Przejdź do treści

Bielactwo nabyte i wrodzone – objawy, przyczyny, leczenie

Bielactwo - dermatolog obala mity dotyczące tej choroby.
Winnie Harlow, modelka z bielactwem. Zdjęcie: Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Coraz więcej zatruć iwermektyną. Ludzie zażywają ją w dużych dawkach, by leczyć COVID-19
Niektóre szczepy koronawirusa są bardziej zaraźliwe niż inne. Naukowcy już wiedzą, dlaczego
Zabawki
„Stereotypowe oczekiwania dotyczące płci ograniczają potencjał dzieci” – alarmuje Magda Korczyńska, autorka bloga „Jak wychowywać dziewczynki”
chińska szczepionka w Polsce?
Polski rząd rozważa zakup chińskich szczepionek przeciwko COVID-19. Nie będzie to jednak proste
Kobieta
Co musisz wiedzieć o zwolnieniu lekarskim od psychiatry? Wyjaśnia lek. Joanna Adamiak

Bielactwo, czyli albinizm, to choroba w przebiegu której dochodzi do niedoboru melanocytów, czyli komórek syntetyzujących barwnik melaninę. Bielactwo wrodzone to choroba genetyczna, a przyczyny bielactwa nabytego to choroby autoimmunologiczne. Bielactwa wrodzonego nie można leczyć, natomiast gdy pojawia się nabyte bielactwo, leczenie nie daje gwarancji sukcesu. Choroba w żaden sposób nie zagraża zdrowiu, jednak osoby dotknięte bielactwem czują dyskomfort psychiczny związany z charakterystycznymi objawami albinizmu.

Bielactwo nabyte – przyczyny

Zaburzenia produkcji barwnika skóry (melaniny) są najczęściej spowodowane przez niszczenie komórek wytwarzających barwnik (melanocyty). Za proces ten odpowiada nadreaktywność układu immunologicznego. U chorych na bielactwo nabyte w 20–30 proc. stwierdza się obecność we krwi przeciwciał, które związane są z występowaniem innych chorób wynikających z autoagresji. Np. istnieje związek pomiędzy bielactwem nabytym a chorobami tarczycy, które mają podłoże autoimmunologiczne (np. choroba Hashimoto). Inne schorzenia, które mogą współistnieć z bielactwem nabytym, to: choroba Addisona, niedokrwistość złośliwa, choroby reumatyczne – twardzina, toczeń, cukrzyca typu pierwszego. Dość częste jest dziedziczenie bielactwa nabytego. Bielactwo występujące u członków rodziny znacznie zwiększa prawdopodobieństwo zaistnienia schorzenia w następnych pokoleniach. Nie jest to jednak regułą, ponieważ choroba nie zawsze występuje u obu bliźniąt jednojajowych, co wskazuje na znaczny udział czynników środowiskowych w rozwoju bielactwa nabytego.

Podobnie jak w przypadku innych chorób wynikających z autoagresji, znaczenie w występowaniu bielactwa nabytego mają sytuacje stresowe. Stres jest czynnikiem, który wpływa na rozregulowanie funkcjonowania układu immunologicznego. Silne emocje i stany długotrwałego napięcia emocjonalnego wpływają niekorzystnie na organizm, co może prowadzić do wystąpienia chorób. Bielactwo nabyte może mieć związek z funkcjonowaniem układu nerwowego. Objawia się to segmentowymi odbarwieniami skóry u części chorych. Bielactwo nabyte może być również spowodowane wcześniejszym wystąpieniem wstrząsu nerwowego/psychicznego. Bielactwo nabyte może pojawić się w przebiegu nowotworu – czerniaka złośliwego. Wystąpienie zmian depigmentacyjnych jest wówczas czynnikiem rokującym korzystnie, ponieważ przeciwciała przeciwmelanocytowe zwalczają komórki czerniaka.

Dłonie z chorobą autoimmunologiczną skóry

Przyczyny bielactwa wrodzonego (albinizmu)

Albinizm – choroba genetyczna wynika z dziedziczenia wadliwego genu. Bielactwo obserwuje się nie tylko wśród ludzi. Występuje także wśród zwierząt: królików, szczurów czy myszy. Albinizm u ludzi występuje z częstotliwością od 1:5000 do 1:15000. Albinizm wrodzony,jak sama nazwa wskazuje, występuje od urodzenia. Schorzenie to jest dziedziczone przypadkowo, jednak oboje rodziców dziecka z albinizmem muszą być nosicielami wadliwego genu. Dlaczego rozwija się albinizm? Przyczyny genetyczne albinizmu wrodzonego dotyczą braku enzymu o nazwie tyrozynaza, który odpowiada za przekształcanie melaniny. Przy bielactwie wrodzonym schorzeniami towarzyszącymi mogą być wady słuchu lub wzroku.

Objawy albinizmu nabytego

Bielactwo nabyte objawia się występowaniem na skórze licznych, wyraźnie odgraniczonych, odbarwionych plam. Zmiany mają nieregularny kształt, wielkość i nie przejawiają objawów stanu zapalnego. Włosy, które znajdują się w plamach, są siwe. Lokalizują się w dowolnym miejscu na skórze. Zmiany zazwyczaj rozmieszczone są symetrycznie. Bielactwo nabyte najczęściej lokalizuje się:

  • w okolicy twarzy, a konkretnie oczu i ust,
  • na kończynach i grzbietach dłoni,
  • w okolicy dołów pachowych,
  • w pobliżu naturalnych otworów ciała i narządów płciowych.

U chorych na nabyte bielactwo objawy utrzymują się przez wiele lat, a zazwyczaj występują przez całe życie. Opalanie w bielactwie nabytym wiąże się z bardziej wyraźnym zarysowaniem przebarwień na ciele, jednak same zmiany mogą w pewnym stopniu ulegać repigmentacji pod wpływem promieni świetlnych. Osoby chorujące na bielactwo powinny jednak uważać na opalanie się, ponieważ pozbawiona melanocytów skóra jest szczególnie wrażliwa na szkodliwy wpływ promieni UV. Wystąpienie odbarwionych plam na skórze zawsze jest wskazaniem do wizyty u lekarza (rodzinnego lub dermatologa), który zdiagnozuje chorobę.

Wrodzony albinizm – objawy

Bielactwo wrodzone cechuje się brakiem melaniny – barwnika włosów, oczu i skóry. Chory dotknięty bielactwem wrodzonym ma białą skórę, białe włosy, tęczówki pozbawione są barwnika, co dostrzegalne jest jako czerwone źrenice. Kolor ten wynika z prześwitywania naczyń krwionośnych.

Bielactwo u dzieci

U dzieci może występować zarówno nabyte, jak i wrodzone bielactwo. U dzieci pierwsze objawy bielactwa wrodzonego pojawiają się przy urodzeniu i utrzymują się przez całe życie. Z kolei nabyte bielactwo może rozwinąć się zarówno w wieku kilku lat, jak i w wieku młodzieńczym. Kiedy rozwija się nabyte bielactwo u dzieci? Przyczyny są takie same, jak u dorosłych – współtowarzyszące choroby autoimmunologiczne lub stres.

Czy leczenie bielactwa jest możliwe?

W leczeniu bielactwa nabytego zastosowanie znajdują różne metody, jednak żadna z nich nie daje gwarancji wyleczenia chorych na bielactwo. Jak leczyć to schorzenie? Można stosować maści, które zawierają glikokortykosteroidy – są to substancje osłabiające reaktywność układu immunologicznego. Niestety, glikokortykosteroidy działają objawowo i po zaprzestaniu terapii często dochodzi do powrotu stanu sprzed leczenia. Zastosowanie znajdują również inhibitory kalcyneuryny, których długotrwałe stosowanie może doprowadzić do częściowej repigmentacji. Chorym na bielactwo nabyte zaleca się fototerapię, którą stosuje się również w łuszczycy. Terapia tego rodzaju trwa kilka miesięcy, po których u części chorych obserwuje się poprawę stanu. Istnieją chirurgiczne metody leczenia bielactwa nabytego.  Nowym lekiem na bielactwo, a w zasadzie metodą terapeutyczną, jest przeszczep hodowlanych melanocytów. Polega na wszczepieniu prawidłowo działających komórek, syntetyzowanych poza ustrojem, w miejsca o zaburzonej pigmentacji naskórka. Jest to metoda bardzo skuteczna, jednakże niezwykle droga. Innym sposobem leczenia są autoprzeszczepy skóry, polegające na przeniesieniu cienkiej warstwy zdrowego naskórka na chore miejsce, aby uzyskać zwiększenie pigmentacji. Naturalne leczenie bielactwa nabytego, powinno polegać przede wszystkim na unikaniu sytuacji stresowych. W leczeniu bielactwa nabytego ziołami zastosowanie znajdują wszelkie napary działające uspokajająco, np. melisa.

Niestety, tak jak nie znamy odpowiedniej profilaktyki bielactwa nabytego, tak żadna z wymienionych wyżej metod postępowania nie gwarantuje wyleczenia choroby.

Najczęstsze mity dotyczące bielactwa

Dermatolog Joanna Sołtys w rozmowie z HelloZdrowie opowiada o najczęstszych mitach związanych z bielactwem w ramach cyklu „HZ kontra mity”. O swoich zmaganiach z chorobą mówią także nasze czytelniczki.

  • Mit: mając bielactwo można się opalać

Osoby cierpiące na bielactwo w sposób szczególny powinny chronić skórę podczas słonecznych dni. Skóra pozbawiona pigmentu w łatwy sposób się opala, dlatego należy uważać, aby nie doszło do oparzenia słonecznego. Osoby zmagające się z bielactwem są bardzo narażone na światło słoneczne i ochrona skóry to główne zalecenie dla chorego. Zaleca się stosowanie produktów z filtrem, nie tylko w upalne dni. Jeśli chodzi o solarium – bezwzględnie odradzam. Opalanie w solarium może powodować poważne poparzenia.

  • Mit: bielactwo nabywa się najczęściej w wieku młodzieńczym

Bielactwo pojawiło się u mnie, gdy miałam 5 lat. Dopiero po 10. roku życia dowiedziałam się, że jest taka choroba, zwana bielactwem. Najtrudniejszym okresem była szkoła i niezrozumienie dzieci. Byłam wyzywana od „ciapatej”, pytano mnie „co ze mną jest nie tak”.

Olga, lat 26

Joanna Sołtys: Choroba dotyczy zarówno dzieci, jak i osób dorosłych. Najczęściej przyczyną jest stopniowy rozpad komórek wytwarzających barwnikowych skóry – melatocytów. Szacuje się, że dotyczy około 3 procent ludności wszystkich ras. Większość osób zapada na nią między 10. a 30. rokiem życia, a dużym ryzykiem zachorowania jest posiadanie bliskiego krewnego zmagającego się z bielactwem nabytym lub obecnością choroby autoimmunologicznej, np. Hashimoto. Z chorobą najczęściej żyje się przez całe życie.

  • Mit: mając bielactwo nie ma przeciwwskazań do wykonania tatuażu

Nie zaleca się wykonywania tatuażu osobom mających bielactwo, ponieważ w miejscu tatuażu może wystąpić nowe ognisko bielactwa nabytego. Jest powszechna opinia, że za bielactwo odpowiedzialne są zmiany układu układu immunologicznego, które są przeciwwskazaniem do wykonywania tatuażu.

  • Mit: bielactwo można wyleczyć

Trudno mówić o skutecznym leczeniu bielactwa, bo zazwyczaj chory zmaga się z chorobą przez całe życie. W leczeniu  bielactwa stosuje się miejscowe glikokortykosteroidy, miejscową lub ogólną fotochemioterapię oraz laseroterapię z użyciem lasera ekscimerowego. W niektórych wyspecjalizowanych ośrodkach wykonywane są mikroprzeszczepy z użyciem własnych hodowlanych melanocytów. Operacja ta polega na pobraniu skóry ze zdrowych miejsc, prawidłowo zabarwionych pigmentem, a następnie przeniesienie jej na okolicę odbarwioną.

Jeśli chodzi o leki na przywrócenie skórze pigmentacji, są zalecane w przypadku niewielkich obszarów utraty koloru. Lekiem tego typu jest kortykosteroid, efektem jest przywrócenie koloru skóry w niewielkim stopniu po kilku miesiącach (od 3 do 6). Niektórzy pacjenci stosują również sterydy w celu uzyskania lepszego efektu. Jednak trzeba liczyć się z potencjalnymi skutkami ubocznymi przyjmowania leków miejscowych, należy do nich między innymi: atrofia skóry.

Często na odbarwioną skórę stosowałam podkład lub bronzer, aby zakryć plamki. Jednak nie jest to sposób na wyleczenie, a jedynie na zakrycie. To trochę złudne, bo powinnam stosować filtry słoneczne, mające służyć ochronie przed oparzeniem słonecznym, nawet w pochmurne dni. Ważnym punktem w zmaganiu się z chorobą jest akceptacja i zrozumienie tego, że wygląda się inaczej. Nie gorzej, a po prostu inaczej.

Karolina, lat 22

 

Bibliografia:

  1. Choroby skóry, Jabłońska S., Chorzelski T., Warszawa, 2002, s. 421-423.
  2. Marcon C., Maia M., Albinism: epidemiology, genetics, cutaneus characterization, psychosocial factors; An Bras Dermatol, 2019, Sep – Oct, 94(5)

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Ketokonazol – co to za lek, działanie i przeciwwskazania

dziewczyna, różowe włosy, pozbyła się trądziku

Badania, które warto wykonać w diagnostyce trądziku. Chodzi nie tylko o hormony – zwracają uwagę kosmetolożki

Dziecko bawi się zabawkami

„Zabawkowe zapalenie skóry”. Skąd się bierze i na co uważać? Wyjaśnia pediatra Ewa Miśko-Wąsowska

Zapalenie okołoustne – przyczyny, objawy, leczenie

Piodermia zgorzelinowa – przyczyny, objawy, leczenie

Kobieta leży na łóżku

Leki na tarczycę można przyjmować na noc? Dlaczego niektórzy pomimo leków wciąż czują się źle? Wyjaśniają autorki „Ogarnij Hashimoto”

Wyprysk pieniążkowaty – przyczyny, objawy, leczenie

Ziarniniak obrączkowaty – przyczyny, objawy, rokowania, leczenie

Neurofibromatoza – co to jest, przyczyny, objawy, leczenie

choroby tarczycy

Czy osoby z chorobami tarczycy mogą oddawać krew?

Basia Kędzior

Hello My Hero. „Wygląd nie mówi o tym, kim się jest, czy jest się lepszym, czy gorszym. Każdy ma tak samo ważny powód i prawo do życia” – mówi Basia Kędzior, dziewczyna z rybią łuską

Łuszczyca

„Łuszczyca w niczym nas nie ogranicza, możemy spełniać swoje marzenia, realizować się zawodowo, żyć normalnie”

zmęczenie w Hashimoto

Jak uporać się ze zmęczeniem w Hashimoto? Kamila Bogucka dzieli się swoją historią

Leczenie biologiczne – gdy „zwykłe” leki nie działają. Na co pomaga? Komu przysługuje?

Dlaczego włosy śmierdzą? Wyjaśnia Ekspert Kosmetyczny

Skąd bierze się brzydki zapach włosów? Wyjaśnia Ekspert Kosmetyczny

Psychosomatyczne objawy Hashimoto

Psychosomatyczne objawy Hashimoto. Przyjmujesz hormony, odstawiłaś gluten i nadal czujesz się źle? Jest jeszcze jedna rzecz, której powinnaś spróbować

Rybia łuska - leczenie choroby nabytej i wrodzonej

Rybia łuska – leczenie choroby. Rybia łuska arlekinowa u dzieci

5 codziennych czynności, które mogą pogorszyć stan twojej skóry

Hashimoto a dieta bezglutenowa

Hashimoto a gluten – dieta bezglutenowa przy Hashimoto

Trąd – jakie są objawy tej zapomnianej choroby?

Hormonami tarczycy nie da się wyleczyć otyłości

„Brzuch tarczycowy? Nie ma takiego objawu. Mylimy pojęcia” – mówi endokrynolog Maciej Jędrzejowski

Aplikacja balsamu na skórę

Balsam Szostakowskiego – zastosowanie na rany, na wrzody

Dieta przy chorobach tarczycy. Rozmowa z dr Hanną Stolińską

Dieta przy chorobach tarczycy. Rozmowa z dr Hanną Stolińską

celiakia - ziarna zbóż

Celiakia – objawy, badania, dieta. Powikłania choroby trzewnej

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

test ciążowy

Brak okresu, test negatywny. Kiedy wykonać test ciążowy?