Przejdź do treści

Rozdwojenie jaźni – jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia dysocjacyjnych zaburzeń tożsamości?

Kobieta na tle muru i jej kilka podobizn w formie cieni
Fot. Rachel Lerch/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Rośliny w lesie przykryte plastikową butelką
„My znikniemy. Przeżyją nas nasze plastikowe śmieci”. XI odsłona wymownego projektu „No Beauty In Plastic”
Dziewczynka idzie do szkoły w maseczce - koronawirus
Dzieci z klas I-III wróciły do szkół. Sprawdź, na jakich zasadach
Kolagenozy - objawy, leczenie i rokowania w przypadku choroby
Kolagenozy – objawy, leczenie i rokowania w przypadku choroby
Badanie PSA - interpretacja wyników, norma i praktyczne informacje
Badanie PSA – interpretacja wyników, norma i praktyczne informacje
Kobiety w maseczkach - koronawirus
Koronawirus w Polsce. Minister zdrowia zapowiada zniesienie obowiązku noszenia maseczek

Rozdwojenie jaźni to dysocjacyjne zaburzenie tożsamości, które prowadzi do wystąpienia u chorego przynajmniej dwóch różnych osobowości. Każda z nich cechuje się innymi wzorcami zachowań.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Jacek Podstolski
lekarz

Rozdwojenie jaźni występuje u około 2% populacji na całym świecie, z czego więcej przypadków dotyczy kobiet niż mężczyzn. Czym jest rozdwojenie jaźni? Jest to schorzenie, w którego przebiegu obserwuje się u chorego występowanie więcej niż jednej osobowości w różnym czasie. Osoba dotknięta zaburzeniem tożsamości może posiadać różne wzorce zachowań świadczące o odmiennym wieku i płci, różnych schematach postępowania, a nawet preferencjach seksualnych. Często też przy odmiennych osobowościach mogą pojawić się wady wzroku, a nawet alergie na określone czynniki środowiskowe. Zmiana jaźni następuje nieoczekiwanie, często pod wpływem silnych bodźców stresowych lub emocjonalnych. Towarzyszą temu epizody amnezji. Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób ICD-10 umieściła rozdwojenie jaźni pod kodem F44.

Przyczyny rozdwojenia jaźni

Dokładne przyczyny leżące u podstaw pojawienia się rozdwojenia jaźni nie zostały jak dotąd poznane. Dysocjację, inaczej określaną jako rozpad powiązań między różnymi elementami osobowości określa się jako proces adaptacji do zmian, jakie zachodzą w osobowości człowieka w odpowiedzi na trudne i traumatyczne wydarzenia z dzieciństwa. Choroba psychiczna, jaką jest rozdwojenie jaźni, w większości przypadków jest odpowiedzią umysłu i ciała na przykre doświadczenia, w tym wojnę, molestowanie, śmierć bliskiej osoby oraz inne tragiczne przeżycia. Sugeruje się, że trudne wydarzenie może być zepchnięte do podświadomości i kształtuje się w nową jaźń.

chłopiec z słuchawkami

Objawy rozdwojenia jaźni

Nie da się jednoznacznie nakreślić obrazu osoby cierpiącej na rozdwojenie jaźni. W odróżnieniu od filmów i książek nie zawsze występują dwie skrajnie różne cechy osobowości. Pierwszymi symptomami rozdwojenia jaźni są zazwyczaj: wycofanie się z życia społecznego, uczucie wyobcowania i niespodziewane ataki paniki. Często taki stan utrzymuje się przez kilka miesięcy, nawet lat, zanim pojawią się typowe symptomy rozdwojenia jaźni. Są to: gwałtowne zmiany nastroju, bóle głowy, zaburzenia snu i pamięci oraz epizody psychotyczne. U dzieci i młodzieży szkolnej dodatkowo zdarzają się poważne problemy wychowawcze oraz trudności z nauką i koncentracją w szkole. Przy dwubiegunowym rozdwojeniu jaźni występować mogą też epizody depresji oraz okresy uzależnień od alkoholu lub narkotyków.

Rozdwojenie jaźni a schizofrenia

Schizofrenia często jest mylona z rozdwojeniem jaźni. Może mieć to związek z faktem, iż schizofrenia po grecku oznacza „rozszczepienie umysłu”. Warto jednak podkreślić, że te jednostki chorobowe mają inne podłoże i objawy. Schizofrenia określana jest jako jedna z psychoz endogennych, w przypadku której obserwuje się dezintegracje funkcji psychicznych. Chory ma trudności ze spójnością myśli, postrzegania i emocji. W związku z tym nie jest w stanie realnie ocenić rzeczywistości ani własnej osoby. W przypadku rozdwojenia jaźni nie obserwuje się zaburzeń funkcji psychicznych w postaci omamów czy urojeń (co często zdarza się w schizofrenii).

Zobacz także

Leczenie rozdwojenia jaźni

Rozpoznanie i leczenie rozdwojenia jaźni nie jest prostym procesem. Diagnoza opiera się na szczegółowym wywiadzie psychiatrycznym oraz wykonaniu serii testów osobowości. Na podstawie diagnozy lekarza dobiera się odpowiedni rodzaj psychoterapii i farmakoterapii. Jest to proces długotrwały, wymagający od osoby chorej cierpliwości i systematyczności. Osobom zmagającym się z dysocjacją osobowości przepisuje się najczęściej antydepresanty. Psychoterapia ma na celu przede wszystkim połączenie wszystkich pojawiających się u chorego osobowości. Najlepiej jest, gdy tworzą one spójną całość. Nacisk kładzie się na pracowanie nad traumą, w wyniku której doszło do pojawienia się objawów (najpierw nad ustaleniem czasu i okoliczności). Chory musi stawić czoła trudnym i bolesnym doświadczeniom ze swojej przeszłości. Innym problemem wymagającym interwencji terapeuty jest nauka panowania nad lękiem i stresem. Pacjent musi przede wszystkim zaakceptować swoją chorobę i nauczyć się panować nad objawami.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Drętwienie rąk – przyczyny i leczenie. Jakie wybrać leki na drętwienie palców u rąk?

Mizofonia - co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Mizofonia – co to jest, objawy i przyczyny. Jak leczyć to schorzenie?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

dentystka w maseczce ochronnej

Ratownik do studentów kierunków medycznych: „myślcie przede wszystkim o sobie, przydadzą się twardy tyłek i mocne łokcie”

Profesor Łukasz Święcicki o sytuacji psychiatrii w pandemii/East News

„Moi pacjenci powtarzają, że teraz wreszcie wszyscy czujemy się tak samo”. O sytuacji pacjentów psychiatrycznych w dobie epidemii mówi profesor Łukasz Święcicki

Pająk na ręce - arachnofobia

Arachnofobia – co to jest i jakie są jej objawy? Wyjaśniamy, jak leczyć arachnofobię

choroba kawasaki i leki

Choroba Kawasakiego u dorosłych i dzieci – objawy, przyczyny, powikłania

Mężczyzna wykonuje ćwiczenia na rwę kulszową

Ćwiczenia na rwę kulszową. Rehabilitacja i ćwiczenia na nerw kulszowy w domu

Dziewczynka z białym nalotem na języku

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Po co nam... wyrostek robaczkowy?

Po co nam wyrostek robaczkowy? Czy faktycznie jest niepotrzebnym organem?

Twarz kobiety z białymi zębami. Od obrazka odchodzi obrazek, na którym kobieta miała żółte zęby.

Jak wybielić zęby? Domowe sposoby na wybielanie zębów

Akcja studentów pielęgniarstwa "Obalamy stereotypy"

„Nic nie robią tylko kawę piją”. Studentki pielęgniarstwa i położnictwa walczą ze stereotypami zawodowymi w świetnej akcji

naukowiec - salmonella

Salmonella – objawy zakażenia bakterią i rozpoznanie. Na czym polega leczenie?

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Sedacja – co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy sedacja jest bezpieczna?

Lęk w czasach pandemii / rawpixel

Jak nie karmić lęku? Specjaliści wyjaśniają, co w dobie pandemii jest ważne dla naszego zdrowia psychicznego

Olejek rycynowy leży na małej deseczce obok miski z ziarnami

Olejek rycynowy – właściwości, zastosowanie. Na co pomagają okłady z olejku rycynowego?

Apoptoza komórek - jaki ma związek z powstawaniem nowotworów?

Apoptoza komórek – jaki ma związek z powstawaniem nowotworów?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta przegląda się w lustrze i widzi pryszcze na twarzy

Pryszcze – skąd się biorą i jak się ich pozbyć? Zdradzamy domowe sposoby

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Schizoidalne zaburzenie osobowości / freepik

Nie dla wszystkich kwarantanna jest ciężkim doświadczeniem. Istnieje grupa ludzi, dla których brak związków międzyludzkich jest czymś typowym

Ślady krwi na jabłku po ugryzieniu, spowodowane przez szkorbut

Szkorbut – objawy, przyczyny. Na czym polega leczenie szkorbutu?

Kobieta siedzi w gabinecie laekarskim i trzyma się za głowę

Lobotomia – co to jest? Jak przeprowadzany jest zabieg i jakie są skutki uboczne lobotomii?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?