Przejdź do treści

Depresja starcza – objawy i leczenie depresji u seniora

Depresja starcza – objawy i leczenie depresji u seniora Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Nowe obostrzenia i obowiązkowe szczepienia przeciw COVID-19 dla trzech grup zawodowych
Nie planuj wszystkiego. „Patrzymy często tam, gdzie chcemy się znaleźć, i przez to zdarza nam się przeoczyć to, co dzieje się tu i teraz”
EMA zaleciła stosowanie leku RoActemra przy ciężkim przebiegu COVID-19
Viagra może pomóc przy demencji spowodowanej chorobą Alzheimera? Wnioski są zaskakujące
Uwierają cię niewygodne metki, gumki w skarpetkach, obciskające ramiączka? To może być allodynia

Depresja starcza jest problemem zdrowotnym dotykającym co piątą osobę w wieku podeszłym. Czynniki związane z zaprzestaniem pracy zawodowej, obecnością chorób przewlekłych, utratą bliskiej osoby lub izolacją mogą zwiększać ryzyko rozwoju tej choroby. Jakie objawy daje depresja u seniora i na czym polega jej leczenie? Jak pomóc osobie starszej w depresji?

Czym jest depresja starcza?

Depresja starcza jest chorobą związaną z zaburzeniami nastroju występującymi u osób w podeszłym wieku (zwykle określanym jako 65 lat lub więcej). W jej przebiegu uczucia smutku, straty, złości i frustracji utrudniają codzienne funkcjonowanie przez okres co najmniej kilku tygodni.

Depresja u seniorów w wielu przypadkach mylnie uznawana jest za normalną część procesu starzenia się. W praktyce stanowi jednak częste schorzenie, które nieleczone przyczynia się do obniżenia jakości życia i zwiększenia ryzyka powstawania innych chorób. Szacuje się, że depresja dotyka co piątą osobę żyjącą w swojej społeczności. Częstość występowania choroby u osób mieszkających w domach opieki jest znacznie większa.

Kobieta

Depresja u seniora – przyczyny

Depresja u osób w podeszłym wieku jest wywołana przez czynniki, które można zaklasyfikować do różnych grup:

  • czynniki psychologiczne i społeczne – do rozwoju depresji u seniora mogą przyczyniać się m.in. śmierć bliskiej osoby, rozwód, brak aktywności i zaangażowania w lokalną społeczność, samotność,
  • czynniki biologiczne – związane z zaburzeniami w obrębie szlaków neuroprzekaźników w mózgu (serotoniny, noradrenaliny, dopaminy); dodatkowo ryzyko depresji u osób starszych zwiększa obecność chorób, w tym schorzeń układu krążenia, cukrzycy oraz demencji i innych chorób neurologicznych,
  • czynniki genetyczne – mutacje genetyczne mogą przyczyniać się do rozwoju depresji, choć ten czynnik częściej ma znaczenie wśród osób z chorobą diagnozowaną w młodym wieku,
  • czynniki związane z osobowością – ryzyko depresji u osób starszych zwiększa posiadanie osobowości lękliwej (unikającej) lub osobowości zależnej.
„Nie chodzi o samo mleko czy chleb” – jak pomagać seniorom w czasach epidemii, podpowiada Dr Paweł Grzesiowski, wykładowca Szkoły Zdrowia Publicznego, ekspert w dziedzinie profilaktyki zakażeń.

Objawy depresji starczej

Najbardziej typowym objawem depresji starczej jest długotrwałe uczucie smutku, które utrudnia normalne funkcjonowanie. O obecności tej choroby mogą świadczyć także:

  • utrata zainteresowania życiem,
  • trudności w czerpaniu radości z tego, co wcześniej ją przynosiło,
  • uczucie zmęczenia – nawet drobne działania wydają się wymagać bardzo dużego wysiłku,
  • utrata apetytu i niezamierzony spadek masy ciała,
  • uczucie niepokoju,
  • drażliwość,
  • chęć unikania ludzi,
  • problemy ze snem – w tym samoistne budzenie się wcześniej niż dotychczas lub nadmierna ilość snu,
  • trudności w utrzymaniu koncentracji,
  • utrata pewności siebie,
  • poczucie, że jest się niepotrzebnym,
  • uczucie bezradności,
  • poczucie winy – często za wydarzenia z przeszłości, odczuwanie w nasilony sposób,
  • bóle głowy lub problemy trawienne pojawiające bez wyraźnej przyczyny i/lub niepodatne na leczenie,
  • myśli samobójcze.
depresja, leczenie, diagnoza

Leczenie depresji starczej

Podstawowymi sposobami leczenia depresji u osób starszych są psychoterapia i farmakoterapia.

Psychoterapia pomaga osobom z depresją zrozumieć i wypracować sposoby radzenia sobie w trudnych sytuacjach, które mogą przyczyniać się do rozwoju depresji lub nasilenia odczuwania związanych z nią zaburzeń. Wspiera seniorów także w zmianie negatywnie oddziałujących na zdrowie psychiczne sposobów myślenia i zachowania. Często wykorzystywaną i skuteczną metodą jest terapia poznawczo-behawioralna.

Leki antydepresyjne dla osób starszych pozwalają złagodzić objawy choroby. Zwykle poprawa widoczna jest po okresie jednego do dwóch tygodni, choć na uzyskanie znacznego efektu farmakoterapii czasami trzeba poczekać dłużej (do około ośmiu tygodni).

Przyjmowanie leków na depresję może powodować występowanie skutków ubocznych, m.in. nudności i wymiotów, biegunek, senności i wzrostu masy ciała. W przypadku wystąpienia uciążliwych skutków ubocznych należy skonsultować się ze specjalistą, który dobierał leki. Bardzo ważne jest, żeby nie przerywać terapii farmakologicznej na własną rękę, ponieważ nagłe zaprzestanie przyjmowania preparatów u dużej części osób powoduje objawy odstawienia.

Leczenie depresji przy użyciu środków farmakologicznych trwa zwykle 6-12 miesięcy.

dziewczyna, depresja

Rokowania u osób z depresją starczą

Depresja wieku podeszłego jest chorobą uleczalną, a podjęcie terapii pomaga znacząco skrócić czas odczuwania jej objawów. Niestety, zaburzenia mogą nawracać – ponad połowa osób, u których wystąpił jeden epizod depresyjny doświadcza również kolejnego.

Jak pomóc osobie starszej w depresji?

Co możesz zrobić, żeby wesprzeć seniora chorującego na depresję?

  • Zachęć osobę z depresją do poszukania wykwalifikowanej pomocy psychologa lub psychiatry.
  • Zaoferuj pomoc przy wykonywaniu niektórych czynności związanych z codziennym życiem, np. zakupach, sprzątaniu lub gotowaniu.
  • Próbuj rozmawiać z osobą z depresją, uważnie słuchaj tego, co ma do powiedzenia, lecz nie narzucaj się.
  • Proponuj wspólne wyjścia z domu, np. na spacery (nie naciskaj jednak, jeśli osoba z depresją odmawia).

 

Bibliografia:

  1. Royal College of Psychiatrists (2014) Depression in older adults.
  2. National Institute of Mental Health Older Adults and Depression.
  3. Sekhon S., Patel J., Sapra A. (2021) Late Onset Depression.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Depresja to prawdziwe cholerstwo. Gdy uderza, życie potrafi być naprawdę strasznie trudne”- mówi psycholożka Monika Kotlarek. Jak pomóc samemu sobie w depresji?

Psychodeliki na depresję? „To największy postęp w leczeniu depresji od czasów Prozacu”

Kobieta

Zła jakość powietrza może zwiększać ryzyko wystąpienia depresji – alarmują naukowcy

Kojarzy się z horrorem, choć jest bezpieczna i efektywna. O terapii elektrowstrząsami mówi prof. dr hab. n. med. Joanna Rymaszewska

Adele

Adele szczerze o swoim zdrowiu psychicznym po rozwodzie: „Czułam się zdruzgotana i zawstydzona”

Ekstrawertycy i introwertycy powoli odchodzą do przeszłości. Sprawdź, czy jesteś ambiwertykiem

Czy w relacji z narcyzem można wygrać? Urszula Struzikowska-Marynicz/ fot. arch. prywatne

„Bywamy egocentryczni, mamy cechy narcystyczne, a współczesne trendy sprzyjają ich rozwijaniu” – mówi psycholożka Urszula Struzikowska-Marynicz

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

8 sposobów, by czuć się lepiej psychicznie każdego dnia

Bożena Dykiel

Fundacja „Twarze Depresji” zakończyła współpracę z aktorką Bożeną Dykiel

Kobieta siedzi przy stole z książką

Naukowcy odkryli przeciwciała, które niszczą stare komórki. Dzięki temu będzie można spowolnić procesy starzenia?

kobieta robiąca selfie, oświetlona na żółto

Jak rozpoznać narcyza? Sprawdź, co mówią psychologowie

Nic mnie nie cieszy. Czy to już depresja?

Pexels.com

Mój partner/partnerka jest DDA (Dorosłe Dziecko Alkoholików). Co mogę zrobić, by żyło nam się lepiej?

Efekt aureoli

Oceniasz innych „od pierwszego wejrzenia”? To tzw. efekt aureoli

Anna Powierza

„Najstraszniejsza rzecz, jakiej doświadczyłam”. Anna Powierza w szczerym poście opowiada o swojej depresji

Neofilia, czyli na tropie nowych wrażeń. Czym jest i jak nie wpaść w jej pułapkę?

Kobieta siedzi na łóżku i płacze

Dlaczego płacz jest dobry? „Zwalcza bakterie, polepsza wzrok i oczyszcza organizm” – wyjaśnia psycholożka Paulina Koszut

Przez pandemię psychika dzieci jest w tragicznym stanie. Odpowiedź rządu? Infolinia prowadzona przez księdza egzorcystę

Przez pandemię psychika dzieci jest w tragicznym stanie. Odpowiedź rządu? Infolinia prowadzona przez księdza egzorcystę

Kayah o depresji poporodowej

Kayah o depresji poporodowej: Miałam do siebie wiele żalu, że nie umiem w pełni cieszyć się swoim macierzyństwem

Śmierć samobójcza jest jak wybuch bomby

Renata Chrostowska: Śmierć samobójcza jest jak wybuch bomby

Jak pomóc osobie w kryzysie psychicznym?

„Kiedy śmierć jawi się jako jedyna opcja”. Dowiedz się, jak pomóc osobie w kryzysie psychicznym

Tenisistki

Pokoje ciszy i pomoc psychologów dla tenisistek i tenisistów podczas US Open

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku