Przejdź do treści

Choroby autoimmunologiczne – objawy, dieta, leczenie, lista

Choroby autoimmunologiczne - wizyta u dietetyka
Choroby autoimmunologiczne - gdy organizm jest swym własnym wrogiem Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Przyjmowanie witaminy C wraz z lewotyroksyną wpływa korzystnie na choroby tarczycy? Wyjaśnia farmaceutka
Delta czy Omikron? Jakie objawy świadczą o zakażeniu danym wariantem koronawirusa?
Koniec z testowaniem COVID-19 przez nos? „Metoda, którą stosujemy obecnie, może być problematyczna”
Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży stracił rządowe dofinansowanie. „Nie rozumiemy tej sytuacji” – pisze do premiera prezeska Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę
„Wiedzieliście, że Blue Monday to ściema?” – pisze biotechnolog Dawid Polak. Dlaczego nie należy wierzyć w najbardziej dołujący dzień w roku?

Wyobraźcie sobie sytuację, że wasz organizm nie odróżnia własnych komórek od obcych i postanawia sam ze sobą walczyć. Choroba autoimmunologiczna tarczycy (np. choroba Hashimoto), stwardnienie rozsiane, łuszczyca, reumatoidalne zapalenie stawów, celiakia, cukrzyca typu I – to diagnozy, które otrzymują osoby w każdym wieku. Myślicie, że jesteście za młode, by się tym przejmować? Niestety, autoimmunologiczne choroby nie liczą się z tym, ile mamy lat.

Co to jest choroba autoimmunologiczna?

W normalnych warunkach układ odpornościowy ma za zadanie rozpoznać i wyeliminować nieznanych najeźdźców, tj. bakterie czy wirusy. Jednak w przypadku chorób autoimmunologicznych jest inaczej. Ten sam układ immunologiczny, odpowiedzialny za walkę z niechcianymi intruzami, zachowuje się tak, jakby ktoś założył mu klapki na oczy – walczy ze zdrowymi komórkami ciała, traktując je jak najgorszego nieprzyjaciela. Organizm zaczyna działać autoagresywnie i nie możemy go kontrolować. Terapia farmakologiczna jest zwykle niezbędną podstawą leczenia chorób autoimmunologicznych, ale co można robić w takiej sytuacji samemu w domu? Czy dietetyk jest w stanie pomóc, gdy mamy objawy choroby Hashimoto lub innego schorzenia o podłożu autoimmunologicznym?

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Lista chorób autoimmunologicznych

Lista chorób autoimmunologicznych jest długa. Do najczęstszych schorzeń, w których układ immunologiczny zwraca się przeciwko własnemu organizmowi zaliczamy:

  • choroby autoimmunologiczne tarczycy (np. choroba Hashimoto, choroba Gravesa-Basedowa),
  • cukrzycę typu I,
  • reumatoidalne zapalenie stawów (RZS),
  • toczeń rumieniowaty,
  • celiakię,
  • sarkoidozę,
  • chorobę Addisona,
  • autoimmunologiczne choroby jelit (np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna),
  • choroby autoimmunologiczne wątroby (np. autoimmunologiczne zapalenie wątroby),
  • choroby autoimmunologiczne skóry (np. łuszczyca).
dr Magda

Choroby autoimmunologiczne – przyczyny

Na początek warto przeanalizować swoją sytuację rodzinną. Przyczyn chorób autoimmunologicznych doszukuje się po pierwsze, w genach, których – nawet gdybyśmy bardzo chcieli – nie da się wymienić. Po drugie, warto poszukać w czynnikach środowiskowych (np. stres, zbyt higieniczny tryb życia, zanieczyszczenie środowiska), które przyczyniają się do uaktywnienia choroby, głównie u osób z predyspozycjami genetycznymi. Wciąż jest badana teoria związana ze związkiem występowania chorób autoimmunologicznych z nieszczelnością jelit (zaburzeniem szczelności nabłonka jelitowego, w wyniku którego do krwiobiegu przedostają się niepożądane cząsteczki, wywołując stan zapalny, wytwarzanie przeciwciał, a w konsekwencji np. choroby autoimmunologiczne). Teoria zbiera coraz więcej zwolenników wśród lekarzy i dietetyków.

Po co o tym piszę? Żebyście się nie dziwiły, że podczas spotkania z dietetykiem nie jesteście wypytywane jedynie o to, co jadłyście na śniadanie, czy ile wypiłyście wody w ciągu dnia. Pod uwagę trzeba wziąć kilka czynników, które mogą wpływać na stan zdrowia i stan odżywienia. Jak to wygląda w praktyce?

Dietetyk działa jak detektyw. Zawsze podczas porady dietetycznej pytam moich podopiecznych, jakie choroby występują u nich w rodzinie. Czy ktoś z najbliższych ma cukrzycę? Może mama ma problemy z tarczycą? To dla mnie ważne informacje. Łącząc je z opisanymi przez pacjenta dolegliwościami, mogę nabrać podejrzeń, że w grę wchodzi choroba autoimmunologiczna, i wysłać mojego klienta na konsultację do odpowiedniego specjalisty. Najważniejsze badania ułatwiające diagnozę to USG tarczycy, a także sprawdzenie poziomu hormonów tarczycy i przeciwciał przeciwtarczycowych – ATPO i ATG (informujących o ataku twojego układu odpornościowego na tarczycę).

A może ktoś w waszej rodzinie cierpi na zaburzenia autoimmunologiczne? Jeżeli tak, to warto wybrać się do lekarza i przebadać. Lepiej dmuchać na zimne.

Leczenie chorób autoimmunologicznych

Leczenie chorób autoimmunologicznych jest oczywiście uwarunkowane rodzajem schorzenia. Wymienić można jednak ogólne kierunki terapii często stosowane w chorobach o tym podłożu:

  • leczenie przeciwzapalne i przeciwbólowe – wykorzystywane m.in. w terapii dolegliwości bólowych u pacjenta,
  • sterydoterapia, leczenie immunosupresyjne – osłabiają układ immunologiczny, przez co reakcje organizmu wywołujące objawy choroby są mniej nasilone,
  • leczenie biologiczne – hamowanie nadmiernej reakcji układu odpornościowego dzięki zastosowaniu leków naśladujących prawidłowe białka organizmu,
  • leczenie uzupełniające niedobory substancji np. hormonów tarczycy przy autoimmunologicznej niedoczynności tego narządu lub insuliny przy cukrzycy typu I,
  • fizjoterapia stosowana w chorobach układu ruchu.

Choroba Hashimoto – objawy

Bardzo często w gabinecie dietetyka mam do czynienia z chorobą Hashimoto, czyli schorzeniem, w przypadku którego komórki układu odpornościowego atakują tarczycę. Tarczyca to bardzo istotny organ. Mały narząd w kształcie motyla, położony z przodu szyi (pod krtanią), wydziela hormony regulujące wiele czynności organizmu, tj. metabolizm, ciśnienie krwi czy temperaturę ciała. W chorobie Hashimoto organizm zaczyna traktować własne komórki tarczycy jak obce.

Objawy choroby Hashimoto, które powinny zwrócić twoją uwagę to:

  • częste zmęczenie – mimo, że dbasz o odpowiednią dawkę snu,
  • niezmieniająca się (lub wręcz rosnąca) masa ciała – choć regularnie ćwiczysz, a nawet dorzucasz dodatkowe treningi,
  • przesuszona skóra,
  • włosy, które mocno wypadają,
  • problemy z przewodem pokarmowym strajkuje,
  • obniżony nastrój, rozbicie, brak umiejętności koncentracji.

To najbardziej charakterystyczne objawy przewlekłego zapalenia tarczycy, jakim jest objawy choroby Hashimoto. Nie muszą pojawiać się wszystkie naraz, dlatego warto obserwować siebie i swój organizm.

Choroby autoimmunologiczne – dieta

Dieta w chorobach autoimmunologicznych to temat, o którym mówi się i pisze bardzo dużo. Pytanie, czy wszystko, co możecie przeczytać i usłyszeć, zawsze jest oparte na sprawdzonych badaniach naukowych. Umieszczane w internecie przez różnych (prawdziwych lub udawanych) dietetyków opisy przypadków pacjentów z objawami chorób autoimmunologicznych, takich jak toczeń, sarkoidoza, choroba Hashimoto czy RZS, którym przypisuje się poprawę stanu zdrowia po wprowadzeniu „cudownej diety”, nie są uznawane w medycynie za dowód. Pamiętajcie o tym i nie testujcie na sobie przy chorobach autoimmunologicznych diet z wątpliwych pod względem wiarygodności źródeł, a już na pewno nie na własną rękę. Tutaj konieczne jest wsparcie dietetyka, który odpowiednio zbilansuje jadłospis – szczególnie w sytuacji, gdy będziecie musiały różne produkty wykluczyć.

Coraz częściej mówi się o tym, aby w diecie przy chorobach autoimmunologicznych eliminować produkty, które zawierają gluten, ale też nabiał, jaja, niekiedy pestki, orzechy, warzywa z rodziny psiankowatych, a nawet rośliny strączkowe.  W rzeczywistości ma to sens jedynie, gdy produkty wyklucza się w określonych warunkach – tak naprawdę choroby autoimmunologiczne (z kilkoma wyjątkami) rzadko są wskazaniem do eliminowania całych grup produktów spożywczych. Jeśli zachodzi taka konieczność, np. gdy u pacjenta zdiagnozowano celiakię – chorobę, której terapia wymaga wykluczenia glutenu, warto by dieta (szczególnie na początku) była monitorowana przez dietetyka.

Pamiętajcie, choroby autoimmunologiczne, w tym choroba Hashimoto dotyczą także mężczyzn czy młodych kobiet. Choroby autoimmunologiczne u dzieci także nie są rzadkością. Obserwujcie się i w przypadku jakichkolwiek podejrzeń nie działajcie na ślepo na własną rękę. Choroba autoimmunologiczna może naprawdę uprzykrzyć życie, dlatego wsparcie specjalistów jest niezbędne!

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Mleko bez laktozy – uczulenie i nietolerancja na składnik

„Całkowicie łysą kobietą zostałam 4 lata temu. Teraz wiem, że umiem żyć bez włosów” – mówi Marta Kawczyńska, alopecjanka

Kobieta trzyma się na szyję, bo ma niedoczynność tarczycy

Niedoczynność tarczycy – objawy, przyczyny, diagnoza i leczenie

„Objawami nie rządzi przypadek. Depresja i przewlekłe zmęczenie mogą wynikać z zaburzeń pracy tarczycy” – mówi Zuzanna Maryańczyk-Sitarz

Kobieta na festiwalu

Trądzik – przyczyny, rodzaje. Jak pozbyć się trądziku?

Lekarz dotyka dłoni pacjenta

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) – przyczyny, objawy, leczenie

Masz mniejszą ochotę na seks? Autorki profilu "Ogarnij Hashimoto" wyjaśniają, co może być przyczyną i co zrobić, żeby sobie pomóc

Chorujesz na Hashimoto i masz mniejszą ochotę na seks? Ekspertki wyjaśniają, co zrobić, żeby sobie pomóc

Kobieta

Kto powinien wstrzymać się z trzecią dawką szczepionki na COVID-19? Eksperci nie mają złudzeń

Hormony żeńskie – czym są i jaką rolę spełniają w organizmie. Poznaj ich najważniejsze zadania

Lukasz Sakowski, fot. archiwum prywatne

„W pseudonaukę częściej wierzą osoby wykształcone, z dużych miast. Gorzej wykształceni nie kontestują ugruntowanej wiedzy”. Z Łukaszem Sakowskim rozmawiamy o jego „Bioksiążce”

Hashimoto a ciąża – planowanie ciąży w chorobie

Szyszynka – lokalizacja, funkcje, zwapnienie szyszynki i guz

Czy można jeść pomidory w Hashimoto?

Masz Hashimoto albo problemy jelitowe? Ogranicz w swojej diecie pomidory

Odporność na COVID-19 zapisana w genach? W badania zaangażowani są polscy naukowcy

Trzecia dawka szczepienia przeciwko COVID-19 dla wszystkich. Wiemy, którym preparatem będzie wykonane szczepienie

5 sposobów na pogorszenie własnej odporności na jesień

Kobieta pijąca ciepłą herbatę, próbująca złagodzić objawy hipotermii

Hipotermia – przyczyny, objawy i pierwsza pomoc

Zespół pustego siodła – przyczyny, rodzaje, objawy, leczenie

„To wszystko, co zgotowała nam pandemia, bardzo negatywnie przełożyło się na naszą rzeczywistość”. O sytuacji osób z astmą mówi dr Piotr Dąbrowiecki

Orbitopatia tarczycowa – objawy i leczenie oftalmopatii

Niedoczynność przytarczyc – przyczyny, objawy i leczenie

Choroba Riedla – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Julia Wieniawa opowiedziała o swojej chorobie

Julia Wieniawa opowiedziała o swojej chorobie. „Bardzo źle się ze sobą czułam. Nie wiedziałam, co się dzieje”

Dr n. med. Ewa Kempisty-Jeznach / Archiwum prywatne

„W Hashimoto trzeba zadbać o całą paletę hormonów, nie tylko tarczycy, żeby znów cieszyć się seksem” – mówi dr n. med. Ewa Kempisty-Jeznach

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Seks – 5 błędów, które popełniają kobiety

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

×