Przejdź do treści

Prolaktyna – normy, wysoka prolaktyna, kiedy badać

Prolaktyna - normy. Kiedy warto się zbadać i jak odczytać wyniki?
Prolaktyna - normy. Kiedy warto się zbadać i jak odczytać wyniki?/ iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Jak starzeje się wzrok kobiet? Sprawdź, co możesz zrobić, by spowolnić ten proces
Dorota Gardias o swojej chorobie: Uzmysłowiłam sobie, że nasze życie jest bardzo kruche
Czekają nas dodatkowe obostrzenia w święta Bożego Narodzenia? Premier: „Te święta mogłyby być spokojniejsze, gdyby kolejne kilka milionów Polaków się zaszczepiło”
„Depresja to prawdziwe cholerstwo. Gdy uderza, życie potrafi być naprawdę strasznie trudne”- mówi psycholożka Monika Kotlarek. Jak pomóc samemu sobie w depresji?
Wszystko, co chcesz wiedzieć o antybiotykach, a być może nie miałaś kogo zapytać – wyjaśnia lek. Małgorzata Stefańska

Prolaktyna (LTH) to jeden z najważniejszych hormonów w organizmie człowieka – odpowiada za szereg funkcji, w tym za laktację u kobiet. Tak jak każdy inny czynnik w organizmie ma pewne normy, których przekroczenie informuje nas o nieprawidłowościach. Dowiedz się, co to za hormon, kiedy warto sprawdzić poziom prolaktyny i jak wyregulować jej poziom, gdy badanie wykaże nadmiar.

Prolaktyna – co to za hormon?

Prolaktyna zwana jest także hormonem luteotropowym, w skrócie LTH. Prolaktyna syntetyzowana jest w przysadce mózgowej, piersiach, macicy, prostacie, skórze oraz w komórkach odpornościowych i tkance tłuszczowej. Jej nazwa wzięła się od pierwotnej funkcji, za którą głównie odpowiadała, czyli laktację. Ma bardzo szeroki zakres działania i jest kluczowa w wielu zachodzących w organizmie procesach. Oddziałuje między innymi na układ rozrodczy, wpływa na nastrój, odpowiada za prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego. Ogólnie rzecz biorąc, obszar działania prolaktyny można podzielić na kilka głównych kategorii:

  • reprodukcyjna,
  • metaboliczna,
  • regulacja płynów, czyli tzw. osmoregulacja,
  • regulacja układu odpornościowego,
  • regulacja funkcji behawioralnych.

Rola prolaktyny u kobiet

Na etapie dojrzewania prolaktyna wpływa na rozwój i wzrost piersi. Prawidłowe stężenie prolaktyny kobiet spodziewających się dziecka podtrzymuje pracę ciałka żółtego, które jest odpowiedzialne za produkcję progesteronu. Oprócz tego prolaktyna wpływa oczywiście na proces wytwarzania mleka w czasie laktacji.

Rola prolaktyny u mężczyzn

Choć jest hormonem utożsamianym z kobietami, odgrywa ważne role także w organizmach mężczyzn. Jeśli poziom prolaktyny jest zbyt niski, objawia się to m.in. zaburzeniami erekcji, spadkiem jakości nasienia, zmniejszeniem libido oraz rozwojem osteoporozy, czy ginekomastią (przerostem sutka). Czasami dochodzi do spadku masy mięśniowej, zmniejszenia jąder, a także problemów sercowo-naczyniowych.

Kiedy badać prolaktynę?

Jeśli istnieje podejrzenie, że problemy zdrowotne związane są ze spadkiem lub zwiększeniem prolaktyny w organizmie, konieczne jest badanie prolaktyny we krwi. Do głównych symptomów, które mówią, że coś może być nie tak z poziomem prolaktyny w organizmie można zaliczyć:

u kobiet:

  • nieregularne miesiączki,
  • problemy z zajściem w ciążę,
  • bolesność i obrzmienie piersi, wrażliwość na dotyk,
  • uczucie bólu podczas współżycia.

u mężczyzn:

u obojga płci:

  • wyciek mleczny z sutka,
  • obniżenie popędu seksualnego.
5 dolegliwości, które niszczą twoje życie seksualne

Jak wygląda badanie prolaktyny?

Poziom prolaktyny oznaczany jest w próbce krwi pobranej na czczo. W którym dniu cyklu badać prolaktynę? Oznaczanie prolaktyny wykonywane jest w drugiej połowie cyklu miesięcznego, najczęściej około 21 dnia. Poza podstawowym badaniem, można wykonać badanie poziomu prolaktyny po podaniu metoklopramidu (prolaktyna po MCP, prolaktyna po obciążeniu). Test z metoklopramidem służy diagnozowaniu przyczyn hiperprolaktynemii, czyli zbyt wysokiego poziomu prolaktyny. Cena badania prolaktyny we krwi to około 20-25 zł.

Normy prolaktyny u mężczyzn i kobiet

Hormon prolaktyny u kobiet ma trzy normy — w zależności od tego, w jakiej części cyklu oraz wykonywane jest badanie oraz czy oznaczana jest prolaktyna w ciąży:

  • w fazie folikularnej prawidłowy poziom prolaktyny u kobiet wynosi poniżej 23 µg/l,
  • w fazie luteinowej norma prolaktyny w organizmie kobiety plasuje się na poziomie 40 µg/l i poniżej.
  • w trzecim trymestrze ciąży prawidłowy wynik prolaktyny nie może przekroczyć 400 µg/l.

Prolaktyna u mężczyzn powinna wynosić poniżej 20 µg/l.

kobieta obejmująca się ramionami na tle miasta

Hiperprolaktynemia – wysoki poziom prolaktyny we krwi

Hiperprolaktynemia występuje, gdy we krwi podwyższa się stężenie prolaktyny. Sytuacja ta może prowadzić do wielu dolegliwości i być spowodowana chociażby czynnikami farmakologicznymi. Jedną z najczęściej występujących przyczyn podwyższonego poziomu prolaktyny jest stosowanie leków, które wpływają na produkcję dopaminy, a w konsekwencji i prolaktyny.

Prolaktyna wysoka może wiązać się również z:

Za wysoka prolaktyna może dawać objawy takie jak:

  • tycie,
  • zaburzenia miesiączkowania,
  • obniżone libido,
  • zaburzenia wzroku,
  • ból głowy,
  • objawy, które związane są z brakiem estrogenu i testosteronu u kobiet i mężczyzn.

Wysoka prolaktyna u mężczyzn może być konsekwencją działania długotrwałego stresu, urazu fizycznego czy guza przysadki mózgowej.

Jak obniżyć za wysoki poziom prolaktyny?

Często nadmiar prolaktyny reguluje się za pomocą preparatów farmakologicznych. Jak zbić prolaktynę? Jeśli problem ma podłoże ginekologiczne, leczy się dolegliwość go wywołującą. Leczenie za wysokiego poziomu prolaktyny polega na zdiagnozowaniu choroby powodującej hiperprolaktynemię i stawienie jej czoła. Jeśli dana choroba — przyczyna podwyższonego poziomu prolaktyny ustanie, zmniejszy się też poziom hormonu.

Hipoprolaktynemia – prolaktyna poniżej normy

Gdy hormon LTH występuje w organizmie na zbyt niskim poziomie, mówimy o hipoprolaktynemii. Niska prolaktyna również będzie niosła ze sobą pewne konsekwencje, choć nie będą one tak dotkliwe, jak zwiększony poziom hormonu.

Przeważnie niski poziom prolaktyny u kobiet powoduje brak laktacji po porodzie i obniżoną odporność na niektóre zakażenia.

 

Bibliografia:

  1. Saleem M. i in., Prolactin biology and laboratory measurement: an update on physiology and current analytical issues; Clin Biochem Rev, 2018, Feb, 39(1)
  2. Choroby wewnętrzne. Kompedium Medycyny Praktycznej pod red. A. Szczeklika i P. Gajewskiego; Medycyna Praktyczna 2010

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Masz mniejszą ochotę na seks? Autorki profilu "Ogarnij Hashimoto" wyjaśniają, co może być przyczyną i co zrobić, żeby sobie pomóc

Chorujesz na Hashimoto i masz mniejszą ochotę na seks? Ekspertki wyjaśniają, co zrobić, żeby sobie pomóc

Nie masz ochoty na seks i często masz kiepski nastrój? To mogą być oznaki niskiego poziomu jednego z hormonów

Jesteś przemęczona i nie masz ochoty na seks? To mogą być oznaki niskiego poziomu jednego z hormonów

Hormony żeńskie – czym są i jaką rolę spełniają w organizmie. Poznaj ich najważniejsze zadania

Hashimoto a ciąża – planowanie ciąży w chorobie

Szyszynka – lokalizacja, funkcje, zwapnienie szyszynki i guz

Niedoczynność przysadki mózgowej – przyczyny, objawy i metody leczenia

Zespół pustego siodła – przyczyny, rodzaje, objawy, leczenie

Choroby przysadki – przyczyny, objawy, leczenie

Zespół Schwartza-Barttera – przyczyny, objawy, leczenie

młoda kobieta

Oreksyna – tajemniczy hormon. Jaki ma na nas wpływ?

Dr n.med. Tadeusz Witwicki, chirurg plastyk/ Archiwum prywatne

Dr n.med. Tadeusz Witwicki: Szkolono wszystkich, którzy się zgłaszali. Zajęcia prowadził anestezjolog, nie zabiegowiec…

Guz prolaktynowy (prolaktynoma) – objawy i leczenie

Choroby podwzgórza – objawy, diagnostyka i leczenie

Niedoczynność przytarczyc – przyczyny, objawy i leczenie

Dr n. med. Ewa Kempisty-Jeznach / Archiwum prywatne

„W Hashimoto trzeba zadbać o całą paletę hormonów, nie tylko tarczycy, żeby znów cieszyć się seksem” – mówi dr n. med. Ewa Kempisty-Jeznach

PCOS u mężczyzn? Dr Katarzyna Skórzewska mówi, na co zwrócić uwagę u swojego partnera

Nadczynność przytarczyc – przyczyny, objawy, leczenie

menopauza i htz

„Nie każda pacjentka stosująca HTZ zachoruje na raka piersi!”. Ginekolożka Małgorzata Nowicka o hormonalnej terapii zastępczej

"Znamy przypadki, kiedy tarczyca zaczyna się regenerować i odrastać. Same jesteśmy w takiej sytuacji" - podkreślają autorki profilu Ogarnij Hashimoto

„Znamy przypadki, kiedy tarczyca zaczyna się regenerować i odrastać. Same jesteśmy w takiej sytuacji” – podkreślają autorki profilu Ogarnij Hashimoto

Kobieta przy laptopie

Nocne światło psuje nam zdrowie. Dlaczego potrzebujemy ciemności?

Jak brak snu wpływa na poziom TSH i hormonów tarczycy? Wyjaśnia Emilia Cesarek

Jak brak snu wpływa na poziom TSH i hormonów tarczycy? Wyjaśnia Emilia Cesarek

Jakie hormony odpowiadają za spadek libido? Wyjaśnia Michał Kot

Nie masz ochoty na seks? Michał Kot wyjaśnia, z czego to może wynikać

Wydaje ci się, że masz problemy z tarczycą? Przestań się domyślać. Aleksandra Rodziewicz mówi, jak to sprawdzić

Wydaje ci się, że masz problemy z tarczycą? Przestań się domyślać. Aleksandra Rodziewicz mówi, jak to sprawdzić

Twoja skóra głowy daje ci znaki! Jak przewidzieć wypadanie włosów? Wyjaśnia Marta Klowan

Jak przewidzieć wypadanie włosów? Wyjaśnia Marta Klowan

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?