Przejdź do treści

Objaw Chełmońskiego – czym jest i w jakim celu stosują go medycy?

Kobieta z objawem Chełmońskiego, trzymająca się za ramię z powodu skurczu
Fot. pathdoc / Adobe Stock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jennifer Garner zachęca do mammografii. Aktorka pokazała relację z własnej wizyty
Pętla wisielcza z żelka
„Cukier to zguba i zło” alarmują eksperci z Czytamy Etykiety. Jak się przed nim ustrzec?
Skandaliczne porównanie na szkoleniu dla lekarzy. USG porównane do „gwałtu w ciemnej uliczce”!
Kurki, fot. Karol Niziołek
Tagliatelle z polędwiczkami i duszonymi kurkami. Idealne na jesienny obiad!
Smalec grzybowy
Przepis na smalec grzybowy. Aromatyczny i prosty do wykonania!

Objaw Chełmońskiego to objaw chorobowy występujący przy zapaleniu pęcherzyka żółciowego. Lekarz uderza obszar łuku żebrowego po stronie prawej. Pacjent, u którego stwierdza się objaw dodatni, odczuwa silny ból.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Objaw Chełmońskiego po raz pierwszy został opisany przez lekarza polskiego pochodzenia – Adama Chełmońskiego. Metodę tę wykorzystuje się w ocenie patologii pęcherzyka żółciowego. Objaw Chełmońskiego ujemny świadczy o braku schorzenia, natomiast dodatni każe medykowi przypuszczać, że ma do czynienia z chorobą pęcherzyka żółciowego.

Objaw Chełmońskiego – na czym polega?

Diagnostyka upośledzenia funkcjonowania wątroby wykorzystuje objaw Chełmońskiego obserwowany po uderzeniu chorego w obszar prawego podżebrza. Nie jest to jednak podstawa do postawienia ostatecznej diagnozy. Jeśli pacjent odczuwa ból podczas standardowego badania fizykalnego, musi zostać skierowany na bardziej szczegółowe badania. Objaw Chełmońskiego jest powszechnie stosowany w badaniu jamy brzusznej i wykorzystuje uderzenie (bądź „wstrząsanie” w nomenklaturze medycznej) pięści prawej ręki przy jednoczesnym trzymaniu lewej dłoni płasko na brzuchu. Pacjent powinien znajdować się w pozycji leżącej z kończynami górnymi ułożonymi wzdłuż ciała i dolnymi wyprostowanymi.

O czym świadczy objaw Chełmońskiego?

Schorzenia dotykające pęcherzyk żółciowy objawiają się promieniującym bólem ciągnącym się od prawego ramienia do łopatki. Z racji specyficznego ułożenia mówi się o nich jako o bólach szelkowych. Kamica pęcherzyka żółciowego jest dość powszechnym schorzeniem, które występuje bezobjawowo aż u 8 na 10 pacjentów z kamicą. Dodatni objaw Chełmońskiego może świadczyć o:

  • ostrym zapaleniu pęcherzyka żółciowego – jest to poważny stan chorobowy, przy którym koniecznie jest podjęcie leczenia zarówno antybiotykami, jak i środkami przeciwzapalnymi. Często chorobie tej może towarzyszyć żółtaczka. Ból przy ostrym zapaleniu pęcherzyka żółciowego może utrzymywać się nawet dobę lub mieć charakter nawracający. W przebiegu choroby dochodzi do uszkodzenia ściany pęcherzyka żółciowego, czemu towarzyszyć może wysięk i obrzęk. Nawet po przyjęciu przez pacjenta leków o działaniu rozkurczającym nie następuje zelżenie bólu. Pacjent może mieć również wysoką temperaturę ciała, nawet powyżej 40℃.
  • kamicy dróg żółciowych – dotyczy częściej kobiet niż mężczyzn po 50. roku życia. Objawy bólowe pojawiają się po spożyciu posiłku. Typowy dla kamicy dróg żółciowych jest ból opasujący prawego podżebrza. Brzuch jest tkliwy i powiększony. Chory może uskarżać się również na wymioty, zgagę i nudności, a także napięcie powłok brzusznych. Pacjent nie ma objawów otrzewnowych ani wysokiej temperatury ciała.

Zobacz także

Leczenie chorób dających dodatni objaw Chełmońskiego

Po stwierdzeniu przez lekarza dodatniego objawu Chełmońskiego konieczne jest dalsze postępowanie diagnostyczne. Powszechnie stosuje się obrazowanie ultrasonograficzne (USG) oraz badanie rentgenowskie (RTG) z kontrastem. W ten sposób możliwe jest chociażby uwidocznienie złogów w pęcherzyku żółciowym. Dopiero po ustaleniu pierwotnej przyczyny bólu lekarz może podjąć decyzję o wdrożeniu określonego leczenia farmakologicznego. Najczęściej stosuje się leki przeciwbólowe oraz rozkurczowe.

Kamica żółciowa – charakterystyka i leczenie

Kamica żółciowa przebiega wraz z patologicznym zagęszczeniem substancji tworzących żółć. Nie mogą być one wydalane, więc odkładają się w pęcherzyku żółciowym, tworząc złogi. Złogi, zwane powszechnie kamieniami, przyczyniają się do podrażnienia błon śluzowych, co może doprowadzać do stanów zapalnych. Objawami kamicy żółciowej są problemy trawienne występujące po posiłku. Ból pojawia się po prawej stronie brzucha, tuż pod żebrami. Z czasem nasila się i pojawić się mogą inne symptomy, w tym gorączka, nudności i wymioty. Ataki kamicy żółciowej bywają na tyle intensywne, że wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Nieleczona choroba może z czasem doprowadzić do bardzo poważnych powikłań, w tym zapalenia otrzewnej czy też perforacji pęcherzyka żółciowego.

Jeśli chory doświadcza powikłań po kamicy pęcherzyka żółciowego, niewykluczona jest interwencja chirurgiczna. Chirurg może zadecydować nawet o usunięciu pęcherzyka żółciowego, co nosi nazwę cholecystektomii. Przy kamicy żółciowej niezbędne jest stosowanie restrykcyjnej diety (lekkostrawnej z niską zawartością tłuszczów) oraz unikanie spożywania nadmiernych ilości alkoholu.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

1. Bóle brzucha. Katedra Medycyny Ratunkowej, KAiAFM, 2015.
2. Jan Fibak: Chirurgia. Warszawa: PZWL, 2010.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

Salmonella - przyczyny i objawy zatrucia

Salmonella – przyczyny i objawy zatrucia

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

Stomia (źródło - www.gettyimages.com)

Stomia – czym jest i czy da się z tym żyć?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

https://www.istockphoto.com

To, co wydalamy, wiele mówi o stanie naszego zdrowia. Sprawdź, co trzeba wiedzieć o… kupie

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

dłonie

Drętwienie palców u rąk – skąd się bierze i co oznacza?

ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Chora trzustka – gdzie boli? Przyczyny i objawy chorób trzustki

grupy inwalidzkie - człowiek na wózku inwalidzkim

Grupy inwalidzkie – rodzaje i przywileje. Dlaczego już nie nadaje się grup inwalidzkich?

8 rzeczy, za które pokocha cię twoja trzustka