Przejdź do treści

Charakterystyka spastyczności – przyczyny, objawy, wpływ rehabilitacji ruchowej na stan wzmożonego napięcia

rehabilitant ćwiczy z kobietą leżącą na łóżku
Fot. Photographee.eu / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Tabletka
Tabletki antykoncepcyjne – kiedy mogą nie zadziałać?
Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?
Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?
Nawet łagodny Covid-19 może mieć długotrwały wpływ na zdrowie młodych ludzi - wynika z badania naukowców
Nawet łagodny przebieg COVID-19 może mieć długotrwały wpływ na zdrowie młodych ludzi – wynika z badania naukowców
Wiadomo, kiedy będziemy mogli korzystać z paszportów szczepionkowych. Szefowa KE podała termin
Wiadomo, kiedy będziemy mogli korzystać z paszportów szczepionkowych. Szefowa KE podała termin
Czym jest slut-shaming? Przedstawiamy fragment książki „Dziwki, zdziry, szmaty. Opowieści o slutshamingu”

Spastyczność, obok dystonii i sztywności, jest najczęściej występującą formą wzmożonego napięcia mięśniowego. W zależności od stopnia patologii spastyczność mięśni ogranicza codzienne funkcjonowanie motoryczne, często wywołuje ból i jest przyczyną przykurczy stawowo-mięśniowych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Spastyczność poudarowa to jedna z wielu przyczyn stanu wzmożonego napięcia mięśniowego, rozwijająca się w przebiegu udaru mózgu i wymagająca kompleksowej rehabilitacji. Leczenie spastyczności to wielowymiarowe i zwykle długotrwałe postępowanie, uwzględniające m.in. fizjoterapię, psychoterapię, terapię zajęciową i farmakoterapię.

Mężczyzna trzyma się za głowę z powodu objawów udaru mózgu

Co to jest spastyczność?

Spastyczność oznacza nieprawidłowe, nadmierne napięcie mięśni, charakteryzujące się wzmożeniem odruchów ścięgnistych, czyli oporem stawianym przez mięśnie i aktywne struktury ruchowe w reakcji na rozciąganie, w zależności od szybkości, stopnia i kierunku rozciągania. Spastyczność zwykle powoduje zaburzone wzorce ułożeń dotkniętych nią części ciała, czyli kończyn. Spastyczność kończyn jest częścią obrazu towarzyszącego niedowładowi, co nasila dysfunkcję, wywołuje dolegliwości bólowe i stanowi wskazanie do rehabilitacji. Leczenie spastyczności powinno rozpocząć się możliwie najwcześniej po zdiagnozowaniu, wystąpienia pierwszych objawów i zapobiegawczo przed jej rozwinięciem w przypadku osób z grupy ryzyka. Nieleczona spastyczność kończyn dolnych lub górnych może prowadzić do powstania przykurczy oraz nieodwracalnych zmian w obrębie układu kostnego i mięśniowo-stawowego danej okolicy ciała. Spastyczność jest odróżniana od innych zaburzeń charakteryzujących się nadmiernym napięciem mięśniowym, np. sztywności mięśni czy dystonii.

Spastyczność mięśni: objawy i przyczyny

Spastyczność rozwija się na drodze uszkodzenia lub zaburzenia równowagi mechanizmów odpowiedzialnych za regulację aktywności ruchowej organizmu w ośrodkowym układzie nerwowym, tzn. pomiędzy aktywnością pobudzającą i hamującą układ ruchu w mózgu a odruchową aktywnością rdzenia kręgowego. W takiej sytuacji dochodzi do przewagi odruchów rdzeniowych powodujących nadmierne mimowolne napięcie mięśni. Spastyczność jest przejawem schorzeń rozwijających się na skutek uszkodzeń centralnego układu nerwowego, np. udaru mózgu, mózgowego porażenia dziecięcego, urazów czaszkowo-mózgowych i rdzeniowych, stwardnienia rozsianego, chorób neuronów ruchowych, niedotlenienia mózgu czy na tle zaburzeń i wad genetycznych. Objawy spastyczności są charakterystyczne w sytuacji, kiedy mięśnie wykazują właściwości oporowe w reakcji na rozciąganie. Wcześniej mięśnie są zwykle wiotkie, czyli o obniżonym napięciu, a wszelkie odruchy osłabione. Rozwijająca się spastyczność zapoczątkowuje serię zdarzeń poprzez powstawanie przykurczy mięśniowo-ścięgnistych, deformacji kości, sztywności i niestabilności stawów do mimowolnej aktywności mięśni o charakterze stałym lub przerywanym. Spastyczność charakteryzuje narastające napięcie mięśniowe zależne od szybkości i kierunku rozciągania, np. w trakcie rehabilitacji spastyczności, z tzw. objawem scyzorykowym, polegającym na narastaniu oporu do pewnego momentu, zwykle tylko po zapoczątkowaniu ruchu – później napięcie mięśniowe maleje i ruch można wykonać w większym zakresie. Spastyczność po udarze mózgu u dorosłych oraz spastyczność u dzieci w wyniku uszkodzenia rdzenia nerwowego zaburza, utrudnia i często znacznie ogranicza życie codzienne pacjenta, wywołując bolesne mimowolne skurcze, pogarszając samopoczucie i zaburzając sen.

Zobacz także

Spastyczność kończyn dolnych i górnych: rehabilitacja

Leczenie spastyczności stanowi duże wyzwanie ze względu na rozległość obrazu klinicznego. Rehabilitacja spastyczności ma na celu poprawę funkcjonalności motorycznej organizmu, głównie funkcji ręki i chodu, zmniejszenie dolegliwości bólowych, zapobieganie następstwom przykurczy, a także poprawę samodzielności, aktywności i zaradności osobistej. Leczenie spastyczności opiera się przede wszystkim na trzech metodach: rehabilitacji, czyli ruchowych ćwiczeniach spastyczności i innych technikach usprawniania, farmakoterapii i operacjach chirurgicznych. Wszechstronna rehabilitacja wykorzystuje m.in.:

  • fizjoterapię, czyli ćwiczenia ruchowe i zabiegi fizykoterapeutyczne obniżające napięcie mięśni, przywracające poprawne wzorce ruchowe, zapobiegające lub łagodzące postęp zmian wtórnych (przykurczy i innych deformacji). Leczenie spastyczności tego typu to także terapia zajęciowa – ergoterapia, arteterapia i socjoterapia;
  • leki na spastyczność mięśni, czyli środki podawane doustnie, np. benzodiazepiny; leki dokanałowe, np. balkohen w pompie (ITB) albo leczenie spastyczności toksyną botulinową (BTXA), tj. lekami podawanymi miejscowo (do mięśnia);
  • operacje neurochirurgiczne z implantacją stymulatorów hamujących lub pobudzających, a także operacje ortopedyczne wydłużające przyczepy ścięgniste i rekonstruujące zmiany kostne.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

cesarskie cięcie, krew pępowinowa

Krew pępowinowa – pobierać czy nie?

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?