Przejdź do treści

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach
Choroba Parkinsona - przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie/ Fot. Sandor Kacso / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Bierzesz kilka opakowań antybiotyków rocznie? Internistka tłumaczy, co dzieje się z twoją wątrobą
Nowe rozporządzenie, więcej badań na tarczycę. „Jest jednak pewien warunek” zauważa Aleksandra Miszkiewicz
Dlaczego Polki nie śpią? Wyniki najnowszego badania zaskakują
Czekasz na okres, a on cały czas nie nadchodzi? Możliwych powodów jest znaczenie więcej niż ciąża
Ciemno, zimno i smutno, czyli depresja sezonowa. „To nie jest zwykła jesienna chandra” – podkreśla Milena Wojnarowska. Jak odróżnić oba te stany?

Etiologia choroby Parkinsona nadal jest nieznana. W Polsce z tym schorzeniem zmaga się około 60 tysięcy osób. Cechą charakterystyczną choroby jest narastająca sztywność mięśni i ich drżenie w spoczynku. Powolny rozwój choroby skazuje pacjenta na pomoc osób trzecich. Jak rozpoznać chorobę Parkinsona i ją leczyć?

Choć Parkinson dotyka osoby w różnym przedziale wiekowym, to najwięcej przypadków zachorowań spotyka się u osób po 50. roku życia. Liczba chorych wzrasta z każdym rokiem. W wyniku braku przyczyny zachorowania, leczenie polega jedynie na łagodzeniu objawów.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Starsza kobieta z chorobą Parkinsona podczas rehabilitacji

Co to jest choroba Parkinsona?

Choroba Parkinsona jest przewlekłą neurozwyrodnieniową chorobą układu nerwowego. Nazwa choroby została wzięta od nazwiska Jamesa Parkinsona, który odkrył to schorzenie w 1817 roku. Jej cechą charakterystyczną jest utrata neuronów na skutek osadzania się w nich patologicznie zmienionego białka zwanego alfa-synukleiną. Objawia się to zwyrodnieniem struktur mózgowych. Obecne w strukturach mózgu komórki nerwowe produkujące dopaminę ulegają zniszczeniu, co powoduje powolną degenerację struktury istoty czarnej.

W chorobach neurodegeneracyjnych takich jak choroba Parkinsona przyczyny zachorowania wciąż pozostają nieznane.

Przyczyny choroby Parkinsona

Etiologia Parkinsona pod względem neurologicznym nadal jest nieznana. Jest on jednak częścią szerszego zakresu schorzeń, które mają podobne objawy. Określa się je mianem parkinsonizmu. Nazywane tak schorzenia charakteryzują się zaburzeniami ruchowymi takimi samymi, jak w obrazie klinicznym choroby Parkinsona. Objawy i przyczyny tych chorób są jednak inne.

Znalezienie przyczyn choroby Parkinsona polega na różnicowaniu tego schorzenia z innymi, w których przeważają objawy typowe dla tej choroby i które znajdują się w spektrum parkinsonizmu. Wyklucza się:

  • Parkinsonizm polekowy – zwłaszcza w przypadku stosowania przez chorego leków przeciwpadaczkowych i neuroleptyków.
  • Toksyczny, który powstaje w wyniku zatrucia metanolem lub dwutlenkiem węgla.
  • Pourazowy – powstały na skutek urazu głowy.
  • Parkinsonizm objawowy związany z wodogłowiem normotensyjnym – u chorego widoczne są wtedy zaburzenia chodu, często zaburzenia pamięci.
  • Naczyniowy – powstały po udarze mózgu.
  • Parkinsonizm z powodu encefalopatii wątrobowej – pacjent ma wtedy mimowolne ruchy kończyn przebiegające z drżeniem.

 Jak często występuje choroba Parkinsona?

Choroba Parkinsona występuje u 0,15-0,3 proc. populacji. Wraz z wiekiem częstotliwość jej występowania rośnie – u osób powyżej 65. roku życia wynosi 1,5 proc. Jak się szacuje, w Polsce na chorobę Parkinsona choruje od 120 do 180 osób na 100 tys. mieszkańców, czyli ok. 60-70 tys. Jak oceniają lekarze, wraz ze starzeniem się społeczeństwa, częstość jej występowania będzie rosła.

 

Objawy choroby Parkinsona

Objawy choroby Parkinsona narastają powoli. Proces ich rozwoju może trwać nawet kilka lat. Z biegiem czasu chorzy stają się coraz bardziej uzależnieni od pomocy osób trzecich. Głównym objawem tego schorzenia jest spowolnienie ruchowe. Widać to zwłaszcza w czynnościach dnia codziennego. Chory wykonuje je dużo wolniej niż osoba zdrowa.

Bardzo charakterystyczne dla Parkinsona jest drżenie spoczynkowe obejmujące głównie kończyny. Po upływie czasu, gdy choroba się rozwija, drżenie nasila się. Uniemożliwia to pacjentom chwytanie i trzymanie przedmiotów.

Chorzy z Parkinsonem borykają się z narastającą sztywnością mięśni. Powoduje to trudności z poruszaniem się, ból i dyskomfort podczas najmniejszego ruchu. Jest to także przyczyną niestabilności postawy u pacjentów.

Jak zdiagnozować chorobę Parkinsona?

Podobne objawy do Parkinsona mają też inne choroby zwyrodnieniowe układu nerwowego, tj. zanik wieloukładowy, w którego przebiegu można zaobserwować niezborny chód u chorego i zwyrodnienia korowo-podstawne, które charakteryzują zaburzenia postawy po jednej stronie ciała.

Chorobę Parkinsona różnicuje się też pod względem zaburzeń zwyrodnieniowych metabolicznych i dziedzicznych. Powinno się wykluczyć choroby takie jak:

  • Choroba Wilsona – pojawia się zwykle u osób poniżej 50. roku życia.
  • Otępienie czołowo-skroniowe, w którym pojawia się zespół otępienny i zaburzenia zachowania u chorego.
  • Młodzieńcza postać choroby Huntingtona – u dzieci występuje wtedy charakterystyczna dla Parkinsona sztywność mięśni. Nie ma ruchów pląsawiczych.

W rozpoznaniu choroby Parkinsona kryterium jest wykluczenie schorzeń będących w zakresie parkinsonizmu. Diagnostyka jest trudna i długotrwała, ponieważ schorzenie nie ujawnia zmian w klasycznym obrazie MRI. Do jej potwierdzenia potrzebne jest badanie PET. Pozwoli ono na ocenę metabolizmu układu pozapiramidowego. Choroba Parkinsona jest nieuleczalna. Dzięki lekom można jedynie złagodzić jej objawy, co poprawia komfort życia chorych.

Kobieta leży na kanapie i słucha muzyki przez słuchawki

Leczenie Parkinsona

W chorobach takich jak Parkinson leczenie polega głównie na łagodzeniu objawów. W początkowych stadiach chorób neurodegeneracyjnych leczenie rozpoczyna się od farmakoterapii. W następnej fazie można wprowadzić leczenie neurochirurgiczne. Polega ono na wyłączeniu nadaktywności struktur mózgowych, które są odpowiedzialne za rozwój tego schorzenia. Pacjent podczas zabiegu jest przytomny i musi wykonywać zalecenia lekarza. Krótkotrwałą narkozę podaje się jedynie na początku operacji po to, aby można było wywiercić otwór w czaszce.

W leczeniu dziedzicznej postaci choroby Parkinsona wykorzystuje się terapię genową. Polega ona na wprowadzeniu genu terapeutycznego w struktury mózgu. Jego zadaniem jest złagodzenie zaburzeń ruchowych. W wielu przypadkach ta terapia okazała się skuteczna.

Chorzy na Parkinsona mogą wspomagać się także leczeniem naturalnym. Przy stosowaniu ziół nie należy jednak przerywać terapii farmakologicznej.

Terapia wspomagająca powinna być wdrożona we wczesnych stadiach, kiedy wystąpią wczesne objawy Parkinsona. Leczenie na późniejszych etapach nie jest w stanie powstrzymać jej rozwoju.

 

Kobieta w kapeluszu i kręconych włosach stoi na targu,patrzy się na nas,, w jednej ręce ma kubek z pomidorami, w drugiej trzyma jednego pomidora zakrywając sobie nim oko

Rokowania w chorobie Parkinsona

Choroba Parkinsona to przewlekłe i postępujące schorzenie. Rozwija się przez wiele lat i trudno ją zdiagnozować. Choroba ta choć nieuleczalna, nie skraca jednak życia pacjenta. Niestety postępujące schorzenie znacznie obniża jakość życia chorego. Ważne, by rozpocząć wspomaganie farmakologiczne już na wczesnym etapie choroby. W późniejszych fazach wrażliwość organizmu na leki zmniejsza się. Przez zwiększoną dawkę leków chory odczuwa więcej skutków ubocznych przy jednoczesnym postępie choroby. Po kilkunastu latach osoba zmagająca się z Parkinsonem staje się znacznie ograniczona ruchowo.

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Rehabilitacja w chorobie Parkinsona

Rehabilitacja jest niezwykle ważna w przebiegu tej choroby. Umożliwia choremu samodzielne wykonywanie codziennych czynności. Ćwiczenia powinny być dobrane na podstawie stanu ogólnego pacjenta i jego możliwości ruchowych w takim stopniu, w jakim może on powtarzać je w domu. Najważniejsze dla chorych w rehabilitacji Parkinsona są ćwiczenia usprawniające i ćwiczenia równoważne, które pomogą im w utrzymaniu stabilności postawy. Fizjoterapeuci dobierają ćwiczenia na podstawie skali Hoehn i Yahr, która w pięciu stopniach definiuje zdolności chorego do wykonywania samodzielnych czynności i do poruszania się. Na podstawie tej skali określa się również stabilność postawy pacjenta.

W późniejszych stadiach choroby pojawiają się problemy z mową. Rehabilitacja chorych na Parkinsona powinna więc być prowadzona także pod okiem logopedy.

Kluczowym elementem w rehabilitacji choroby Parkinsona jest wybór odpowiedniej poradni, która specjalizuje się w leczeniu tego schorzenia. Skierowanie do niej pacjenci otrzymają od lekarza pierwszego kontaktu. W Polsce jest kilkanaście ośrodków oferujących turnusy rehabilitacyjne dla chorych z objawami parkinsonizmu. Rehabilitacja w tych ośrodkach polega nie tylko na ćwiczeniach manualnych. W leczeniu choroby wykorzystuje się też krioterapię, laser i inne zabiegi fizjoterapeutyczne, które pomagają choremu zachować sprawność.

Dieta w chorobie Parkinsona

Nie istnieje dieta, która powstrzyma Parkinsona, jednak odpowiednie składniki w menu chorego stanowią ważny element terapii. Odpowiednia dieta zapewni skuteczne działanie leków, wpłynie na samopoczucie oraz pozwoli na utrzymanie odpowiedniej masy ciała.

Co powinno znaleźć się w menu osoby chorej na Parkinsona?

W chorobie Parkinsona zaleca się także leczenie ziołami. W szczególności:

  • zielona herbata,
  • brahmi (zioło poprawia krążenie mózgowe i chroni komórki mózgu przed uszkodzeniami),
  • kurkuma (rozbija białka w mózgu odpowiedzialne za niszczenie komórek nerwowych w jego strukturach),
  • miłorząb japoński (poprawia pamięć i koncentrację, osłania też neurony dopaminergiczne).

Zobacz także

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Prof. dr hab.Jarosław Sławek, Zakład Pielęgniarstwa Neurologiczno-Psychiatrycznego, Gdański Uniwersytet Medyczny Choroba Parkinsona – jak właściwie rozpoznawać, skutecznie i bezpiecznie leczyć?, Forum Medycyny Rodzinnej 2014, vol 8, no 6, 281–291.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Płyn mózgowo-rdzeniowy – funkcje, wskazania do badania i interpretacja wyniku

Zespół Hakima – wodogłowie normotensyjne, które można skutecznie leczyć 

Pałeczka ropy błękitnej – drogi zakażenia, postacie infekcji, leczenie zakażenia zieloną bakterią

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Mini wątroby będą mogły uratować życie! / pexels

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Miniaturowe wątroby będą mogły uratować życie!

Opryszczkowe zapalenie mózgu – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Neuroplastyczność mózgu – ćwiczenia. Jak ją zwiększyć?

Neurogeneza w wieku płodowym i dorosłym – jak ją aktywować?

"Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat". Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

„Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat”. Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

„Kiedyś lekarze mówili, że parkinson lubi spokój. Teraz zmieniają zdanie. Po diagnozie trzeba się szybko otrząsnąć”

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Nerw błędny – budowa, przebieg, uszkodzenie i leczenie. Dlaczego nazywa się go „wędrowcem”?

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

„Kobiety uczą się zachowań społecznych na zasadzie kopiuj-wklej, aż osiągają biegłość, która czyni ich autyzm niewidzialnym”. O życiu i kobiecości ze spektrum autyzmu mówi psycholożka i nauczycielka jogi Agata Ucińska

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Dr n. med. Maria Maliszewska / fot. neurosphera

Mylona z alzheimerem, parkinsonem, uważana za chorobę dzieci. Jak rozpoznać i leczyć padaczkę u seniorów, mówi dr n. med. Maria Maliszewska

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Przekazując diagnozę rodzicom, mówi: „Gratuluję, mają państwo dziecko z zespołem Aspergera”. O różnorodności, która występuje w spektrum autyzmu, mówi Tony Attwood

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

para zakochanych, romantyczny wieczór

Nie masz ochoty na seks? Poznaj 8 sposobów na podniesienie libido

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta stoi przy oknie

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Kobieta siedzi

Krwawienie po okresie – przyczyny, objawy, kolory wydzielin

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

×