Przejdź do treści

Wirus jako czynnik chorobotwórczy. Klasyfikacja, profilaktyka i zwalczanie

wirus w 3D
Fot. Feydzhet Shabanov / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
stres trening
Sposoby na stres. Oto 6 skutecznych sposobów, które ukoją twoje nerwy
Nadmierna potliwość – o czym świadczy, jakie są przyczyny?
Szczepionka
Szczepionka na gruźlicę może uchronić nas przed koronawirusem?
Kobieta trzyma się za szyję
Ból i zesztywnienie mięśni karku – przyczyny, leczenie
Kobieta czesząca włosy
Problemy z włosami: łupież, wypadanie włosów, przetłuszczanie się. Co robić?

Wirus należy do licznej i zróżnicowanej morfologicznie grupy czynników zakaźnych. W języku łacińskim virus znaczyło jad albo truciznę. Różne rodzaje wirusów powodują poważne choroby, niekiedy nawet nieuleczalne.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Wirusy to cząsteczki organiczne zbudowane z białek i kwasów nukleinowych, posiadające jako materiał genetyczny RNA lub DNA. Pomimo braku budowy komórkowej mają pewne cechy organizmów żywych, ale również materii nieożywionej. Bakterie są to natomiast organizmy żywe o budowie jednokomórkowej.

Co to jest wirus i jak on wygląda?

Wirusy to bardzo uproszczone „pasożyty”, są to uwolnione i usamodzielnione fragmenty chromosomów. Poza tym są cząsteczkami o tak niewielkich rozmiarach, że nie są widoczne nawet w mikroskopie świetlnym, a do obrazowania wirusów, których wielkość waha się między 20 a 300 nm, wykorzystywana jest mikroskopia elektronowa. Oczywiście występują wyjątki od tej reguły, np. wirus ospy prawdziwej można zaobserwować w mikroskopie świetlnym. Porównując bakterie z wirusami, należy zauważyć, że bakteria jest oczywiście znacząco większa. Wirus składa się z kapsydu, zbudowanego z białka, który otacza kwas nukleinowy zawierający informację genetyczną. Typy wirusów są różnorakie i ich budowa też może się w pewnym stopniu różnić.

Klasyfikacja wirusów

Wirusy możemy podzielić ze względu na:

  • typ kwasu nukleinowego,
  • klasę kwasu nukleinowego,
  • obecność odwrotnej transkryptazy,
  • polarność genomu,
  • strukturę genomu,
  • wielkość genomu,
  • typ symetrii,
  • obecność osłonki,
  • wielkość wirionu.

Zobacz także

Różnice między wirusem a bakterią

Czym się różni wirus od bakterii? Przede wszystkim wirusy mają inną budowę, nie można ich też jednoznacznie określić jako organizmy żywe (ze względu na brak budowy komórkowej i własnego metabolizmu). Zakażenia wirusem są specyficzne, czyli konkretny rodzaj wirusa powoduje zakażenie określonego rodzaju komórek. Cechy wirusów pozwalają im na przeżycie, namnażanie się oraz mutację, w wyniku których powstają nowe wirusy ze szczepów już istniejących.

Bakterie są z kolei klasyfikowane jako organizmy żywe i spotkać je można wszędzie. Większość z nich jest dla człowieka niegroźna. Ich obecność jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania np. flory jelitowej czy układu immunologicznego. Bakterie mają budowę komórkową, mogą być otoczone ścianą komórkową. Jedynie niewielki procent z nich powoduje choroby. Ich leczenie jest możliwe przez zastosowanie antybiotyków (które nie są skutecznie w przypadku chorób wirusowych).

Wirusy – jak można się nimi zarazić i jak je zwalczać?

Wirusem można zarazić się poprzez:

  • kontakt z osobami chorymi,
  • kontakt z zakażonymi ptakami,
  • kontakt ze zwierzętami narażonymi na wirusy pochodzące od dzikich osobników,
  • brak higieny w domach, szpitalach, laboratoriach.

Jak zatem zwalczać wirusy i zapobiegać chorobom przez nie wywołanym? Otóż ochrona przed tego typu zakażeniami najczęściej opiera się o szczepienia – mogą to być szczepionki na bazie zabitego lub osłabionego wirusa. Większość z nich refundowana jest przez Narodowy Fundusz Zdrowia i te szczepienia są obowiązkowe. Dzięki temu choroby wirusowe bardzo niebezpieczne dla dzieci, ale i dorosłych, jak polio, odra, świnka, różyczka czy wirusowe zapalenie wątroby typu B zostały wyeliminowane albo występują rzadziej, a ich przebieg jest zdecydowanie łagodniejszy.

Kolejną podstawową czynnością, która może zapobiec infekcjom wirusowym, jest podporządkowanie się zasadom higieny (do tego można też zaliczyć higienę w ośrodkach służby zdrowia, np. stosowanie jednorazowych strzykawek). Bardzo ważne jest również unikanie zachowań ryzykownych, takich jak współżycie bez zabezpieczenia mechanicznego, co może skutkować chorobą przenoszoną drogą płciową. Warto też pamiętać o kupowaniu zwierząt ze sprawdzonych hodowli lub schronisk oraz ich szczepieniu.

Rodzaje wirusów atakujących człowieka mogą powodować np. ospę wietrzną, żółtaczkę zakaźną, katar, grypę, ale również AIDS. Odzwierzęcą chorobą wirusową jest wścieklizna. Jak pozbyć się wirusa? Obecnie dostępnych jest wiele skutecznych leków przeciwwirusowych, pozwalających na ich leczenie. Pomimo tego nie wszystkie choroby są uleczalne, np. AIDS.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie. Jak go rozpoznać?

migotanie przedsionków - kobieta trzyma się za serce

Migotanie przedsionków – przyczyny, objawy i leczenie tej postaci arytmii

para całująca się

Co to jest diafragma? Jakie jest jej działanie i skuteczność jako środka antykoncepcyjnego?

szum w uszach - kobieta trzyma się za ucho

Szum w uszach – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

zaburzenia adaptacyjne - smutna kobieta opierająca się o ścianę

Zaburzenia adaptacyjne – czym są? Jak sobie radzić w trudnej sytuacji?

Tyłozgryz, uśmiechnięta dziewczyna z aparatem ortodontycznym na zębach

Tyłozgryz – czym jest? Objawy i leczenie tyłozgryzu u dorosłych i dzieci

Kobieta leżąca w kabinie hiperbarycznej z powodu choroby kesonowej

Choroba kesonowa. Przyczyny, objawy i leczenie choroby nurków

Na szkiełku laboratoryjnym położone są próbki gronkowca złocistego. Szkiełko trzyma w ręku lekarz.

Gronkowiec złocisty – przyczyny i objawy zakażenia. Jak wygląda leczenie?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę