Przejdź do treści

Prohormony – co to jest, stosowanie, skutki uboczne

Prohormony – co to jest, stosowanie, skutki uboczne Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Choroby mają zapach – wiedziałaś o tym?
7 rzeczy, których nie powinniśmy jeść na śniadanie
Dlaczego ściskające brzuch spodnie i legginsy to zły pomysł? Basia Tworek wyjaśnia
Masz problemy z odpornością? Estabiom pomoże ci wzmocnić układ immunologiczny. Sprawdziłam razem z moją rodziną!
„Gruba jak świnia, to masz problem, by się przekręcić”, „Nie masz pojęcia, jak się rodzi”. Ginekolożka o przemocy na porodówkach

Choć prohormony występują naturalnie w przyrodzie i organizmie człowieka, to znane są przede wszystkim jako suplementy stosowane przez sportowców (zwłaszcza kulturystów). Zadaniem tych związków chemicznych jest zwiększenie masy mięśniowej i siły. Jeśli jednak są zażywane w sposób nieodpowiedni, mogą wywołać szereg negatywnych skutków ubocznych, choć nie tak dotkliwych, jak w przypadku przyjmowania sterydów.

Prohormony – co to jest

Prohormony to naturalnie występujące w organizmie związki, pod których wpływem powstają hormony. Do grupy tej zalicza się m.in. T4, gromadzony w pęcherzykach tarczycowych i przekształcane w T3. Prohormony występują także w naturze w postaci substancji anabolicznych. Zalicza się do nich witamina D, cynk, korzeń eurycoma longifolia Jack, nasiona buzdyganka naziemnego, kozieradka pospolita.

W świecie sportu (zwłaszcza kulturystyki) prohormonami nazywa się syntetyczne substancje (suplementy), będące pochodną hormonów, które występują naturalnie w organizmie człowieka. Dzięki temu, że przemieniają się w anaboliki po ich zastosowaniu mają zdolność do przyspieszania metabolizmu. To właśnie z tego powodu tak chętnie sięgają po nie sportowcy, poszukując alternatywy dla hormonów sterydowych

Prohormony wpisane są na listę suplementów, których sportowcy nie powinni przyjmować, ze względu na obecność w ich składzie substancji zabronionych lub zanieczyszczenie nimi (Lista D). Ponadto, Międzynarodowy Komitet Olimpijski zabrania stosowania prohormonów przez sportowców. Ich przyjmowanie może spowodować, że wynik testu antydopingowego będzie pozytywny, co tym samym dyskwalifikuje sportowca z dalszego udziału w zawodach.

Jak zwiększyć masę mięśniową?

Do najbardziej znanych prohormonów zaliczają się:

  • dehydroepiandrosteron (DHEA),
  • androstendion,
  • 4-androstendiol,
  • 5-androstendiol,
  • 19-norandrostendion,
  • 19-norandrostendiol.

Prohormony czy sterydy – podstawowe różnice

Sterydy anaboliczne zwiększają siłę oraz przyspieszają przyrost tkanki mięśniowej w bardzo szybkim tempie. Ponadto, sprzyjają redukcji tkanki tłuszczowej. Niestety wywierają również szereg negatywnych konsekwencji zdrowotnych.

W przypadku stosowania prohormonów na redukcję tkanki tłuszczowej i zwiększenie masy mięśniowej można spodziewać się znacznie mniej wyraźnych efektów. Dzieje się tak dlatego, że mają działanie uzupełniające dla hormonów występujących naturalnie w organizmie, a nie stymulujące ich produkcję. Negatywne skutki dla organizmu występują w tym wypadku znacznie rzadziej, jeśli stosuje się suplementy prawidłowo.

Prohormony – efekty stosowania

Prohormony działają uzupełniająco wobec hormonów, które naturalnie występują w organizmie. W efekcie tego wpływ hormonów jest dużo silniejszy niż bez stosowania suplementu. Ponadto, prohormony zwiększają przyswajalność wartości odżywczych przyjmowanych wraz z pokarmem. Ponieważ mają działanie anaboliczne hamują katabolizm, czyli rozpad cząstek złożonych.

Warto również dodać, że prohormony oddziałują na receptory androgenne, co nasila cechy charakterystyczne dla osób, w których organizmach odnotowuje się wyższe stężenie testosteronu, a więc przede wszystkim: większa masa mięśniowa, siła i wytrzymałość.

Prohormony – skutki uboczne

Stosowanie prohormonów na masę lub redukcję mimo zauważalnych efektów w postaci przyspieszonego metabolizmu oraz wiążącego się z tym szybszego spalania tkanki tłuszczowej i rozrostu mięśni może wywołać szereg niekorzystnych skutków ubocznych, co stanowi skutek oddziaływania na receptory androgenne oraz progesteronowe i estrogenne. 

Negatywne skutki uboczne zauważane są przede wszystkim przy niewłaściwym stosowaniu. Aby zmniejszyć ryzyko powikłań, niekorzystnych dla organizmu po każdych dwóch tygodniach nieprzerwanej terapii należy wprowadzić miesięczną przerwę. W przeciwnym można zauważyć u siebie:

  • problemy skórne (w tym trądzik),
  • nadprodukcja sebum,
  • nadmierne wypadanie włosów,
  • przerost gruczołów piersiowych u mężczyzn (ginekomastia),
  • powiększenie prostaty i obniżenie libido u mężczyzn,
  • kurczenie się jąder u mężczyzn,
  • wahania nastrojów,
  • napady agresji,
  • uszkodzenie wątroby,
  • wzrost poziomu estrogenów,
  • spadek produkcji testosteronu,
  • zmniejszenie poziomu cholesterolu HDL,
  • zwiększone ryzyko chorób serca.

Warto również stosować preparaty osłonowe, które zabezpieczą wątrobę przed uszkodzeniem przez prohormony.

Prohormonów nie należy podawać osobom młodym (do 25. roku życia) i kobietom, ze względu na podwyższone ryzyko trwałego zaburzenia gospodarki hormonalnej. Podobnie rzecz się ma w przypadku osób z zaburzeniami pracy organów wewnętrznych (w  tym w szczególności wątroby).

 

Źródła:

  1. A. Pokrywa, Lista substancji i metod zabronionych w sporcie oraz niebezpieczeństwo nieświadomego przyjmowania substancji zabronionych, [w] M. Rynkowski (red.), Antydoping w Polsce, Komisja Zwalczania dopingu w Polsce, Warszawa 2014, s.7–10.
  2. A. Appleton, O. Vanbergen, Metabolizm i żywienie, tłum. J. Majka, Edra Urban & Partner, Wrocław 2017.
  3. U. Szcześniak, Przełom tarczycowy w postępowaniu ratownika medycznego, https://repozytorium.ka.edu.pl/bitstream/handle/11315/21177/Szczesniak_Przelom_tarczycowy_w_postepowaniu_ratownika_medycznego_2018.pdf?sequence=4&isAllowed=y, dostęp: 30.09.2021 r.
  4. B. Kuźmierska, Witamina D – rola i znaczenie dla organizmu, https://www.woia.pl/dat/attach//1175_witamina-d-rola-i-znaczenie-dla-organizmu—beata-kazmierska.pdf, dostęp: 30.09.2021 r.
  5. M. Stachowicz, Ocena wpływu jakości żywienia i suplementacji diety na regulację homeostazy hormonalnej badanych sportowców i osób aktywnych fizycznie, Gdański Uniwersytet Medyczny, Gdańsk 2018.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Mięsień dwugłowy uda – budowa, funkcje, ćwiczenia

Mięsień poprzeczny brzucha – funkcje i ćwiczenia po ciąży

Mięsień czworoboczny – lokalizacja, funkcje, ćwiczenia

Mięśnie nóg – anatomia, funkcje, ćwiczenia

Mięśnie posturalne – czym są, ćwiczenia wzmacniające

Mięśnie pośladkowe – anatomia, przyczyny bólu, ćwiczenia

Mięsień trójgłowy ramienia – budowa, przyczepy, ćwiczenia

Mięśnie skośne brzucha – anatomia, ból, ćwiczenia

Mięśnie łydki – budowa, przyczyny skurczów i bólu, ćwiczenia

Mięśnie szkieletowe – budowa, rodzaje i choroby mięśni

Mięsień brzuchaty łydki – budowa, funkcje, ćwiczenia

Mięsień krawiecki – ból, ćwiczenia, rozciąganie, naderwanie

Mięsień zębaty przedni – budowa, funkcje i ćwiczenia

Mięśnie twarzy – funkcje, ćwiczenia i elektrostymulacja twarzy

Mięsień pierzasty – budowa, rodzaje, jaką pełni funkcję?

Mięśnie szyi – rodzaje, funkcje, ból. Jak je rozluźnić?

Tauryna – pochodzenie, właściwości, suplementacja

HMB – co to jest, działanie, dawkowanie, skutki uboczne

Wszystko, co trzeba wiedzieć o folianach /fot. Pexels

Wszystko, co trzeba wiedzieć o folianach

SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. Czy tabletki na odchudzanie pomagają czy szkodzą?

SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. Tabletki na odchudzanie: pomagają czy szkodzą?

AKCJA SUPLEMENTACJA: Zespół napięcia przedmiesiączkowego

7 skutecznych sposobów na przetrwanie kryzysu

SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. "Suplementy nie pomagają" - prawda czy fałsz?

SUPLEMENTY: FAKTY I MITY. „Suplementy nie pomagają” – prawda czy fałsz?

Chcesz poprawić jakość swojego snu? Oto najbardziej skuteczne metody!

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?