Przejdź do treści

Na czym polega i kiedy wykonywany jest przeszczep szpiku kostnego? Dowiedz się, jakie jest ryzyko zabiegu i jakie mogą być powikłania

lekarz pokazujący budowę ciała człowieka
Fot. sunlight19 / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jedzenie słodyczy / istockphoto.com
Chcesz skończyć z jedzeniem słodyczy? Zadaj sobie kilka pytań, a odpowiedzi spisz na kartce. To sposób dietetyczki Darii Rybickiej
Twarz kobiety / istockphoto.com
Skóra sucha – czym się charakteryzuje, co jest jej przyczyną, dlaczego jest sucha, jak ją pielęgnować? Ekspert Kosmetyczny wyjaśnia
Masło czekoladowe – zdrowe, bo domowe!
Masło czekoladowe – zdrowe, bo domowe!
alkohol
Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?
kobieta w pracy
5 podstępnych odciągaczy uwagi. Zdemaskuj je i spróbuj wyeliminować

Przeszczep szpiku kostnego jest skuteczną metoda leczenia chorób, w których szpik pacjenta nie produkuje właściwych linii komórek układu krwiotwórczego. Najczęstszym wskazaniem do jego przeprowadzenia jest białaczka. Przeszczep szpiku kostnego wykonuje się w każdym wieku, a jego procedura nie jest skomplikowana.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Zuzanna Pujanek
dr n. med.

Przeszczep szpiku kostnego stanowi bardzo skuteczną metodę leczenia, a czasem jest jedyną formą ratunku. Jest on wykonywany w przypadku chorób, których istotą jest zaburzenie pracy szpiku i niezdolność do produkcji właściwych linii komórek układu krwiotwórczego w prawidłowej ilości. Najczęstszym wskazaniem do przeszczepu szpiku jest białaczka. Procedura może być przeprowadzona w każdym wieku i często wykonuje się ją u dzieci. Aby móc przeszczepić szpik, konieczny jest dawca (osoba, która dobrowolnie zarejestruje się w bazie dawców szpiku), który będzie gotowy na poddanie się procedurze jego pobrania. Czasami wykonywane są także przeszczepy rodzinne (jeżeli występuje zgodność tkankowa), niekiedy możliwe jest też przeprowadzenie autoprzeszczepu szpiku (kiedy dawcą jest sam chory). Sama procedura nie należy do skomplikowanych, nie wiąże się z dużym ryzykiem i nie niesie za sobą zbyt wielu powikłań. Dowiedz się, na czym polega przeszczep szpiku i jak można zostać dawcą.

Dziewczynka z misiem w łóżku szpitalnym

Co to jest przeszczep szpiku?

Warto poznać odpowiedzi na pytania: jakie są wskazania do przeszczepienia szpiku, jak wygląda przeszczep, a także czy jest on bolesny, gdyż być może zapoznanie się z tą procedurą zachęci kogoś do zarejestrowania się w bazie dawców.

Szpik kostny to miękka substancja posiadająca bogate ukrwienie, która znajduje się wewnątrz jam szpikowych kości długich oraz w jamach w obrębie istoty gąbczastej kości. Ze szpiku kostnego powstają i różnicują się elementy morfotyczne krwi (erytrocyty, limfocyty i trombocyty). Wszystkie one są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. W przypadku chorób uszkadzających szpik konieczne jest jego przeszczepienie, które polega na podaniu komórek w czasie infuzji dożylnej. Przy autoprzeszczepie szpiku kostnego podawane są komórki własne, które zostały pobrane, zanim zastosowano leki niszczące szpik. Większość przeszczepów jest jednak allogeniczna, co oznacza, że szpik pobierany jest od obcego dawcy zgodnego w zakresie układu HLA. Na czym polega zatem przeszczepienie szpiku kostnego? Na pobraniu substancji od dawcy, odpowiedniemu przygotowaniu jej, wyselekcjonowaniu właściwych struktur i dożylnemu podaniu (w postaci kroplówki) biorcy.

Jak przebiega przeszczep szpiku?

Przeszczep szpiku u dzieci i u dorosłych wygląda tak samo. Po znalezieniu dawcy, wykonaniu odpowiednich badań i ostatecznej kwalifikacji procedura wykonywana jest w warunkach sali operacyjnej, w znieczuleniu ogólnym. Ile trwa przeszczep szpiku? Cała procedura nie jest długa i trwa około godziny. W tym czasie podawane są leki do znieczulenia ogólnego, a kiedy zaczną działać, z kolca biodrowego za pomocą nakłuć igłą pobierany jest szpik kostny. Po uzyskaniu odpowiedniej ilości preparatu zabieg się kończy, zakładany jest opatrunek, a anestezjolog rozpoczyna wybudzanie pacjenta. Przy przeszczepie szpiku kostnego ryzyko dla dawcy w zasadzie nie istnieje, niewielkie zagrożenia wiążą się z samą procedurą znieczulenia ogólnego. Przy przeszczepie szpiku kostnego powikłania dawcy obejmują bolesność w miejscu pobrania, obrzęk miejsca pobrania, czasami nudności, wymioty związane z lekami znieczulającymi. Zatem można śmiało powiedzieć, że przy przeszczepie szpiku kostnego ryzyko i dolegliwości bólowe są na tyle małe (w porównaniu z możliwością uratowania komuś życia), że nie należy obawiać się zgłoszenia swojego szpiku do banku zarejestrowanych dawców.

Zobacz także

Przeszczep szpiku kostnego – rokowania u biorcy

Przeszczep szpiku kostnego czasem jest jedyną metodą ratującą życie. O ile dla dawcy procedura pobrania jest bezpieczna, istnieją pewnego rodzaju powikłania dotyczące biorcy. Przede wszystkim może dojść do odrzucenia przeszczepu, poprzedzonego ostrą chorobą zwaną przeszczep przeciwko gospodarzowi (kiedy limfocyty T nowego szpiku zaczynają atakować tkanki biorcy). Poza tym mogą rozwijać się różnego rodzaju infekcje oraz pancytopenia ze wszystkimi jej skutkami. A zatem przy przeszczepie szpiku rokowania są trudne do przewidzenia. Niektórzy pacjenci żyją z nowym szpikiem wiele lat i nie obserwuje się wznowy choroby podstawowej. U innych w szybkim tempie dochodzi do odrzucenia szpiku, a powikłania przeszczepu mogą stanowić zagrożenie dla życia. W związku z tym przy przeszczepie szpiku przeżywalność jest trudna do określenia, bo zależy od choroby podstawowej i odpowiedzi immunologicznej organizmu. Wiadomo jednak, że osoby po przeszczepie mają wyższą przeżywalność w stosunku do tych, u których zabiegu nie wykonano.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

zestresowana kobieta

Stres oksydacyjny – z czego wynika i jak sobie z nim poradzić?

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

11 witamin i minerałów, których potrzebujesz, gdy masz 20, 30, 40, 50 lat

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

pms

„O PMS lubi się żartować, bo to przecież tylko gorsze dni kobiety. Tymczasem u podłoża PMS leży nierównowaga hormonalna”. Jak na nią wpłynąć, tłumaczy dietetyczka i naturopatka Monika Skuza

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.