Przejdź do treści

Na czym polega urografia z kontrastem? Jak się do niej przygotować i jakie są przeciwwskazania do tego badania?

Układ moczowy człowieka przygotowującego się do urografii
Fot. yodiyim / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wielkanocna baba orkiszowa. Znacznie zdrowsza niż klasyczna
Wielkanocna baba orkiszowa. Znacznie zdrowsza niż klasyczna
Podstawowa przemiana materii (PPM) - od czego zależy i jak ją obliczyć?
Podstawowa przemiana materii (PPM) – od czego zależy i jak ją obliczyć?
Mateusz Morawiecki / MWMEDIA
Rząd przedłuża ograniczenia. Nadal nie możemy wychodzić z domów
wysypka na plecach
Dermatolodzy ostrzegają. Zmiany skórne mogą być objawem koronawirusa?
Smutna kobieta - GAD
Czym jest GAD i jakie są jego objawy? Tłumaczy psycholożka Anna Cyklińska

Urografia z kontrastem to metoda obrazowa diagnozowania chorób układu moczowego. Jest bardzo skuteczna w wykrywaniu schorzeń, jednak nie zawsze może być stosowana. Środek cieniujący, który podaje się dożylnie podczas wykonywania tego badania, może negatywnie wpływać na osoby z upośledzoną pracą nerek.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Wynik urografii interpretuje się, uwzględniając informacje uzyskane podczas wywiadu z pacjentem, badania fizykalnego oraz innych wykonanych badań. Urografia z kontrastem jest zazwyczaj metodą uzupełniającą diagnostykę medyczną. Pozwala ocenić kondycję nerek, ale nie dostarcza informacji na temat ich czynności.

Co to jest urografia?

Urografia to badanie radiologiczne układu moczowego. Dzięki wykorzystaniu promieni rentgenowskich oraz użyciu środka cieniującego – kontrastu – można ocenić kondycję miąższu nerek, układu kielichowo-miedniczkowego, moczowodów oraz pęcherza moczowego. Badanie to pozwala określić położenie, kształt, wielkość i zarysy nerek oraz dróg moczowych, nie dostarcza jednak danych na temat czynności nerek. Dlatego też nie można na podstawie wyniku urografii stwierdzić lub wykluczyć występowania ich niewydolności. Badanie wykorzystuje fizjologiczną funkcję nerek – podany dożylnie kontrast jest przez nie filtrowany i wydzielony do moczu. Ponieważ mocz zawierający środek cieniujący jest nieprzepuszczalny dla promieni rentgenowskich, drogi moczowe nim wypełnione są dobrze widoczne na wykonanych podczas urografii zdjęciach.

Jak wygląda urografia z kontrastem?

Przed rozpoczęciem badania pacjentowi zakłada się wenflon, przez który wstrzykiwany jest kontrast, czyli środek cieniujący będący pochodną kwasu benzoesowego, zawierający jod. Przed jego podaniem wykonywane jest zdjęcie przeglądowe jamy brzusznej. Następnie – już po zastosowaniu środka cieniującego – wykonuje się w odpowiednich odstępach czasu kolejne serie zdjęć. Najczęściej po upływie 5–7 min i 10 min oraz 20 min. Jeśli jest taka konieczność, można zrobić także zdjęcia dodatkowe, tzw. późne, nawet po kilku godzinach. Urografia z kontrastem to badanie ambulatoryjne. Podobnie jak inne diagnostyczne metody obrazowe nie jest bolesne. Po podaniu kontrastu mogą jednak wystąpić skutki uboczne, takie jak metaliczny smak w ustach, uczucie pełnego pęcherza, uderzenie gorąca, wzrost lub obniżenie ciśnienia, a w niektórych przypadkach reakcje alergiczne.

Przygotowanie do urografii z kontrastem

Urografia nerek wymaga specjalnego przygotowania. Podczas rejestracji na badanie pacjent otrzymuje szczegółową instrukcję, jak należy postępować. Co do zasady – w dniu poprzedzającym badanie spożywa się tylko lekkostrawne posiłki, które nie powodują wzdymania – najlepiej zastosować dietę półpłynną. Na kilka godzin przed badaniem należy być na czczo. Zaleca się także oczyszczenie jelit za pomocą specjalnych płynów, czopków bądź lewatywy. Celem przygotowania jest ograniczenie zawartości jelit i zmniejszenie ilości gazów, gdyż utrudniają one ocenę zdjęć urograficznych. Przy klasyfikacji do badania bardzo ważna jest ocena zdolności nerek, dlatego też w dniu wykonania urografii oznacza się poziomy kreatyniny we krwi. Niektóre leki, m.in. metforminę przyjmowaną przez osoby chore na cukrzycę, ze względu na możliwość wystąpienia interakcji z środkiem cieniującym, należy odstawić na 2 dni przed urografią. Odstawienie leku trzeba uzgodnić z lekarzem prowadzącym, a o fakcie stosowania metforminy lub innych leków należy powiadomić lekarza kierującego na urografię z kontrastem.

Zobacz także

Przeciwwskazania do urografii z kontrastem

Urografii nie wykonuje się u kobiet w ciąży, gdyż wpływ promieni rentgenowskich i środka cieniującego jest negatywny na płód. Inne przeciwwskazania do wykonania badania to:

  • nieprawidłowa czynność nerek – w niektórych przypadkach urografię można wykonać u osób z nieznacznie upośledzoną czynnością nerek, o ile lekarz oceni, że korzyści z badania mogą być większe niż możliwe skutki uboczne;
  • stwierdzony bezmocz lub skąpomocz w stopniu znacznym;
  • alergia na środek kontrastujący.

Skutki uboczne urografii z kontrastem

Skutki uboczne urografii dotyczą środka kontrastującego. Może on powodować wystąpienie reakcji alergicznych, które przyjmują różne nasilenie – od łagodnych po silne. Postać łagodna jest przemijająca i objawia się najczęściej wysypką i świądem skóry. W przypadkach bardziej nasilonych może dojść do obrzęków ciała oraz problemów z oddychaniem i krążeniem krwi, a nawet zagrożenia życia. Dlatego też personel wykonujący badanie przeprowadza wywiad z pacjentem, w którym pyta o reakcje alergiczne występujące w przeszłości. Kolejnym możliwym powikłaniem jest ostre uszkodzenie nerek przez środek cieniujący (nefropatia kontrastowa). Narażone są na nie przede wszystkim osoby ze stwierdzoną niewydolnością nerek, poza tym nefropatia kontrastowa występuje bardzo rzadko i ma zazwyczaj charakter przemijający.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Kiedy nerki mówią STOP: Przewlekła Choroba Nerek – przyczyny, objawy, profilaktyka

Przewlekła Choroba Nerek – przyczyny, objawy, profilaktyka

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Chcesz mieć zdrowe nerki na lata? Zobacz, jakich błędów powinnaś unikać

Chcesz mieć zdrowe nerki na lata? Zobacz, jakich błędów powinnaś unikać

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Dna moczanowa - jak jej zapobiegać?

Dna moczanowa, podagra, artretyzm. Trzy nazwy, jedna choroba. Przyczyny i objawy

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

Wizyta u lekarza / istock

Prof. Ryszard Gellert: „Pacjenci chodzą po lekarzach, bo źle się czują, ale nikt nie wpadnie na pomysł zbadania nerek.” W Polsce co najmniej 4,2 mln osób ma chorobę nerek

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

kobieta pijąca wodę

Masz problemy z nerkami? Może grozić ci cukrzyca. Wyjaśniamy niebezpieczny mechanizm

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Tomografia komputerowa - cena, jak się przygotować do badania?

Tomografia komputerowa – cena, jak się przygotować do badania?

Pheochromocytoma (guz chromochłonny) - czym jest? Jakie daje objawy?

Pheochromocytoma (guz chromochłonny) – czym jest? Jakie daje objawy?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

seks analny

Ciekawi cię seks analny? Mamy dla ciebie 9 wskazówek, które pozwolą ci się do niego sensownie przygotować

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia