Przejdź do treści

Rozdwojenie jaźni – jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia dysocjacyjnych zaburzeń tożsamości?

Kobieta na tle muru i jej kilka podobizn w formie cieni
Fot. Rachel Lerch/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Małgorzata Rozenek
Małgorzata Rozenek pokazała zdjęcie z płaczącym synkiem. Oburzone głosy: to obrzydliwe gwałcenie praw dziecka
Pigwa - owoc w sam raz na zimowe infekcje!
Pigwa – owoc, który w mig przegoni infekcje! Dietetyczka tłumaczy, dlaczego warto po nią sięgać
koronawirus, lekarze rodzinni
Powtarzał: dajcie lekarzom rodzinnym zlecać testy, a zobaczycie skalę epidemii. Michał Domaszewski o rekordach zakażeń w Polsce
Kobieta wstrzykuje sobie insulinę w brzuch
Insulina przy cukrzycy typu II – czy można ją odstawić tak, jak zrobił to Lech Wałęsa? Wyjaśnia diabetolożka Barbara Soróbka
Wielka lekcja WF tylko dla dziewcząt. Wraz z nimi ćwiczyć będą Otylia Jędrzejczak, Anita Włodarczyk i inne mistrzynie sportu
Rusza akcja „Mistrzynie w Szkołach” skierowana do uczennic. Otylia Jędrzejczak: będę przekonywać je, że lekcja WF może być fajna

Rozdwojenie jaźni to dysocjacyjne zaburzenie tożsamości, które prowadzi do wystąpienia u chorego przynajmniej dwóch różnych osobowości. Każda z nich cechuje się innymi wzorcami zachowań.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Jacek Podstolski
lekarz

Rozdwojenie jaźni występuje u około 2% populacji na całym świecie, z czego więcej przypadków dotyczy kobiet niż mężczyzn. Czym jest rozdwojenie jaźni? Jest to schorzenie, w którego przebiegu obserwuje się u chorego występowanie więcej niż jednej osobowości w różnym czasie. Osoba dotknięta zaburzeniem tożsamości może posiadać różne wzorce zachowań świadczące o odmiennym wieku i płci, różnych schematach postępowania, a nawet preferencjach seksualnych. Często też przy odmiennych osobowościach mogą pojawić się wady wzroku, a nawet alergie na określone czynniki środowiskowe. Zmiana jaźni następuje nieoczekiwanie, często pod wpływem silnych bodźców stresowych lub emocjonalnych. Towarzyszą temu epizody amnezji. Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób ICD-10 umieściła rozdwojenie jaźni pod kodem F44.

Przyczyny rozdwojenia jaźni

Dokładne przyczyny leżące u podstaw pojawienia się rozdwojenia jaźni nie zostały jak dotąd poznane. Dysocjację, inaczej określaną jako rozpad powiązań między różnymi elementami osobowości określa się jako proces adaptacji do zmian, jakie zachodzą w osobowości człowieka w odpowiedzi na trudne i traumatyczne wydarzenia z dzieciństwa. Choroba psychiczna, jaką jest rozdwojenie jaźni, w większości przypadków jest odpowiedzią umysłu i ciała na przykre doświadczenia, w tym wojnę, molestowanie, śmierć bliskiej osoby oraz inne tragiczne przeżycia. Sugeruje się, że trudne wydarzenie może być zepchnięte do podświadomości i kształtuje się w nową jaźń.

chłopiec z słuchawkami

Objawy rozdwojenia jaźni

Nie da się jednoznacznie nakreślić obrazu osoby cierpiącej na rozdwojenie jaźni. W odróżnieniu od filmów i książek nie zawsze występują dwie skrajnie różne cechy osobowości. Pierwszymi symptomami rozdwojenia jaźni są zazwyczaj: wycofanie się z życia społecznego, uczucie wyobcowania i niespodziewane ataki paniki. Często taki stan utrzymuje się przez kilka miesięcy, nawet lat, zanim pojawią się typowe symptomy rozdwojenia jaźni. Są to: gwałtowne zmiany nastroju, bóle głowy, zaburzenia snu i pamięci oraz epizody psychotyczne. U dzieci i młodzieży szkolnej dodatkowo zdarzają się poważne problemy wychowawcze oraz trudności z nauką i koncentracją w szkole. Przy dwubiegunowym rozdwojeniu jaźni występować mogą też epizody depresji oraz okresy uzależnień od alkoholu lub narkotyków.

Rozdwojenie jaźni a schizofrenia

Schizofrenia często jest mylona z rozdwojeniem jaźni. Może mieć to związek z faktem, iż schizofrenia po grecku oznacza „rozszczepienie umysłu”. Warto jednak podkreślić, że te jednostki chorobowe mają inne podłoże i objawy. Schizofrenia określana jest jako jedna z psychoz endogennych, w przypadku której obserwuje się dezintegracje funkcji psychicznych. Chory ma trudności ze spójnością myśli, postrzegania i emocji. W związku z tym nie jest w stanie realnie ocenić rzeczywistości ani własnej osoby. W przypadku rozdwojenia jaźni nie obserwuje się zaburzeń funkcji psychicznych w postaci omamów czy urojeń (co często zdarza się w schizofrenii).

Zobacz także

Leczenie rozdwojenia jaźni

Rozpoznanie i leczenie rozdwojenia jaźni nie jest prostym procesem. Diagnoza opiera się na szczegółowym wywiadzie psychiatrycznym oraz wykonaniu serii testów osobowości. Na podstawie diagnozy lekarza dobiera się odpowiedni rodzaj psychoterapii i farmakoterapii. Jest to proces długotrwały, wymagający od osoby chorej cierpliwości i systematyczności. Osobom zmagającym się z dysocjacją osobowości przepisuje się najczęściej antydepresanty. Psychoterapia ma na celu przede wszystkim połączenie wszystkich pojawiających się u chorego osobowości. Najlepiej jest, gdy tworzą one spójną całość. Nacisk kładzie się na pracowanie nad traumą, w wyniku której doszło do pojawienia się objawów (najpierw nad ustaleniem czasu i okoliczności). Chory musi stawić czoła trudnym i bolesnym doświadczeniom ze swojej przeszłości. Innym problemem wymagającym interwencji terapeuty jest nauka panowania nad lękiem i stresem. Pacjent musi przede wszystkim zaakceptować swoją chorobę i nauczyć się panować nad objawami.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Joanna Frejus/archiwum prywatne

„Czas pozbyć się tej cukrowej pokrywy i zacząć mówić o emocjach i potrzebach rodziców prawdziwie i bez poczucia wstydu”. O depresji poporodowej rozmawiamy z psycholożką Joanną Frejus

Dziewczynka odrabia lekcje

Uczniowie złożyli projekt obywatelski w Sejmie. Domagają się psychologa w każdej szkole

Twarz kobiety i ręce ze strzykawkami

Mezoterapia igłowa – wskazania, przebieg, efekty, przeciwwskazania

fenyloketonuria - kobieta bawi się z małym dzieckiem

Fenyloketonuria – przyczyny, objawy, leczenie i dieta

Dziecko płaczące z powodu gorączki przy ząbkowaniu

Gorączka u dziecka – przyczyny. Jak zbić gorączkę?

kobieta pod drenażu limfatycznego

Czym jest drenaż limfatyczny? Efekty, przeciwwskazania

kobieta ma przeprowadzany zabieg kriolipolizy na brzuchu

Czym jest kriolipoliza? Efekty, przeciwwskazania

Ćwiczenia na plecy na siłowni, w domu – jak rozciągnąć plecy?

Kobieta przed komputerem

Ból nadgarstka – przyczyny, ćwiczenia, leczenie

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

Kobieta cierpi na ból brzucha

Nerwica żołądka – objawy, leczenie, przyczyny

Konsultacja objawów rzeżączki u lekarza

Rzeżączka – objawy u kobiet i mężczyzn, leczenie

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Osoba pilnowana przez lekarza podczas wykonywania rezonansu magnetycznego

Rezonans magnetyczny – co to? Cena, gdzie go wykonać?

Skurcze łydek – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Pokrzywka alergiczna u dziecka i dorosłego. Jak leczyć pokrzywkę alergiczną?

Kobieta w czerwonej bluzce jest u alergologa, który nakłuwa jej rękę i robi badanie

Testy alergiczne z krwi i skórne – wskazania i przebieg

lekarz wstrzykuje kobiecie płyn pod skórę w okolicy oczu

Karboksyterapia – ile potrzeba zabiegów i jakie są efekty?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

szczepienie

Tężec – objawy, szczepionka, profilaktyka zakażenia

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

włosy z łupieżem

Łupież – przyczyny, leczenie. Jak pozbyć się łupieżu?

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić?