Przejdź do treści

APTT – co to za badanie, jaka jest norma i co oznacza podwyższone APTT?

czerwone krwinki
Fot. Sergey Naumov / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Przetestowano nauczycieli wracających do szkół. Pozytywny test na COVID-19 otrzymało 2,4 tys. z nich
Top 10 produktów chroniących przed rakiem
Seks podczas okresu – czy można go uprawiać? Fakty i mity
Kobieta
Depresja ma różne oblicza. O tym objawie rzadko się mówi
Starość zaczyna się od mózgu

Badanie APTT (czas kaolinowo – kefalinowy) wykonywane jest m.in. u pacjentów, którzy skarżą się na częste krwotoki. Zalecane jest też przed operacjami i inwazyjnymi zabiegami oraz u kobiet w ciąży. Na czym polega badanie APTT i jaka jest norma w jego przypadku? Co oznacza niski czas kaolinowo – kefalinowy i podwyższone APTT?

Krzepnięcie krwi jest procesem fizjologicznym, dzięki któremu człowiek pomimo uszkodzenia naczyń krwionośnych nie traci większych ilości krwi. APTT, czyli czas kaolinowo-kefalinowy (ang. Activated Partial Thromboplastin Time), to nic innego jak czas potrzebny do powstania skrzepu. Ta przyjęta przez specjalistów miara pozwala na ocenę funkcjonowania czynników krzepnięcia obecnych w osoczu.

APTT – co to za badanie?

Badanie APTT może występować również pod nazwami ,,aPTT’’ , ,,czas częściowej tromboplastyny po aktywacji’’ lub „czas kaolinowo-kefalinowy”. Badanie APTT polega na pobraniu próbki krwi z żyły łokciowej, aby następnie w warunkach laboratoryjnych odtworzyć proces krzepnięcia krwi pacjenta i poddać go analizie. Z chemicznego punktu widzenia polega to na umieszczeniu pobranej krwi w probówce, która jest wypełniona cytrynianem sodu w stosunku 9:1, a następnie dodaniu do nich aktywatora. Kluczowy w badaniu jest pomiar czasu do momentu, kiedy krew zacznie krzepnąć. To właśnie on wskazuje czy procesy krzepnięcia krwi w organizmie pacjenta przechodzą prawidłowo.

Badanie APTT – wskazania

Badanie APTT jest ważnym badaniem zalecanym:

  • u chorych leczonych niefrakcjonowaną heparyną (u pacjentów z żylną chorobą zakrzepowo-zatorową);
  • przed zabiegiem operacyjnym lub inwazyjnym zabiegiem diagnostycznym;
  • przy podejrzeniu niedoboru czynników krzepnięcia (II, V, VIII, IX, X, XI, XII);
  • podczas kontroli podawania czynników krzepnięcia u chorych na hemofilię;
  • gdy podejrzewamy wrodzone lub nabyte skazy krwotoczne;
  • gdy u pacjentki występują długie i obfite krwawienia miesiączkowe;
  • przy chorobach wątroby, które mogą zaburzyć proces hemostazy;
  • przy podejrzeniu zespołu wykrzepiania wewnątrznaczyniowego;
  • przy podejrzeniu zakrzepicy;
  • gdy po wyrwaniu zęba występuje długotrwałe krwawienie;
  • gdy pacjent ma zespół rozsianego krzepnięcia wewnątrznaczyniowego.

Niskie APTT w ciąży

Badanie APTT, inaczej czas kaolinowo – kefalinowy, jest bardzo ważne dla przyszłych mam. Każda kobieta w ciąży powinna być świadoma, że parametr APTT jest kluczowy dla zdrowia jej dziecka – nie bez przyczyny badanie to zalecane jest rutynowo przez ginekologów w Polsce.

Niskie APTT w ciąży może nieść ryzyko występowanie krwotoków. W czasie ciąży zwłaszcza niebezpieczne są krwawienia z dróg rodnych – mogą nieść nawet ryzyko poronienia. Ocena krzepliwości krwi i odpowiednia profilaktyka przed planowaną ciążą może pomóc w uniknięciu problemów z układem krążenia. Kobiety, które w niedługim czasie planują zajście w ciążę, powinny z odpowiednim wyprzedzeniem odstawić pigułki hormonalne.

APTT – na czczo, czyli jak przygotować się do badania?

Tak jak w przypadku wszystkich badań krwi, APTT wykonuje się na podstawie analizy próbki krwi żylnej pobranej rano. Na badanie należy przyjść na czczo, poza tym nie wymaga ono żadnych specjalnych przygotowań. Po przeprowadzeniu testu należy przyłożyć do miejsca ukłucia gazik i jeszcze przez moment odpocząć w pozycji siedzącej, by uniknąć powstania siniaka -podobnie jak ma to miejsce przy każdym badaniu morfologicznym. Wyniki badania APTT zazwyczaj można odebrać następnego dnia. Badanie APTT jest refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Wykonanie zaś go prywatnie nie powinno kosztować więcej niż kilkanaście złotych.

APTT – norma

Jak interpretować wyniki badania? Podstawową jednostką APTT są sekundy. Norma APTT wynosi od 26 do 36 sekund. Wartości te są uniwersalne i nie zależą od płci czy wieku pacjenta. Warto wiedzieć, że poszczególne laboratoria wykonujące badania stosują różne odczynniki oraz jednostki – dlatego testy wykonane w dwóch placówkach mogą różnić się między sobą. Przy porównywaniu wyników APTT należy podawać również normę stosowaną w danym laboratorium, która zawsze znajduje się na wydruku badania.

Warto wiedzieć, że podwyższone APTT jest normalnym zjawiskiem, które występuje u osób zażywających leki przeciwzakrzepowe. Zaburzenia krzepliwości pojawiają się u kobiet w ciąży oraz podczas miesiączki. APTT powyżej normy, czyli liczby sekund potrzebnych do rozpoczęcia procesu krzepnięcia krwi, może wskazywać na:

  • niedobór czynników krzepnięcia: VIII (hemofilia A), IX (hemofilia B), XI (hemofilia C) oraz czynnika X i protrombiny,
  • niedobór czynnika V (może być wrodzony lub nabyty),
  • niedobór witaminy K,
  • chorobę wątroby,
  • chorobę von Willebranda,
  • DIC (rozsiane krzepnięcie wewnątrznaczyniowe),
  • dysfibrynogenemię,
  • afibrynogenemię,
  • Hipofibrynogenemię.

Niskie APTT oznacza zbyt dużą krzepliwość krwi. APTT poniżej normy jest częste przy przyjmowaniu chemioterapii i niektórych nowotworach. Nadmierna krzepliwość krwi może oznaczać:

Warto wiedzieć, że jeśli robimy po raz pierwszy APTT, wyniki badania nie mają znaczenia diagnostycznego. Zdarza się, że zbyt niski lub zbyt wysoki APTT jest następstwem nieprawidłowego pobrania krwi. Jeśli jednak powtórne badanie wykazuje skrócone czasy APTT, może oznaczać to podwyższone ryzyko choroby zakrzepowej. W takim wypadku wskazana jest kontrola lekarska i rozpoczęcie odpowiedniego leczenia.

Powikłania po badaniu APTT

Pobieranie krwi jest rutynowo wykonywaną, bezpieczną procedurą. U bardzo małej liczby osób zaobserwować można takie powikłania, jak zasinienie i niewielki obrzęk w miejscu wkłucia. Aby zmniejszyć prawdopodobieństwo ich wystąpienia, pielęgniarka może poprosić o uciśnięcie miejsca pobrania krwi jałowym gazikiem.

Koszt i dostępność badania APTT

Badanie krwi APTT można wykonać na podstawie skierowania wystawionego przez lekarza. Jeśli twoja przychodnia podpisała kontrakt z Narodowym Funduszem Zdrowia, test jest refundowany. Aby wykonać badanie bezpłatnie, należy udać się do laboratorium wskazanego przez lekarza. Gdy APTT oznacza się prywatnie, koszt badania wynosi od około 6 do 15 zł.

Rzadko jednak przeprowadza się test APTT pojedynczo, o wiele częściej jest to tylko jeden z oznaczanych parametrów układu krzepnięcia. Cena wykonania badania APTT razem z innymi parametrami waha się między 25 a 30 złotych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Chlorki we krwi – badanie, norma, jak obniżyć chlorki

Zespół Fanconiego

Zespół Fanconiego – przyczyny, objawy, diagnoza, leczenie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Tomografia komputerowa serca – jak wygląda? Wskazania, cena

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Pletyzmografia – rodzaje, wskazania, przygotowanie do badania

USG stawów – wskazania, przygotowanie i przebieg badania

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Rak prostaty – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania

Tomografia komputerowa jamy brzusznej – ile trwa, kontrast

Glistnica – drogi zakażenia, objawy, leczenie i powikłania

USG trzustki – co wykrywa badanie i jak się przygotować?

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

cesarskie cięcie, krew pępowinowa

Krew pępowinowa – pobierać czy nie?

niedobory w organizmie

Męczy cię sezonowe osłabienie? Lekarka radzi, jakie badania zrobić, by sprawdzić niedobory w organizmie

Mocznik we krwi i moczu – badanie, normy, interpretacja

Badanie ginekologiczne – jak wygląda, wskazania, przygotowanie

Rezonans magnetyczny kręgosłupa – ile trwa, jak wygląda, cena

Aldosteron – badanie, norma. Nadmiar i niedobór aldosteronu

Badanie kału – na pasożyty, ogólne, posiew. Jak pobrać kał?

Albuminy – norma, badanie, niedobór i nadmiar

Wazopresyna – funkcje, badanie. Nadmiar i niedobór wazopresyny

Najpopularniejsze

Basia Kędzior

Hello My Hero. „Wygląd nie mówi o tym, kim się jest, czy jest się lepszym, czy gorszym. Każdy ma tak samo ważny powód i prawo do życia” – mówi Basia Kędzior, dziewczyna z rybią łuską

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Morsowanie – wady i zalety. Czy naprawdę warto wbiec do lodowatej wody?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

całująca się para

7 rzeczy, które się staną, gdy przestaniesz uprawiać seks