Przejdź do treści

Próchnica – skąd się bierze i dlaczego jest tak powszechna? Objawy i leczenie choroby

dziecko, podczas badania dentystycznego
Fot. Robert Przybysz / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
5 razy TAK dla wakacyjnego seksu
„Treść, która ma trafić do polskich szkół, krzywdzi, szkaluje i poniża”. Małgorzata Rozenek-Majdan o nowym podręczniku HiT
Łódzcy lekarze uratowali bliźniaki z syndromem podkradania. Ich matka uciekła przed wojną
Ziewasz, swędzi cię skóra, masz zimne dłonie? To mogą być objawy zaburzeń lękowych
Naukowcy odkryli sposób na szybsze wchłanianie leków. Wystarczy przyjąć odpowiednią pozycję

Próchnica u dzieci to niezwykle powszechna choroba. Wywołana jest zakażeniem bakteryjnym, spowodowanym wieloma różnymi czynnikami. Lekarze wypowiadają się niepokojąco na temat stanu uzębienia polskich dzieci – próchnica może dotykać aż 54% z nich.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Próchnica jest najczęstszym problemem stomatologicznym dzieci. Leczenie zębów u dziecka nie jest proste – nawet dorośli nie przepadają za leczeniem dentystycznym, nie mówiąc już o wrażliwych na ból i bojaźliwych dzieciach. Ważne jest więc, aby już od najmłodszego wieku nauczyć dziecko myć zęby po każdym posiłku i płukać jamę ustną płynami dla dzieci o łagodnym smaku.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Próchnica u dzieci – przyczyny

Do rozwoju próchnicy dochodzi, gdy nałożą się na siebie 4 czynniki – w jamie ustnej pojawiają się bakterie (najczęściej Streptococcus mutans) i cukry, szczególnie te sztuczne, rafinowane, występujące w słodyczach. To właśnie dzięki nim bakterie się szybko namnażają. Kolejny czynnik, jaki musi wystąpić, to podatność – jedne dzieci są bardziej, inne mniej podatne na rozwinięcie się próchnicy. Na podatność składają się takie czynniki, jak: predyspozycje genetyczne, higiena, warunki socjalne, w których żyje dziecko. Już życie płodowe malucha może decydować o podatności na tę chorobę zębów – ważne jest, aby w diecie przyszłej mamy znalazła się odpowiednia ilość wapnia i fluoru. Ostatni czynnik, który ma wpływ na rozwinięcie próchnicy, to czas – wszystkie 3 wyżej wymienione czynniki muszą wystąpić przez odpowiednio długi okres.

W efekcie wyżej wymienionych czynników dochodzi do spadku pH jamy ustnej i demineralizacji szkliwa. Badania polskich naukowców wykazały, że na rozwój próchnicy u dzieci wpływają takie czynniki, jak: podjadanie słodyczy między posiłkami, słodzenie pokarmu w butelce i zasypianie dziecka z butelką w ustach (próchnica butelkowa). Wszystkie te czynniki silnie wpływają na rozwój bakterii Streptococcus mutans. Podsumowując – głównym winowajcą powstawania próchnicy u dzieci jest spożywanie dużej ilości cukrów, które są pożywką dla bakterii.

Objawy próchnicy – jak dochodzi do zniszczenia tkanek?

Bakterie bytujące w ustach dziecka pod wpływem cukrów namnażają się i wytwarzają kwasy, które działają szkodliwie na płytkę nazębną. Dochodzi do rozkładu wiązań białek na peptydy i aminokwasy, a w efekcie do ciemnienia i niszczenia wierzchnich warstw zęba.

Jak wygląda próchnica? Brązowe lub czarne plamy na powierzchni zębów to już zaawansowana postać choroby. Próchnica początkowa występuje, gdy bakterie zaczynają namnażać się – niestety proces ten jest niewidoczny, a walczyć z nim można wyłącznie poprzez odpowiednią profilaktykę. Bardzo ważne jest, aby już nawet mała, ciemna plamka na zębie skłoniła do wizyty u dentysty. Na tym etapie bardzo łatwo wyleczyć próchnicę zęba. Gorzej, kiedy proces degradacyjny tkanki twardej zębów wniknie głębiej – do miazgi zęba i krwiobiegu. Wtedy dziecko jest narażone albo na usunięcie zęba, albo na uciążliwe i bolesne leczenie kanałowe. Kiedy bakterie wejdą głęboko w miazgę zęba, powstaje ryzyko rozwinięcia się ropnia. Mogą pojawić się również problemy z zatokami i inne powikłania zdrowotne.

Zobacz także

Leczenie próchnicy

Jak pozbyć się próchnicy? Tutaj nie działają domowe sposoby – konieczna jest wizyta u dentysty (lub nawet cała seria wizyt). Zniszczone przez próchnicę fragmenty zęba nie odbudują się. Wizyta u dentysty pomoże jednak powstrzymać dalsze procesy niszczące tkanki i „ukryje” widoczne uszkodzenia pod wypełnieniem. Usuwanie próchnicy z zębów zapobiega występowaniu powikłań i pozwala zachować ząb w dość dobrym stanie. Poprzez borowanie dentysta usuwa uszkodzone tkanki, w których bytują bakterie. Na ich miejscu umieszczane jest wypełnienie odbudowujące ząb. Leczenie próchnicy u małych dzieci jest często uciążliwe i nieprzyjemne. Zdarza się więc, że zęby są leczone pod narkozą. W przypadkach, kiedy próchnica wniknie głęboko w miazgę zęba, następuje kosztowne i nieprzyjemne leczenie kanałowe. Zanim do niego dojdzie, pojawia się bolesny stan zapalny, który trudno przeoczyć. Całkowite zignorowanie problemu może doprowadzić do powstania zgorzeli lub całkowitego zniszczenia zęba, które będzie owocowało jego usunięciem. Warto wspomnieć również o niebezpiecznym powikłaniu, jakim jest próchnica wtórna. Pojawia się ona pod założonym wcześniej wypełnieniem. Warto więc co jakiś czas odwiedzać dentystę, aby regularnie kontrolować stan zębów.

Próchnica – profilaktyka

Najważniejszymi elementami profilaktyki próchnicy u dzieci są: odpowiednia dieta, zachowanie higieny zębów i regularne kontrole u dentysty. Należy unikać podawania dziecku dużej ilości słodyczy i owoców, a także nie dopuszczać do zasypiania dziecka z butelką w buzi, ewentualnie można wybierać kaszki i mieszanki niezawierające dużych ilości cukrów. Używanie past do zębów z fluorkami sodu i fluorokrzemianami zapobiega rozwojowi bakterii w płytce nazębnej. Warto nauczyć dziecko używania nici dentystycznej oraz płynu do płukania jamy ustnej – na rynku dostępnych jest wiele rodzajów o delikatnych, owocowych smakach. Oczywiście podstawą jest mycie zębów po każdym posiłku.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Próchnica zębów mlecznych polskich dzieci w wieku 0,5-6 lat. Szymańska J, Szalewski L. Zdrowie Publiczne. 2011; 121 (1): 86-89.
Przydatność biotypowania w określaniu wybranych determinant patogenności w Streptococcus mutans. Wirginia Krzyściak, Katarzyna K Pluskwa, Jakub Piątkowski, Paweł Krzyściak, Anna Jurczak, Dorota Kościelniak, Anna Skalniak.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Yaeba, czyli nowa moda na krzywe zęby. Niegroźne zjawisko czy niebezpieczny trend?

Yaeba, czyli nowa moda na krzywe zęby. Niegroźne zjawisko czy niebezpieczny trend?

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

Nie możesz sobie poradzić z nieświeżym oddechem? Poznaj możliwe przyczyny tej dolegliwości

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Kobieta leży w łóżku

Raz w tygodniu miewasz migrenę? Przyczyną może być zła okluzja

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Opalanie natryskowe – czy jest bezpieczną alternatywą dla promieni UV?

Ciałko żółte – funkcje, rola w ciąży, torbiele ciałka żółtego

Chlamydioza – objawy i leczenie zakażenia chlamydią

Cefalometria – co to jest, wskazania, przeciwskazania, cena

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Siedem osób usłyszało zarzuty w sprawie samobójstwa znanego lekarza. "Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna"

Siedem osób z zarzutami w sprawie samobójstwa znanego lekarza. „Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna”

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Hydroterapia – korzyści z wodolecznictwa i rodzaje zabiegów

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

×