Przejdź do treści

Choroby przysadki – przyczyny, objawy, leczenie

Choroby przysadki - przyczyny, objawy, leczenie Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
„Twoją odpowiedzialnością nie jest regulowanie innych osób, zapobieganie ich złym nastrojom, czy uszczęśliwianie ich kosztem siebie” – wyjaśnia psycholożka
Słowacja daje pieniądze seniorom za zaszczepienie się na COVID-19. W nagrodę bon o wartości 500 euro
Kiedy szczepienia na COVID-19 dzieci od 5. roku życia? Minister podał konkretną datę
Jak starzeje się wzrok kobiet? Sprawdź, co możesz zrobić, by spowolnić ten proces
Dorota Gardias o swojej chorobie: Uzmysłowiłam sobie, że nasze życie jest bardzo kruche

Przysadka mózgowa to niewielki gruczoł o ogromnej roli w regulowaniu czynności licznych narządów. Ta mała struktura zlokalizowana w okolicy podstawy czaszki wydziela liczne hormony tropowe, które oddziałują na takie narządy jak tarczyca, nadnercza czy gruczoły płciowe. Niedoczynność przysadki to stan, w którym syntetyzowanych jest zbyt mało hormonów przysadki. Z kolei nadczynności towarzyszy nadmierne wydzielanie hormonów.

Co to jest przysadka i jakie hormony wydziela?

Przysadka mózgowa to struktura wielkości pestki od wiśni, która zlokalizowana jest w zagłębieniu kości klinowej u podstawy czaszki. Przysadka zbudowana jest z trzech płatów: przedniego, tylnego i środkowego. Przysadka wydziela kilka hormonów, które wpływają na regulowanie czynności kilku narządów. Hormony wydzielane przez przysadkę to:

  • ACTH, czyli hormon adrenokortykotropowy oddziałujący na nadnercza,
  • TSH, czyli hormon tyreotropowy wpływający na aktywność tarczycy,
  • LH, czyli hormon luteinizujący,
  • FSH, czyli hormon folikulotropowy,
  • GH, czyli hormon wzrostu,
  • prolaktyna,
  • ADH, czyli hormon antydiuretyczny,
  • oksytocyna.

Przyczyny niedoczynności przysadki

Niedoczynność przysadki to stan, w którym dochodzi do zmniejszenia wydzielania hormonów przysadki. Najczęstszą przyczyną niedoczynności jest obecność guza – gruczolaka przysadki, który uciska na jej struktury i zaburza jej funkcjonowanie. Inne możliwe przyczyny niedoczynności przysadki to:

  • uszkodzenie przysadki w efekcie urazu mechanicznego, przeprowadzonego zabiegu operacyjnego czy napromieniowania,
  • stany zapalne mózgu lub opon mózgowo-rdzeniowych,
  • poporodowa martwica przysadki,
  • zespół pustego siodła.

Jakie są objawy niedoczynności przysadki?

W przebiegu niedoczynności przysadki dochodzi do rozwoju takich zaburzeń, jak niedoczynność tarczycy, nadnerczy, a także zaburzenia funkcjonowania jajników i jąder. Zaobserwować można wówczas opóźnienie dojrzewania płciowego, problemy z płodnością, nieregularne cykle miesięczne u kobiet. Niedoczynności tarczycy mogą towarzyszyć takie objawy jak senność i osłabienie, zła tolerancja niskich temperatur, pogorszenie kondycji skóry, włosów i paznokci, a także wzrost poziomu cholesterolu we krwi.

mózg w 3D

Leczenie niedoczynności przysadki

Leczenie objawowe niedoczynności przysadki polega na suplementowaniu niedoborowych hormonów, co ma na celu przywrócenie prawidłowego funkcjonowania narządów podlegających regulacji przez przysadkę. W przypadku niedoczynności tarczycy stosowane są preparaty z L – tyroksyną, zaburzenia funkcjonowania nadnerczy wymaga podawania glikokortykosteroidów. Z kolei leczenie przyczynowe niedoczynności przysadki polega na usunięciu guza przysadki lub wyleczeniu stanu zapalnego.

Przyczyny nadczynności przysadki

W przebiegu nadczynności przysadki dochodzi do nadmiernego wydzielania hormonów przysadki. Główną przyczyną nadczynności jest obecność gruczolaka wydzielającego w nadmiarze hormonów przysadki. Istnieje kilka typów guzów hormonalnie czynnych:

  • prolactinoma to guz wydzielający prolaktynę,
  • somatotropinoma wydziela hormon wzrostu,
  • guz gonadotropinowy odpowiada za nadmierne wydzielanie LH i FSH,
  • guz tyreotropinowy syntetyzuje hormon TSH,
  • guz kortykotropinowy wydziela duże ilości ACTH.

Objawy nadczynności przysadki mózgowej

Objawy towarzyszące nadczynności przysadki uzależnione są od typu guza i rodzaju wydzielanego przez guz hormonu. Nadmierne wydzielanie TSH prowadzi do rozwoju nadczynności tarczycy, której towarzyszyć może spadek masy ciała, rozdrażnienie i nerwowość, kołatanie serca, nasilona potliwość, duszności i drżenie rąk. Wysokiemu poziomowi prolaktyny towarzyszy mlekotok, zaburzenia miesiączkowania u kobiet, a także spadek libido i zaburzenia potencji u mężczyzn. Jeśli guz przysadki wydziela hormon wzrostu, prowadzi to do rozwoju akromegalii lub gigantyzmu. U dzieci dochodzi do rozwoju gigantyzmu, cechującego się wysokim wzrostem. Z kolei u dorosłych rozwija się akromegalia, z przerostem kości, powiększeniem żuchwy, dłoni i stóp, bólami głowy, nadciśnieniem. Obecność guza kortykotropinowego prowadzi do rozwoju choroby Cushinga, której objawy to otyłość, ścieńczenie skóry i rozstępy, zaokrąglona twarz, wzrost poziomu glukozy we krwi oraz osteoporoza.

Leczenie nadczynności przysadki

Guz prolactionoma zazwyczaj leczony jest przy pomocy leków dopaminergicznych. W przypadku innych rodzajów guza zazwyczaj stosowany jest zabieg chirurgiczny, mający na celu usunięcie przysadki mózgowej.

 

Bibliografia:

  1. Nowacki P., Guzy okolicy podwzgórzowo-przysadkowej, Polski Przegląd Neurologiczny, 2009.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„W przypadku kobiet mówi się 'wypadanie włosów’, jakby to był stan przejściowy, zamiast nazywać rzeczy po imieniu: łysienie”

Masz mniejszą ochotę na seks? Autorki profilu "Ogarnij Hashimoto" wyjaśniają, co może być przyczyną i co zrobić, żeby sobie pomóc

Chorujesz na Hashimoto i masz mniejszą ochotę na seks? Ekspertki wyjaśniają, co zrobić, żeby sobie pomóc

Nie masz ochoty na seks i często masz kiepski nastrój? To mogą być oznaki niskiego poziomu jednego z hormonów

Jesteś przemęczona i nie masz ochoty na seks? To mogą być oznaki niskiego poziomu jednego z hormonów

Hormony żeńskie – czym są i jaką rolę spełniają w organizmie. Poznaj ich najważniejsze zadania

Hashimoto a ciąża – planowanie ciąży w chorobie

Szyszynka – lokalizacja, funkcje, zwapnienie szyszynki i guz

Niedoczynność przysadki mózgowej – przyczyny, objawy i metody leczenia

Zespół pustego siodła – przyczyny, rodzaje, objawy, leczenie

Zespół Schwartza-Barttera – przyczyny, objawy, leczenie

Elena Krawzow

Paraolimpijka Elena Krawzow o diagnozie guza mózgu: Nigdy bym nie pomyślała, że wizyta u lekarza wyrwie mnie z życia

młoda kobieta

Oreksyna – tajemniczy hormon. Jaki ma na nas wpływ?

Guz prolaktynowy (prolaktynoma) – objawy i leczenie

Choroby podwzgórza – objawy, diagnostyka i leczenie

Niedoczynność przytarczyc – przyczyny, objawy i leczenie

Dr n. med. Ewa Kempisty-Jeznach / Archiwum prywatne

„W Hashimoto trzeba zadbać o całą paletę hormonów, nie tylko tarczycy, żeby znów cieszyć się seksem” – mówi dr n. med. Ewa Kempisty-Jeznach

PCOS u mężczyzn? Dr Katarzyna Skórzewska mówi, na co zwrócić uwagę u swojego partnera

Nadczynność przytarczyc – przyczyny, objawy, leczenie

menopauza i htz

„Nie każda pacjentka stosująca HTZ zachoruje na raka piersi!”. Ginekolożka Małgorzata Nowicka o hormonalnej terapii zastępczej

"Znamy przypadki, kiedy tarczyca zaczyna się regenerować i odrastać. Same jesteśmy w takiej sytuacji" - podkreślają autorki profilu Ogarnij Hashimoto

„Znamy przypadki, kiedy tarczyca zaczyna się regenerować i odrastać. Same jesteśmy w takiej sytuacji” – podkreślają autorki profilu Ogarnij Hashimoto

Kobieta przy laptopie

Nocne światło psuje nam zdrowie. Dlaczego potrzebujemy ciemności?

Jak brak snu wpływa na poziom TSH i hormonów tarczycy? Wyjaśnia Emilia Cesarek

Jak brak snu wpływa na poziom TSH i hormonów tarczycy? Wyjaśnia Emilia Cesarek

Jakie hormony odpowiadają za spadek libido? Wyjaśnia Michał Kot

Nie masz ochoty na seks? Michał Kot wyjaśnia, z czego to może wynikać

zdrowy mózg

7 rzeczy, za które twój mózg będzie ci wdzięczny

Badanie

Przełom w diagnozowaniu Alzheimera! Algorytm opracowany przez litewskich naukowców wykrywa chorobę z prawie 100-procentową dokładnością

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku