Przejdź do treści

Fascjoloza – przyczyny, objawy, leczenie i profilaktyka

Fascjoloza – przyczyny, objawy, leczenie i profilaktyka Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Koncert w bańkach
Niezwykły koncert w trakcie pandemii. Fani i zespół zamknięci w… bańkach!
Ludzie na koncercie
Lek. Bartosz Fiałek wzburzony weekendowymi imprezami: ludzie, których ignorancja przekracza „dach świata”
Izrael zostanie „hermetycznie zamknięty”? Izraelska minister turystyki: to ekstremalny krok i naruszenie podstawowych praw
Izrael zostanie „hermetycznie zamknięty” z powodu koronawirusa? Premier: wyprzedzamy cały świat
Zmiana kolejności szczepień przeciw COVID-19
Zmiana kolejności szczepień przeciw COVID-19. Kto i w jakiej sytuacji będzie mógł przyjąć preparat wcześniej?
Genogram – do czego służy, jak zrobić, symbole genogramu

Fascjoloza to choroba spowodowana zarażeniem pasożytem – motylicą wątrobową lub motylicą olbrzymią. Spożyta forma inwazyjna motylicy z jelita przemieszcza się do wątroby i dróg żółciowych, gdzie osiada i powoduje stopniowe niszczenie tkanek. Jak można zarazić się fascjolozą? Jakie objawy daje obecność motylicy wątrobowej w organizmie człowieka?

Czym jest fascjoloza?

Fascjoloza jest chorobą pasożytniczą wywołaną przez przywrę – motylicę wątrobową (Fasciola hepatica) lub rzadziej, motylicę olbrzymią (Fasciola gigantica). Z tego powodu schorzenie nazywane jest także chorobą motyliczą. Motylica w postaci dorosłej bytuje u człowieka oraz zwierząt hodowlanych, zwierząt jeleniowatych i żubrów. W organizmie żywiciela zasiedla przede wszystkim wątrobę i drogi żółciowe, choć opisano także przypadki nietypowej lokalizacji pasożyta w płucach, sercu, mózgu, mięśniach, tkance podskórnej i gałce ocznej.

Fascjoloza – przyczyny

Jak można zarazić się motylicą wątrobową? Postacią inwazyjną tego pasożyta są metacerkarie, które mogą występować w skażonej wodzie i na roślinach wodnych. Najczęściej do zarażenia i rozwoju fascjolozy dochodzi na skutek spożycia surowej rukwi wodnej albo roślin, które podlewane lub myte były skażoną wodą. Do organizmu metacerkarie mogą wniknąć także na skutek pogryzania ździebeł traw rosnących na terenach zalewowych i przy brzegach zbiorników wodnych.

Młoda kobieta z przywrą rozmawia z lekarką.

Objawy zarażenia fascjolozą

Bezpośrednio po zarażeniu motylicą wątrobową następuje trwający od kilku dni do kilku miesięcy okres inkubacji, w czasie którego pacjent nie odczuwa żadnych objawów fascjolozy. W dalszym przebiegu choroby możemy wyróżnić dwie następujące po sobie fazy:

  1. Faza ostra, w której niedojrzałe formy motylicy wędrują przez ścianę jelita do wątroby, a następnie, migrując przez tkanki tego narządu, docierają do dróg żółciowych. Ta inwazja powoduje niszczenie komórek wątroby i może skutkować pojawieniem się krwawienia wewnętrznego. Typowo towarzyszą temu objawy fascjolozy, takie jak bardzo silny ból brzucha, gorączka, mdłości, powiększenie wątroby, wysypka skórna. Faza ostra zarażenia motylicą wątrobową trwa dwa-cztery miesiące.
  2. Faza przewlekła, która rozpoczyna się, gdy pasożyt dotrze do dróg żółciowych. Tam motylica dojrzewa i zaczyna produkować jaja. Wraz z żółcią jaja trafiają do jelita, skąd z kałem wydalane są do środowiska zewnętrznego. W tej fazie pacjent okresowo odczuwa ból, może rozwinąć się żółtaczka (zażółcenie skóry i białkówki oczu) oraz anemia. Dodatkowo u niektórych osób zarażonych pojawia się zapalenie trzustki lub kamica żółciowa. Fascjoloza może wywołać także marskość wątroby wywołaną przewlekłym stanem zapalnym toczącym się w tym organie.

U części pacjentów cały przebieg zarażenia ma charakter bezobjawowy.

Jak wykryć zarażenie fascjolozą?

W przypadku podejrzenia występowania fascjolozy u pacjenta, lekarz zleca badania diagnostyczne w celu potwierdzenia obecności pasożyta w organizmie. Rozpoznania można dokonać w oparciu o:

  • badanie próbki kału na obecność jaj motylicy wątrobowej – ten test wykonuje się u pacjentów w fazie przewlekłej choroby, czyli po trzech-czterech miesiącach od zarażenia; w badaniu w każdej z faz możliwe jest uzyskanie wyniku fałszywie negatywnego (jaja w kale mogą nie zostać wykryte nawet jeśli pacjent zarażony jest pasożytem),
  • badanie immunologiczne na obecność specyficznych przeciwciał we krwi lub antygenów we krwi lub w kale.
kobieta pijąca zioła

Leczenie fascjolozy

Fascjoloza jest chorobą uleczalną. W terapii najskuteczniej działa triklabendazol, który zwalcza zarówno formy dorosłe, jak i niedojrzałe motylicy wątrobowej.

Profilaktyka fascjolozy

Profilaktyka indywidualna przed zarażeniem fascjolozą polega przede wszystkim na unikaniu spożywania surowych roślin wodnych i roślin rosnących w pobliżu zbiorników śródlądowych oraz nieprzegotowanej wody ze zbiorników wodnych. Dodatkowo zawsze należy dokładnie myć warzywa i owoce w wodzie, co do której mamy pewność, że nie jest skażona (warto o to zadbać szczególnie w czasie podróży do krajów o niskich standardach higieniczno-sanitarnych).

 

Bibliografia:

  1. Centers for Disease Control and Prevention (2020) Fasciola.
  2. World Health Organization Foodborne trematode infections. Fascioliasis.
  3. Gogol-Morozińska J. (red.) Parazytologia medyczna. Kompendium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Drogi żółciowe – budowa, rola w organizmie, choroby

Jelito grube – budowa, funkcje w organizmie, choroby

Gardło – budowa, funkcje, dolegliwości i choroby gardła

Cholecystokinina – funkcje, badanie, norma i interpretacja

Bezoar – przyczyny, objawy, leczenie i zapobieganie

6 sposobów na poprawę trawienia bez wyrzeczeń

Przetoka odbytu – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Babeszjoza – źródła zakażenia, objawy, leczenie, powikłania

Płukanie żołądka – na czym polega zabieg, wskazania, powikłania

Leptospiroza – objawy, diagnostyka, leczenie i powikłania

Jersinioza – objawy, leczenie i powikłania zakażenia yersinią

Odynofagia – objawy towarzyszące, przyczyny, badania, leczenie

Nużyca – źródła zakażenia, objawy, diagnostyka i leczenie

Glistnica – drogi zakażenia, objawy, leczenie i powikłania

Zapalenie przełyku – przyczyny, rodzaje, objawy i leczenie

Sarkocystoza – objawy, diagnostyka, leczenie i profilaktyka

Blastocystoza – objawy, przyczyny, leczenie i profilaktyka

Badanie kału – na pasożyty, ogólne, posiew. Jak pobrać kał?

Aminotransferaza asparaginianowa (AST, GOT) – co to jest? Norma

Diastaza w moczu i we krwi – norma, podwyższona, obniżona

Sekretyna – co to jest, funkcje, badanie. Sekretyna a autyzm

ECPW – badanie. Przebieg, powikłania i koszt zabiegu ECPW

Hiperkalcemia – przyczyny, objawy, leczenie i dieta

„Leki przeciwpasożytnicze to nie cukierki”. Lekarka Katarzyna Woźniak apeluje do pacjentów

„Leki przeciwpasożytnicze to nie cukierki”. Lekarka Katarzyna Woźniak apeluje do pacjentów

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Basia Kędzior

Hello My Hero. „Wygląd nie mówi o tym, kim się jest, czy jest się lepszym, czy gorszym. Każdy ma tak samo ważny powód i prawo do życia” – mówi Basia Kędzior, dziewczyna z rybią łuską

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Klara Roterska

Klara Roterska: Nikt nie chciał wpisać mi w kartę leczenia słowa „gwałt”, wpisywali „przykre zdarzenie”

Morsowanie – wady i zalety. Czy naprawdę warto wbiec do lodowatej wody?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?