Przejdź do treści

Próchnica zębów u dzieci – jakie są jej przyczyny? Leczenie i profilaktyka próchnicy

Stomatolog ogląda zęby dziewczynki, która cierpi na próchnice. Jej zęby są całe czarne.
Fot. a_64/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Przeziębienie u kobiety / istockphoto.com
Czego nie powinnaś robić, gdy jesteś przeziębiona?
7 suplementów stworzonych z myślą o kobietach
Suplementy dla kobiet – sprawdź, czy twój organizm ich nie potrzebuje
Co osłabia mięśnie dna miednicy? Wymienia Pani Fizjotrener
Pacjentka w łóżku / istockphoto.com
Ginekologowi warto mówić o tym, że podczas seksu cię boli, że nie masz ochoty na czułości albo, że w ostatnim czasie spałaś z kilkoma facetami
Błędy pielęgnacyjne. Jakie popełniamy najczęściej? Wymieniają „Modne Farmaceutki”

Próchnica zębów u dzieci staje się coraz częstszym problemem. Szacuje się, że dotyka ona 6 na 10 dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym. Zdarza się także u niemowląt. Poza wdrożeniem szybkiego leczenia, niezmiernie ważna jest profilaktyka i uświadamianie rodziców o wadze problemu.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Próchnica u dzieci to poważny problem zdrowotny, który jest często bagatelizowany przez rodziców. Uważają oni, że zęby mleczne nie wymagają leczenia, ponieważ wypadną i zostaną  zastąpione przez zęby stałe. Niestety, skutki nieleczonych schorzeń jamy ustnej w dzieciństwie, mogą być odczuwane nawet w dorosłym życiu. Zapobieganie próchnicy obejmuje odpowiednią dietę, prawidłową higienę i regularne wizyty u stomatologa.

Jak wygląda próchnica u dzieci?

Próchnica zębów u dzieci to choroba zakaźna, polegająca na demineralizacji szkliwa, która prowadzi do powstania ubytku próchnicowego. Zdecydowanie częściej dotyczy uzębienia szczęki niż żuchwy. Może rozwinąć się u bardzo małych dzieci, zaraz po pojawieniu się pierwszych zębów mlecznych. Według badań przeprowadzonych przez Akademię Zdrowego Uśmiechu próchnicę ma ponad 60% dzieci w Polsce. U większości obejmuje ona 5 zębów naraz. Początki próchnicy u dzieci są często niezauważane bądź bagatelizowane. Pierwszym objawem choroby jest lepki, biało-żółty nalot, ściśle przylegający do zębów (tzw. płytka nazębna). Następnie pojawiają się matowe, szorstkie białe plamy lub smugi, wyraźnie odróżniające się od zdrowego szkliwa. Na tym etapie proces chorobowy jest całkowicie odwracalny. Jeżeli nie zostanie wdrożona odpowiednia higiena i leczenie stomatologiczne, próchnica rozwija się dalej. Na przednich zębach, tuż przy linii dziąseł, tworzą się ciemne (czarne lub brązowe) ubytki, które w szybkim tempie rozprzestrzeniają się na sąsiednie zęby. Bardzo często towarzyszy im stan zapalny, który jest przyczyną bólu, zwłaszcza podczas przeżuwania pokarmów.

dziecko, podczas badania dentystycznego

Przyczyny próchnicy zębów u dzieci

Przyczyna próchnicy u dzieci jest złożona, aby doszło do rozwinięcia się choroby, konieczne jest zaistnienie czterech wzajemnie oddziałujących na siebie czynników:

  • bakterie z rodziny paciorkowców (Streptococcus mutans) – są to drobnoustroje wchodzące w skład fizjologicznej flory bakteryjnej jamy ustnej; w wyniku metabolizowania cukrów dostarczanych z pożywieniem, wytwarzają kwasy, które uszkadzają szkliwo,
  • cukry – dostarczane wraz z pożywieniem lub napojami stają się pożywką dla drobnoustrojów,
  • czas – częste lub ciągłe dostarczanie przekąsek lub słodkich napojów, zwłaszcza w nocy,
  • podatność zębów na próchnicę – słabe uwapnienie tkanek zęba uwarunkowane genetycznie lub socjalnie.

Ważną przyczyną próchnicy u dzieci jest brak nawyków higienicznych lub nieodpowiednia pielęgnacja jamy ustnej, a także unikanie profilaktycznych wizyt stomatologicznych.

Próchnica u małych dzieci – próchnica butelkowa

Szczególnym rodzajem próchnicy u małych dzieci jest tzw. próchnica butelkowa. Są na nią narażone dzieci do 4. roku życia, karmione butelką lub pojone słodkimi napojami z kubka niekapka, zwłaszcza w nocy – z powodu zmniejszonego wydzielania śliny podczas snu cukry zawarte w płynie dłużej znajdują się w jamie ustnej, oblepiają przednie zęby i stają się pożywką dla bakterii. Poza tym wykazano, że duży wpływ na rozwój choroby ma oblizywanie przez rodzica smoczka lub łyżeczki przed podaniem dziecku, co sprzyja przenoszeniu się drobnoustrojów. Próchnica u rocznego dziecka (lub młodszego) jest o tyle niebezpieczna, że obejmuje nie tylko mleczaki, które już wyrosły, ale także te, które dopiero rozpoczynają proces wyrzynania się, a w poważniejszych przypadkach również zalążki zębów stałych.

Zobacz także

Jak leczyć próchnicę u dzieci?

Leczenie próchnicy zębów u dzieci, jeśli rozpoczyna się we wczesnym stadium (obecność płytki nazębnej lub białych smug na zębach), polega na wykonywaniu fluoryzacji. Podczas zabiegu nakłada się na zęby specjalny preparat, który ma chronić szkliwo przed bakteriami, wspomóc proces jego odbudowy i poprawić kondycję uzębienia. Zalecane jest również stosowanie pasty do mycia zębów zawierającej fluor. Leczenie zaawansowanej próchnicy u dziecka, w której doszło do dużych ubytków, jest dobierane indywidualnie. Jedną z metod jest usunięcie chorych tkanek i zastąpienie ich plombą. Można zastosować także zabieg impregnacji zębów, czyli nasączanie zmienionych chorobowo mleczaków w roztworze azotanu srebra, który powstrzymuje rozwój choroby. W niektórych przypadkach konieczne jest usunięcie chorego zęba, co może być przyczyną późniejszej wady zgryzu.

Zapobieganie próchnicy u dzieci

Profilaktyka próchnicy u dzieci skutecznie powstrzymuje proces chorobowy i zapobiega pojawieniu się problemów z uzębieniem w dalszym życiu. Powinna rozpocząć się jeszcze przed pojawieniem się pierwszych zębów mlecznych. Należą do niej:

  • regularne wizyty u stomatologa,
  • mycie zębów minimum dwa razy dziennie i przepłukiwanie ich wodą po każdym posiłku (nawet u niemowląt),
  • podawanie dziecku do picia niesłodzonej wody (zwłaszcza na noc),
  • zrezygnowanie z oblizywania smoczka lub łyżeczki przed podaniem dziecku,
  • spożywanie dużej ilości warzyw i owoców, które zawierają witaminy A, C i D.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

Jak myć zęby dziecku? Jaką technikę wybrać w zależności od szczoteczki? Tłumaczy stomatolog

Czysty ząb – zdrowy ząb

Aparat na zęby – zakładać najpierw górę czy dół? A może oba łuki na raz? Podpowiada ortodontka

„Nieleczona próchnica może prowadzić do zawału serca” – mówi lek. dent. Joanna Jaklińska

Dieta dla zębów. Co jeść a czego nie, aby cieszyć się zdrowymi zębami? Tłumaczy dietetyczka, Paulina Jamrozik

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

Unsplash

5 zaskakujących sposobów na zdrowe zęby

Unsplash

Gdy nie dbasz o zęby, chorują jelita

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

dziewczyna z lodami

Niepozorne nawyki, które niszczą zęby. Oto 6 rzeczy, których dla dobra zębów lepiej nie robić

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

zęby

„Bardzo wysokie temperatury nie wpływają korzystnie na gojenie” – mówi dr Małgorzata Andrzejewska. Co jednak, jeśli koniecznie musimy wyrwać zęba, a na dworze upał?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Nie możesz sobie poradzić z nieświeżym oddechem? Poznaj możliwe przyczyny tej dolegliwości

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta trzyma w ręce miniaturę nienarodzonego dziecka

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

ucho kobiety

Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą? Skuteczne domowe sposoby na zatkane ucho

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

dłonie

Drętwienie palców u rąk – skąd się bierze i co oznacza?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

https://www.istockphoto.com

To, co wydalamy, wiele mówi o stanie naszego zdrowia. Sprawdź, co trzeba wiedzieć o… kupie

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Żelatyna na stawy

Żelatyna na stawy – czy rzeczywiście jest skuteczna w walce z bólem stawów?