Przejdź do treści

Poznaj swój chronotyp. Jesteś lwem, wilkiem, delfinem czy niedźwiedziem?

śpiąca dziewczyna
Poznaj swój chronotyp. Jesteś lwem, wilkiem, delfinem czy niedźwiedziem? / Pexels
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Szczepienia na koronawirusa w Polsce coraz bliżej. Jak będzie wyglądał proces szczepień?
Szczepienia na koronawirusa w Polsce coraz bliżej. Jak będzie wyglądał proces szczepień?
leki kontra papierosy
Palenie papierosów zmienia działanie leków. Także w przypadku biernych palaczy!
Kolejna zmiana w przepisach odnośnie maseczek w pracy. To jednak pracodawca ma o tym decydować
Kolejna zmiana w przepisach odnośnie maseczek w pracy. To pracodawca ma decydować
Billie Eilish
Billie Eilish odpowiada na krytykę odnośnie swojej wagi: tak właśnie wyglądam
Zespół dziadka do orzechów – przyczyny, objawy, leczenie

Żeby dobrze się czuć, często nie wystarczy tylko zadbać o dietę, sen, ruch i balans między pracą a odpoczynkiem. Wszystko to trzeba robić w odpowiednim dla nas momencie w ciągu doby. Jak rozpoznać ten moment? Podpowiada nasz chronotyp.

 

Czym jest chronotyp snu?

„Gdy wiesz, jaki jest twój chronotyp, znasz dystrybucję swoich hormonów w ciągu dnia” – przekonuje w swoim poradniku „Potęga KIEDY. Żyj w zgodzie ze swoim naturalnym rytmem” psycholog snu Michael Breus. Naukowiec uważa, że to, czy udział w biegu zakończymy sukcesem, zależy w dużej mierze od tego, czy treningi przed biegiem zaplanujemy tak, żeby odbywały się wtedy, gdy jesteśmy w najlepszej formie fizycznej i psychicznej.

Pora ta zależy od genów, w tym przede wszystkim od długości jednego konkretnego genu – PERIOD3, który reguluje cykl sen – czuwanie. Podobny mechanizm dotyczy też realizacji innych planów: ważnego projektu w pracy czy nawet udanego relaksu, po którym będziemy się czuć naprawdę wypoczęci (jeśli czujesz, że dopada cię wiosenne przesilenie, przyczyną może być właśnie gen PER3 – to on bowiem pomaga organizmowi dopasować się do sezonowych zmian).

Przykładami chronotypów są używane przez nas często zwroty takie jak „ranny ptaszek” sugerujący, że najlepiej funkcjonujemy tuż po świcie, czy „nocna sowa” opisujący osobę, która jest w najlepszej formie późnym wieczorem i w nocy. Breus opisał jednak cztery inne typy chronotypów. To lew, niedźwiedź, wilk i delfin.

Dieta chronometryczna

Lew, czyli poranny myśliwy

Budzisz się przed budzikiem, już około 5.30? Najlepsza pora na bieganie albo siłownię to dla ciebie poranek? O 22 lubisz być już w łóżku? Twój ulubiony posiłek to śniadanie? Te cechy wskazują, że twój chronotyp to – zgodnie z klasyfikacją Michaela Breusa – lew, czyli poranny myśliwy. To oznacza, że najważniejsze zadania zawodowe wymagające koncentracji powinieneś wykonywać w porze przedpołudniowej.

Wilk, czyli nocny myśliwy

Jeśli najwięcej energii masz wieczorem, z największym apetytem zjadasz obiad lub wczesną kolację, a rano z łóżka wstajesz dopiero po tym, jak w twoim telefonie zabrzmi drzemka numer 3, twój chronotyp to prawdopodobnie wilk. Tym bardziej jeśli jesteś introwertykiem. Zdaniem psychologów w najlepszej formie fizycznej i intelektualnej jesteś wtedy wczesnym popołudniem. Wszystko wydaje się jasne: lew to odpowiednik rannego ptaszka. Wilk – nocnej sowy. Czym są w takim razie chronotypy niedźwiedzia i delfina?

 

Jakim somatotypem jesteś?

Niedźwiedź, czyli lubiący sen wędrownik

Zegar biologiczny niedźwiedzi zależy wprost od światła słonecznego: są aktywne w ciągu dnia, w nocy odpoczywają.

„Niedźwiedzie to dostosowujący się do otoczenia wędrownicy. Lubią spać i polować o każdej porze. Do tej kategorii należą otwarci ludzie lubiący dobrą zabawę, którzy mają wysokie zapotrzebowanie na sen” – opisuje Michael Breus.

Pora, kiedy te osoby najchętniej zdawałyby egzaminy, wykonywały prace fizyczne, brały udział w zebraniach, były najbardziej produktywne, to godziny późnoporanne i wczesnopopołudniowe. Pasuje to do ciebie? To bardzo możliwe, bo psychologowie przekonują, że niedźwiedź to najpopularniejszy chronotyp, który może mieć nawet połowa z nas.

Delfin, czyli bezsenny wędrownik

Ostatni chronotyp to delfin. Odpowiada on osobom neurotycznym, inteligentnym, które nie odczuwają potrzeby długiego snu.

„U prawdziwych delfinów śpi tylko jedna półkula mózgowa, a druga jednocześnie czuwa, koncentruje się na pływaniu i wypatrywaniu drapieżników” – czytamy u Breusa.

Właśnie delfiny cierpią często na bezsenność. I ich chronotyp zdaniem badaczy występuje najrzadziej – tylko raz na dziesięć przypadków.

Jak sobie radzić ze swoim chronotypem?

Wróćmy jeszcze na chwilę do genu PERIOD3, nazywanego w skrócie PER3. Zasada jest prosta: im dłuższy jest ten gen, tym więcej głębokiego snu potrzebujemy. Jednocześnie długi gen sprawia, że mamy tendencję do wczesnego wstawania. Jeśli PER3 jest krótki, wystarcza nam lekki sen w małych ilościach, ale mamy tendencję do wstawania późno i późnego kładzenia się do łóżka.

Zdaniem psychologów i genetyków chronotyp dziedziczymy po rodzicach. Jeśli chcemy mieć udany związek, byłoby świetnie, gdyby nasz partner lub partnerka mieli ten sam typ co my.

–To ułatwia planowanie dnia czy choćby dopasowanie się do siebie pod względem ochoty na seks. Łatwiej też jest spędzać razem czas na urlopie, bo obie osoby w tym samym czasie śpią i w tym samym czasie mają ochotę na aktywny odpoczynek – zauważa psycholog Tomasz Wojtoń. – Osobom z chronotypem wilka pozostaje życzyć tolerancyjnych szefów, którzy pozwolą na przykład przyjeżdżać później do pracy, gdy przekonamy ich, że w momencie, gdy będą pracować dłużej niż inni po południu, będą bardziej produktywni i skuteczni – dodaje psycholog.

Zobacz także

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Chroniczne zmęczenie – psychotest, przyczyny, zapobieganie

Świadomy sen

Świadomy sen – jak kontrolować sen, jak świadomie śnić?

kobieta w łóżku

Bezsenność – przyczyny, skutki, leczenie, sposoby na bezsenność

Mózg pełen różnych emocji

Stres – objawy, skutki. Jak radzić sobie ze stresem?

Cierpisz na bezsenność? Zmiksuj koktajl na dobry sen

„Ze snem jest jak z jedzeniem – i za dużo, i za mało to niezdrowo.” Tłumaczy terapeutka snu dr n. med. Małgorzata Fornal-Pawłowska

Sen jest ważny, to jasne. Ale czy wiesz dlaczego?

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Pandemia sprawiła, że źle sypiasz? Sprawdź, jak poprawić jakość snu

księżyc

Fazy Księżyca a sen. Przyczyny bezsenności w pełni

Ciepłe mleko na bezsenność?

Ciepłe mleko na bezsenność?

Tłuszcze czy węglowodany – co nas usypia?

Tłuszcze czy węglowodany – co nas usypia?

Klasyfikacja zaburzeń snu. Jak rozpoznać bezsenność i ją leczyć? Tłumaczy lekarka

Jak szybko zasnąć? 10 porad na szybki sen

Jak szybko zasnąć? 10 porad na szybki sen

Bezsenność / pexels.com

Nie możesz zasnąć? Poznaj receptę na dobry sen według Kasi Bem

sól

Nokturia – powód nocnych wizyt w toalecie

Kobieta w łóżku

Długo zasypiasz, a rano ledwo otwierasz oczy? Naturoterapeutka tłumaczy, co może ci pomóc

Problemy ze snem - czynniki, które na nie wpływają i radzenie sobie z bezsennością

Problemy ze snem – jak poradzić sobie z bezsennością?

Kłopoty dziecka ze snem. Poznaj możliwe przyczyny

Twoje dziecko nie może zasnąć? Poznaj możliwe przyczyny

Bezsenność – rozpracuj wroga

Jedzenie przed snem – czy naprawdę powinniśmy go unikać?

Zadbaj o efektywny sen. Jakie dolegliwości mogą przeszkadzać w spaniu i jak je wyeliminować?

Masz kłopoty z zaśnięciem, jesteś ciągle niewyspana? Oto wakacyjny sposób na bezsenność

Jak spać, aby twój organizm najlepiej na tym skorzystał?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Zdarzało się, że nie szłam do pracy, bo nie mogłam przestać się masturbować. Jestem uzależniona od seksu i miłości”

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?