Przejdź do treści

Afazja – przyczyny, rodzaje i objawy. W jaki sposób leczy się takie zaburzenia mowy?

mężczyzna cierpiący na afazję
Fot. Khunatorn / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Anna Mucha
Anna Mucha: dziękujemy bohaterom, którzy narażają swoje zdrowie i życie, żeby to wszystko jeszcze mogło jakoś funkcjonować
Kosmetyki
Czytamy Etykiety apeluje: nie tylko w prima aprilis nie daj się nabrać! Portal zebrał najgorsze chwyty marketingowe na jednym opakowaniu
Jak wygląda przebieg i leczenie po operacji plastycznej?
Operacje plastyczne. Jak wygląda przebieg i leczenie po operacji plastycznej?
MCHC w morfologii - co oznacza obniżone lub podwyższone?
MCHC w morfologii – co oznacza obniżone lub podwyższone?
Kobieta stoi przy oknie, na ramionach ma nałożoną kurtkę jeansową
Furagina i witamina C na zapalenie dróg moczowych to dobre połączenie? Wyjaśnia farmaceutka

Afazja to zaburzenie zdolności językowych dotyczących tworzenia wypowiedzi i rozumienia, które powstaje na skutek uszkodzenia struktur mózgowych odpowiedzialnych za funkcje językowe. Z jej klasyczną postacią zmagają się głównie dorośli. U dzieci zaburzenia mowy określa się mianem dysfazji.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Afazja jest spowodowana uszkodzeniami ośrodkowego układu nerwowego. Nie jest to dyzartria, która wiąże się z dysfunkcją aparatu mowy. W zależności od rozmiaru uszkodzeń, afazję dzieli się na: afazję czuciowa, ruchową i całkowitą. Ćwiczenia w terapii afazji to podstawa do próby skomunikowania się z chorym.

Co to jest afazja i jakie są przyczyny jej powstania?

Afazja to fachowy termin medyczny określający zaburzenia mowy powstałe na skutek uszkodzeń w lewej półkuli mózgowej, która jest odpowiedzialna za funkcje językowe. Są one jednakowe zarówno dla chorych praworęcznych, jak i leworęcznych i dotyczą ośrodkowego układu nerwowego. Z klasyczną postacią afazji borykają się zwykle dorośli cierpiący na schorzenia układu nerwowego. Jej lżejsza forma, nazywana dysfazją, pojawia się głównie u dzieci (afazja dziecięca). Mają one zdolność rozumienia, ale zmagają się z trudnościami w mówieniu – wypowiadane przez nie słowa są przekręcone i niezrozumiałe.

Zjawisko afazji często myli się z dyzartrią, która jest motorycznym zaburzeniem mowy. Jest to odrębna nieprawidłowość, która powstaje na skutek uszkodzenia aparatu mowy z powodu niedosłuchu, uszkodzeń móżdżku oraz obwodowego, a nie ośrodkowego układu nerwowego.

Przyczyn afazji należy upatrywać w schorzeniach układu nerwowego takich jak: infekcje mózgu, wady wrodzone, uszkodzenie struktur mózgowych (np. afazja po udarze mózgu), choroba Parkinsona, Alzheimera, nowotwory mózgu oraz na skutek urazów fizycznych powstałych podczas wypadków.

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Rodzaje afazji

Mimo że najczęstszą przyczyną afazji jest uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego w lewej półkuli mózgu, zmiany mogą się lokalizować także w warstwach podkorowych i prawej półkuli mózgowej. Na tej podstawie wyróżnia się kilka jej rodzajów:

  • afazja motoryczna – inaczej ruchowa; chory całkowicie lub częściowo traci zdolność wypowiadania zdań. Ma też problem z ich budowaniem i opisywaniem, co potwierdzają popełniane przez niego błędy zarówno ortograficzne, jak i stylistyczne. Mimo to zachowuje pełną zdolność rozumienia;
  • afazja Broca – jest ciężką odmianą afazji ruchowej. W jej przebiegu chory nie jest w stanie powiedzieć nawet jednego słowa, mimo że rozumie, co mówią do niego inni;
  • afazja sensoryczna – tzw. czuciowa lub recepcyjna. Ta postać afazji uniemożliwia choremu częściowe lub całkowite tworzenie i rozumienie treści językowych. Niekiedy nie rozumie on nawet prostych poleceń jednoczłonowych, choć jego artykulacja jest prawidłowa i mówi płynnie. Wypowiedziane słowa mogą być jednak niezrozumiałe dla osoby zdrowej;
  • afazja mieszana – powstała z postaci ruchowej i czuciowej;
  • afazja amnestyczna – określana mianem nominalnej. Chory ma kłopot z nazewnictwem przedmiotów, mimo iż wie, do czego służą. Potrafi je określić dopiero po podpowiedzi;
  • afazja przewodzeniowa – powstaje na skutek uszkodzenia pęczka łukowatego istoty białej. Przy tej postaci afazji chory potrafi się skomunikować, a jego mowa jest tylko nieznacznie upośledzona. Ma kłopot z powtórzeniem zasłyszanych słów i zwrotów.

Odmiennym rodzajem jest afazja u dzieci. Może być konsekwencją powikłań okołoporodowych lub wad wrodzonych. Tę postać określa się mianem afazji rozwojowej. Zaburzenia mowy mogą ujawnić się dopiero w wieku 2–3 lat. Dziecko ma wtedy pełną zdolność rozumienia, ale boryka się z niedomogą aparatu mowy i wymaga leczenia logopedycznego.

Zobacz także

Afazja – leczenie

Nie istnieją farmaceutyki, które byłyby skuteczne w leczeniu afazji. Kluczem do sukcesu są odpowiednio dobrane ćwiczenia logopedyczne dla dzieci, jak i osób dorosłych. Żeby odnieść sukces, trzeba w nie wkładać mnóstwo wysiłku. Ćwiczenia powinny być dobrane odpowiednio do potrzeb chorego. Istotnym elementem jest pomoc ze strony osób bliskich.

Najlepszą metodą jest próba czytania lub rozwiązywania krzyżówek. Z osobami z afazją należy dużo rozmawiać. Terapia w afazji jest procesem długotrwałym. Może trwać nawet kilka miesięcy.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

A. Szczeklik, Choroby wewnętrzne, t. II – Medycyna Praktyczna, Kraków 2006, s. 1882–1883.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Mężczyzna na wózku

Czy osoba na wózku może uprawiać seks i czerpać z niego przyjemność? Odpowiada Łukasz Wala z kanału „Keep Wheel”

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Seks niepełnosprawnych

„Dla niepełnosprawnych seks jest dokładnie tak samo ważny, jak dla pełnosprawnych, ale przez to, że społeczeństwo pomija ich potrzeby, oni sami zaczynają je wypierać” – mówi Monika Rozmysłowicz, trener psycho-fizjo-seksualny

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Tomografia komputerowa - cena, jak się przygotować do badania?

Tomografia komputerowa – cena, jak się przygotować do badania?

Obdukcja — czym jest potwierdzenie doznania obrażeń, co daje i jak je wykonać?

Obdukcja – czym jest? Jaki lekarz ją wykonuje?

Stopnie niepełnosprawności - ich rodzaje i wyjaśnienie

Stopnie niepełnosprawności – rodzaje i objaśnienie

Otolaryngologia — jakimi chorobami się zajmuje?

Otolaryngologia – jakimi chorobami się zajmuje ta dziedzina?

alkohol

Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?

Na czym polega balneologia?

Na czym polega balneologia?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta wycierająca nos

Grypa hiszpanka – przyczyny i objawy. Historia największej pandemii na świecie

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.