Przejdź do treści

Na czym polega i kiedy wykonywany jest przeszczep szpiku kostnego? Dowiedz się, jakie jest ryzyko zabiegu i jakie mogą być powikłania

lekarz pokazujący budowę ciała człowieka
Fot. sunlight19 / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Seks w ciąży. Czy jest niebezpieczny dla zdrowia? Odpowiada położna Natalia Korzeniowska
Seks w ciąży. Czy jest niebezpieczny dla zdrowia? Odpowiada położna Natalia Korzeniowska
Kobieta siedzi w fotelu i przytula psa
Czy osoby zaszczepione przeciw COVID-19 mogą wciąż zarażać?
Odmrożenia – sprawdź, czy popełniasz te błędy
szczepionka przeciwko COVID-19
Szczepionka daje większą odporność niż przechorowanie COVID-19 – wynika z badań
Lek. Aleksandra Pięta: choroby psychiczne to najprawdziwsze, pełnoprawne i niestety nadal zbierające ogromne żniwo choroby
Lek. Aleksandra Pięta: choroby psychiczne to najprawdziwsze, pełnoprawne i niestety nadal zbierające ogromne żniwo choroby

Przeszczep szpiku kostnego jest skuteczną metoda leczenia chorób, w których szpik pacjenta nie produkuje właściwych linii komórek układu krwiotwórczego. Najczęstszym wskazaniem do jego przeprowadzenia jest białaczka. Przeszczep szpiku kostnego wykonuje się w każdym wieku, a jego procedura nie jest skomplikowana.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Zuzanna Pujanek
dr n. med.

Przeszczep szpiku kostnego stanowi bardzo skuteczną metodę leczenia, a czasem jest jedyną formą ratunku. Jest on wykonywany w przypadku chorób, których istotą jest zaburzenie pracy szpiku i niezdolność do produkcji właściwych linii komórek układu krwiotwórczego w prawidłowej ilości. Najczęstszym wskazaniem do przeszczepu szpiku jest białaczka. Procedura może być przeprowadzona w każdym wieku i często wykonuje się ją u dzieci. Aby móc przeszczepić szpik, konieczny jest dawca (osoba, która dobrowolnie zarejestruje się w bazie dawców szpiku), który będzie gotowy na poddanie się procedurze jego pobrania. Czasami wykonywane są także przeszczepy rodzinne (jeżeli występuje zgodność tkankowa), niekiedy możliwe jest też przeprowadzenie autoprzeszczepu szpiku (kiedy dawcą jest sam chory). Sama procedura nie należy do skomplikowanych, nie wiąże się z dużym ryzykiem i nie niesie za sobą zbyt wielu powikłań. Dowiedz się, na czym polega przeszczep szpiku i jak można zostać dawcą.

Dziewczynka z misiem w łóżku szpitalnym

Co to jest przeszczep szpiku?

Warto poznać odpowiedzi na pytania: jakie są wskazania do przeszczepienia szpiku, jak wygląda przeszczep, a także czy jest on bolesny, gdyż być może zapoznanie się z tą procedurą zachęci kogoś do zarejestrowania się w bazie dawców.

Szpik kostny to miękka substancja posiadająca bogate ukrwienie, która znajduje się wewnątrz jam szpikowych kości długich oraz w jamach w obrębie istoty gąbczastej kości. Ze szpiku kostnego powstają i różnicują się elementy morfotyczne krwi (erytrocyty, limfocyty i trombocyty). Wszystkie one są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. W przypadku chorób uszkadzających szpik konieczne jest jego przeszczepienie, które polega na podaniu komórek w czasie infuzji dożylnej. Przy autoprzeszczepie szpiku kostnego podawane są komórki własne, które zostały pobrane, zanim zastosowano leki niszczące szpik. Większość przeszczepów jest jednak allogeniczna, co oznacza, że szpik pobierany jest od obcego dawcy zgodnego w zakresie układu HLA. Na czym polega zatem przeszczepienie szpiku kostnego? Na pobraniu substancji od dawcy, odpowiedniemu przygotowaniu jej, wyselekcjonowaniu właściwych struktur i dożylnemu podaniu (w postaci kroplówki) biorcy.

Jak przebiega przeszczep szpiku?

Przeszczep szpiku u dzieci i u dorosłych wygląda tak samo. Po znalezieniu dawcy, wykonaniu odpowiednich badań i ostatecznej kwalifikacji procedura wykonywana jest w warunkach sali operacyjnej, w znieczuleniu ogólnym. Ile trwa przeszczep szpiku? Cała procedura nie jest długa i trwa około godziny. W tym czasie podawane są leki do znieczulenia ogólnego, a kiedy zaczną działać, z kolca biodrowego za pomocą nakłuć igłą pobierany jest szpik kostny. Po uzyskaniu odpowiedniej ilości preparatu zabieg się kończy, zakładany jest opatrunek, a anestezjolog rozpoczyna wybudzanie pacjenta. Przy przeszczepie szpiku kostnego ryzyko dla dawcy w zasadzie nie istnieje, niewielkie zagrożenia wiążą się z samą procedurą znieczulenia ogólnego. Przy przeszczepie szpiku kostnego powikłania dawcy obejmują bolesność w miejscu pobrania, obrzęk miejsca pobrania, czasami nudności, wymioty związane z lekami znieczulającymi. Zatem można śmiało powiedzieć, że przy przeszczepie szpiku kostnego ryzyko i dolegliwości bólowe są na tyle małe (w porównaniu z możliwością uratowania komuś życia), że nie należy obawiać się zgłoszenia swojego szpiku do banku zarejestrowanych dawców.

Zobacz także

Przeszczep szpiku kostnego – rokowania u biorcy

Przeszczep szpiku kostnego czasem jest jedyną metodą ratującą życie. O ile dla dawcy procedura pobrania jest bezpieczna, istnieją pewnego rodzaju powikłania dotyczące biorcy. Przede wszystkim może dojść do odrzucenia przeszczepu, poprzedzonego ostrą chorobą zwaną przeszczep przeciwko gospodarzowi (kiedy limfocyty T nowego szpiku zaczynają atakować tkanki biorcy). Poza tym mogą rozwijać się różnego rodzaju infekcje oraz pancytopenia ze wszystkimi jej skutkami. A zatem przy przeszczepie szpiku rokowania są trudne do przewidzenia. Niektórzy pacjenci żyją z nowym szpikiem wiele lat i nie obserwuje się wznowy choroby podstawowej. U innych w szybkim tempie dochodzi do odrzucenia szpiku, a powikłania przeszczepu mogą stanowić zagrożenie dla życia. W związku z tym przy przeszczepie szpiku przeżywalność jest trudna do określenia, bo zależy od choroby podstawowej i odpowiedzi immunologicznej organizmu. Wiadomo jednak, że osoby po przeszczepie mają wyższą przeżywalność w stosunku do tych, u których zabiegu nie wykonano.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Pacjentka po przeszczepie serca urodziła dziecko. To rzadkość na skalę krajową

„Aby zgodzić się na oddanie narządów swojego dziecka, musisz najpierw je stracić…”. W Polsce transplantologia dziecięca niemal nie istnieje

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

cesarskie cięcie, krew pępowinowa

Krew pępowinowa – pobierać czy nie?

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg opowiada, jak wygląda procedura przeszczepiania

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

Najpopularniejsze

Basia Kędzior

Hello My Hero. „Wygląd nie mówi o tym, kim się jest, czy jest się lepszym, czy gorszym. Każdy ma tak samo ważny powód i prawo do życia” – mówi Basia Kędzior, dziewczyna z rybią łuską

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Morsowanie – wady i zalety. Czy naprawdę warto wbiec do lodowatej wody?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

całująca się para

7 rzeczy, które się staną, gdy przestaniesz uprawiać seks