Przejdź do treści

Szpotawe kolana. Leczenie i ćwiczenia korygujące wady kończyn dolnych

siedząca kobieta na podłodze z odsłoniętymi nogami
Fot. Y's harmony / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Co to jest endometrioza? Wyjaśnia osteopatka Ewelina Tyszko-Bury.
Endometrioza – czym jest? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury
Tężec / rawpixel
Śmiertelne zagrożenie, które czyha w ogrodzie? Tężec – jedna z najgroźniejszych chorób zakaźnych
Zamienniki cukru - sprawdź listę TOP 5 przygotowaną przez dietetyka
Zamienniki cukru – sprawdź listę TOP 5 przygotowaną przez dietetyka
Kobieta na plaży
Mięsożerne bakterie – przecinkowce w Bałtyku. Pływanie w morzu jest niebezpieczne
Chirurgiczne leczenie otyłości (CHLO) – zabieg dla najbardziej obciążonych  

Szpotawe kolana to wada postawy dotycząca odchyleń osi uda względem podudzia tworząca kąt rozwarty do wewnątrz. Szpotawość kolan u dzieci obserwuje się jako fizjologiczne ustawienie nóg do ok. trzeciego roku życia, z kolei szpotawość kolan u dorosłych to najczęściej wynik patologii organizmu.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Charakterystyczną cechą jest układ nóg przypominający kształtem literę „O”, która może powstać na skutek szybkiego rozwoju układu ruchu, przeciążeń kostno-mięśniowych bądź jako następstwo przewlekłych chorób. Ćwiczenia na kolana szpotawe to jedna z metod prostowania nóg i jednocześnie sposób zapobiegania powstania powikłań wynikających z wady postawy.

szkielet ukazujący kości nogi zdrowej oraz z krzywicą

Fizjologiczna szpotawość kolan

Kolana koślawe i szpotawe to najczęściej występujące wady postawy wieku dziecięcego. Od niemowlęctwa obserwuje się u dziecka fizjologiczną szpotawość kończyn dolnych. Jest to zjawisko związane z życiem płodowym, w którym elastyczny układ ruchu dostosowany był do specyficznego ułożenia ciała w macicy. Po narodzinach efekt szpotawości obserwuje się do czasu rozpoczęcia nauki chodzenia – wówczas rozwija się koślawość. Zmieniająca się biodynamika ruchu ma na celu przystosowanie człowieka do utrzymania i poruszania się w pionowej pozycji.

Jak wyglądają kolana szpotawe?

Przetrwałe kolana szpotawe lub ukształtowane w życiu dorosłym na skutek różnych czynników np. chorobowych, to patologiczne ustawienie osi podudzia względem osi uda pod kątem otwartym do wewnątrz, charakteryzująca się wygięciem trzonów kości udowej i kości podudzia na zewnątrz, przypominając kształt litery „O”. Kolana szpotawe u dzieci i dorosłych to wada, którą określa wielkość odchylenia od siebie powierzchni przyśrodkowych stawów kolanowych mierzona w stopniach lub centymetrach przy złączonych stopach. Aby nie doprowadzić do postępu deformacji kończyn dolnych, zaleca się odpowiednie leczenie, ze szczególną uwagą na fizjoterapię kolan szpotawych ukierunkowaną bezpośrednio na przyczyny i objawowo na zmiany strukturalne nóg.

Szpotawość kolan u dzieci może rozwinąć się na skutek zbyt wczesnego rozpoczęcia chodzenia, gdy układ ruchu i struktury stawowe kolan nie są wystarczająco przygotowane i wytrzymałe na obciążenia oraz dynamiczną pracę siłową. Wada może rozwinąć się również w przebiegu chorób i zaburzeń, np. wad wrodzonych związanych z osłabieniem mięśni, więzadeł i tkanki kostnej, uwarunkowań genetycznych, krzywicy, nadwagi, otyłości, nieprawidłowego zrostu po złamaniach kości nóg lub stanowić powikłanie innych wad postawy, np. płaskostopia. Z kolei kolana szpotawe u dorosłych to efekt przetrwałej wady z dzieciństwa bądź następstwo przewlekłych chorób.

Zobacz także

Leczenie szpotawości kolan

Najbardziej powszechne metody wykorzystywane w procesie leczenia szpotawości kolan to m.in.: fizjoterapia szpotawych kolan oraz operacje chirurgiczne. Fizjoterapia uwzględnia przede wszystkim:

  • zaopatrzenie ortopedyczne, jak profilowane buty i wkładki profilujące sklepienia i ustawienie stopy podwyższające boczne krawędzie stóp, co wpływa na zmianę sposobu obciążania stref wzrostowych szpotawych kolan, czyli hamowanie wzrostu siły struktur stawu po przyśrodkowych stronach stawów kolanowych z automatycznym wzmacnianiem bocznych powierzchni,
  • fizykoterapia jako przygotowanie przed zabiegami i utrwalenie wypracowanych efektów; działa rozluźniająco na napięte tkanki i wzmacnia nadmiernie rozluźnione,
  • osteotomia kolana szpotawego, czyli operacja chirurgiczna wykonywana w zaawansowanych stadiach szpotawości kolan polegająca na rekonstrukcji struktur stawu i ustawieniu jego elementów w odpowiednim ułożeniu dla przywrócenia prawidłowej osi kończyny i mechaniki ruchu,
  • kinesiotaping szpotawych kolan,
  • dieta bogata w wapń, witaminę D i kolagen,
  • ćwiczenia na szpotawość kolan, tzw. gimnastykę korekcyjną, która ma na celu rozciągnięcie przykurczonych struktur kolan po wewnętrznej stronie powierzchni stawów i wzmocnienie zbyt rozciągniętych, czyli dotyczących powierzchni bocznych.

Przykładowe ćwiczenia na szpotawe kolana dla dzieci i dorosłych:

  • leżenie tyłem, ręce wzdłuż tułowia, między stopami piłka lekarska; unoszenie nóg z piłką nad matę i opuszczanie,
  • leżenie tyłem, ręce wzdłuż tułowia; nożyce poziome nad matą,
  • siad ugięty podparty, nogi zgięte w kolanach, stopy na szerokość bioder; naprzemienne skręcanie ugiętych kończyn dolnych do wewnątrz,
  • siad ugięty, nogi zgięte w kolanach, między kolanami piłka lekarska; ściskanie piłki kolanami,
  • pozycja do przysiadu; półprzysiad ze zbliżeniem do siebie kolan.

Polecaną pozycją wyjściową do ćwiczeń wyższych jest siad klęczny ze złączonymi kolanami i stopami na zewnątrz. Z kolei niewskazany jest siad skrzyżny.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Endometrioza / rawpixel.com

Endometrioza – ból i inne objawy, które powinnaś znać

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Kobieta trzyma się za brzuch z powodu zapalenia pęcherza

Zapalenie pęcherza moczowego – objawy, leki i domowe sposoby

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Ból podczas stosunku – przyczyny i leczenie. Sposoby na bolesny seks

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – na czym polega? Przebieg i leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – jak go rozpoznać i leczyć?

migotanie przedsionków - kobieta trzyma się za serce

Migotanie przedsionków – przyczyny, objawy i leczenie tej postaci arytmii

matka z noworodkiem

Ginekolog: podtlenek azotu to jedna z najprostszych form łagodzenia bólu porodowego. Za rzadko się o tym mówi

para całująca się

Co to jest diafragma? Jakie jest jej działanie i skuteczność jako środka antykoncepcyjnego?

szum w uszach - kobieta trzyma się za ucho

Szum w uszach – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

zaburzenia adaptacyjne - smutna kobieta opierająca się o ścianę

Zaburzenia adaptacyjne – czym są? Jak sobie radzić w trudnej sytuacji?

magnetoterapia

Magnetoterapia – na czym polega, komu jest zalecana, jakie daje efekty?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku