Przejdź do treści

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną
Fot. zea_lenanet / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Źródło: iStockPhoto
Co robić, gdy sen nie nadchodzi? O zmianach dla zdrowego snu pisze lek. Ewa Stawiarska
Źródło: Instagram/Porozumienie Rezydentów
Medycy walczą z hejtem, jakiego doświadczają w czasie pandemii. Rusza akcja #wylecznienawiść
Najczęstsze niedobory wśród kobiet. 7 składników, o które szczególnie warto zadbać / fot.Pexels
Najczęstsze niedobory wśród kobiet. 7 składników, o które szczególnie warto zadbać
Wirus RSV szerzy się w Wielkiej Brytanii
Nie tylko COVID-19. Inny groźny wirus atakuje małe dzieci
Pielęgniarka w skafandrze ochronnym trzyma w rękach szczepionkę
Izrael: Trzecia dawka szczepionki na COVID-19. Prezydent zaszczepił się jako pierwszy

Fobia społeczna przez wiele osób jest niesłusznie utożsamiana z wrodzoną nieśmiałością, introwertycznością. Zachowania z nią związane tłumaczy się cechami charakteru danej osoby, nie dostrzegając innych ich przyczyn. Fobia społeczna jest natomiast bardzo poważnym zaburzeniem nerwicowym, które wielu osobom utrudnia normalne funkcjonowanie w mniejszych lub większych grupach społecznych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Fobia społeczna nie dotyczy wyłącznie jednej grupy społecznej. Można uznać ją za pewien znak naszych czasów, który prowadzi do pogorszenia życia i obniżenia jego jakości. Jedynym skutecznym narzędziem leczenia jest psychoterapia, niejednokrotnie w połączeniu z farmakologią.

Co to jest fobia społeczna?

Fobia społeczna, inaczej określana jako socjofobia, nerwica społeczna, fobia socjalna, to rodzaj schorzenia lękowego zaliczanego do zaburzeń nerwicowych. Współcześnie na fobię społeczną cierpi około 9% populacji, a pierwsze objawy zaburzenia pojawiają się mniej więcej około 20–30 roku życia.

Fobia społeczna często bywa określa lękiem społecznym lub towarzyskim. Traktuje się ją jako typową, choć nieco wzmożoną nieśmiałość i w związku z tym niejednokrotnie lekceważy. Trzeba jednak zdawać sobie sprawę, że stres i lęk, które łączą się z fobią społeczną, prowadzą do znaczącego pogorszenia życia, nieustannego napięcia związanego z udziałem w wydarzeniach o charakterze społecznym.

Fobię społeczną można podzielić na dwa typy:

  • uogólnioną – lęk dotyczy właściwie wszystkich sytuacji społecznych z wyjątkiem tych, w których uczestniczy jedynie najbliższa rodzina i przyjaciele (choć i takie mogą wywoływać lęk);
  • nieuogólnioną – lęk dotyczy wybranego typu wydarzeń lub sytuacji społecznych, np. może być on związany wyłącznie z sytuacją publicznego przemawiania.
Dysmorfofobia / istockphoto.com

Fobia społeczna – przyczyny

Fobia społeczna rozwija się wraz z kształtowaniem osobowości. Niesłuszne jest jednak ujmowanie jej wyłącznie w kategoriach wrodzonej nieśmiałości. Przyczyny fobii społecznej (podobnie zresztą jak jej objawy i skutki) są często znacznie poważniejsze.

Przyczyną fobii społecznej może być m.in. doświadczenie odrzucenia przez grupę, braku poczucia wspólnoty, wykluczenia poza obręb określonego środowiska. Lęk przed kompromitacją i ponownym odrzuceniem jest bardzo często występującą przyczyną fobii społecznej. Z tym problemem łączy się niejednokrotnie poczucie niskiej samooceny, autokrytyka, niezdrowy perfekcjonizm. Ważnym elementem przyczyniającym się do rozwoju fobii społecznej jest również dysmorfofobia, czyli przekonanie o nieatrakcyjnym wyglądzie i nieprawidłowej budowie ciała.

Kolejną przyczyną fobii społecznej jest traumatyczne doświadczenie z przeszłości, niekoniecznie związane z odrzuceniem społecznym. Na rozwój lęku społecznego mają wpływ:

  • molestowanie seksualne,
  • doświadczenia wojenne,
  • przemoc w rodzinie,
  • gwałt,
  • sytuacja zagrożenia życia.

Objawy fobii społecznej mogą pojawić się również u osób, które w swojej rodzinie mają historię podobnych zaburzeń. Badania dowodzą, że na rozwój tego typu lęku mogą mieć wpływ predyspozycje genetyczne. Przyczyną rozwoju tego zaburzenia może być również zbyt niski poziom dopaminy w organizmie.

Fobia społeczna – objawy

Fobia społeczna właśnie ze względu na swoje objawy często bywa mylona z nieśmiałością. Błędnej interpretacji objawów sprzyja również młody wiek, w którym zaczynają się one ujawniać. Otoczenie może uznać je za przejaw młodzieńczego stresu, nieśmiałości, braku gotowości do swobodnego poruszania się w sytuacjach społecznych. Uważna obserwacja osoby cierpiącej na fobię społeczną pozwala jednak właściwie interpretować objawy. Uwagę powinno zwracać:

  • zawstydzenie nieproporcjonalne do podejmowanego działania lub rozmowy,
  • strach towarzyszący społecznym działaniom osoby,
  • unikanie kontaktów społecznych, towarzyszący im ogromny stres,
  • problemy w kontaktach społecznych i zawodowych,
  • objawy somatyczne towarzyszące spotkaniom społecznym (a nawet wyłącznie myślom lub rozmowom o nich).

Somatyczne objawy fobii społecznej to najczęściej:

  • przyspieszone tętno i puls,
  • zaczerwienienie na twarzy,
  • wzmożona potliwość,
  • drżenie dłoni, a także innych części ciała,
  • mdłości,
  • duszności,
  • zawroty głowy,
  • szumy w uszach,
  • zaburzenia mowy, jąkanie,
  • silna potrzeba skorzystania z toalety.

Zobacz także

Fobia społeczna – leczenie

Fobia społeczna może w prostej linii prowadzić do pojawienia się lub rozwoju innych zaburzeń: depresji, alkoholizmu, bulimii, anoreksji, dysmorfofobii, dwubiegunowego zaburzenia afektywnego. Z tego też powodu, jak również ze względu na samą fobię, konieczne jest leczenie. Ważnym jego elementem jest terapia poznawczo-behawioralna, która pozwala na odnalezieniu przyczyn fobii, ich przepracowaniu i przygotowaniu pacjenta do konfrontacji z podobnymi sytuacjami w przyszłości.

Fobia społeczna – leki

Leczenie fobii społecznej bardzo często wymaga włączenia leczenia farmakologicznego. Chodzi tutaj przede wszystkim o podawanie pacjentowi antydepresantów:

  • moklobemidu,
  • buspironu,
  • opipramolu,
  • klomipraminy.

Ważnym elementem kuracji farmakologicznej są leki z grupy SSRI oraz benzodiazepin. Wszystkie wymienione leki nie powinny być jednak przyjmowane dłużej niż przez kilkanaście miesięcy pod kontrolą specjalisty.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Hirsutyzm, czyli nadmierna ilość owłosienia. Przyczyny, objawy i leczenie

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Kury

Zgłoszono pierwszy przypadek ptasiej grypy H10N3 u człowieka

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – komfort w chorobie w starszym wieku. Na czym polega? Czy możemy się tego nauczyć?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Bąbel po oparzeniu - dowiedz się, jak leczyć pęcherze

Bąbel po oparzeniu – dowiedz się, jak leczyć pęcherze

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

plamy na nogach

Czym są czerwone plamy na nogach i co może być ich przyczyną?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku