Przejdź do treści

Szczękościsk – co to jest i kiedy występuje? Jak leczyć ograniczone funkcjonowanie szczęki?

kobieta dotykająca szczęki z powodu szczękościsku
Fot. anetlanda / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
www.istockphoto.com
Twoje dziecko lubi bawić się nad wodą? Uważaj! „Utopić się można w talerzu zupy!” – przypomina lekarka Marta Bik-Tavares
kobieta opala się
Przyłóż plasterek pomidora na poparzone miejsce. Oparzenia słoneczne – jak możemy sobie pomóc?
„Odłącz się”, nie wszystko jest online. Mądra kampania we wrocławskim MPK
Babska solidarność istnieje! Zobacz profile na Instagramie, które przeczą teorii, że kobiety się nie wspierają
Gosia Włodarczyk
Czy twój brzuch przypomina balon? To nie musi być „ciąża spożywcza”. Sprawdź, co może ci dolegać

Usunięcie ósemki, czyli ósmego zęba, jest jednym z czynników najczęściej wywołujących szczękościsk. Przyczyny szczękościsku mogą być zarówno ogólne, jak i miejscowe, a nawet na tle psychicznym. Głównym objawem szczękościsku jest ograniczone funkcjonowanie szczęki utrudniające np. spożywanie posiłków i mówienie.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Domowe sposoby na szczękościsk skupiają się głównie na działaniu objawowym, np. minimalizacji bólu i zmniejszeniu obrzęku, jednak prawidłowe leczenie szczękościsku powinno obejmować przede wszystkim postępowanie przyczynowe, a następnie metody zachowawcze, np. ćwiczenia szczękościsku.

Co to jest szczękościsk?

Szczękościsk to przemijające częściowe ograniczenie lub całkowity brak możliwości rozwarcia szczęk i jamy ustnej, wywołany odruchowym przykurczem mięśni unoszących żuchwę oraz odpowiedzialnych za pracę stawu skroniowo-żuchwowego, czyli mięśnia żwacza, mięśni skrzydłowych i skroniowych.

Szczękościsk jest dokuczliwą przypadłością, która może obciążać pacjenta niezależnie od wieku, utrudniając przyjmowanie pokarmów, mowę, ziewanie, kaszel i inne czynności, w które zaangażowane są żuchwa i jama ustna. Szczękościsk w nocy może być szczególnie uciążliwy, jeśli pojawiają się dodatkowe objawy, utrudniające zasypianie, a nawet wybudzające ze snu.

Szczękościsk nie jest chorobą, stanowi objaw, skutek lub następstwo zaburzenia o charakterze miejscowym bądź ogólnoustrojowym, dlatego leczenie szczękościsku koncentruje się bezpośrednio na przyczynach pierwotnej dolegliwości.

kobieta zgrzytająca zębami

Przyczyny szczękościsku

Wśród przyczyn szczękościsku wyróżnia się miejscowe patologie dotyczące stawów skroniowo-żuchwowych, jamy ustnej, zębów i gardła, a także schorzenia ogólnoustrojowe, układu nerwowego lub mięśniowego.

Do miejscowych przyczyn szczękościsku zalicza się m.in. zmiany zapalne, zmiany zwyrodnieniowe, ropnie migdałków podniebiennych, urazy, bruksizm (nagminne nawykowe zgrzytanie zębami), wrodzone zesztywnienie stawów, zrosty nowotworowe, zaburzenia miejscowego unerwienia oraz infekcje stawów i mięśni szczęki.

Mechanizm powstawania szczękościsku rozpoczyna się od nieprawidłowego funkcjonowania oraz nadmiernego i nierównomiernego obciążenia struktur stawów skroniowo-żuchwowych i pobliskich okolic, w wyniku czego dochodzi do stopniowej ich destrukcji i przebudowy, wywołując skurcz mięśni i porażenie włókienek nerwowych, skutkując utrudnionym rozwarciem szczęki.

Szczękościsk po wyrwaniu ósemki i szczękościsk po usunięciu zębów trzonowych to najczęściej występujące rodzaje, którym mogą towarzyszyć dodatkowe objawy miejscowe i ogólnoustrojowe.

Do ogólnoustrojowych objawów szczękościsku zalicza się:

  • choroby związane ze zwiększonym napięciem mięśniowym, np. tężec, tężyczka, wrodzone napięcie mięśni żuchwy;
  • zaburzenia układu neurologicznego, m.in. padaczka, porażenia nerwowe, guzy i zmiany nowotworowe ośrodkowego układu nerwowego, ropień mózgu, udar mózgu;
  • zatrucia substancjami toksycznymi, np. narkotyczne.

Szczękościsk może wystąpić również na skutek zaburzeń psychicznych, np. szczękościsk z nerwicy czy w przebiegu histerii.

Szczękościsk – objawy

Najbardziej charakterystycznym objawem szczękościsku jest ograniczenie otwierania jamy ustnej, trudności z jedzeniem, żuciem, śmiechem, ziewaniem czy mówieniem. Szczękościsk może jednak być na tyle słaby, że wręcz nieodczuwalny przez pacjenta.

Pozostałe objawy szczękościsku uzależnione są bezpośrednio od przyczyn dolegliwości, np. szczękościsk po wyrwaniu zęba, wywołany stanem zapalnym tkanek okolicy zęba, dodatkowo występuje podwyższona temperatura miejscowa, zaczerwienienie, opuchlizna, dolegliwości bólowe, ogólne osłabienie i apatia.

Do grupy innych objawów szczękościsku należą:

  • dolegliwości bólowe szczęki, gardła, ucha, karku i głowy;
  • chrypka;
  • zaczerwienienie śluzówki jamy ustnej;
  • stan podgorączkowy lub gorączka;
  • zmiana barwy głowy, niewyraźne mówienie;
  • zgrzytanie zębami;
  • trzaski, uczucie przeskakiwania żuchwy podczas mówienia lub jedzenia.

Czas trwania i siła szczękościsku zależą od czynników wywołujących to obciążenie.

Zobacz także

Jak leczyć szczękościsk?

Leczenie szczękościsku to przede wszystkim postępowanie przyczynowe, czyli leczenie choroby podstawowej, wywołującej go. Najważniejsza jest więc prawidłowa diagnostyka lekarska. W zależności od źródła szczękościsku, leczenie może być prowadzone przez lekarza ogólnego, stomatologa, neurologa itp.

Leczenie farmakologiczne szczękościsku, podejmuje się w przypadku infekcji bakteryjnych wywołujących objaw zaciśnięcia szczeki. Tego typu leczenie ma na celu zlikwidowanie zakażenia, ustąpienie stanu zapalnego, a w efekcie szczękościsku. Szczękościsk może być również leczony przy pomocy szyn okluzyjnych, zakładanych na łuk zębowy, działających przeciwbólowo, rozluźniająco i wspierająco ruchomość stawów skroniowo-żuchwowych. Odpowiednie rozmieszczenie urządzeń na powierzchniach zębów zapobiega napinaniu mięśni żwaczy i zaciskaniu szczęki.

Domowe sposoby na szczękościsk opierają się głównie na postępowaniu objawowym, łagodzącym dolegliwości bólowe, zmniejszające obrzęki i temperaturę. W przebiegu leczenia domowego stosuje się ciepłe i zimne okłady, miejscowe delikatne masaże stawów skroniowo-żuchwowych, ćwiczenia na szczękościsk i płukanki ziołowe.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

barbara pasek

„Gdybym po kolejnym ataku przestała szukać odpowiedzi, to skończyłoby się to śmiercią” – Barbara Pasek o swoich zmaganiach z boreliozą

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

zęby

„Bardzo wysokie temperatury nie wpływają korzystnie na gojenie” – mówi dr Małgorzata Andrzejewska. Co jednak, jeśli koniecznie musimy wyrwać zęba, a na dworze upał?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Nie możesz sobie poradzić z nieświeżym oddechem? Poznaj możliwe przyczyny tej dolegliwości

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Abulia jako przykład zaburzeń woli i aktywności złożonej

kobieta dotyka szyi aby sprawdzić, czy nie znajdują się na niej wole tarczycy

Wole tarczycowe – jakie są przyczyny powiększenia się tarczycy?