Przejdź do treści

Choroba Addisona – przyczyny, objawy skórne, diagnostyka i leczenie niedoczynności kory nadnerczy

Kobieta z chorobą Addisona leży skulona na łóżku i trzyma się za brzuch.
milanmarkovic78/ AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Mężczyzna wypił dwie butelki zimnej wody w upał, przez co był o włos od śmierci. „Nie popełniajcie tego błędu” – przestrzega lekarka
Małpia ospa w Polsce. Ministerstwo Zdrowia podało liczbę zakażonych osób
Siostra Bożenna o mobbingu w pielęgniarstwie: „Pielęgniarki pielęgniarkom urządziły piekło w miejscach pracy”
12 proc. z nas używa smartfona pod prysznicem, 9 proc. w czasie seksu. Lek. Michał Domaszewski ostrzega przed uzależnieniem od telefonu
Darmowe środki higieniczne dla wszystkich osób menstruujących! Pierwszy kraj zagwarantował to ustawą

Choroba Addisona jest zespołem objawów wywołanych długotrwałym niedoborem hormonów kory nadnerczy. Przyczyn jej powstania upatruje się głównie w procesach autoimmunologicznych, gdzie dochodzi do wytworzenia przeciwciał atakujących własne tkanki. Choroba Addisona wymaga leczenia farmakologicznego. Jego brak może prowadzić do poważnych zaburzeń metabolicznych, których skutkiem będzie śmierć chorego.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Objawy niedoczynności nadnerczy są z reguły nieswoiste. Zmęczenie, zmiany nastroju, utrata masy ciała oraz problemy z układem pokarmowym mogą być błędnie interpretowane jako dolegliwości występujące w przebiegu zupełnie innych schorzeń. Jedynym symptomem charakterystycznym są towarzyszące chorobie Addisona objawy skórne w postaci ciemnych plam zlokalizowanych na powierzchni skóry, w miejscach narażonych na promieniowanie. Jakie badania trzeba wykonać, aby rozpoznać tę przypadłość?

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

kortyzol

Czym jest choroba Addisona?

Chorobę Addisona, inaczej cisawicę, określa się także jako pierwotną niedoczynność kory nadnerczy. Jest to zespół objawów spowodowanych niedoborem dwóch bardzo ważnych hormonów: kortyzolu i aldosteronu produkowanych przez ten parzysty narząd.

Produkcja kortyzolu jest bardzo istotna dla człowieka, ponieważ hormon ten bierze udział w metabolizmie białek, tłuszczów i cukrów. Niezbędny jest również aldosteron odpowiadający za stężenie sodu w organizmie, a tym samym za regulację ciśnienia tętniczego. Długotrwały niedobór tych hormonów prowadzi do zaburzeń metabolicznych i całkowitego wyniszczenia nadnerczy, czego skutkiem może być zgon chorego.

Z chorobą Addisona zmagają się głównie kobiety, większość po 60 roku życia. Jest ona dość rzadka. Spośród miliona osób diagnozuje się w zaledwie 40–110 przypadków.

Przyczyny choroby Addisona

Za podstawową przyczynę choroby Addisona uważa się zaburzenia w procesach autoimmunologicznych, w których dochodzi do produkcji przeciwciał atakujących własne tkanki, w tym tkankę kory nadnerczy. W efekcie następuje wyniszczenie ich struktury, czego rezultatem jest niedobór hormonów.

Autoimmunizacja nie jest jedynym czynnikiem sprawczym tej choroby. Spośród innych wymienia się:

  • gruźlicę nadnerczy,
  • nowotwory takie jak: rak płuc i nerek oraz chłoniaki,
  • choroby zakaźne np. histoplazmoza lub blastomykoza oraz AIDS i zakażenia mu towarzyszące,
  • zaburzenia metaboliczne takie jak: skrobiawica i hemochromatoza,
  • wady wrodzone, w tym: wrodzony przerost lub hipoplazja nadnerczy,
  • krwotoki nadnerczy,
  • nacieki ziarniniakowe np. sarkoidoza.

Przyczyną wystąpienia objawów w chorobie Addisona może być długotrwałe zażywanie niektórych leków takich jak: ketokonazol czy heparyna, które mają wpływ na zmniejszenie syntezy hormonów kory nadnerczy.

Zobacz także

Objawy choroby Addisona

Chorobę Addisona cechuje nieswoistość objawów, dlatego jej rozpoznanie powinno się opierać wyłącznie na badaniach diagnostycznych. Do klasycznych symptomów zalicza się zmęczenie, tendencję do omdleń, zaburzenia ze strony układu pokarmowego takie jak mdłości, wymioty i biegunka oraz ból mięśni i stawów. Chorzy z niedoczynnością kory nadnerczy mają potrzebę spożywania słonych potraw. Osoba chora szybko traci na wadze i żywi niechęć do innych pokarmów.

Odróżnienie choroby Addisona od innych schorzeń staje się łatwiejsze, gdy u chorego pojawiają się objawy skórne. Zazwyczaj jest zacienienie przypominające opaleniznę, które ujawnia się pod wpływem działania promieniowania słonecznego i jest zlokalizowane powierzchownie. Chory ma również niskie ciśnienie tętnicze.

Najwięcej objawów choroby Addisona ujawnia się na skutek stresu lub silnych emocji, co tłumaczy wahania nastrojów u chorego. Tego typu zachowania mogą być błędnie zinterpretowane, dlatego konieczna jest szczegółowa diagnostyka.

Rozpoznanie i leczenie

Przy chorobie Addisona diagnostyka opiera się głównie na badaniach hormonalnych. Chory musi oznaczyć stężenie kortyzolu i aldosteronu we krwi oraz wykonać test obciążenia kortykotropiną. Stymuluje się nią osobę badaną, a następnie mierzy poziom kortyzolu. Chorobę Addisona można wykluczyć, jeśli po stymulacji stężenie kortyzolu wzrośnie.

U chorych z podejrzeniem nadmiaru potasu we krwi wykonuje się elektrokardiografię (EKG). Inne badania zleca się rzadko, ponieważ nie mają one wpływu na rozpoznanie. Są przeprowadzane jedynie po to, aby wykluczyć lub potwierdzić zmiany w strukturze nadnerczy.

Chorobę Addisona leczy się farmakologicznie. Aby uzupełnić niedobory, pacjentom przepisuje się substytuty glikokortykosteroidów (hydrokortyzon), mineralokortykosteroidów (fludrokortyzon) lub androgenów (dehydroepiandrosteron). Schorzenie nie ma wpływu na płodność. W przypadku ciąży zaleca się jedynie modyfikację dawek leków.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

A. Szczeklik, Choroby wewnętrzne, t. I, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, s. 1104–1106.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Układ dokrewny – funkcje i budowa. Jakie hormony są najważniejsze?

Opalanie natryskowe – czy jest bezpieczną alternatywą dla promieni UV?

Milena Nosek / archiwum prywatne

„To, co dzieje się wewnątrz nas, wyznacza jakość naszej pracy. Hormony sterują całym naszym organizmem” – mówi Milena Nosek, dietetyczka

Ciałko żółte – funkcje, rola w ciąży, torbiele ciałka żółtego

Chlamydioza – objawy i leczenie zakażenia chlamydią

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Siedem osób usłyszało zarzuty w sprawie samobójstwa znanego lekarza. "Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna"

Siedem osób z zarzutami w sprawie samobójstwa znanego lekarza. „Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna”

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym /fot. Pexels

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

ACTH – czym jest? Badanie i wskazania do niego, normy

Hydroterapia – korzyści z wodolecznictwa i rodzaje zabiegów

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

×