Przejdź do treści

Choroby układu nerwowego – najczęstsze (i rzadsze) choroby

Choroby układu nerwowego - najczęstsze (i rzadsze) choroby
Choroby układu nerwowego - najczęstsze (i rzadsze) choroby Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak dbać o zęby? Nasze największe grzechy związane z higieną jamy ustnej
Jak dbać o zęby? Oto największe grzechy, jakie popełniamy. Wymienia dentysta Tomasz Kupryś
matka z noworodkiem
Ginekolog: podtlenek azotu to jedna z najprostszych form łagodzenia bólu porodowego. Za rzadko się o tym mówi
Seks a spalanie kalorii
W czasie seksu spalamy kalorie, to wiemy. Co robić, aby tracić ich jeszcze więcej?
koronawirus SARS-CoV-2
Zmiany w zaleceniach dotyczących pacjentów z COVID-19. Chlorochina nie jest już rekomendowana w leczeniu podstawowym!
Ludzie w kinie
Od 6 czerwca pójdziemy do kin na nowych zasadach. Jakie warunki trzeba spełnić, by udać się na seans?

Układ nerwowy to najważniejszy układ w organizmie człowieka, który kontroluje czynność wszystkich innych układów. Układ nerwowy dzieli się na ośrodkowy układ nerwowy i obwodowy układ nerwowy – i każdy z tych elementów narażony jest na rozwój licznych schorzeń. Choroby układu nerwowego mogą mieć charakter ostry lub przewlekły, a powikłania niektórych z nich mogą być przyczyną poważnych zaburzeń w funkcjonowaniu organizmu, a nawet śmierci. Choroby naczyniowe układu nerwowego, choroby zapalne układu nerwowego czy schorzenia neurodegeneracyjne mogą prowadzić do pojawienia się zaburzeń neurologicznych, a także objawów ogólnoustrojowych.

Ośrodkowy układ nerwowy – choroby naczyniowe

Choroby naczyniowe układu nerwowego dotyczą wszelkich zaburzeń w przepływie krwi w mózgu; zaburzenia te mogą mieć charakter trwały lub przejściowy. Jedną z najczęściej występujących chorób naczyniowych mózgu jest miażdżyca naczyń krwionośnych. Miażdżyca mózgu rozwija się na podłożu odkładania się blaszek miażdżycowych w ścianach naczyń mózgowych, co prowadzi do zwężenia światła naczyń i zaburzeń przepływu krwi. W konsekwencji może dojść do postępującego niedotlenienia mózgu. Jednym z najpoważniejszych powikłań miażdżycy mózgu jest udar niedokrwienny mózgu, czyli obumarcie części mózgu unaczynionej przez naczynie krwionośne objęte miażdżycą, w którym przepływ krwi został znacząco ograniczony lub całkowicie zahamowany. Objawy udaru niedokrwiennego mózgu to bóle głowy, wymioty, niedowład twarzy, porażenie połowicze, zaburzenia mowy, drgawki czy utrata przytomności.

Udar krwotoczny mózgu (krwotok śródmózgowy) ma zazwyczaj gwałtowny przebieg i jest konsekwencją pęknięcia naczynia mózgowego, tętniaka, zaburzenia krzepliwości krwi czy nowotworów mózgu. Objawy udaru krwotocznego są podobne do objawów udaru niedokrwiennego, mogą mieć jednak bardziej nasilony charakter i nagły początek. Z kolei krwotok podpajęczynówkowy to krwotok do przestrzeni podpajęczynówkowej mózgu, spowodowany pęknięciem tętniaka czy urazem głowy. Tego typu krwotok objawia się przede wszystkim silnymi bólami głowy i wymiotami, a w przypadku wystąpienia takich powikłań jak obrzęk mózgu – utratą przytomności, porażeniem kończyn czy śpiączką. Wspomniany tętniak to patologiczne poszerzenie światła naczynia mózgowego, zazwyczaj spowodowane nadciśnieniem lub mające charakter wrodzony; ściany tętniaka są cieńsze i osłabione.

ból głowy

Choroby infekcyjne ośrodkowego układu nerwowego

Choroby infekcyjne układu nerwowego mogą być spowodowane przez rozmaite patogeny – wirusy, bakterie, grzyby czy priony. Wirusowe choroby infekcyjne ośrodkowego układu nerwowego mogą przybierać postać zapalenia mózgu oraz zapalenia opon mózgowych. Wirusowe zapalenie mózgu nie jest częstą chorobą i zazwyczaj wywołane są przez takie wirusy jak:

  • wirus opryszczki Herpes simplex,
  • enterowirusy,
  • adenowirusy,
  • wirus Epsteina-Barr,
  • wirus odry,
  • wirus różyczki,
  • wirus cytomegalii,
  • wirus świnki,
  • wirus poliomyelitis (wywołujący występującą obecnie sporadycznie chorobę Heinego – Medina).

Występuje gorączka, bóle głowy, drgawki, utrata przytomności, niedowłady i porażenia, a w skrajnych przypadkach – śmierć. Bakteryjne zapalenie mózgu może mieć przebieg cięższy niż zapalenie wirusowe i występuje bardzo rzadko, a częściej dochodzi do rozwoju bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Spowodowane może być ono przez bakterie przenikające przez jamę nosowo-gardłową, rzadziej skórę, które wraz z krwią docierają do opon mózgowo-rdzeniowych. Zazwyczaj są to bakterie Neisseria meningitidis, Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Listeria monocytogenes, Escherichia coli. Wspomniane bakterie odpowiadają za rozwój ropnego zakażenia opon mózgowo-rdzeniowych; z kolei aseptyczne (nieropne) choroby zapalne układu nerwowego spowodowane są przez bakterie Borrelia burgdorferi, a także krętki Leptospira czy prątki gruźlicy. Objawy wspólne dla bakteryjnych chorób infekcyjnych układu nerwowego obejmują gorączkę, dreszcze, nudności i wymioty, sztywność karku, światłowstręt. Może dojść do nadmiernej senności czy utraty przytomności. Powikłania to sepsa, niewydolność krążenia i śmierć.

Grzybicze zapalenie mózgu wywołane jest przez grzyby Cryptococcus, Aspergillus oraz Candida i spotykane jest przede wszystkim u osób z obniżoną odpornością. Zapalenie mózgu może być także wywołane przez pasożyty Toxoplasma, Toxocara, Plasmodium czy Trypanosoma.

Kobieta z zapaleniem mózgu leży w szpitalu.

Choroby neurodegeneracyjne

Schorzenia neurodegeneracyjne to wrodzone lub nabyte choroby przebiegające z postępującą utratą neuronów. Ryzyko rozwoju nabytych chorób neurodegeneracyjnych wzrasta wraz z wiekiem i wiąże się z występowaniem tzw. zespołów otępiennych. Najczęściej występujące choroby neurodegeneracyjne to choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, pląsawica Huntingtona. U podłoża tych schorzeń może leżeć kumulowanie nieprawidłowych związków w obrębie mózgu, zaburzenia syntezy neuroprzekaźników czy zmiany zwyrodnieniowe i zanikowe neuronów. Objawy chorób neurodegeneracyjnych są zróżnicowane w zależności od obszaru układu nerwowego objętego chorobą. Może wystąpić demencja, problemy z pamięcią i koncentracją, zaburzenia orientacji, zaburzenia mowy, wahania nastrojów. Inne symptomy mogą dotyczyć napadów drgawkowych, zaburzeń równowagi i koordynacji ruchowej.

Choroby obwodowego układu nerwowego

Choroby obwodowego układu nerwowego, czyli neuropatie, to schorzenia nerwów obwodowych. Wrodzone neuropatie to bardzo rzadkie choroby układu nerwowego, spowodowane mutacjami zaburzającymi czynność nerwów obwodowych. Znacznie częściej spotykane są nabyte choroby obwodowego układu nerwowego, które mogą być spowodowane przez następujące czynniki:

  • cukrzyca, w przebiegu której dochodzi do uszkodzenia włókien nerwowych spowodowanych zbyt wysokim poziomem glukozy we krwi,
  • nadużywanie alkoholu,
  • stosowanie niektórych leków (chemioterapeutyki, leki przeciwdrgawkowe, leki przeciwwirusowe),
  • urazy mechaniczne uszkadzające nerwy,
  • ucisk na nerw, odpowiedzialny za rozwój m. in. zespołu cieśni nadgarstka,
  • schorzenia autoimmunologiczne,
  • infekcje wirusowe, bakteryjne i pasożytnicze.

Neuropatie objawiają się uczuciem mrowienia, zaburzeniami czucia dotyku czy temperatury, dolegliwościami bólowymi, osłabieniem siły mięśniowej i stopniowym zanikiem mięśni.


Bibliografia:

  1. Wald E., Infective agents in the central nervous system; Neurosurgery Clinics, Apr 1992, vol. 3

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta poddaje się leczeniu jaskry

Jaskra – poznaj przyczyny, objawy i sposoby leczenia choroby

Joanna Moro, Katarzyna Zielińska, Anna Dereszowska

Poznaj lepiej guza. Gwiazdy w kampanii poświęconej glejakowi

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Wiesz, co lubi twój mózg? Dowiedz się, co mu służy a co szkodzi

Alżbeta Lenska

Alżbeta Lenska obchodzi swoje „drugie urodziny”. „Dokładnie dwa lata temu mój świat się zatrzymał i stanął na głowie”

Kobieta leży na kanapie i słucha muzyki przez słuchawki

Jak spowolnić starzenie się mózgu? Wyjaśnia neurolożka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG. Na czym polega elektromiografia i jakie są wskazania?

mózg w 3D

Wylew krwi do mózgu – przyczyny, objawy i leczenie udaru krwotocznego

Pamięć decyduje o tym, co zjemy

Pamięć decyduje o tym, co zjemy. Tłumaczymy, dlaczego tak się dzieje

Dwójka lekarzy wykonuje sedacje pacjentowi

Sedacja – co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy sedacja jest bezpieczna?

Kobieta w czarnej bluzce stoi naprzeciwko szyby, opiera się o nią głową

Załamanie nerwowe – jakie mogą być objawy, przyczyny i jak je leczyć?

Fikcja na emocje? Aktywuj się w domu z książką w ręce

Fikcja na emocje? Aktywuj się w domu z książką w ręce

Tajemnicze choroby

Tajemnicze choroby. Mimo postępu w nauce, wciąż nie wiemy, co je wywołuje

Kobieta siedzi w gabinecie laekarskim i trzyma się za głowę

Lobotomia – co to jest? Jak przeprowadzany jest zabieg i jakie są skutki uboczne lobotomii?

Mózg nie lubi samotności. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

Mózg nie lubi samotności. Neurolożka dr n. med. Anna Błażucka o tym, co niszczy zdrowie głowy

mózg w 3D - oponiak

Oponiak – przyczyny, rokowania i objawy. Jaka jest śmiertelność?

Serotonina - co to jest? Czym grozi jej niedobór?

Serotonina – co to jest? Czym grozi niedobór serotoniny?

Co długotrwały stres robi z mózgiem

Wiesz, co długotrwały stres robi z twoim mózgiem? Jak się bronić przed stresem?

Paweł Królikowski

Paweł Królikowski nie żyje. Aktor zmarł po długiej walce z chorobą

Kobieta ma orgazm

Orgazm – szczytowanie mózgu. Dlaczego warto w życiu mieć setki orgazmów?

Migrena czy neuralgia / istock

Neuralgia czy migrena? Wyjaśniamy różnice

„Uważam, że stres wywołał to wszystko, co mnie spotkało. Wyhodowałam sobie guza na własne życzenie” – mówi Ina Dźwierzyńska od trzech lat żyjąca z guzem mózgu

lustrzane neurony

Lustrzany mózg, czyli zachowania zaraźliwe

pizza

6 produktów najgorszych dla mózgu

„To, że przeżyłam, to cud, ale to, że urodziłam syna, to kilka cudów. Medycyna nie brała tego pod uwagę. Dziecko jest najpotężniejszą motywacją do życia” – mówi Iwona Mazur, która 25 lat temu doznała stłuczenia pnia mózgu

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?