Nietrzymanie moczu

Z nietrzymaniem moczu zmaga się kilka milionów ludzi na całym świecie. Chorują częściej kobiety niż mężczyźni. Ryzyko zachorowania zwiększa się z wiekiem, a także na skutek chorób neurologicznych i urologicznych. Predyspozycje mają również osoby otyłe. Początkowo stosuje się leczenie zachowawcze, w zaawansowanych stadiach choroby wykonuje się zabiegi chirurgiczne.

Nietrzymanie moczu jest krępującą dolegliwością, która znacznie obniża komfort życia chorych. Kłopoty z popuszczaniem moczu mają ogromny wpływ na psychikę, dlatego pacjent powinien się znaleźć u lekarza tak szybko, jak to możliwe. Ponieważ dla wielu osób nietrzymanie moczu to powód do wstydu, odwlekają oni wizytę w czasie, co wcale nie pomaga, a jedynie pogłębia problem.

Nietrzymanie moczu ‒ co to jest?

Nietrzymanie moczu jest związane z nieprawidłową pracą pęcherza moczowego i cewki moczowej. W wyniku nieprawidłowości dochodzi do nadmiernego parcia na pęcherz i mimowolnego popuszczania moczu w momencie wykonywania czynności wymagających wysiłku. Zjawisko to określa się mianem wysiłkowego nietrzymania moczu. U kobiet ten rodzaj dolegliwości pojawia się częściej niż u mężczyzn.

Przyczyną mimowolnego popuszczania jest też pęcherz nadreaktywny, mocz ulatuje wtedy nawet w stanie spoczynku. Jest to tzw. naglące nietrzymanie moczu. U niektórych osób występuje postać mieszana ‒ mają oni równocześnie rodzaj wysiłkowy i naglący. Obie postacie nietrzymania moczu są częstsze u mężczyzn niż u kobiet.

Nietrzymanie moczu u dzieci może być pierwotne lub wtórne. Postać pierwotna mija wraz z wiekiem, wtórna natomiast może być objawem chorób układu moczowego. Niekiedy powstaje na skutek zaburzeń emocjonalnych i objawia się jako nietrzymanie moczu w nocy.

Kod chorobowy przy nietrzymaniu moczu ICD 10 to R32, lub N39.3‒39.4 w zależności od postaci choroby.

Nietrzymanie moczu ‒ przyczyny

Przyczyny nietrzymania moczu są inne u kobiet, a inne u mężczyzn. U panów problem z nietrzymaniem moczu pojawia się najczęściej na skutek przebytych operacji chirurgicznych gruczołu krokowego. U pań przyczyn mimowolnego popuszczania jest znacznie więcej.

Czynniki, które mają wpływ na nietrzymanie moczu u kobiet:

  • duża liczba przebytych ciąż i porodów
  • choroby neurologiczne (np. stwardnienie rozsiane)
  • otyłość
  • zmiany hormonalne związane z menopauzą
  • zaburzenia metaboliczne
  • urazy rdzenia kręgowego
  • wiek i schorzenia wieku podeszłego (np. choroba Parkinsona lub Alzheimera).

Nietrzymanie moczu w młodym wieku może być skutkiem komplikacji poporodowych lub schorzeń układu moczowo-płciowego. Z kolei nietrzymanie moczu po alkoholu to efekt przepełnionego pęcherza i braku kontroli nad nim.

Zobacz także: Nietrzymanie moczu po porodzie

Nietrzymanie moczu ‒ objawy

Objawy nietrzymania moczu są zależne od stopnia zaawansowania schorzenia. W początkowych stadiach mocz ulatuje praktycznie niezauważalnie. Dolegliwość nasila się pod wpływem kaszlu, śmiechu lub przy podnoszeniu ciężkich przedmiotów.

Przy nadreaktywnym pęcherzu chory odczuwa nagłą, niepohamowaną chęć oddania moczu. Często jest to poza jego kontrolą, dlatego następuje mimowolny wyciek moczu, którego nie można zatrzymać. Parcie naglące może występować w dzień i w nocy.

Zobacz także: Wysiłkowe nietrzymanie moczu

Jak leczyć nietrzymanie moczu?

Problem nietrzymania moczu nie zniknie sam ‒ konieczne jest leczenie pod okiem lekarza urologa. W początkowych stadiach stosuje się leczenie zachowawcze. Polega ono na podawaniu leków hamujących aktywność pęcherza i ćwiczeniach wzmiacniających mięśni dna miednicy (mięśni Kegla), które pozwalają złagodzić objawy nietrzymania moczu. Mężczyzna powinien ćwiczyć mięśnie Kegla, aby zapobiec problemom z erekcją.

Zobacz także: Nietrzymanie moczu u mężczyzn

Obecna medycyna oferuje szereg możliwości terapeutycznych, które mogą złagodzić kłopotliwe dolegliwości. Są one bezbolesne, mało inwazyjne i trwają zaledwie kilka minut. Przykładem takiej metody jest laserowy zabieg na nietrzymanie moczu. Laser oddziałuje na ścianki błony śluzowej pochwy i uelastycznia ją poprzez wytwarzanie dodatkowego kolagenu. Metoda ta może być stosowana u kobiet w każdym wieku.

W niektórych przypadkach konieczna bywa elektrostymulacja, która polega na stymulacji mięśni dna miednicy poprzez działanie prądu o niskim napięciu.

Jeśli leczenie zachowawcze okaże się niewystarczające, chory powinien się zgodzić na zabieg chirurgiczny. Operacja jest przeprowadzana w znieczuleniu miejscowym lub ogólnym. Jest kilka metod, dzięki którym trwale można zwalczyć wstydliwy problem. Najczęściej stosowane są zabiegi z użyciem taśm umieszczanych w pachwinach lub na skórze nad spojeniem łonowym. Operacje tego typu mogą być przeprowadzane zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn.

Zobacz także: Nietrzymanie moczu – leczenie

Bibliografia:

  1. A. Zielińska, Ocena zaburzeń czynności dolnych dróg moczowych u kobiet diagnozowanych w Pracowni Urodynamiki Ginekologiczno-Położniczego Szpitala Klinicznego Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu w latach 2006-2007. Rozprawa doktorska. Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, Poznań 2012
  2. D. Purc, A. Rasała, Metody leczenia nietrzymania moczu, “European Journal of Medical Technologies” 2015; 3(8): 29‒38.
  3. K. M. Graham, J.B. Levy, Moczenie mimowolne, “Pediatria po Dyplomie” Vol. 14 Nr 4, Sierpień 2010.

Najnowsze