Przejdź do treści

Choroby układu nerwowego – najczęstsze (i rzadsze) choroby

Choroby układu nerwowego - najczęstsze (i rzadsze) choroby
Choroby układu nerwowego - najczęstsze (i rzadsze) choroby Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
"Zwal*ć konia", "wyczochrać brochę"? "Skończmy z wulgarnymi, prześmiewczymi określeniami" - apeluje seksuolożka
„Wyczochrać brochę”? Skończmy z wulgarnymi, prześmiewczymi określeniami – apeluje seksuolożka
CIR i eksperci reagują na stanowisko episkopatu ws. szczepionek. "Szczepienia ratują życie"
CIR i eksperci reagują na stanowisko episkopatu w sprawie szczepionek. „Szczepienia ratują życie”
Czy koronawirus znajduje się w kurzu? „Byliśmy zaskoczeni” – mówią naukowcy o wynikach badań
Moczenie nocne u dzieci i dorosłych – przyczyny, leczenie
W jaki sposób hormony wpływają na stan naszych jelit? Dietetyczka Emilia Cesarek wyjaśnia

Układ nerwowy to najważniejszy układ w organizmie człowieka, który kontroluje czynność wszystkich innych układów. Układ nerwowy dzieli się na ośrodkowy układ nerwowy i obwodowy układ nerwowy – i każdy z tych elementów narażony jest na rozwój licznych schorzeń. Choroby układu nerwowego mogą mieć charakter ostry lub przewlekły, a powikłania niektórych z nich mogą być przyczyną poważnych zaburzeń w funkcjonowaniu organizmu, a nawet śmierci. Choroby naczyniowe układu nerwowego, choroby zapalne układu nerwowego czy schorzenia neurodegeneracyjne mogą prowadzić do pojawienia się zaburzeń neurologicznych, a także objawów ogólnoustrojowych.

Ośrodkowy układ nerwowy – choroby naczyniowe

Choroby naczyniowe układu nerwowego dotyczą wszelkich zaburzeń w przepływie krwi w mózgu; zaburzenia te mogą mieć charakter trwały lub przejściowy. Jedną z najczęściej występujących chorób naczyniowych mózgu jest miażdżyca naczyń krwionośnych. Miażdżyca mózgu rozwija się na podłożu odkładania się blaszek miażdżycowych w ścianach naczyń mózgowych, co prowadzi do zwężenia światła naczyń i zaburzeń przepływu krwi. W konsekwencji może dojść do postępującego niedotlenienia mózgu. Jednym z najpoważniejszych powikłań miażdżycy mózgu jest udar niedokrwienny mózgu, czyli obumarcie części mózgu unaczynionej przez naczynie krwionośne objęte miażdżycą, w którym przepływ krwi został znacząco ograniczony lub całkowicie zahamowany. Objawy udaru niedokrwiennego mózgu to bóle głowy, wymioty, niedowład twarzy, porażenie połowicze, zaburzenia mowy, drgawki czy utrata przytomności.

Udar krwotoczny mózgu (krwotok śródmózgowy) ma zazwyczaj gwałtowny przebieg i jest konsekwencją pęknięcia naczynia mózgowego, tętniaka, zaburzenia krzepliwości krwi czy nowotworów mózgu. Objawy udaru krwotocznego są podobne do objawów udaru niedokrwiennego, mogą mieć jednak bardziej nasilony charakter i nagły początek. Z kolei krwotok podpajęczynówkowy to krwotok do przestrzeni podpajęczynówkowej mózgu, spowodowany pęknięciem tętniaka czy urazem głowy. Tego typu krwotok objawia się przede wszystkim silnymi bólami głowy i wymiotami, a w przypadku wystąpienia takich powikłań jak obrzęk mózgu – utratą przytomności, porażeniem kończyn czy śpiączką. Wspomniany tętniak to patologiczne poszerzenie światła naczynia mózgowego, zazwyczaj spowodowane nadciśnieniem lub mające charakter wrodzony; ściany tętniaka są cieńsze i osłabione.

Choroby infekcyjne ośrodkowego układu nerwowego

Choroby infekcyjne układu nerwowego mogą być spowodowane przez rozmaite patogeny – wirusy, bakterie, grzyby czy priony. Wirusowe choroby infekcyjne ośrodkowego układu nerwowego mogą przybierać postać zapalenia mózgu oraz zapalenia opon mózgowych. Wirusowe zapalenie mózgu nie jest częstą chorobą i zazwyczaj wywołane są przez takie wirusy jak:

  • wirus opryszczki Herpes simplex,
  • enterowirusy,
  • adenowirusy,
  • wirus Epsteina-Barr,
  • wirus odry,
  • wirus różyczki,
  • wirus cytomegalii,
  • wirus świnki,
  • wirus poliomyelitis (wywołujący występującą obecnie sporadycznie chorobę Heinego – Medina).

Występuje gorączka, bóle głowy, drgawki, utrata przytomności, niedowłady i porażenia, a w skrajnych przypadkach – śmierć. Bakteryjne zapalenie mózgu może mieć przebieg cięższy niż zapalenie wirusowe i występuje bardzo rzadko, a częściej dochodzi do rozwoju bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Spowodowane może być ono przez bakterie przenikające przez jamę nosowo-gardłową, rzadziej skórę, które wraz z krwią docierają do opon mózgowo-rdzeniowych. Zazwyczaj są to bakterie Neisseria meningitidis, Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Listeria monocytogenes, Escherichia coli. Wspomniane bakterie odpowiadają za rozwój ropnego zakażenia opon mózgowo-rdzeniowych; z kolei aseptyczne (nieropne) choroby zapalne układu nerwowego spowodowane są przez bakterie Borrelia burgdorferi, a także krętki Leptospira czy prątki gruźlicy. Objawy wspólne dla bakteryjnych chorób infekcyjnych układu nerwowego obejmują gorączkę, dreszcze, nudności i wymioty, sztywność karku, światłowstręt. Może dojść do nadmiernej senności czy utraty przytomności. Powikłania to sepsa, niewydolność krążenia i śmierć.

Grzybicze zapalenie mózgu wywołane jest przez grzyby Cryptococcus, Aspergillus oraz Candida i spotykane jest przede wszystkim u osób z obniżoną odpornością. Zapalenie mózgu może być także wywołane przez pasożyty Toxoplasma, Toxocara, Plasmodium czy Trypanosoma.

Kobieta z zapaleniem mózgu leży w szpitalu.

Choroby neurodegeneracyjne

Schorzenia neurodegeneracyjne to wrodzone lub nabyte choroby przebiegające z postępującą utratą neuronów. Ryzyko rozwoju nabytych chorób neurodegeneracyjnych wzrasta wraz z wiekiem i wiąże się z występowaniem tzw. zespołów otępiennych. Najczęściej występujące choroby neurodegeneracyjne to choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, pląsawica Huntingtona. U podłoża tych schorzeń może leżeć kumulowanie nieprawidłowych związków w obrębie mózgu, zaburzenia syntezy neuroprzekaźników czy zmiany zwyrodnieniowe i zanikowe neuronów. Objawy chorób neurodegeneracyjnych są zróżnicowane w zależności od obszaru układu nerwowego objętego chorobą. Może wystąpić demencja, problemy z pamięcią i koncentracją, zaburzenia orientacji, zaburzenia mowy, wahania nastrojów. Inne symptomy mogą dotyczyć napadów drgawkowych, zaburzeń równowagi i koordynacji ruchowej.

Choroby obwodowego układu nerwowego

Choroby obwodowego układu nerwowego, czyli neuropatie, to schorzenia nerwów obwodowych. Wrodzone neuropatie to bardzo rzadkie choroby układu nerwowego, spowodowane mutacjami zaburzającymi czynność nerwów obwodowych. Znacznie częściej spotykane są nabyte choroby obwodowego układu nerwowego, które mogą być spowodowane przez następujące czynniki:

  • cukrzyca, w przebiegu której dochodzi do uszkodzenia włókien nerwowych spowodowanych zbyt wysokim poziomem glukozy we krwi,
  • nadużywanie alkoholu,
  • stosowanie niektórych leków (chemioterapeutyki, leki przeciwdrgawkowe, leki przeciwwirusowe),
  • urazy mechaniczne uszkadzające nerwy,
  • ucisk na nerw, odpowiedzialny za rozwój m. in. zespołu cieśni nadgarstka,
  • schorzenia autoimmunologiczne,
  • infekcje wirusowe, bakteryjne i pasożytnicze.

Neuropatie objawiają się uczuciem mrowienia, zaburzeniami czucia dotyku czy temperatury, dolegliwościami bólowymi, osłabieniem siły mięśniowej i stopniowym zanikiem mięśni.


Bibliografia:

  1. Wald E., Infective agents in the central nervous system; Neurosurgery Clinics, Apr 1992, vol. 3

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Hipokamp – budowa, funkcje, uszkodzenie, regeneracja

Zmysły człowieka – rodzaje, funkcje i ich działanie

Galwanizacja – co to jest, działanie i przeciwwskazania

Płat ciemieniowy mózgu – budowa, funkcje, uszkodzenia

Płat potyliczny mózgu – budowa, funkcje, uszkodzenia

Kobieta

Szczęśliwi czasu nie liczą – jak samopoczucie wpływa na długość życia?

Tyłomózgowie – budowa, funkcje i choroby

Płat czołowy mózgu – funkcje, uszkodzenia, zaniki korowe

Rdzeń kręgowy – budowa, funkcje i skutki urazu rdzenia

Śródmózgowie – budowa, funkcje i uszkodzenia

Mózg nie lubi samotności. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

„Mózg nie lubi samotności”. Neurolożka dr n. med. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

Kobieta leży na sofie

Lek. Joanna Adamiak: każdy z nas może doświadczyć objawów jet lagu w codziennym życiu w stałej strefie czasowej

Biofeedback – co to jest, rodzaje, przeciwwskazania, cena

Nerw łokciowy – funkcje, uszkodzenie, ćwiczenia i operacja

Kobieta leży na łóżku

Twój mózg co jakiś czas potrzebuje odpoczynku i relaksu. Podpowiadamy, jak to zrobić

Kobieta z bukietem kwiatów

Po czterdziestce seks jest najlepszy! Poznaj 5 niezwykłych faktów dotyczących kobiecego ciała

Zatoka jamista – budowa, funkcje. Zakrzepica zatoki jamistej

Móżdżek – budowa, funkcje, choroby i badanie móżdżku

Neuron – budowa, funkcje i choroby komórki nerwowej

Kobieta stoi na ulicy

Ty czy twój mózg. Kto podejmie decyzje o tym, co dziś obejrzysz na Netfliksie?

Komórki glejowe – czym są, rodzaje i funkcje

Kora mózgowa – funkcje, budowa, zanik i śmierć

Starość zaczyna się od mózgu

Kobieta

Jesteś w trakcie chemioterapii i masz problemy z pamięcią i koncentracją? Psychoonkolożka wyjaśnia, jak sobie z nimi poradzić

Najpopularniejsze

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Saturacja — czym jest i jaką zbadać?

Saturacja – czym jest i jak ją zbadać? Jaki jest prawidłowy poziom saturacji?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta i mężczyzna

Jak uprawiać seks analny, żeby nie bolało? Mamy kilka porad

ozdrowieńcy po COVID-19

Czy od ozdrowieńca możesz się zarazić koronawirusem? Wyjaśnia prof. Anna Boroń-Kaczmarska

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?