Przejdź do treści

Badanie TSH w diagnostyce chorób tarczycy. Jak powinno być wykonane?

badanie tsh - pobieranie krwi
Fot. Tyler Olson / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Usuwanie lakieru hybrydowego z paznokci
Nie wiesz, jak zregenerować paznokcie zniszczone po hybrydzie? Skorzystaj z trików kosmetyczki
Zdjęcie małego Leonardo DiCaprio wywołało burzę w Internecie. „Czuję jak śmierdzi to zdjęcie”
Kobieta w mieszkaniu
Wilgoć w domu może skutkować pleśnią albo grzybem na ścianie. Co zrobić, aby pozbyć się wilgoci?
Gwiazdy „Sex Education” uczą się mówić „siusiak”, „cipka” i „jaja”. To świetna promocja bardzo dobrego i potrzebnego serialu
Spuchnięte stopy
„To było jak chodzenie z baniakami u nóg”. Opuchnięcia w ciąży to większy problem, niż nam się wydaje, ale można sobie pomóc

Badanie TSH, czyli hormonu tyreotropowego wydzielanego przez przysadkę mózgową, pomaga w diagnostyce chorób tarczycy. Dobowe uwalnianie TSH odbywa się w sposób pulsacyjny, dlatego ważne jest, aby pobierać krew do badań w godzinach porannych.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Marta Dąbrowska
lekarz

Badanie TSH wykonuje się na czczo w godzinach porannych. Zaleca się, aby wykonać je kilka dni z rzędu, tak aby wynik był powtarzalny. Poziom hormonu tyreotropowego w godzinach porannych różni się znacznie od tego w godzinach popołudniowych i wieczornych.

kobieta trzymająca się za szyję

Po co wykonuje się badania TSH?

Hormon tyreotropowy (TSH) produkowany jest w mózgu przez gruczoł – przysadkę mózgową. Struktura ta z kolei pobudza tarczycę do produkowania dwóch hormonów: trójjodotyroniny T3 oraz tyroksyny T4. Prawidłowe funkcjonowanie tarczycy wpływa na cały organizm, a jego zaburzenie ma poważne konsekwencje zdrowotne. Wysoki poziom TSH może wskazywać na niedoczynność tarczycy, natomiast niski poziom na jej nadczynność. Badania TSH wykonuje się w celach diagnostycznych w kilku przypadkach. Najczęstszym z nich są pojawiające się objawy świadczące o nadczynności lub niedoczynności tego gruczołu (chroniczne zmęczenie, senność, spadek masy ciała/szybkie przybieranie na wadze, wypadanie włosów, drażliwość, kołatanie serca itd.). Endokrynolodzy zalecają badanie poziomu TSH u kobiet bezskutecznie starających się o potomstwo. Okazuje się bowiem, że niepłodność  może być skorelowana z chorobami tarczycy. Kobiety w ciąży również powinny wykonać pomiar stężenia TSH, ponieważ naturalne w tym okresie wahania hormonów płciowych często doprowadzają do zaburzenia funkcjonowania gruczołu. Jeśli zaburzenia hormonu tyreotropowego nie są leczone u kobiet w ciąży, grozi to poważnymi zaburzeniami rozwojowymi płodu, w tym upośledzeniem intelektualnym. Warto pamiętać, że wielkość TSH zależy nie tylko od wieku, ale i ogólnego stanu zdrowia osoby badanej.

Normy TSH

Normy poziomu hormonu tyreotropowego różnią się w zależności od wieku i stanu zdrowia pacjenta. Przyjęło się, że prawidłowy wynik mieści się w zakresie 0.32–5.0 mU/l. U kobiet w ciąży granica mogąca wzbudzić obawy rozpoczyna się już od 2.5–3.0 mU/l. W inny sposób interpretuje się wyniki badań tarczycy u osób starszych. W tym przypadku wynik oscylujący w granicy 4.2 mU/l nie wzbudza większych obaw. Co więcej, okazuje się, że u pacjentów powyżej 65 roku życia wysoki poziom TSH nie jest bezpośrednio związany ze zwiększonym ryzykiem pojawienia się chorób układu sercowo-naczyniowego. Istotne jest ponadto, aby poza poziomem TSH wziąć pod uwagę również stężenie wolnych hormonów tarczycy : fT3 oraz fT4. Poza badaniami ww. i oznaczeniem poziomu przeciwciał warto wykonać również USG tarczycy.

Zobacz także

Przyczyny i objawy zwiększonego poziomu TSH

Zwiększony poziom hormonu TSH może wskazywać na zapalenie tarczycy typu Hashimoto. Produkowane przeciwciała skierowane są przeciwko enzymowi niezbędnemu w syntezie hormonów tarczycy. Taki mechanizm przekłada się na zwiększenie stężenia TSH we krwi. Chorobę Hashimoto diagnozuje się u 2% populacji, z czego zdecydowana większość dotyczy kobiet. Objawy niedoczynności tarczycy to najczęściej szybkie przybieranie na wadze, suchość skóry, zmęczenie i senność, zaparcia, depresja oraz obrzęki.

Przyczyny i objawy zmniejszonego poziomu TSH

Do najczęstszej przyczyny zmniejszonego poziomu TSH zalicza się chorobę Gravesa-Basedowa. Jest to schorzenie autoimmunologiczne, w którym organizm zaczyna produkcję przeciwciał skierowanych przeciwko własnym tkankom i komórkom. W wyniku nadczynności tarczycy przysadka mózgowa produkuje niewiele hormonu TSH lub nie produkuje go w ogóle. Inną możliwą przyczyną jest wole guzkowe, powstające na skutek niedoboru jodu. Znacznie rzadziej obserwuje się guzy przysadki mózgowej oraz zespół Sheehana. W pierwszym przypadku masa guza naciskając na przysadkę powoduje zaburzenia wydzielania TSH. W zespole Sheehana obserwuje się martwicę przysadki, czego przyczyną jest niedokrwienie – w związku z tym poziom TSH jest obniżony. Objawami nadczynności tarczycy są m.in. zwiększona potliwość, szybki spadek masy ciała, nadpobudliwość, nerwowość, tachykardia, wypadanie włosów, wytrzeszcz oczu oraz nieregularne miesiączkowanie.

Najnowsze w naszym serwisie

Zupa orzechowa, idealna na zimę. Prosta, łatwa i zdrowa

Orzechy włoskie zazwyczaj dodajemy do wypieków, deserów, ewentualnie jako dodatek do deski serów. Warto jednak wyjść nieco poza schematy i spróbować tej oryginalnej zupy. Tak, zupy orzechowej!

10 pytań o HPV

Z wirusem HPV miała lub będzie miała kontakt co druga aktywna seksualnie osoba. Niestety, mimo powszechnego występowania dla większości ludzi wirus ten jest bardzo tajemniczy. Wokół HPV krąży wiele niedopowiedzeń, z którymi rozprawimy się raz na zawsze. Jak uchronić się przed zakażeniem i co robić, jeśli już cię dopadnie?
Grzegorz Pawłowski coach oddechem

Oddychaj, nie bój się żyć i cieszyć się z bycia długodystansowcem. Rozmowa z coachem oddechem

Sałatka z melonem, ogórkiem i awokado

Sałatka z melonem, ogórkiem i awokado. Pełna smaku i wartości odżywczych

Noworoczne postanowienie to zrzucić kilka kilogramów? Świetnie! Pora zatem zmienić menu na lżejsze. Zacznijmy od melona, który idealnie nadaje się do sałatek, zaś w 100 g zawiera zaledwie 35 kcal, więc można jeść go na okrągło.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Najnowsze w naszym serwisie

Zupa orzechowa, idealna na zimę. Prosta, łatwa i zdrowa

Orzechy włoskie zazwyczaj dodajemy do wypieków, deserów, ewentualnie jako dodatek do deski serów. Warto jednak wyjść nieco poza schematy i spróbować tej oryginalnej zupy. Tak, zupy orzechowej!

10 pytań o HPV

Z wirusem HPV miała lub będzie miała kontakt co druga aktywna seksualnie osoba. Niestety, mimo powszechnego występowania dla większości ludzi wirus ten jest bardzo tajemniczy. Wokół HPV krąży wiele niedopowiedzeń, z którymi rozprawimy się raz na zawsze. Jak uchronić się przed zakażeniem i co robić, jeśli już cię dopadnie?
Grzegorz Pawłowski coach oddechem

Oddychaj, nie bój się żyć i cieszyć się z bycia długodystansowcem. Rozmowa z coachem oddechem

Sałatka z melonem, ogórkiem i awokado

Sałatka z melonem, ogórkiem i awokado. Pełna smaku i wartości odżywczych

Noworoczne postanowienie to zrzucić kilka kilogramów? Świetnie! Pora zatem zmienić menu na lżejsze. Zacznijmy od melona, który idealnie nadaje się do sałatek, zaś w 100 g zawiera zaledwie 35 kcal, więc można jeść go na okrągło.

Powiązane tematy

Zainteresują cię również:

Na szkiełku laboratoryjnym położone są próbki gronkowca złocistego. Szkiełko trzyma w ręku lekarz.

Gronkowiec złocisty – czym jest i jak dochodzi do zakażenia? Jak należy go leczyć?

na dłoni leży plaster antykoncepcyjny

Jak działają plastry antykoncepcyjne i o czym warto pamiętać? Wady i zalety ich stosowania

prezerwatywa zakładana na banana

Jakie prezerwatywy wybrać? Czy jest to skuteczna metoda antykoncepcji?

taca z jedzeniem, na której jest mnóstwo produktów, które podnoszą cholesterol. Powyzej jest napis cholesterol

Jaka dieta na wysoki cholesterol jest odpowiednia? Co można jeść, a czego lepiej unikać?

Dwie kolorowe ręce na białym tle, które próbują się złapać

Autyzm u dorosłych – przyczyny i objawy choroby. Jak leczyć autyzm u dorosłych?

tablica z literkami

Autyzm – dlaczego powstaje i jakie są czynniki ryzyka

Małe dziecko w kombinezonie siedzi na łóżku i patrzy przed siebie

Stulejka u dziecka – co to jest? Jak ją rozpoznać i właściwie leczyć?

Schizofrenia – objawy wskazujące na rozwój schorzenia u dzieci, mężczyzn i kobiet

siwy mężczyzna w garniturze

Przyczyny i objawy raka jądra. Jak wygląda leczenie i rokowania?

Kobieta trzymająca się za brzuch z powodu skurczy żołądka

Czym mogą być spowodowane skurcze żołądka? Jak sobie z nimi radzić i czy wymagają zdiagnozowania u lekarza?

kobieta powstrzymująca wymioty w toalecie

Czym mogą być spowodowane wymioty? Czy mogą być niebezpieczne? Rozpoznanie, przyczyny i leczenie wymiotów

kobieta przygotowująca się do adenotomii trzyma się za gardło z powodu bólu migdałków

Adenotomia: jakie ma korzyści i jakie mogą być powikłania po zabiegu?