Przejdź do treści

Czy zamiennik leku zawsze jest bezpieczny? Na co zwracać uwagę przy szukaniu zamiennika? Wyjaśnia internistka

Zdjęcie: GettyImages
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kiedy nerki mówią STOP: Przewlekła Choroba Nerek – przyczyny, objawy, profilaktyka
Przewlekła Choroba Nerek – przyczyny, objawy, profilaktyka
Marta Żmuda-Trzebiatowska, Anna Dereszowska, Maja Bohosiewicz
„Gdy podmuch wiatru sprawia ból”, czyli dziś Światowy Dzień Autyzmu
Farmaceutka w aptece - koronawirus
Ministerstwo Zdrowia wprowadziło reglamentację leków Arechin i Plaquenil. Mają trafić przede wszystkich do szpitali z chorymi na COVID-19
Okładki magazynu Grazia UK z pielęgniarkami
Brytyjski magazyn „Grazia” zastąpił gwiazdy na okładce bohaterkami, które walczą z pandemią koronawirusa
Ekstrakcja ósemek / istock
Przed tobą ekstrakcja ósemek? Sprawdź, co powinnaś wiedzieć o tym zabiegu

Lek generyczny powinien być tańszym zamiennikiem leku oryginalnego. Jednak jak tłumaczy internistka Joanna Pietroń, mimo że substancja czynna w obu produktach jest taka sama, nie są to preparaty biorównoważne. Czy zatem zamiennik leku zawsze jest dla pacjenta bezpieczny?

W aptece pewnie nieraz zdarzyło ci się słyszeć pytanie, czy chcesz kupić tańszy odpowiednik przepisanego na recepcie leku. Być może zapaliła ci się wtedy lampka: czy farmaceuta ma umowę z koncernem farmaceutycznym, który ten lek wyprodukował? Nie. Poinformowanie klienta o tańszym zamienniku, czyli o tzw. leku generycznym (nazywanym również lekiem odtwórczym oraz odpowiednikiem), który zawiera tę samą substancję czynną, to obowiązek farmaceuty. Wynika to z przepisów.

Co do zasady zamiennik leku oryginalnego musi mieć udowodniony ten sam skład (musi zawierać taką samą ilość substancji aktywnej, może natomiast zawierać inne substancje pomocnicze, pod warunkiem, że nie zmieniają one właściwości leku i nie wpływają na jego skuteczność), a także tę samą postać, tę samą dostępność biologiczną (biodostępność) oraz takie samo działanie farmakologiczne. Obowiązkiem farmaceuty jest wydanie pacjentowi, na jego życzenie, leku generycznego w tej samej dawce i odpowiedniej ilości. Wyjątek stanowi sytuacja, kiedy lekarz umieszcza na recepcie adnotację: „Nie zamieniać”.

istockphoto.com

Przy okazji warto pamiętać, że leki refundowane we wszystkich aptekach kosztują tyle samo. Apteki nie mogą zmieniać ich cen. A to właśnie cena, jak wynika z badań przeprowadzonych przez Agencję Badawczą BioStat, do których dotarł Medexpress.pl, przy realizacji recepty ma znaczenie blisko dla co trzeciego pacjenta (27,7 proc.). Mimo to ponad 37 proc. chorych nigdy nie usłyszało w gabinecie lekarskim o możliwości zamiany oryginalnego leku na lek generyczny. Natomiast prawie połowa polskich pacjentów (45,7 proc.) przyznaje, że o zamiennik nigdy nie pyta.

Najlepiej kontynuować ten sam lek w tej samej postaci

Podstawowe pytanie, jakie powinniśmy sobie zadać, brzmi: czy zamiennik leku zawsze jest bezpieczny? – To zależy od sytuacji klinicznej i nie zawsze jest to opłacalne dla pacjenta – mówi lek. med. Joanna Pietroń, internistka w Centrum Medycznym Damiana. – Pomysł, aby zmieniać lek oryginalny przepisany przez lekarza na lek generyczny wynika często z chęci zaoszczędzenia pieniędzy. Z jednej strony leki generyczne (ze względu na swoją niższą cenę) gwarantują, że osoby, które nie posiadają wystarczających środków finansowych, mogą wykupić te leki i wdrożyć leczenie. Jednak jeżeli przyjmujemy jakiś lek, musimy wiedzieć, że najlepiej jest kontynuować ten sam lek w tej samej postaci.

pms

Aby nowy lek mógł trafić na rynek, producent musi poddać go wielu testom, które pochłaniają ogromne nakłady finansowe (firmy farmaceutyczne odzyskują je w cenie wprowadzanego na rynek produktu oryginalnego). Obniżenie ceny leku następuje dopiero po wprowadzeniu na rynek leku generycznego, co ma miejsce po wygaśnięciu patentu leku oryginalnego. W Unii Europejskiej czas ochrony patentowej wynosi 20 lat, lecz okres ten może zostać wydłużony o kolejne 5 lat (za sprawą tzw. uzupełniających certyfikatów ochronnych). Wprowadzono je w 1992 roku, by wynagrodzić koncernom czas i koszty poniesione w trakcie rejestracji oryginalnego leku.

Lek. med. Joanna Pietroń tłumaczy, że leki generyczne różnią się od leków oryginalnych składem ilościowym i jakościowym substancji pomocniczych oraz wyglądem produktów. Substancje pomocnicze umożliwiają aplikację leku, nadają trwałość substancjom czynnym, ale mogą też wpływać na szybkość uwalniania, wchłaniania oraz szybkości działania leku. Substancje pomocnicze, mimo że są pozbawione działania terapeutycznego, mogą powodować działania niepożądane np. ze strony przewodu pokarmowego.

Producenci mogą modyfikować charakter substancji leczniczej

Jak podkreśla lek. med. Joanna Pietroń, różnica między lekiem oryginalnym a generycznym jest taka, że choć substancja czynna w obu jest taka sama, nie są to preparaty biorównoważne, a różnica między lekiem oryginalnym a generycznym wynosi +/- 20 proc. Jeżeli mamy leki, które posiadają wąski indeks terapeutyczny, czyli już niewielka różnica w stężeniu leku decyduje o tym, czy dany lek działa lub powoduje działania niepożądane, należy zachować dużą ostrożność. Taka sytuacja może dotyczyć np. leków przeciwpadaczkowych stosowanych w chorobach serca.

– Producenci mogą modyfikować charakter substancji leczniczej po to, żeby uzyskać większą stabilność formy leku, poprawić parametry czy ulepszyć proces ich wytwarzania. Czasami jednak firmy farmaceutyczne wprowadzają na rynek kopię własnego leku, wówczas możemy przypuszczać, że proces ich wytwarzania będzie taki sam i zamiennik jest kopią leku oryginału, ale nie jest to zasada – podkreśla lek. med. Joanna Pietroń.

– Zalecam zatem, że jeżeli pacjent przyjmuje dany lek, to powinien kontynuować ten sam lek, produkowany przez tego samego producenta, a nie zmieniać np. leku oryginalnego na generyczny. Jeżeli przyjmuje lek generyczny danej firmy, to zalecam, żeby kontynuował ten sam i nie zmieniał preparatu na inny, jeżeli nie jest to bezwzględnie koniecznie – dodaje internistka z Centrum Medycznym Damiana.

Korzystałam z:

  1. „Leki generyczne w praktyce lekarza rodzinnego”, Paweł Lewek, Przemysław Kardas, Pierwszy Zakład Medycyny Rodzinnej Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, Via Medica 2009, str. 266–271.

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Leki przeciwwirusowe - na grypę i inne wirusy

Leki przeciwwirusowe – na grypę i inne wirusy

Płyn Lugola. Skład, zastosowanie i dawkowanie

Płyn Lugola. Skład, zastosowanie i dawkowanie

Zaburzenia lękowe - co to, objawy, diagnoza, leczenie

Zaburzenia lękowe – czym są? Jak sobie z nimi radzić?

Półka w aptece z lekami

Polska zatwierdziła Arechin, jako lek wspomagający w leczeniu koronawirusa

Leki w aptece

Choroba Parkinsona. Chorzy muszą się liczyć z przerwami dostępu do leku

Tabletki w misce

GIF aktualizuje informację w sprawie ryzyka obecności nitrozoamin w popularnych lekach na cukrzycę, zgagę i wrzody żołądka. Co ustalono?

kobieta z tabletką na języku

„Panie doktorze, łykam już tylko 70 tabletek”. O lekomanii w Polsce mówi Bohdan T. Woronowicz

apteka

Euthyrox – w aptekach w całej Polsce brakuje tego leku. Wiemy, kiedy Euthyrox znów się pojawi

sok grejfrutowy

Nie popijaj tym leków! Na szczycie czarnej listy jest… sok grejpfrutowy

Dłoń z kroplami do nosa

Popularne krople do nosa wycofane z obrotu. Sprawdź, czy masz je w domu

Laktacja a przeziębienie - czy można karmić piersią w trakcie przeziębienia?

Karmienie piersią a przeziębienie. Farmaceutka wyjaśnia wątpliwości

Krople Espumisan wycofane z obrotu

Popularne krople na wzdęcia wycofane z obrotu. Sprawdź, czy masz je w domu

Kobieta w aptece bierze leki z półki. Widać tylko jej rękę z lekami i półki z lekami

Metformina – uważaj! Powoduje niedobór witaminy B12. Tłumaczy farmaceutka

Kobieta siedzi na łóżku. Ma dużego kaca

Które leki w połączeniu z alkoholem spowodują podwójnego kaca? Tłumaczy farmaceutka Zofia Winczewska

Stosowanie antybiotyku przez dziecko / istock

Dziecko zwymiotowało antybiotyk? Lekarka wyjaśnia, co powinnaś zrobić w takiej sytuacji

Terapia Simontonowska - na czym polega?

„Zdrowienie jest w głowie. Podejście do choroby i przekonania odgrywają dużą rolę w zdrowieniu onkologicznym” – mówi Iwona Nawara o terapii Simontonowskiej

Kobieta / unsplash

4 pomysły na to, jak ułatwić przyswajanie leków i suplementów diety

Jak rozmawiać z dziećmi o koronawirusie?

„Wizyta u psychologa nie znaczy, że ze mną jest coś nie tak, wręcz przeciwnie. Świadczy o dużej świadomości i o tym, że człowiek jest ważny dla samego siebie” – mówi Monika Perdjon, trener coach

Masz cukrzycę, ale nie bierzesz przepisanych leków? Diabetolog mówi nam o konsekwencjach

Minister zdrowia o zanieczyszczonych lekach na cukrzycę: nie mamy żadnych danych, które by nakazały wycofanie którejś z serii leku

leki

Leki na cukrzycę zanieczyszczone środkiem rakotwórczym

mama podaje lek dziecku

Jak bezpiecznie podawać lekarstwa dzieciom?

7 kroków by pokonać atak paniki

7 kroków by pokonać atak paniki. Jak się zachować, kiedy spotyka dziecko albo kogoś bliskiego?

Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania

Terapia poznawczo-behawioralna, czyli nauka oduczania

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

kobieta wycierająca nos

Grypa hiszpanka – przyczyny i objawy. Historia największej pandemii na świecie

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości