Przejdź do treści

Autyzm – dlaczego powstaje i jakie są czynniki ryzyka

tablica z literkami
Fot. bnorbert3/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak ubierać dziecko, by go nie przegrzewać? Odpowiada pediatra
Zdjęcia, które poruszają – historie, które chwytają za serce. Ogłoszono nominacje do World Press Photo 2019
Kobieta w ciąży
Czy wywoływanie porodu jest bezpieczne dla dziecka? Rozmawiamy z położną
Zamiast drinków z palemką sączysz syrop przeciwgorączkowy? Dowiedz się, dlaczego chorujesz podczas urlopu
Domowa chemia. Jak zrobić proszek do prania czy płyn do podłóg, by uniknąć szkodliwej chemii sklepowej

Przyczyny autyzmu nadal nie są do końca poznane, jednakże wiedza na temat tej choroby stale się rozszerza. Naukowcy są pewni, że za rozwój autyzmu odpowiadają geny, które dziedziczone z pokolenia na pokolenie mogą ulegać mutacjom pod wpływem m.in. zewnętrznych czynników środowiskowych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Marta Dąbrowska
lekarz

W przypadku autyzmu przyczyny nie są ograniczone do jednego, konkretnego czynnika. Lekarze nadal nie są w stanie wskazać dokładnych przyczyn autyzmu rodzicom dzieci, które cierpią na to schorzenie. Prawdopodobnie czynników jest więcej niż jeden, a kolejne badania naukowe powoli odsłaniają przed światem prawdę o autyzmie.

Przyczyny autyzmu – najnowsze badania

Najnowsze badania, które przeprowadzone zostały w ramach projektu EARLI (Wieloletnie Badania nad Ryzykiem Wczesnego Autyzmu) zakładały przebadanie około 1200 kobiet, które są matkami dzieci autystycznych. Są to kobiety w wieku rozrodczym, a zatem istnieje wysokie prawdopodobieństwo urodzenia kolejnego dziecka z tą chorobą. Badacze, szukając przyczyny autyzmu u dzieci, pobierali od matek mocz, krew, próbki włosów (kilkukrotnie przez wiele miesięcy), a nawet próbki kurzu z ich mieszkań. Ponadto wszystkie osoby zaangażowane w te wnikliwe badania były zobligowane do spisywania wszystkich schorzeń i chorób, które występowały u nich na przestrzeni lat. Musiały również sporządzić notatkę, kiedy zmagały się ze zwykłym przeziębieniem. Póki co z badań płynie jedna konkluzja. Kierownik Wydziału Chorób Zakaźnych ze szpitala w Filadelfii stanowczo stwierdza, że przyczyną autyzmu z pewnością nie są szczepionki. Wykonano ponad 20 badań, w których nie stwierdzono żadnych korelacji między podawaniem pojedynczych oraz całej serii szczepionek a pojawieniem się autyzmu u nowo narodzonych dzieci.

chłopiec z słuchawkami

Geny a przyczyny autyzmu

Przyczyny autyzmu wczesnodziecięcego w większości przypadków stanowią geny. U około 20% dzieci z autyzmem w okresie płodowym dochodzi do mutacji genetycznej, czyli zmiany w genach. Wiadomo dziś, że u dzieci z autyzmem obserwuje się zaburzenia w wydzielaniu neuroprzekaźników w różnych rejonach mózgu m.in. serotoniny. Tak wyraźne odchylania od normy ich gęstości wpływają na zaburzenie funkcjonowania mózgu. W przypadku autyzmu przyczyny choroby związane są również z innymi chorobami genetycznymi m.in. z zespołem łamliwego chromosomu X. Choroba ta, zwana również zespołem Retta, zwiększa ryzyko pojawienia się autyzmu. Jeśli rodzice posiadają już jedno dziecko z autyzmem, to ryzyko, że drugie będzie miało autyzm, wynosi około 20%. Z kolei gdy dwoje dzieci ma autyzm, to prawdopodobieństwo, że trzecie również cierpieć będzie na to schorzenie, wynosi 32%.

Inne przyczyny autyzmu dziecięcego

Wiek zarówno matki, jak i ojca może mieć wpływ na ryzyko posiadania potomstwa z autyzmem. Badania naukowców mówią o tym, że im starsi rodzice, tym większa szansa na urodzenie dziecka z autyzmem. Co więcej, niektóre badania sugerują (Harvard School of Public Health), że z wyższym ryzykiem powstawania autyzmu ma związek leczenie niepłodności u starszych mężczyzn. Nadal nie udało się do końca zweryfikować hipotezy o tym, że długość przerwy między kolejnymi porodami koreluje z występowaniem autyzmu. Autyzm atypowy jest odmianą zaburzeń rozwoju, którego objawy uwidaczniają się nieco później niż w okresie wczesnego dzieciństwa. Pojawiają się one po 3 roku życia lub znacznie później i czasami nie wszystkie spełniają kryteria klasyfikacji zgodne z ICD-10. Maluch chory na autyzm atypowy może mieć np. problemy w nawiązywaniu kontaktów międzyludzkich, ale nie izoluje się od rówieśników, ponieważ nie odczuwa przed nimi lęku. Przy autyzmie atypowym przyczyny, tak jak w przypadku innych rodzajów autyzmu, nie są do końca jasne. Około 20% wszystkich diagnoz prawdopodobnie związana jest z wadliwymi genami i czynnikami środowiskowymi. Nie bez znaczenia jest autyzm w historii rodzinnej, w szczególności u młodszego rodzeństwa. Wiele wskazuje także na powiązanie wcześniactwa, niskiej masy urodzeniowej, przyjmowania leków przeciwdrgawkowych ze zwiększonym ryzykiem pojawienia się na świecie dziecka z autyzmem.

Zobacz także

Leczenie autyzmu

Autyzm nie stanowi zagrożenia dla życia, dlatego też w większości przypadków nie leczy się go farmakologiczne. Skuteczna terapia psychologiczna ma na celu lepsze przystosowanie chorego do życia w społeczeństwie i pokonania bariery w kontaktach międzyludzkich. Terapia ta musi być jednak dostosowana do dziecka, gdyż każdy autystyk ma inne potrzeby i problemy. Co więcej, zaleca się, aby psychoterapii byli poddawani także rodzice i najbliżsi chorego. Pomaga to zrozumieć autystyka i usprawnia jego komunikację z rodziną.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy

Zainteresują cię również:

lekarz

Lekarz hepatolog – czym się zajmuje i w jakich sytuacjach należy się do niego udać?

ciało kobiety

Jak założyć i usunąć krążek dopochwowy? Przeciwwskazania, skutki uboczne, cena krążka dopochwowego

ilustracja 3D

Podwiązanie jajowodów – na czym polega zabieg chirurgicznej sterylizacji i jakie są jego skutki?

usta kobiety

Język geograficzny – na czym polega schorzenie? Jakie są jego przyczyny, objawy i metody leczenia?

wirus zika, powodujący małogłowie

Małogłowie – przyczyny, objawy i rokowania. Kiedy stwierdza się to schorzenie?

kobieta mająca problemy skórne

Pęcherzyca – rodzaje, objawy, diagnostyka i leczenie schorzenia skóry i błon śluzowych

bakteria rickettsia

Czym jest dur brzuszny? Objawy i leczenie choroby – kiedy warto rozważyć szczepienie?

kobiecy brzuch

Czym jest esica jelita grubego? Objawy chorób lokalizujących się w jej obszarze

kobieta z bolącą wątrobą

Niewydolność wątroby – dieta oraz leczenie postaci ostrej i przewlekłej

kobieta trzymająca się za brzuch

Pasożyty ludzkie – niechciani lokatorzy organizmu człowieka. Na czym polega diagnostyka i leczenie?

wstążka świadomości o dziecięcych nowotworach

Neuroblastoma – nowotwór układu współczulnego u dzieci. Przyczyny, objawy i leczenie nerwiaka zarodkowego

trekker odpoczywający na trasie

Choroba wysokościowa – na czym polega i co ją wywołuje? Czy przebywanie na dużych wysokościach zagraża życiu?