Przejdź do treści

Hiperlipidemia – przyczyny, objawy i leczenie. Jaką dietę powinny mieć osoby z zaburzeniami gospodarki lipidowej?

Bardzo gruba kobieta siedzi w gabinecie u lekarki. Lekarka coś jej tłumaczy
Fot. Africa Studio/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Hiperlipidemia jest coraz częściej pojawiającym się schorzeniem towarzyszącym chorobom układu krążenia, otyłości oraz braku aktywności fizycznej. Zignorowanie wysokiego poziomu cholesterolu i trójglicerydów może być zagrożeniem dla zdrowia i życia.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Hiperlipidemia pojawia się wówczas, gdy poziom trójglicerydów oraz cholesterolu (frakcji LDL) jest zbyt wysoki. Do najczęstszych przyczyn tego zjawiska należą siedzący tryb życia, nieprawidłowa dieta oraz predyspozycje genetyczne. W surowicy krwi obserwuje się zwiększone stężenie LDL lub ale też obu naraz. Medycy dokonali jej podziału na hiperlipidemię mieszaną, hipertrójglicerydemię oraz hipercholesterolemię.

Co to jest hiperlipidemia?

Obecność hiperlipidemii świadczy o zaburzeniu metabolizmu lipidów (tłuszczów). Badania wykonuje się z krwi pobranej z żyły łokciowej. Cholesterol określany jako LDL to powszechnie znany „zły cholesterol”, w odróżnieniu od „dobrego cholesterolu”, czyli HDL. Większość cholesterolu produkowana jest przez wątrobę, jednak gdy w diecie jest zbyt dużo tłuszczów, organ ten nie jest w stanie całkowicie zaprzestać jego produkcji i przez to nadmiar LDL odkładany jest w skórze, a z czasem i w naczyniach układu krwionośnego. O stanie hiperlipidemii mówi się wówczas, gdy przynajmniej dwa odczyty z lipidogramu wykonywane w odstępach około miesiąca są podwyższone. Aby wynik był miarodajny, należy pamiętać o kilku zasadach:

  • na około dwa tygodnie przed pobraniem krwi nie należy drastycznie zmieniać diety, odchudzać się ani rozpoczynać intensywniejszych niż zwykle treningów fizycznych;
  • badania można wykonywać, jeśli w ciągu około 3 tygodni przed nimi nie wystąpiły żadne przeziębienia, zatrucia ani infekcje;
  • na kilka dni przed wykonaniem lipidogramu należy powstrzymać się od picia alkoholu.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

NOWOŚĆ
Odporność
Przecier z owoców bzu czarnego ElPol, 300 ml
19,50 zł
Odporność
Estabiom Baby, Suplement diety, krople, 5 ml
28,39 zł
Zdrowie intymne i seks, Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw z SOS PMS, 30 saszetek
139,00 zł
Odporność
Bloxin Żel do nosa w sprayu, 20 ml
25,99 zł
Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw suplementów, 30 saszetek
99,00 zł
dwójka dzieci siedzi na tylnym siedzeniu samochodu

Przyczyny oraz objawy hiperlipidemii

Dwiema najczęściej wymienianymi przyczynami hiperlipidemii są niewłaściwa dieta i uwarunkowania genetyczne. Dieta przy hiperlipidemii powinna być bogata w warzywa i owoce, a uboga w pokarmy pochodzenia zwierzęcego. Im mniej tłuszczów pochodzenia zwierzęcego, tym lepiej, gdyż nadmierne ich spożywanie sprzyja otyłości, a ta z kolei jest przyczynkiem do powstania hiperlipidemii. Oprócz diety czynnikiem zwiększającym ryzyko pojawienia się zaburzenia jest brak aktywności fizycznej i siedzący tryb życia. Hiperlipidemia częściej pojawia się u osób starszych, u dzieci ma prawie wyłącznie postać wrodzoną. Hiperlipidemia rodzinna dziedziczona jest w sposób autosomalny dominujący. Jako przyczynę naukowcy podają mutacje w genie receptora dla LDL – LDLR oraz genu apolipoproteiny B-100. Nie istnieją typowe objawy hiperlipidemii. Nadmiar zarówno cholesterolu LDL, jak i trójglicerydów wpływa jednak na rozwój wielu chorób, które wywołują wiele niejednorodnych symptomów. Do takich chorób zalicza się miażdżycę, cukrzycę, zespół policystycznych jajników, niedoczynność tarczycy, bulimię, choroby nerek, udar niedokrwienny, zator czy zawał serca. Niepokojące powinny być również żółtaki, inaczej drobne guzki, które lokalizują się na łokciach, powiekach oraz kolanach.

Zobacz także

Leczenie hiperlipidemii

Lekarz po ocenie wyników badań krwi decyduje o metodach leczenia hiperlipidemii. Bez względu na rodzaj włączonej farmakoterapii, osoby z podwyższonym poziomem LDL oraz triglicerydów muszą przejść na radykalną dietę wymagającą wdrożenia nowych nawyków żywieniowych, a także rozpocząć aktywność fizyczną. Pacjenci z bardzo dużą otyłością zmuszeni są do pozbycia się nadmiernej liczby kilogramów. Często wymaga to konsultacji z dietetykiem żywieniowym. Kluczowe jest ograniczenie produktów, które zawierają w swoim składzie duże ilości tłuszczów trans, szczególnie produktów mięsnych. Dania powinny być lekkostrawne, wzbogacone o błonnik, z dużą ilością warzyw i owoców. Zamiast smażenia zaleca się duszenie na parze oraz pieczenie. Znaczenie ma także ilość przyjmowanych posiłków, zaleca się 4–5 dziennie w regularnych odstępach czasu. Unikanie obfitej i późnej kolacji jest także sprzymierzeńcem dobrej diety.

Normy stężeń cholesterolu i trójglicerydów

Odczytując wyniki poziomu stężeń cholesterolu oraz trójglicerydów należy zwrócić uwagę na średnie wartości przyjęte jako normy:

  • cholesterol LDL – mniej niż 3,5 mmol/l (135 mg/dl),
  • cholesterol HDL – kobiety: więcej niż 1,3 mmol/l (50 mg/dl),
  • cholesterol HDL – mężczyźni: więcej niż 0,9 mmol/l (35 mg/dl),
  • cholesterol całkowity – mniej niż 5,2 mmol/l (200 mg/dl),
  • Trójglicerydy – mniej niż 1,7 mmol/l (150 mg/dl).

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Dłonie

Dziewczynce amputowano wszystkie kończyny. Winą błędna diagnoza lekarzy

Jeden z najlepszych szpitali na świecie znajduje się w Krakowie. „Za konsolą robota i chirurg, i chirurżka mają taką samą doskonałość”, mówi prezeska Joanna Szyman

Czy masz obowiązek odwołać wizytę lekarską i co może ci grozić, jeśli tego nie zrobisz? Wyjaśnia prawniczka

Czy masz obowiązek odwołać wizytę lekarską i co może ci grozić, jeśli tego nie zrobisz? Wyjaśnia prawniczka

Największe naukowe odkrycia 2022 roku. Subiektywne zestawienie biotechnologa Dawida Polaka / AdobeStock

Największe naukowe odkrycia 2022 roku. Subiektywne zestawienie biotechnologa Dawida Polaka

Jedna, "centralna" kolejka sprawi, że szybciej dostaniemy się do specjalistów? Wyjaśniamy, co zakłada nowy projekt ustawy Ministerstwa Zdrowia

Jedna, „centralna” kolejka sprawi, że szybciej dostaniemy się do specjalistów? Wyjaśniamy, co zakłada nowy projekt ustawy Ministerstwa Zdrowia

Jak opanować przetłuszczające się włosy? Kosmetyki i domowa pielęgnacja

Ma 23 lata i pokaźny dorobek naukowy. Poznajcie Wojciecha Nazara, najmłodszego doktora w Polsce!

Ma 23 lata i pokaźny dorobek naukowy. Poznajcie Wojciecha Nazara, najmłodszego doktora w Polsce!

Lek. Ewa Stawiarska: Umniejszanie problemów pacjenta jest słabe i nie pozostawia profesjonalnego wrażenia

Lek. Ewa Stawiarska: Umniejszanie problemów pacjenta jest słabe i nie pozostawia profesjonalnego wrażenia

Od 2023 r. pielęgniarki będą miały większe uprawnienia. Co to dla nas oznacza?

Od 2023 r. pielęgniarki będą miały większe uprawnienia. Co to dla nas oznacza?

„Zostało złamane moje prawo do intymności i godności”. Pacjentka opowiada o wizycie u ginekologa, na którą złożyła skargę, a FEDERA apeluje: „Czujesz, że twoje prawa są łamane? Reaguj”

„Zostało złamane moje prawo do intymności i godności”. Pacjentka opowiada o wizycie u ginekologa, na którą złożyła skargę, a FEDERA apeluje: „Czujesz, że twoje prawa są łamane? Reaguj”

cukier

Życie bez cukru. Co się zadzieje, kiedy odstawisz słodkości?

oliwa

Wysoki cholesterol? Oto 6 produktów obniżających cholesterol

Pulsujący ból głowy – jakie są przyczyny i co przyniesie ulgę?

Szybka utrata wagi – o czym może świadczyć nagłe chudnięcie?

Plaster na ręce

Wynalazek Polaków zdobył Nagrodę Jamesa Dysona 2022! „Inteligentny plaster” medyczną rewolucją

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

wątroba

Przewlekła choroba, która niszczy ważny narząd. Czym jest marskość wątroby?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – wyjaśniamy, jak interpretować wyniki badania

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

dłonie

Skąd się bierze i co oznacza drętwienie palców u rąk? Wyjaśniamy

Ten lek na „zły cholesterol” będzie od 1 listopada refundowany. To doskonała informacja dla wielu pacjentów

Nietypowe objawy udaru, jakich lepiej nie ignorować. Jak rozpoznać mikroudar?

Szacowanie ryzyka chorób serca może być niedługo znacznie prostsze i szybsze. Polska badaczka opracowała nowy sposób

Szacowanie ryzyka chorób serca może być niedługo znacznie prostsze i szybsze. Ważne osiągnięcie polskiej badaczki

×