Przejdź do treści

Rak odbytu – czynniki ryzyka. Jakie objawy należy uznać za alarmujące?

Osoba trzymająca się na pośladki cierpiąca na raka odbytu
Fot. phanuwatnandee / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Gdy jelita stają się leniwe. Jak je rozruszać, by poczuć się dobrze?
Kobieta siedzi w łózku pod pościelą i trzyma chusteczkę przy nosie
Krwotok z nosa – czy odchylać głowę do tyłu?
Co zyskasz dzięki probiotykom? Sprawdź ich zaskakujące zalety
Dopadł cię energetyczny zjazd? Poznaj 6 produktów, z którymi wygrasz ze zmęczeniem
Wzdęty brzuch. Skąd się bierze i jak się go pozbyć?

Rak brzegu odbytu lub rak kanału odbytu to nowotwór lokalizujący się na samym końcu przewodu pokarmowego i należy do najpoważniejszych chorób odbytu. Najczęstszymi objawami raka odbytu jest krwawienie oraz obecność guza, który zwykle jest wyczuwalny podczas badania per rectum w gabinecie lekarskim.

Leczenie raka odbytu jest leczeniem wieloczynnikowym, wykorzystującym chirurgię i radiochemioterapię. Rokowanie w nowotworach odbytu zależy od podtypu histologicznego, zaawansowania zmiany oraz odpowiedzi na leczenie. Im szybsze rozpoznanie raka odbytu, tym istnieją większe szanse na wyleczenie.

Rak odbytu – przyczyny i rodzaje

Rak odbytu to określenie obejmujące dwie różne jednostki chorobowe, różniące się lokalizacją:

  • rak kanału odbytu – występujący pomiędzy ujściem zewnętrznym odbytu a bliższym końcem kanału odbytu,
  • rak brzegu odbytu – lokalizuje się w skórze do 5 cm od ujścia odbytu.

Czynniki predysponujące do rozwinięcia się raka odbytu to: wiek, kłykciny kończyste w okolicy odbytu, przetoki, szczeliny, zakażenie wirusem HSV, analne stosunki płciowe, rak szyjki macicy w wywiadzie, przewlekłe osłabienie odporności.

Najczęstszym typem histologicznym nowotworu odbytu jest rak płaskonabłonkowy odbytu. Czerniak odbytu to co 10. nowotwór dotyczący tego obszaru, natomiast gruczolak odbytu stwierdzany jest obecnie niezmiernie rzadko.

Wynik prześwietlenia płuc

Rak odbytu – objawy

Objawy raka odbytu pojawiają się w późnym jego stadium i nie są specyficzne dla nowotworu. Zależą od zaawansowania zmiany oraz umiejscowienia. Objawy raka jelita grubego i raka odbytu są podobne, dlatego wielokrotnie po ich ocenie nie można postawić rozpoznania.

Najbardziej charakterystyczne objawy raka odbytu:

  • krwawienie z odbytu,
  • świąd w okolicy odbytu,
  • ból i uczucie przeszkadzania w pozycji siedzącej,
  • widoczny lub wyczuwalny wrzodziejący guz,
  • zmiana rytmu wypróżnień,
  • nietrzymanie kału,
  • wydzielina śluzowa z odbytu.

Czasami pierwszym objawem może być wyczucie przez pacjenta powiększonych, twardych węzłów chłonnych pachwin, co świadczy o obecności przerzutów i znacznym zaawansowaniu choroby.

Jak wygląda rak odbytu? Niektóre zmiany nie są widoczne podczas oglądania, inne są widoczne w postaci pogrubienia błony śluzowej, które jest nieregularne, z zaczerwienieniem i obecnością odczynu zapalnego. Nowotwór brzegu odbytu zwykle przyjmuje formę owrzodzenia, szczeliny lub nieregularnego pogrubienia skóry.

Rak odbytu a hemoroidy. Nowotwór odbytu może imitować inne choroby odbytu, takie jak żylaki (hemoroidy), szczeliny i przetoki odbytu, dlatego w każdym przypadku zauważenia niepokojących objawów należy zachować czujność, zgłosić się do lekarza w celu podjęcia diagnostyki i wykonać odpowiednie badania.

Zobacz także

Rak odbytu – leczenie

W przypadku występowania objawów lekarz podczas wizyty wykona badanie per rectum – przez odbyt, dzięki któremu możliwe będzie wyczucie guza. Rozpoznanie choroby ustala się na podstawie wyniku badania histologicznego z wycinka pobranego z guza i na jego podstawie przystępuje do planowania terapii. Leczenie raka odbytu jest wielokierunkowe. Podstawą leczenia raka kanału odbytu (płaskonabłonkowego) jest jednoczasowa radiochemioterapia. W przypadku gruczolakoraka wykonuje się wycięcie guza wraz z amputacją odbytnicy i radioterapią.

W przypadku raka brzegu odbytu stosuje się leczenie chirurgiczne (wycięcie guza z marginesem 4 cm) lub radiochemioterapię. Kiedy istnieje duże prawdopodobieństwo uszkodzenia zwieraczy odbytu podczas zabiegu, może być konieczne zrezygnowanie z operacji.

W przypadku występowania przerzutów stosuje się zwykle chemioterapię paliatywną, mającą na celu łagodzenie objawów.

Rak odbytu – rokowania

Jak powszechnie wiadomo, im szybciej wykryty guz, tym lepsze rokowanie choroby. Odpowiednio szybko zastosowane leczenie zwiększa prawdopodobieństwo całkowitego wyleczenia. Rokowanie w raku odbytu zależy od zaawansowania nowotworu, które ocenia się w skali TNM, w której określa się zaawansowanie miejscowe nowotworu, obecność przerzutów do węzłów chłonnych oraz przerzutów odległych. Zależy ono również od typu histologicznego nowotworu. Rokowanie należy każdorazowo oceniać indywidualnie dla danego pacjenta.

Po zastosowanym leczeniu konieczne jest monitorowanie stanu zdrowia. Kontrola powinna obejmować ocenę kanału odbytu i węzłów chłonnych. Po radiochemioterapii możliwe jest wyczuwanie guza resztkowego, którego należy obserwować z jeszcze większą czujnością.

W wyniku leczenia radykalnego możliwe jest powstanie zaburzeń funkcji zwieraczy, jednak u większości osób ich funkcja pozostaje sprawna. Radiochemioterapia jest skuteczna w 75%.

Nawroty miejscowe choroby wymagają radykalnej operacji, natomiast nawroty odległe (w innych narządach) leczenia chemioterapią.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A., Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, Kraków 2018.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jędrne piersi to zdrowe piersi! Zobacz, jak je zbadać, by uniknąć błędów

Jestem ciągle zmęczona. Dlaczego? Jakie mogą być przyczyny?

kobieta w ciasnym pomieszczeniu

Klaustrofobia – na czym polega schorzenie i jak sobie z nim radzić?

Chorzy od pracy

5 negatywnych syndromów chorób, które mogą pojawić się podczas pracy

znudzone dziecko

ADHD – czym się objawia i kogo dotyka najczęściej?

Czerwony, pomarańczowy a może niebieski? Informacje o zdrowiu wyczytasz z koloru moczu

kobieta trzymająca się za bolący prawy bark

Ból stawów barkowych, czyli objaw o charakterze miejscowym i rzutowanym – domowe sposoby walki z dolegliwością

Kobieta siedzi po turecku na biurku i medytuje. Przed nią stoi na biurku laptop, za nią regał z książkami, fotel i okno

5 biurowych trików, które ratują kręgosłup

Kobieta pod zabiegu mikrodermabrazji

Mikrodermabrazja – na czym polega ten zabieg i czy jest skuteczny?

Kobieta cierpiąca na obsesję korzysta z telefonu komórkowego

Obsesja – jak może się objawiać? Czy leczenie może pomóc pozbyć się obsesji?

kobieta siedząca na łóżku trzymająca się za lędźwie

Co może oznaczać ból w kościach? Przyczyny, charakter, sposoby łagodzenia dolegliwości

alergolog

Lekarz alergolog – kim jest, czym się zajmuje i jak wygląda wizyta?

Osoba cierpiąca na osteomalację

Czym jest osteomalacja? Poznaj objawy choroby i dowiedz się, jakie leczenie można zastosować

Kobieta na wizycie u lekarza na badaniu profilaktycznym

Badania profilaktyczne – jak często je wykonywać? Najlepszy sposób na kontrolę stanu zdrowia

Zaburzony skład krwi czyli małopłytkowość

Małopłytkowość – jakie są przyczyny małopłytkowości i skuteczne sposoby leczenia?

Kobieta po zabiegu wymazu z pochwy

Rodzaje, wskazania i interpretacja wyników wymazów z pochwy

Kobieta cierpiąca na kifozę piersiową na masażu

Kifoza piersiowa – kiedy fizjologiczny łuk kręgosłupa ewoluuje do patologicznej postaci?

Lekarz diagnozujący objaw Goldflama

Jak zbadać objaw Goldflama i o czym on świadczy? Jak interpretować wynik badania?

Kobieta cierpiąca z powodu protruzji

Protruzja – przyczyny, objawy i leczenie schorzenia krążków kręgosłupa

Pacjent na wizycie u torakochirurga

Torakochirurgia – co to jest i czym zajmuje się ta dziedzina medycyny? Jakie choroby leczy?

Dziewczynka z mózgowym porażeniem dziecięcym na terapii

Jak wygląda mózgowe porażenie dziecięce i na czym polega rehabilitacja schorzenia?

Lekarze chirurdzy podczas wykonywania przeszczepu serca

Czym jest przeszczep serca? Jakie są wskazania i przeciwwskazania do operacji? Jak wygląda życie po transplantacji?

Lekarz przeprowadzający zabieg angiografii

Angiografia – badanie naczyń krwionośnych. Jak się do niego przygotować?

Kobieta trzymająca się za brzuch z powodu zapalenia cewki moczowej

Zapalenie cewki moczowej – sposoby na złagodzenie nieprzyjemnych dolegliwości