Przejdź do treści

Wodobrzusze – charakterystyka, przyczyny i objawy. Jak przebiega leczenie puchliny brzusznej?

kobieta z wodobrzuszem trzymająca się za brzuch
Fot. JenkoAtaman / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Joanna Jaworska
3 najważniejsze zasady treningu dla osób z insulinoopornością. Wyjaśnia Joanna Jaworska [WIDEO]
Kobieta i mężczyzna przytulają się
Usłyszałaś od ginekologa, żeby przed seksem napić się lampki wina, żeby nie bolało? Pani Fizjotrener: to nie jest ból, na który możesz się godzić
San Marino
San Marino oferuje turystom szczepionkę wliczoną w koszty pobytu. Jest jeden haczyk
Szczepionki
Kolejny kraj wycofuje dwie szczepionki na COVID-19. Powodem są przypadki zakrzepów u zaszczepionych
Polekowe uszkodzenie wątroby – przyczyny i leczenie

Wodobrzusze to termin odnoszący się do znacznego powiększenia obwodu brzucha w wyniku nagromadzenia się płynu w jamie otrzewnej. Nazywane jest puchliną brzuszną, bywa powikłaniem niektórych chorób. Do najczęstszych przyczyn wodobrzusza zalicza się marskość wątroby i rozsiany proces nowotworowy.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Przy wodobrzuszu objawy nie zawsze pojawiają się od razu. Płyn surowiczy gromadzi się stopniowo, efekty widać dopiero przy 500 mililitrach. Chory, oprócz znacznego dyskomfortu, ma uczucie pełności, mdłości, a nawet duszności. Leczenie wodobrzusza opiera się głównie na farmakoterapii, która nie zawsze jest skuteczna. Puchlina brzuszna ma tendencję do nawrotów.

Co to jest wodobrzusze?

Wodobrzusze nazywa się też puchliną brzuszną. Do jego powstania dochodzi w momencie nagromadzenia się płynu w jamie otrzewnej, czego skutkiem jest znaczne powiększenie obwodu brzucha i dyskomfort uniemożliwiający choremu wykonanie codziennych czynności.

Płyn, nazywany puchlinowym, jest stale obecny w jamie otrzewnej w ilości nieprzekraczającej 150 mililitrów. Jest to płyn surowiczy, który zawiera albuminy, sód, potas i glukozę na poziomie identycznym, co stężenie we krwi. Jego nadmierne gromadzenie się jest skutkiem poważnych chorób, które z reguły mają niekorzystne rokowanie.

Przyczyny wodobrzusza

Przyczyny wodobrzusza trudno jednoznacznie określić, ponieważ lista schorzeń, które może je spowodować, jest długa. Do najczęstszych zalicza się marskość wątroby. Wodobrzusze w jej przebiegu rozpoznaje się u ponad 80% chorych. Przyczyną jego powstania jest utrudniony przepływ krwi, co wiąże się z nadciśnieniem wrotnym i powolnym przesączaniem się płynu puchlinowego do otrzewnej. Na marskość wątroby cierpią najczęściej osoby uzależnione od alkoholu, dlatego powstały na skutek tego nadmiar płynu określa się terminem wodobrzusza alkoholowego.

Równie często rozpoznawane jest wodobrzusze nowotworowe, za które odpowiedzialna jest niedrożność małych naczyń chłonnych powstała na skutek rozsianego procesu nowotworowego. Dotyczy nie tylko raka wątroby, ale i innych narządów. Jako inne przyczyny predysponujące do powstania wodobrzusza wymienia się: gruźlicę, niewydolność serca, niedoczynność tarczycy lub zespół nerczycowy. Na gromadzenie się płynu narażone są osoby dializowane, które borykają się z powikłaniami.

Stadium zaawansowania puchliny określa się w skali trzystopniowej jako:

  • łagodne (I stopień),
  • umiarkowane (II stopień),
  • zaawansowane (III stopień).

Podział jest zależny od ilości nagromadzonego płynu. Kod chorobowy klasyfikujący wodobrzusze (ICD 10) to R18.

Jak wygląda wodobrzusze?

Głównym objawem wodobrzusza u człowieka jest znaczne powiększenie obwodu brzucha. Dochodzi do niego, gdy ilość płynu puchlinowego przekracza 500 mililitrów. Skóra na brzuchu u chorego jest napięta i swędząca. Na jej powierzchni widać żyły, które kształtem przypominają głowę meduzy, a przy badaniu palpacyjnym pojawia się charakterystyczne przelewanie. Osoby z wodobrzuszem nazywa się często „kasztanowymi ludzikami”, ponieważ mają chude kończyny i masywny brzuch przypominający piłkę.

Puchlina brzuszna jest uporczywa i może być bolesna. Chory nie jest w stanie wykonać codziennych czynności, może mieć mdłości i duszności w pozycji leżącej. Większość osób boryka się również z uczuciem pełności w brzuchu, czego konsekwencją jest całkowity brak łaknienia.

Objawów wodobrzusza nie można dostrzec, jeśli chory ma postać łagodną schorzenia. Można ją zdiagnozować jedynie dzięki badaniu ultrasonograficznemu (USG).

Zobacz także

Leczenie wodobrzusza

U chorych z łagodną i umiarkowaną postacią wodobrzusza leczenie domowe opiera się na ograniczeniu podaży sodu do 2 g na dobę, aż do czasu uzyskania ujemnego bilansu. O ile stan chorego jest dobry i nie ma konieczności hospitalizacji, może on kontynuować terapię ambulatoryjnie, przyjmując dodatkowo środki moczopędne (furosemid) i łagodzące obrzęki (spironolakton),

Gdy leczenie farmakologiczne jest niewystarczające, koniecznie należy podać środki dożylne w warunkach szpitalnych. Chory jest codziennie ważony, sprawdza się także wydalanie sodu z moczem. Celem leczenia jest uzyskanie zmniejszenia masy ciała o minimum 0.5 kg na dobę.

Inną metodą leczenia puchliny jest drenaż otrzewnowy. Niestety nie daje on gwarancji na powodzenie. Nieskuteczność leków diuretycznych i szybki nawrót wodobrzusza, zwłaszcza przy marskości wątroby, jest wskazaniem do przeszczepienia tego narządu.

Wodobrzusze – rokowanie

U chorych z wodobrzuszem spowodowanym przez marskość wątroby rokowanie jest na ogół złe. Obecność puchliny okazuje w ten sposób całkowitą niewydolność narządu. Grozi to powikłaniem w postaci zespołu wątrobowo-nerkowego i w konsekwencji śmiercią chorego. Przy wodobrzuszu nowotworowym rokowanie jest podobne. Puchlina brzuszna zmniejsza szansę chorego na przeżycie.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

A. Szczeklik, Choroby wewnętrzne, t. I, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, s. 951–952.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Krwawienie z przewodu pokarmowego – przyczyny i leczenie

Gastropareza – objawy i leczenie. Gastropareza cukrzycowa

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

8 rzeczy, za które pokocha cię twój żołądek. Zobacz, jak wspomóc jego funkcjonowanie!

Żołądek – budowa, funkcje i najczęstsze choroby

Przełyk – budowa, funkcje i najczęstsze choroby

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Bezoar – przyczyny, objawy, leczenie i zapobieganie

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jesteś aktywna fizycznie? Twoje jelita też na tym korzystają

Co na zgagę po świętach?

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Płukanie żołądka – na czym polega zabieg, wskazania, powikłania

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

cesarskie cięcie, krew pępowinowa

Krew pępowinowa – pobierać czy nie?

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?