Przejdź do treści

Cysta – torbiel. Jakie są jej przyczyny jej powstawania oraz objawy?

cysta - twarz kobiety z widocznymi krostkami
Fot. llhedgehogll / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
leki a alkohol
Przyjmujesz leki na alergię i zamierzasz wypić lampkę wina? Sprawdź, co mówi alergolog
Jak można się zarazić zapaleniem wątroby typu C? Pozytywna Doktor wyjaśnia
W ciąży mózg kobiety się… kurczy. Poznaj 5 zaskakujących faktów dotyczących kobiecego ciała
szkołą
„Od tego, czy twoje dziecko zdobędzie czerwony pasek na świadectwie, nie będzie zależeć, czy będzie szczęśliwe i czy znajdzie pracę”
Przed tobą urlop? Uważaj na poparzenie słoneczne!

Cysta (torbiel) to zmiana łagodna, mogąca lokalizować się w wielu obszarach ciała człowieka. Charakterystyczna jest obecność płynu we wnętrzu torbieli. Cysty na jajnikach oraz cysta Bakera (w okolicy podkolanowej), a także cysty na twarzy to tylko niektóre przykłady torbieli. Przyczyn powstawania cyst jest wiele i nie są do końca poznane.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Ewelina Stefanowicz
lekarz

Cysta objawia się uciskiem oraz dyskomfortem w okolicy zmiany, chociaż zwykle pozostaje bezobjawowa. Leczenie cyst polega na odbarczeniu zmiany – usunięciu płynu, chociaż czasem konieczny jest zabieg chirurgiczny. Większość zmian ustępuje, nie dając powikłań.

ból brzucha

Co to jest cysta?

Cysta, czyli inaczej torbiel, to patologiczna przestrzeń w obrębie tkanek ciała, która w swoim wnętrzu zawiera płyn lub treść galaretowatą. Jama cysty może być przedzielona przegrodami na kilka komór, jej wielkość może ulegać zmianom w zależności od kondycji organizmu.

Przyczynami powstawania cyst są predyspozycje genetyczne, urazy, procesy zapalne przebiegające w okolicznych tkankach. Cysty mogą występować we wszystkich okolicach ciała człowieka. U kobiet cysty pojawiają się często w narządach rodnych oraz w piersiach.

Cysta na jajniku

Zmiany w postaci torbieli na jajnikach powstają zazwyczaj w okresie przedmenopauzalnym. Zmiany zwykle są łagodne i są to cysty jajnika czynnościowe, endometrialne, potworniaki, dojrzałe oraz torbielakogruczolaki.

Cysty czynnościowe powstają w trakcie cyklu miesiączkowego i znikają samoistnie. Torbiele endometrialne, zwane „torbielami czekoladowymi” zawierają w swoim wnętrzu gęstą, brązową ciecz – krew. Torbielakogruczolaki stanową około 20% wszystkich przypadków torbieli, są wypełnione przejrzystym, słomkowym płynem.

Większość cyst jajnika wykrywana jest przypadkowo podczas badania USG, objawy są niecharakterystyczne.

Cysta na jajniku – objawy:

  • ból oraz uczucie rozpierania w okolicy podbrzusza,
  • ból podczas stosunku,
  • zaburzenia wcześniej prawidłowych cykli,
  • wzdęcie i powiększenie obwodu brzucha,
  • częste parcie na mocz,
  • nieswoiste objawy ze strony przewodu pokarmowego.

Obserwacja za pomocą regularnego badania USG to główne postępowanie w przypadku prostych cyst jajnika. Leczenie podejmuje się, kiedy torbiele utrzymują się przez dłuższy czas oraz gdy się powiększają, ponieważ może to doprowadzić do powikłań, takich jak skręt jajnika lub pęknięcie cysty. Zwykle cysty jajnika usuwa się laparoskopowo.

Zobacz także

Cysta Bakera

Cysta pod kolanem, czyli torbiel Bakera, to skutek gromadzenia się płynu stawowego w tkance tłuszczowej tej okolicy. Powstaje zwykle w wyniku procesów zapalnych stawów kolanowych z różnych przyczyn – dość często występuje w reumatoidalnym zapaleniu stawów.

Przebieg bezobjawowy pozwala zwykle przez dłuższy czas ignorować obecność cysty. Objawy pojawiają się zwykle w przypadku większych zmian i obejmują: ucisk lub obrzęk w okolicy podkolanowej lub ból w przypadku torbieli większych rozmiarów przy braku obecności urazu we wcześniejszym czasie.

Torbiel zwykle nie nastręcza większych problemów, więc nie wymaga leczenia. Ważna jest regularna obserwacja zmiany. Kiedy objawy stają się dokuczliwe, cystę w kolanie należy opróżnić poprzez nakłucie zmiany. W przypadku, gdy cysta w kolanie się powiększa, należy rozważyć możliwość leczenia chirurgicznego.

Inne rodzaje cyst

Trądzik jest kolejną przyczyną powstawania zmian w postaci torbieli. Cysty na twarzy powstają nie tylko u młodych dorosłych oraz młodzieży, ale także u niemowląt. Jest to zapalna forma trądziku, pozostawiająca po sobie trwałe blizny. Cysty powstają w wyniku zaburzeń przywłosowych gruczołów łojowych, nadmiernego wytwarzania łoju, nieprawidłowego złuszczania komórek ujść mieszków włosowych oraz przerostu bakterii. Inne występowanie cyst – na plecach czy tułowiu, również jest spowodowane zwykle trądzikiem.

Cysty w macicy, czyli tak zwane torbiele Nabotha, to torbiele błony śluzowej macicy, które tworzą się w wyniku zamknięcia ujścia gruczołów produkujących śluz. Zlokalizowane są w okolicy szyjki macicy.

Miejscem częstego występowania torbieli jest również gruczoł piersiowy. Cysta w piersi to zmiana łagodna, niebędąca czynnikiem ryzyka zmian nowotworowych. Najczęściej obecne są u kobiet młodych oraz w wieku starszym, kiedy dochodzi do zmian hormonalnych. Cysty można wyczuć podczas samobadania piersi, są gładkie, niewielkich rozmiarów, nie powiększają się, mają kształt guzka. Często ulegają zmianom pod wpływem cyklu miesiączkowego. Czasami konieczne jest wykonanie biopsji cienkoigłowej w celu dalszej diagnostyki oraz odciągnięcia zalegającego w cyście płynu.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

1. Zimmerman-Górska I - Reumatologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008.
2. Dutton M. - Ortopedia Duttona, t. 3, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014.
3. Oliver A. - Overtone C. Detecting ovarian disorders in primary care, The Practitioner, 2014, 258 (1769): 15-19.
4. Sidbury R., Paller A. - The diagnosis and management of acne, Pediatric Annals, 2000; 29: 17-24.
5. Bręborowicz G. - Położnictwo i ginekologia, t. 2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

Zainteresują cię również:

„Makijaż jest główną przyczyną trądziku lub problemów skórnych u ponad 30 proc. moich pacjentek”. Kosmetolożka o wpływie makijażu na naszą skórę

„Pielęgnujemy twarz, kremujemy nogi, szorujemy pięty – a piersi?” – pytają dermatolożki i tłumaczą, jak powinnaś dbać o skórę piersi

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

cellulit

„Kilogramy łatwiej jest zredukować niż cellulit. Czasem schudnięcie nie wystarcza”. O tym, co łączy cellulit i dobre samopoczucie, mówi endokrynolog

kobieta na plaży

Opalona ale niezdrowa skóra, czyli jak promieniowanie UV wpływa na starzenie się komórek

kobieta przegląda się w lustrze

Jak starzeje się organizm, gdy mamy 20, 30, +40?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Katarzyna Szmigiel dermatolog

Maseczka, peeling ani make-up nie pomagają? O tym, jak sen wpływa na wygląd naszej skóry, pisze dermatolożka Katarzyna Szmigiel

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta je czekoladę

„Masz trądzik? Zrób sobie czekoladowy detoks”. Dermatolożki o wpływie czekolady na trądzik

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Oparzenia – czego nie robić, gdy się przydarzą

Oparzenia – dowiedz się, czego nie powinnaś robić, gdy ci się przydarzą

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii