzadziej – np. raz w roku.

Migrena – etapy

U wielu pacjentów migreny rozwijają się według schematu obejmującego kilka odrębnych faz (nie wszyscy przechodzą każdą z nich):

  1. Faza prodromalna – poprzedzająca ból głowy; obejmuje zmiany nastroju, poziomu energii, zmiany w zachowaniu, apetycie; pojawia się kilka godzin lub dni przed atakiem.
  2. Faza aury.
  3. Faza bólu głowy.
  4. Faza ustąpienia objawów – symptomy migreny stopniowo ustępują; pozostawać (nawet przez kilka kolejnych dni) może jednak uczucie zmęczenia.
elektrolity

Diagnostyka migreny

Migrenę zwykle rozpoznaje się obserwując charakter i częstotliwość występowania jej objawów. Obraz kliniczny migreny jest charakterystyczny ze względu na lokalizację bólu głowy – może on być jednostronny, rzadziej obustronny lub naprzemienny, zlokalizowany za  gałką oczną, w skroniach lub na czole.

Diagnoza musi być postawiona przez neurologa po wcześniejszym wykluczeniu innych możliwych przyczyn bólu głowy. Do oceny klinicznej wykorzystuje się pogłębiony wywiad obejmujący lokalizację bólu a także jego:

  • pulsujący charakter,
  • nasilenie,
  • nudności i/lub wymioty,
  • nadwrażliwość na dźwięki,
  • zaburzenia wzrokowe,
  • zaburzenia czucia,
  • zaburzenia mowy,
  • zaburzenia ruchowe.

W diagnostyce neurologicznej wykorzystuje się także szereg badań, m.in.  rezonans magnetyczny, tomografię głowy, EEG, doppler tętnic wewnątrzczaszkowych w kierunku PFO.

Jak leczyć migrenę?

Leczenie migreny warto rozpocząć od obserwacji, jakie czynniki mogą mieć wpływ na powstawanie bólu głowy. Najlepiej zatem notować swój jadłospis oraz spisywać dni, w których towarzyszyły nam silne emocje, zapachy lub dźwięki. W dużej liczbie przypadków napadom migrenowym można zapobiec właśnie przez unikanie lub ograniczenie wpływu takich wyzwalaczy. Jeśli nie uda się tym sposobem określić i wyeliminować czynników wyzwalających ból, następnym krokiem jest zastosowanie farmakoterapii.

Leki na migrenę

Powszechnie stosowane jest doraźne oraz profilaktyczne leczenie migreny przy pomocy środków farmakologicznych.

Celem doraźnego leczenia migreny jest szybkie ustąpienie objawów bólowych. Farmakoterapia obejmować może wtedy leki przeciwbólowe dostępne bez recepty, m.in. paracetamol, kwas acetylosalicylowy, ibuprofen. Ważne jest, aby przyjąć lek odpowiednio wcześnie, najlepiej do 30 minut po rozpoczęciu się pierwszych objawów – połknięcie tabletki później może okazać się nieskuteczne. Należy z rozwagą przyjmować leki przeciwbólowe w przypadku migreny – częste ich przyjmowanie może z czasem stać się powodem nasilenia ataków.

W przypadku nieskuteczności powyższych leków w terapii bólu, lekarz może zalecić przyjmowanie tryptanów – specyficznego rodzaju leku przeciwbólowego stosowanego przy migrenach. Czasami w leczeniu stosuje się także leki przeciwwymiotne – mogą one pomagać przy migrenie nawet jeśli pacjent nie odczuwa nudności.

W profilaktycznym leczeniu migreny lekarz może zalecić codziennie przyjmowanie leków zmniejszających liczbę ataków. Leki profilaktycznie nie działają od razu, na efekt ograniczania bólu często trzeba poczekać nawet kilka miesięcy. W tej grupie leków wyróżnić można m.in. leki kardiologiczne, przeciwpadaczkowe, antydepresyjne.

Migrena w ciąży

Leczenie migreny w czasie ciąży może być szczególnie utrudnione. Kobiety spodziewające się dziecka powinny ograniczać terapię farmakologiczną, ponieważ leki przeciwbólowe nie zawsze są bezpieczne dla dziecka. Rekomenduje się im, by zamiast leczenia farmakologicznego skoncentrowały się na zidentyfikowaniu i wyeliminowaniu możliwych wyzwalaczy ataku migrenowego. Jeśli zastosowanie leków jest jednak konieczne, lekarz może zalecić wybrane środki przeciwbólowe (m.in. paracetamol) w niskich dawkach.

Objawy migreny u dzieci

Migrena może pojawić się także u dzieci. Odczuwają silne nudności, mogą im towarzyszyć wymioty. Często doświadczają także niedowładów, mogą uskarżać się na zmęczenie, senność, brak koncentracji. Napady migrenowe u dzieci w wieku 4–10 lat mogą pojawiać się nawet bez doświadczania bólu głowy, a jedynie przy obecności objawów towarzyszących. W przypadku niektórych dzieci upośledzeniu ulega również mowa, świadomość oraz słuch. Należy pamiętać, że wszelkie bóle głowy u dzieci zawsze wymagają dokładnej diagnostyki lekarskiej, gdyż mogą mieć poważne podłoże neurologiczne.

 

Powyższy artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem.

 

Bibliografia:

  1. National Health Services (2019) Migraine.
  2. World Health Organization (2016) Headache disorders.
  3. American Migraine Foundation (2016) Migraine and diet.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Wyleczą migrenę botoksem. Przełomową terapię zrefunduje państwo

Zbadali, dlaczego młodzi nie chcą żyć. Na pierwszym miejscu brak wsparcia rodziców

„W jednej torebce zielonej herbaty jest do 400 gatunków owadów”. Zaskakujące odkrycie naukowców

To szansa dla 150 mln ludzi na całym świecie. FDA zatwierdziła nowy lek

Przekazując diagnozę rodzicom, mówi: „Gratuluję, mają państwo dziecko z zespołem Aspergera”. O różnorodności, która występuje w spektrum autyzmu, mówi Tony Attwood

„Nie ma znaczenia, czy ktoś ma 20 czy 83 lata. Jego wątroba zawsze jest w podobnym wieku”. Zaskakujące odkrycie niemieckich naukowców

Billie Eilish

Billie Eilish o zespole Tourette’a: „Podczas rozmowy ze mną się tego nie zauważa, ale dla mnie to wszystko jest bardzo męczące”

Zmiany klimatyczne zabierają nam sen. Zaskakujące odkrycie naukowców

Kobieta leży w łóżku

Raz w tygodniu miewasz migrenę? Przyczyną może być zła okluzja

Układ dokrewny – funkcje i budowa. Jakie hormony są najważniejsze?

Menopauza to nie powód do wstydu! Ale nawet połowa kobiet nie mówi o niej partnerom

Milena Nosek / archiwum prywatne

„To, co dzieje się wewnątrz nas, wyznacza jakość naszej pracy. Hormony sterują całym naszym organizmem” – mówi Milena Nosek, dietetyczka

Dr Dominika Trojnarska o tajnikach hormonu miłości, wierności i szczęścia: „Są kraje, w których oksytocynę podaje się pacjentkom w sprayu”

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym /fot. Pexels

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym

Gen-przełącznik pomoże przywrócić słuch. Co wiemy o TBX2?

Androstendion – rola w organizmie, normy i interpretacja. Kiedy badać poziom hormonu?

Leczenie nerwobóli będzie prostsze? Australijscy naukowcy na drodze do stworzenia innowacyjnych leków

Choroba Devica – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Naprawią serca i oczy. Innowacyjne syntetyczne neurony zrewolucjonizują świat?

Robisz porządki w swoim ogrodzie? Może grozić ci aspergiloza!

Nowa metoda leczenia choroby Parkinsona / istock

Polscy neurochirurdzy zoperowali mózg bez otwierania czaszki. Tak „wyłączyli” objawy Parkinsona

Malformacja – co to jest? Czy naczyniak mózgu jest niebezpieczny?

Czy geny skazują nas na depresję? Biotechnolog Dawid Polak o tym, jak ta choroba może przenosić się z matki na dziecko

Zdjęcia ludzi zwijających się z bólu. Czy to sprawi, że młodzi zrezygnują z picia alkoholu?

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCV – morfologia, wyniki, norma. MCV podwyższone i za niskie

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

×