Przejdź do treści

Hipoglikemia reaktywna – objawy, diagnostyka i leczenie

omdlenie
Fot. Antonioguillem/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
www.istockphoto.com
Twoje dziecko lubi bawić się nad wodą? Uważaj! „Utopić się można w talerzu zupy!” – przypomina lekarka Marta Bik-Tavares
kobieta opala się
Przyłóż plasterek pomidora na poparzone miejsce. Oparzenia słoneczne – jak możemy sobie pomóc?
„Odłącz się”, nie wszystko jest online. Mądra kampania we wrocławskim MPK
Babska solidarność istnieje! Zobacz profile na Instagramie, które przeczą teorii, że kobiety się nie wspierają
Gosia Włodarczyk
Czy twój brzuch przypomina balon? To nie musi być „ciąża spożywcza”. Sprawdź, co może ci dolegać

Hipoglikemia reaktywna to stan charakteryzujący się nagłym spadkiem stężenia glukozy we krwi po spożyciu posiłku. Jest to rodzaj zaburzenia metabolicznego, który występuje nie tylko u osób chorujących na cukrzycę. Jej przyczyną mogą być nieodpowiednie nawyki żywieniowe, dlatego ważne jest przestrzeganie odpowiedniej diety.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Prawidłowy poziom stężenia glukozy we krwi wynosi 70–90 mg/dl. Jeżeli wartość spadnie poniżej, stan ten określa się mianem hipoglikemii. Zmagają się z nią najczęściej osoby, które chorują na cukrzycę i biorą lekarstwa zbijające cukier. Niekiedy zdarza się, że u zdrowych osób w kilka godzin po spożyciu posiłku pojawiają się charakterystyczne objawy: uczucie osłabienia, wilczy głód, drżenie rąk, kołatanie serca i potliwość. Mogą one wskazywać na hipoglikemię reaktywną. Diagnostyka polega na wykonaniu testu tolerancji glukozy.

Co to jest hipoglikemia reaktywna?

Hipoglikemia reaktywna nazywana jest także hipoglikemią poposiłkową. Jest to stan, który charakteryzuje się nagłym spadkiem stężenia glukozy we krwi w ciągu 2–4 godzin po spożyciu posiłku. Dzieje się tak zwłaszcza, gdy spożyty pokarm zawierał duże ilości węglowodanów. Schorzenie i jego objawy zostały opisane po raz pierwszy w 1924 r. przez amerykańskiego lekarza, Seale Harrisa. W prawidłowych warunkach po posiłku stężenie glukozy we krwi wzrasta i łagodnie obniża swoją wartość w ciągu kilku godzin, pozostając w granicach normy, która wynosi 70–90 mg/dl. U osób, u których zdiagnozowano hipoglikemię reaktywną, wartość poposiłkowa gwałtownie wzrasta (zwykle przekracza normę) i równie gwałtownie spada, często znacznie poniżej prawidłowego poziomu, co objawia się charakterystycznymi dolegliwościami.

Cukrzyca - nie czekaj, zapobiegaj!

Objawy hipoglikemii reaktywnej

Pierwsze objawy hipoglikemii reaktywnej pojawiają się zwykle, gdy poziom stężenia glukozy we krwi spadnie poniżej 50 mg/dl. Osoba chora odczuwa wtedy osłabienie, silne uczucie głodu, dyskomfort w jamie brzusznej, ból głowy, trudności w koncentracji i niepokój. Zwykle symptomy szybko ustępują po ponownym spożyciu węglowodanów. Im większe obniżenie wartości glukozy, tym dolegliwości są bardziej uciążliwe i niebezpieczne dla zdrowia:

  • uczucie kołatania serca,
  • drżenie dłoni,
  • nasilający się niepokój i nerwowość,
  • uczucie gorąca,
  • zimne dłonie i stopy,
  • nadmierne pocenie się lub zlewne poty,
  • nudności i wymioty,
  • zaburzenia widzenia i zawroty głowy,
  • uczucie senności,
  • zaburzenia nastroju i emocji (drażliwość, agresja, płaczliwość).

Przyczyny występowania hipoglikemii reaktywnej

Bezpośrednią przyczyną hipoglikemii reaktywnej jest gwałtowny wyrzut insuliny do krwi, który następuje w odpowiedzi na spożycie posiłku. Insulina obniża poziom stężenia glukozy, dlatego jeżeli cały proces przebiega nagle, pojawiają się objawy niedocukrzenia. Hipoglikemia reaktywna może pojawić się u osób:

  • po zabiegach chirurgicznych w obrębie żołądka – dochodzi do szybkiego opróżniania żołądka i nadmiernego wydzielania insuliny,
  • z wrodzoną nietolerancją fruktozy, galaktozy lub leucyny,
  • bez żadnych dolegliwości, najczęściej młodych, szczupłych i tych, które w ostatnim czasie sporo schudły; czynnikami ryzyka może być nieregularne spożywanie posiłków, głodzenie się i unikanie śniadań.

Bardzo często duży spadek stężenia glukozy we krwi w ciągu kilku godzin po posiłku jest pierwszym objawem cukrzycy typu 2 i wiąże się z insulinoopornością.

Zobacz także

Hipoglikemia reaktywna – diagnostyka

Diagnostyka hipoglikemii reaktywnej obejmuje zebranie dokładnego wywiadu lekarskiego oraz wykonanie testu tolerancji glukozy (tzw. krzywa cukrowa) w nieco zmodyfikowanej formie niż w przypadku podejrzenia cukrzycy – glikemię kontroluje się po 120, 150, 180 i 240 minutach po doustnym spożyciu roztworu 75 g glukozy. Jednym z głównych kryteriów diagnostycznych jest występowanie hipoglikemii po posiłku zawierającym dużą ilość węglowodanów.

Hipoglikemia reaktywna – dieta

Leczenie hipoglikemii reaktywnej polega na zmianie stylu życia, zmodyfikowaniu diety i dostosowaniu się do zasad dotyczących spożywania posiłków. Nie istnieją leki przeznaczone do terapii spadku stężenia glukozy we krwi spowodowanego spożyciem węglowodanów. W momencie wystąpienia objawów należy spożyć niewielką ilość cukrów prostych – kostkę cukru, cukierka lub coca-colę, a następnie dostarczyć organizmowi pełnowartościowy posiłek.

Dieta w hipoglikemii reaktywnej polega na:

  • spożywaniu 4–5 niewielkich posiłków w regularnych odstępach (np. co 3 godziny),
  • jedzeniu śniadania,
  • dostarczaniu pokarmów, które zawierają węglowodany złożone, białko i tłuszcz,
  • unikaniu cukrów prostych, czyli przede wszystkim słodyczy i słodkich napojów, a także niektórych owoców,
  • zrezygnowaniu ze smażenia – potrawy należy piec, dusić lub gotować na parze,
  • dostarczaniu wraz z pokarmem dużej ilości błonnika (otręby, płatki owsiane, jabłka, marchew, groch, produkty pełnoziarniste: grube kasze, chleb, ryż i makaron brązowy),
  • spożywaniu pokarmów o niskim indeksie glikemicznym,
  • unikaniu żywności wysoko przetworzonej, fast foodów, dań typu instant,
  • zaprzestaniu picia alkoholu.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

barbara pasek

„Gdybym po kolejnym ataku przestała szukać odpowiedzi, to skończyłoby się to śmiercią” – Barbara Pasek o swoich zmaganiach z boreliozą

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„Jesteśmy w światowej czołówce, jeśli chodzi o spożywanie cukru. Jesteśmy jedną z najszybciej tyjących narodowości na świecie!” – mówi Agnieszka Wiśniewska, założycielka Fundacji Szczęśliwi Bez Cukru

Twoja przyjaciółka właśnie przyznała się, że ma cukrzycę? Oto, co możesz zrobić

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

insulinoopornosc warzywa

Koleżanka mówi ci, że ma insulinooporność. Jak możesz jej pomóc?

„W dniu swoich urodzin dowiedziałam się, że mam cukrzycę. Dostałam przepiękny prezent w postaci skierowania do natychmiastowego stawienia się w szpitalu” – mówi Sandra Kaczmarska, młoda diabetyczka typu 1

5 zaskakujących sposobów, by uniknąć cukrzycy

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty