Przejdź do treści

Choroby autoimmunologiczne – objawy, dieta, leczenie, lista

Choroby autoimmunologiczne - wizyta u dietetyka
Choroby autoimmunologiczne - gdy organizm jest swym własnym wrogiem Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Małgorzata Kożuchowska
„Moja ciąża była trudna”. Małgorzata Kożuchowska szczerze o macierzyństwie po czterdziestce
WHO zaleca przekładanie wizyt kontrolnych u dentysty. Powodem pandemia koronawirusa
Krople
GIF wycofał krople uspokajające. Stwierdzono wadę jakościową
Kobieta w maseczce
Nowa lista „czerwonych” i „żółtych” powiatów. Co się zmieniło?
Szczepienia dla seniorów
Darmowe szczepienia na grypę? Hello Zdrowie interweniuje

Choroby autoimmunologiczne budzą niepokój pacjentów. Wyobraźcie sobie sytuację, że wasz organizm nie odróżnia własnych komórek od obcych i postanawia sam ze sobą walczyć. Choroba autoimmunologiczna tarczycy (taka jak choroba Hashimoto), stwardnienie rozsiane, łuszczyca, reumatoidalne zapalenie stawów, celiakia, cukrzyca typu I – to diagnozy, które otrzymują osoby w każdym wieku. Myślicie, że jesteście za młode, by się tym przejmować? Niestety, autoimmunologiczne choroby nie liczą się z tym, ile mamy lat.

Co to jest choroba autoimmunologiczna?

W normalnych warunkach układ odpornościowy ma za zadanie rozpoznać i wyeliminować nieznanych najeźdźców, tj. bakterie czy wirusy. Jednak w przypadku chorób autoimmunologicznych jest inaczej. Ten sam układ immunologiczny, odpowiedzialny za walkę z niechcianymi intruzami, zachowuje się tak, jakby ktoś założył mu klapki na oczy – walczy ze zdrowymi komórkami ciała, traktując je jak najgorszego nieprzyjaciela. Organizm zaczyna działać autoagresywnie i nie możemy go kontrolować. Terapia farmakologiczna jest zwykle niezbędną podstawą leczenia chorób autoimmunologicznych, ale co można robić w takiej sytuacji samemu w domu? Czy dietetyk jest w stanie pomóc, gdy mamy objawy choroby Hashimoto lub innego schorzenia o podłożu autoimmunologicznym?

Lista chorób autoimmunologicznych

Lista chorób autoimmunologicznych jest długa. Do najczęstszych schorzeń, w których układ immunologiczny zwraca się przeciwko własnemu organizmowi zaliczamy:

  • choroby autoimmunologiczne tarczycy (np. choroba Hashimoto, choroba Gravesa-Basedowa),
  • cukrzycę typu I,
  • reumatoidalne zapalenie stawów (RZS),
  • toczeń rumieniowaty,
  • celiakię,
  • sarkoidozę,
  • chorobę Addisona,
  • autoimmunologiczne choroby jelit (np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna),
  • choroby autoimmunologiczne wątroby (np. autoimmunologiczne zapalenie wątroby),
  • choroby autoimmunologiczne skóry (np. łuszczyca).
dr Magda

Choroby autoimmunologiczne – dlaczego na nie chorujemy?

No właśnie, dlaczego? Na początek warto przeanalizować swoją sytuację rodzinną. Przyczyn chorób autoimmunologicznych doszukuje się po pierwsze, w genach, których – nawet gdybyśmy bardzo chcieli – nie da się wymienić. Po drugie, warto poszukać w czynnikach środowiskowych (np. stres, zbyt higieniczny tryb życia, zanieczyszczenie środowiska), które przyczyniają się do uaktywnienia choroby, głównie u osób z predyspozycjami genetycznymi. Wciąż jest badana teoria związana ze związkiem występowania chorób autoimmunologicznych z nieszczelnością jelit (zaburzeniem szczelności nabłonka jelitowego, w wyniku którego do krwiobiegu przedostają się niepożądane cząsteczki, wywołując stan zapalny, wytwarzanie przeciwciał, a w konsekwencji np. choroby autoimmunologiczne). Teoria zbiera coraz więcej zwolenników wśród lekarzy i dietetyków.

Po co o tym piszę? Żebyście się nie dziwiły, że podczas spotkania z dietetykiem nie jesteście wypytywane jedynie o to, co jadłyście na śniadanie, czy ile wypiłyście wody w ciągu dnia. Pod uwagę trzeba wziąć kilka czynników, które mogą wpływać na stan zdrowia i stan odżywienia. Jak to wygląda w praktyce?

Dietetyk działa jak detektyw. Zawsze podczas porady dietetycznej pytam moich podopiecznych, jakie choroby występują u nich w rodzinie. Czy ktoś z najbliższych ma cukrzycę? Może mama ma problemy z tarczycą? To dla mnie ważne informacje. Łącząc je z opisanymi przez pacjenta dolegliwościami, mogę nabrać podejrzeń, że w grę wchodzi choroba autoimmunologiczna, i wysłać mojego klienta na konsultację do odpowiedniego specjalisty. Najważniejsze badania ułatwiające diagnozę to USG tarczycy, a także sprawdzenie poziomu hormonów tarczycy i przeciwciał przeciwtarczycowych – ATPO i ATG (informujących o ataku twojego układu odpornościowego na tarczycę).

A może ktoś w waszej rodzinie cierpi na zaburzenia autoimmunologiczne? Jeżeli tak, to warto wybrać się do lekarza i przebadać. Lepiej dmuchać na zimne.

Leczenie chorób autoimmunologicznych

Leczenie chorób autoimmunologicznych jest oczywiście uwarunkowane rodzajem schorzenia. Wymienić można jednak ogólne kierunki terapii często stosowane w chorobach o tym podłożu:

  • leczenie przeciwzapalne i przeciwbólowe – wykorzystywane m.in. w terapii dolegliwości bólowych u pacjenta,
  • sterydoterapia, leczenie immunosupresyjne – osłabiają układ immunologiczny, przez co reakcje organizmu wywołujące objawy choroby są mniej nasilone,
  • leczenie biologiczne – hamowanie nadmiernej reakcji układu odpornościowego dzięki zastosowaniu leków naśladujących prawidłowe białka organizmu,
  • leczenie uzupełniające niedobory substancji np. hormonów tarczycy przy autoimmunologicznej niedoczynności tego narządu lub insuliny przy cukrzycy typu I,
  • fizjoterapia stosowana w chorobach układu ruchu.

Choroba Hashimoto – jakie objawy daje ta choroba autoimmunologiczna?

Bardzo często w gabinecie dietetyka mam do czynienia z chorobą Hashimoto, czyli schorzeniem, w przypadku którego komórki układu odpornościowego atakują tarczycę. Tarczyca to bardzo istotny organ. Mały narząd w kształcie motyla, położony z przodu szyi (pod krtanią), wydziela hormony regulujące wiele czynności organizmu, tj. metabolizm, ciśnienie krwi czy temperaturę ciała. W chorobie Hashimoto organizm zaczyna traktować własne komórki tarczycy jak obce.

Objawy choroby Hashimoto, które powinny zwrócić twoją uwagę to:

  • częste zmęczenie – mimo, że dbasz o odpowiednią dawkę snu,
  • niezmieniająca się (lub wręcz rosnąca) masa ciała – choć regularnie ćwiczysz, a nawet dorzucasz dodatkowe treningi,
  • przesuszona skóra,
  • włosy, które mocno wypadają,
  • problemy z przewodem pokarmowym strajkuje,
  • obniżony nastrój, rozbicie, brak umiejętności koncentracji.

To najbardziej charakterystyczne objawy przewlekłego zapalenia tarczycy, jakim jest objawy choroby Hashimoto. Nie muszą pojawiać się wszystkie naraz, dlatego warto obserwować siebie i swój organizm.

Hashimoto - wpływ diety, stresu, braku aktywności fizycznej?

Choroby autoimmunologiczne a dieta

Dieta w chorobach autoimmunologicznych to temat, o którym mówi się i pisze bardzo dużo. Pytanie, czy wszystko, co możecie przeczytać i usłyszeć, zawsze jest oparte na sprawdzonych badaniach naukowych. Umieszczane w internecie przez różnych (prawdziwych lub udawanych) dietetyków opisy przypadków pacjentów z objawami chorób autoimmunologicznych, takich jak toczeń, sarkoidoza, choroba Hashimoto czy RZS, którym przypisuje się poprawę stanu zdrowia po wprowadzeniu „cudownej diety”, nie są uznawane w medycynie za dowód. Pamiętajcie o tym i nie testujcie na sobie przy chorobach autoimmunologicznych diet z wątpliwych pod względem wiarygodności źródeł, a już na pewno nie na własną rękę. Tutaj konieczne jest wsparcie dietetyka, który odpowiednio zbilansuje jadłospis – szczególnie w sytuacji, gdy będziecie musiały różne produkty wykluczyć.

Coraz częściej mówi się o tym, aby w diecie przy chorobach autoimmunologicznych eliminować produkty, które zawierają gluten, ale też nabiał, jaja, niekiedy pestki, orzechy, warzywa z rodziny psiankowatych, a nawet rośliny strączkowe.  W rzeczywistości ma to sens jedynie, gdy produkty wyklucza się w określonych warunkach – tak naprawdę choroby autoimmunologiczne (z kilkoma wyjątkami) rzadko są wskazaniem do eliminowania całych grup produktów spożywczych. Jeśli zachodzi taka konieczność, np. gdy u pacjenta zdiagnozowano celiakię – chorobę, której terapia wymaga wykluczenia glutenu, warto by dieta (szczególnie na początku) była monitorowana przez dietetyka.

Pamiętajcie, choroby autoimmunologiczne, w tym choroba Hashimoto dotyczą także mężczyzn czy młodych kobiet. Choroby autoimmunologiczne u dzieci także nie są rzadkością. Obserwujcie się i w przypadku jakichkolwiek podejrzeń nie działajcie na ślepo na własną rękę. Choroba autoimmunologiczna może naprawdę uprzykrzyć życie, dlatego wsparcie specjalistów jest niezbędne!

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Leczenie biologiczne – gdy „zwykłe” leki nie działają. Na co pomaga? Komu przysługuje?

W leczeniu depresji lek przeciwzapalny jest tak samo skuteczny jak przeciwdepresyjny? O tak zwanej zapalnej teorii depresji rozmawiamy z profesorem Piotrem Gałeckim

Psychosomatyczne objawy Hashimoto

Psychosomatyczne objawy Hashimoto. Przyjmujesz hormony, odstawiłaś gluten i nadal czujesz się źle? Jest jeszcze jedna rzecz, której powinnaś spróbować

Hormonami tarczycy nie da się wyleczyć otyłości

„Brzuch tarczycowy? Nie ma takiego objawu. Mylimy pojęcia” – mówi endokrynolog Maciej Jędrzejowski

Kobieta wykonuje ćwiczenia na zespół cieśni nadgarstka

Zespół cieśni nadgarstka – objawy, ćwiczenia, leczenie

Bielactwo - dermatolog obala mity dotyczące tej choroby.

Bielactwo nabyte i wrodzone – objawy, przyczyny, leczenie

Dieta przy chorobach tarczycy. Rozmowa z dr Hanną Stolińską

Dieta przy chorobach tarczycy. Rozmowa z dr Hanną Stolińską

celiakia - ziarna zbóż

Celiakia – objawy, badania, dieta. Powikłania choroby trzewnej

Jak powinna wyglądać dieta w chorobach autoimmunologicznych

Dieta przy chorobach autoimmunologicznych. Rozmowa z dr Hanną Stolińską

Nie tylko Hashimoto

„Choroba Hashimoto jest często wymówką dla paru dodatkowych kilogramów czy niechęci do aktywności fizycznej”- mówi dr Jarosław Szymczuk, chirurg i endokrynolog

Kobieta z nerwobólem

Nerwobóle (neuralgia) w klatce piersiowej – przyczyny, objawy i leczenie

Kobieta na wózku z objawami stwardnienia rozsianego

Stwardnienie rozsiane – objawy, przyczyny, leczenie. Jakie są rokowania?

Selma Blair: Nie mam presji bycia znaną na całym świecie bombową laską, która została zdetonowana

Selma Blair: Jestem trzeźwa i bardzo z tego dumna. Wolę, żeby ktoś pomyślał, że jestem na wózku inwalidzkim, niż że otworzyłam minibar

Czym jest toczeń i jak wygląda jego leczenie?

Toczeń rumieniowaty układowy, skórny, polekowy – objawy i sposoby leczenia

Erytromelalgia - bolesny rumień kończyn

Erytromelalgia – bolesny rumień kończyn

Lekarz dotyka dłoni pacjenta

Reumatoidalne zapalenie stawów – jakie są jego przyczyny i jak leczyć?

Kolagenozy - objawy, leczenie i rokowania w przypadku choroby

Kolagenozy – objawy, leczenie i rokowania w przypadku choroby

badanie ANA - fiolka

ANA – w jakich chorobach ANA jest dodatnie? Jak pozbyć się przeciwciał ANA?

Choroba Hashimoto dotyka coraz więcej osób.

Hashimoto – jakie są jej objawy i przyczyny, jak wygląda leczenie?

kobieta w wannie

Jak podnieść libido przy Hashimoto? Podpowiada Lidia Wójcik z Ogarnij Hashimoto

Selen a choroba Hashimoto. Dlaczego warto suplementować ten pierwiastek? Tłumaczy farmaceutka

Julia Wieniawa / Instagram

Julia Wieniawa spotkała się ze swoją dietetyczką kliniczną. Ekspertka zdradziła, z jaką chorobą żyje celebrytka

Testy Serologiczne - na czym polegają i kiedy się je wykonuje?

Testy Serologiczne – na czym polegają i kiedy się je wykonuje?

matka zmęczona dzieci

Niedobór witaminy B12? Zawroty głowy to tylko jeden z sygnałów wysyłanych przez organizm

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Krwawię w różnych odcieniach czerwieni. Czy to powinno mnie niepokoić?