Przejdź do treści

Trypofobia – co to jest? Objawy i leczenie

Trypofobia - lęk przed dziurkami
Trypofobia — co to jest? / iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
koronawirus, pandemia
Główny Inspektor Sanitarny o COVID-10: spodziewamy się wzrostów zachorowań w ciągu najbliższego miesiąca
Froteryzm, czyli erotyczne ocieractwo. Na czym polega i czy można je leczyć? Tłumaczy seksuolożka Katarzyna Koczułap
Domowe sposoby na katar u dziecka/Pexels
Katar u dziecka? Naturopatka podpowiada, jak z nim walczyć domowymi sposobami
Dynia - królowa jesieni
Dynia jest pełna dobra. Poznaj jej rodzaje i właściwości
Przedłużanie rzęs. Poznaj wszystkie „za” i „przeciw”/Unsplash
Przedłużanie rzęs. Poznaj wszystkie „za” i „przeciw”

Trypofobia, czyli strach przed dziurkami, objawia się lękiem przed skupiskiem małych otworów bądź wstrętem odczuwanym na ich widok. Jak sobie z nią radzić? Jakie ma podłoże? Czy trypofobię można leczyć?

Co to jest trypofobia?

Słowo trypofobia pochodzi z greckiego i jest połączeniem słów „trypo”, czyli drążyć, wiercić oraz „fobos”, czyli lęk. Pod pojęciem trypofobii kryje się podświadomy strach i wstręt przed dużą liczbą dziurek na pojedynczej płaszczyźnie. Może go powodować dosłownie wszystko, np:

  • bąbelki w gazowanym napoju,
  • dziury w żółtym serze,
  • arkusze folii bąbelkowej.

Tak więc osoba, która cierpi na trypofobię, może być narażona na czynnik generujący lęk dosłownie wszędzie. Co ciekawe, do tej pory naukowcom nie udało się określić, co faktycznie jest przyczyną tej fobii. Niektórzy klasyfikują ją jako strach pierwotny i podejrzewają, że może wynikać z procesu ewolucji.

Czy trypofobia jest chorobą?

Osoby, które do tej pory nie spotkały się z trypofobią, podchodzą do sprawy bardzo sceptycznie. Podobnie zresztą jak część lekarzy i terapeutów, którzy twierdzą, że fobia ta nie ma negatywnego wpływu na codzienne funkcjonowanie. Nic bardziej mylnego. Osoby, które cierpią na trypofobię, mogą się czuć niezrozumiałe, wyśmiewane i ignorowane przez ludzi z najbliższego otoczenia. Może się to przekładać na ich poczucie własnej wartości, spadek pewności siebie i poczucie wyobcowania.

Liczne eksperymenty i badania udowadniają, że trypofobia ma rację bytu i faktycznie są ludzie, którzy na nią cierpią. Natomiast oficjalnie fobia ta nie została do tej pory uznana za zaburzenie psychiczne i próżno szukać jej w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych. Naukowcy jednak nie zaprzestają kolejnych eksperymentów, gdyż chcą odkryć, czy fobia ta rzeczywiście ma swoje uzasadnienie w psychologii.

Objawy trypofobii

Osoba, która zmaga się z trypofobią, w momencie działania czynnika stresogennego odczuwa niepokój, który w skrajnych przypadkach może prowadzić nawet do paniki. Do objawów związanych z opisywaną fobią można zaliczyć:

  • przyspieszone bicie serca na widok licznych dziur na małej płaszczyźnie,
  • automatyczne odwrócenie wzroku w drugą stronę,
  • ból głowy,
  • dreszcze,
  • uczucie duszności,
  • trzęsienie dłoni,
  • nagła panika,
  • uczucie wstrętu.
Dziewczyna na lotnisku

Leczenie trypofobii

Niektórzy terapeuci i naukowcy proponują wypróbować sposób tzw. wygaszania fobii. Polega on na tym, by osoba, która boryka się z negatywnymi skojarzeniami i emocjami związanymi z dziurkami, zaczęła tworzyć pozytywne emocje. Powinno się to odbywać stopniowo, bez żadnego przymusu. Wynikiem regularnego kontaktu osoby z przedmiotem czy zjawiskiem, które generuje lęk, może być właśnie wyciszenie fobii.

Przyczyny trypofobii według naukowców

Istnieje wiele koncepcji, które tłumaczą trypofobię i jej przyczyny. Jedną z najpopularniejszych jest ta, według której kropki czy dziurki ułożone na kontrastującej z nimi płaszczyźnie mogą kojarzyć się z jadowitymi zwierzętami, które powodują właśnie lęk i wstręt.

Inna teoria z kolei tłumaczy trypofobię jako automatyczną reakcję na obrazy i zjawiska, z którymi człowiek nie chce mieć nic wspólnego. Wymienia się tu m.in. zaraźliwe choroby skóry czy nieestetycznie wyglądające wysypki.

Czym jest fobia?

Fobie to inaczej zaburzenie nerwicowe, które objawiają się uporczywym lękiem przed określonymi sytuacjami, zjawiskami lub przedmiotami. Z lękiem tym wiąże się unikanie przyczyn go wywołujących, co może utrudniać funkcjonowanie w społeczeństwie.

Fobie mogą być powodowane przez rozmaite czynniki. Nie ma reguły, która jasno wyjaśniałaby to zjawisko. Poszczególne fobie mogą być wyuczone, wiązać się ze wstrząsającymi doświadczeniami z przeszłości, ale również ich przyczyny można szukać w uwarunkowaniach biologicznych.

 

Źródła:

  1. Cole, Geoff G.; Wilkins, Arnold J. (October 2013). „Fear of Holes” (PDF). Psychological Science. 24 (10): 1980–1985.
  2. Martínez-Aguayo, Juan Carlos; Lanfranco, Renzo C.; Arancibia, Marcelo; Sepúlveda, Elisa; Madrid, Eva (2018). „Trypophobia: What Do We Know So Far? A Case Report and Comprehensive Review of the Literature”. Frontiers in Psychiatry. 9: 15.

 

 

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

6 faktów na temat lęku, które pomogą go oswoić

Perfekcjonizm prowadzi do wielu chorób. Jak ich uniknąć?

Stany lękowe/iStockphoto

Osoby ze stanami lękowymi mogą doskonale funkcjonować. Oto osiem symptomów, które o tym świadczą

Hydrofobia czy tylko strach? Jak oswoić się z wodą i nauczyć pływać, pytamy instruktorkę i psychologa

Wydaje ci się, że nie jesteś poddenerwowana? Te symptomy mogą temu przeczyć

Kobieta wchodzi w obrazek

Fobia społeczna – jak sobie z nią poradzić? Poznaj 6 zasad pracy nad lękiem społecznym

fobia społeczna

Jak czuje się osoba z fobią społeczną? „Pomnóżcie lęk razy sto. Aby był tak silny, że wręcz paraliżujący. Aż poczujecie, że naprawdę palicie się ze wstydu”

objawy nerwicy

Lęk, zamartwianie się, niepokój, nadmierne pocenie się. Masz te objawy? To może być zaburzenie lękowe

Przed tobą zdalna sesja na studiach? Jak to przejść z sukcesem radzi psycholożka

Przed tobą zdalna sesja na studiach? Jak to przejść z sukcesem radzi psycholożka

Kobieta cierpiąca na agorafobię wyglądająca przez okno zza firanki

Agorafobia – jak radzić sobie z lękiem przed przestrzenią? Kiedy konieczna jest terapia?

Efekt nocebo, czyli jak doprowadzić się do choroby siłą umysłu

Efekt nocebo, czyli jak doprowadzić się do choroby siłą umysłu

Lęk w czasach pandemii / rawpixel

Jak nie karmić lęku? Specjaliści wyjaśniają, co w dobie pandemii jest ważne dla naszego zdrowia psychicznego

Smutna kobieta - GAD

Czym jest GAD i jakie są jego objawy? Tłumaczy psycholożka Anna Cyklińska

kobieta w oknie

Koronawirus stygmatyzacji. Bardziej od choroby boimy się innych?

Joanna Zawanowska, psycholożka i psychoterapeutka/archiwum prywatne

„Koronawirus nie sprawi, że przestaniemy sobie podawać ręce” – przekonuje Joanna Zawanowska, psycholożka i psychoterapeutka

7 kroków by pokonać atak paniki

7 kroków by pokonać atak paniki. Jak się zachować, kiedy spotyka dziecko albo kogoś bliskiego?

Neurotyzm — czym jest ten typ osobowości?

Neurotyzm – czym jest ten typ osobowości?

Masz zaburzenia lękowe? Wydaje ci się, że nie jesteś nikomu potrzebna? Zobacz ilustracje, które powinna zobaczyć każda osoba z problemami zdrowia psychicznego

Strach jest wrogiem szczęśliwego życia. Dlaczego się boimy?

Dziewczyna na lotnisku

„Jestem spraraliżowana na myśl o locie samolotem”. Czy ze strachu da się wyleczyć? Porozmawialiśmy z psychologiem i dziewczynami

Maja Bohosiewicz: nie ma większego strachu niż strach o dziecko

Jak uwolnić się od lęku? Skuteczne sposoby

Wiele doświadczanych emocji odzwierciedla to, co się dzieje w jelitach”. Farmaceutka wyjaśnia powiązanie pomiędzy jelitami a zdrowiem psychicznym

„Wiele doświadczanych emocji odzwierciedla to, co się dzieje w jelitach”. Farmaceutka wyjaśnia powiązanie pomiędzy jelitami a zdrowiem psychicznym

dziecko z gorączką

Z przeziębieniem na SOR? Do rzecznika praw pacjenta trafiło kilka tysięcy skarg na przychodnie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?